.. namo tassa bhagavato arahato samm±sambuddhassa..
khuddakanik±ye
j±takap±¼i
(dutiyo bh±go)
17. catt±l²sanip±to
521. tesakuºaj±taka½ (1)
1.
``vessantara½ ta½ pucch±mi, sakuºa bhaddamatthu te.
rajja½ k±retuk±mena, ki½ su kicca½ kata½ vara½''..
2.
``cirassa½ vata ma½ t±to, ka½so b±r±ºasiggaho.
pamatto appamatta½ ma½, pit± putta½ acodayi..
3.
``paµhameneva vitatha½, kodha½ h±sa½ niv±raye.
tato kicc±ni k±reyya, ta½ vata½ ±hu khattiya..
4.
``ya½ tva½ t±ta tapokamma½ {tape kamma½ (s²0 sy±0 p²0)}, pubbe katamasa½saya½.
ratto duµµho ca ya½ kayir±, na ta½ kayir± tato puna {puna½ (p²0)}..
5.
``khattiyassa pamattassa, raµµhasmi½ raµµhava¹¹hana.
sabbe bhog± vinassanti, rañño ta½ vuccate agha½..
6.
``sir² t±ta alakkh² ca {sir² ca t±ta lakkh² ca (sy±0 p²0)}, pucchit± etadabravu½.
uµµh±na {uµµh±ne (sy±0)} v²riye pose, ram±ha½ anus³yake..
7.
``us³yake duhadaye, purise kammadussake.
k±lakaºº² mah±r±ja, ramati {ram±ti (ka0)} cakkabhañjan²..
8.
``so tva½ sabbesu suhadayo {so tva½ sabbesa½ suhadayo (sy±0 p²0), so tva½ sabbe suhadayo (ka0)}, sabbesa½ rakkhito bhava.
alakkhi½ nuda mah±r±ja, lakkhy± bhava nivesana½..
9.
``sa lakkh²dhitisampanno, puriso hi mahaggato.
amitt±na½ k±sipati, m³la½ aggañca chindati..
10.
``sakkopi hi bh³tapati, uµµh±ne nappamajjati.
sa kaly±ºe dhiti½ katv±, uµµh±ne kurute mano..
11.
``gandhabb± pitaro dev±, s±j²v± {sañj²v± (p²0)} honti t±dino.
uµµh±hato {uµµhahato (sy±0 p²0)} appamajjato {mappamajjato (ka0)}, anutiµµhanti devat±..
12.
``so appamatto akkuddho {akkuµµho (p²0)}, t±ta kicc±ni k±raya.
v±yamassu ca kiccesu, n±laso vindate sukha½..
13.
``tattheva te vattapad±, es±va {es± ca (p²0)} anus±san².
ala½ mitte sukh±petu½, amitt±na½ dukh±ya {dukkh±ya (p²0)} ca''..
14.
``sakkhisi tva½ {sakkh² tuva½ (s²0 sy±0 p²0)} kuº¹alini, maññasi khattabandhuni {khattiyabandhun² (p²0)}.
rajja½ k±retuk±mena, ki½ su kicca½ kata½ vara½''..
15.
``dveva t±ta padak±ni, yattha {yesu (p²0)} sabba½ patiµµhita½.
aladdhassa ca yo l±bho, laddhassa c±nurakkhaº±..
16.
``amacce t±ta j±n±hi, dh²re atthassa kovide.
anakkh± kitave t±ta, asoº¹e avin±sake..
17.
``yo ca ta½ t±ta rakkheyya, dhana½ yañceva te siy±.
s³tova ratha½ saªgaºhe, so te kicc±ni k±raye..
18.
``susaªgahitantajano, saya½ vitta½ avekkhiya.
nidhiñca iºad±nañca, na kare parapattiy±..
19.
``saya½ ±ya½ vaya½ {±yavaya½ (p²0)} jaññ±, saya½ jaññ± kat±kata½.
niggaºhe niggah±raha½, paggaºhe paggah±raha½..
20.
``saya½ j±napada½ attha½, anus±sa rathesabha.
m± te adhammik± yutt±, dhana½ raµµhañca n±sayu½..
21.
``m± ca vegena kicc±ni, karosi {k±resi (s²0 sy±0 p²0)} k±rayesi v±.
vegas± hi kata½ kamma½, mando pacch±nutappati..
22.
``m± te adhisare muñca, sub±¼hamadhikodhita½ {kopita½ (s²0 sy±0)}.
kodhas± hi bah³ ph²t±, kul± akulata½ gat±..
23.
``m± t±ta issaromh²ti, anatth±ya pat±rayi.
itth²na½ puris±nañca, m± te ±si dukhudrayo..
24.
``apetalomaha½sassa, rañño k±m±nus±rino.
sabbe bhog± vinassanti, rañño ta½ vuccate agha½..
25.
``tattheva te vattapad±, es±va anus±san².
dakkhassud±ni puññakaro, asoº¹o avin±sako.
s²lav±ssu {s²lav±ssa (µ²k±)} mah±r±ja, duss²lo vinip±tiko'' {vinip±tako (p²0)}..
26.
``apucchimha kosiyagotta½ {apucchimh± kosiyagotta½ (sy±0), apucchamh±pi kosika½ (p²0)}, kuº¹alini½ tatheva ca.
tva½ d±ni vadehi jambuka {jambuka tva½ d±ni vadehi (sy±0 p²0)}, bal±na½ balamuttama½''..
27.
``bala½ pañcavidha½ loke, purisasmi½ mahaggate.
tattha b±hubala½ n±ma, carima½ vuccate bala½..
28.
``bhogabalañca d²gh±vu, dutiya½ vuccate bala½.
amaccabalañca d²gh±vu, tatiya½ vuccate bala½..
29.
``abhijaccabala½ ceva, ta½ catuttha½ asa½saya½.
y±ni cet±ni sabb±ni, adhigaºh±ti paº¹ito..
30.
``ta½ bal±na½ bala½ seµµha½, agga½ paññ±ba½ bala½ {vara½ (s²0)}.
paññ±balenupatthaddho, attha½ vindati paº¹ito..
31.
``api ce labhati mando, ph²ta½ dharaºimuttama½.
ak±massa pasayha½ v±, añño ta½ paµipajjati..
32.
``abhij±topi ce hoti, rajja½ laddh±na khattiyo.
duppañño hi k±sipati, sabbenapi na j²vati..
33.
``paññ±va suta½ vinicchin² {paññ± sutavinicchin² (sy±0 p²0)}, paññ± kitti silokava¹¹han² {vaddhan² (p²0)}.
paññ±sahito naro idha, api dukkhe sukh±ni vindati..
34.
``paññañca kho asuss³sa½, na koci adhigacchati.
bahussuta½ an±gamma, dhammaµµha½ avinibbhuja½..
35.
``yo ca dhammavibhaªgaññ³ {yo dhammañca vibh±gaññ³ (p²0)}, k±luµµh±y² matandito.
anuµµhahati k±lena, kammaphala½ tassa ijjhati {kammaphala½ tassijjhati, phala½ tassa samijjhati (ka0)}..
36.
``an±yatana {n±'n±yatana (p²0)} s²lassa, an±yatana {n±'n±yatana (p²0)} sevino.
na nibbindiyak±rissa, sammadattho vipaccati..
37.
``ajjhattañca payuttassa, tath±yatanasevino.
anibbindiyak±rissa, sammadattho vipaccati..
38.
``yogappayogasaªkh±ta½, sambhatass±nurakkhaºa½.
t±ni tva½ t±ta sevassu, m± akamm±ya randhayi.
akammun± hi dummedho, na¼±g±ra½va s²dati''..
39.
``dhamma½ cara mah±r±ja, m±t±pit³su khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
40.
``dhamma½ cara mah±r±ja, puttad±resu khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
41.
``dhamma½ cara mah±r±ja, mitt±maccesu khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
42.
``dhamma½ cara mah±r±ja, v±hanesu balesu ca.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
43.
``dhamma½ cara mah±r±ja, g±mesu nigamesu ca...pe0.....
44.
``dhamma½ cara mah±r±ja, raµµhesu {raµµhe (p²0)} janapadesu ca...pe0.....
45.
``dhamma½ cara mah±r±ja, samaºa {samaºe (sy±0 ka0)} br±hmaºesu ca...pe0.....
46.
``dhamma½ cara mah±r±ja, migapakkh²su khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
47.
``dhamma½ cara mah±r±ja, dhammo ciººo sukh±vaho {dhammo suciººo sukham±vahati (ka0)}.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
48.
``dhamma½ cara mah±r±ja, saind± {indo (p²0), sind± (ka0)} dev± sabrahmak±.
suciººena diva½ patt±, m± dhamma½ r±ja p±mado {pam±do (p²0 ka0)}..
49.
``tattheva te {vete (p²0)} vattapad±, es±va {es± ca (p²0)} anus±san².
sappaññasev² kaly±º², samatta½ s±ma {s±ma½ (ka0)} ta½ vid³''ti..
tesakuºaj±taka½ paµhama½.
522. sarabhaªgaj±taka½ (2)
50.
``alaªkat± kuº¹alino suvatth±, ve¼uriyamutt±tharukhaggabandh± {baddh± (p²0)}.
rathesabh± tiµµhatha ke nu tumhe, katha½ vo j±nanti manussaloke''..
51.
``ahamaµµhako bh²maratho pan±ya½, k±liªgar±j± pana uggatoya½ {uggato aya½ (p²0), uggat±ya½ (ka0)}.
susaññat±na½ is²na½ {susaññat±nisina½ (p²0)} dassan±ya, idh±gat± pucchit±yemha pañhe''..
52.
``veh±yasa½ tiµµhasi {tiµµhati (p²0)} antalikkhe, pathaddhuno pannaraseva cando.
pucch±mi ta½ yakkha mah±nubh±va, katha½ ta½ j±nanti manussaloke''..
53.
``yam±hu devesu sujampat²ti, maghav±ti ta½ ±hu manussaloke.
sa devar±j± idamajja patto, susaññat±na½ is²na½ dassan±ya''..
54.
``d³re sut± no isayo sam±gat±, mahiddhik± iddhiguº³papann±.
vand±mi te ayire pasannacitto, ye j²valokettha manussaseµµh±''..
55.
gandho is²na½ ciradikkhit±na½ {dakkhit±na½ (sy±0 p²0)}, k±y± cuto gacchati m±lutena.
ito paµikkamma sahassanetta, gandho is²na½ asuci devar±ja''..
56.
``gandho is²na½ ciradikkhit±na½, k±y± cuto gacchatu m±lutena.
vicitrapuppha½ surabhi½va m±la½, gandhañca eta½ p±µikaªkh±ma bhante.
na hettha dev± paµikk³lasaññino''..
57.
``purindado bh³tapat² yasass², dev±namindo sakko {ida½ pada½ natthi (s²0 sy±0 p²0 potthakesu)} maghav± sujampati.
sa devar±j± asuragaºappamaddano, ok±sam±kaªkhati pañha pucchitu½..
58.
``ko nevimesa½ idha paº¹it±na½, pañhe puµµho nipuºe by±karissati.
tiººañca rañña½ manuj±dhip±na½, dev±namindassa ca v±savassa''..
59.
``aya½ isi {is² (s²0 p²0)} sarabhaªgo tapass² {yasass² (s²0)}, yato j±to virato methunasm±.
±ceraputto {±cariyaputto (p²0 ka0)} suvin²tar³po, so nesa½ pañh±ni viy±karissati''..
60.
``koº¹añña pañh±ni viy±karohi, y±canti ta½ isayo s±dhur³p±.
koº¹añña eso manujesu dhammo, ya½ vuddha {vaddha (p²0), buddha (ka0)} m±gacchati esa bh±ro''..
61.
``kat±vak±s± pucchantu bhonto, ya½ kiñci pañha½ manas±bhipatthita½.
ahañhi ta½ ta½ vo viy±karissa½, ñatv± saya½ lokamima½ parañca''..
62.
``tato ca maghav± sakko, atthadass² purindado.
apucchi paµhama½ pañha½, yañc±si abhipatthita½''..
63.
``ki½ s³ vadhitv± na kad±ci socati, kissappah±na½ isayo vaººayanti.
kass²dha vutta½ pharusa½ khametha, akkh±hi me koº¹añña etamattha½''..
64.
``kodha½ vadhitv± na kad±ci socati, makkhappah±na½ isayo vaººayanti.
sabbesa½ vutta½ pharusa½ khametha, eta½ khanti½ uttamam±hu santo''..
65.
``sakk± ubhinna½ {hi dvinna½ (p²0)} vacana½ titikkhitu½, sadisassa v± seµµhatarassa {seµµhanarassa (p²0)} v±pi.
katha½ nu h²nassa vaco khametha, akkh±hi me koº¹añña etamattha½''..
66.
``bhay± hi seµµhassa vaco khametha, s±rambhahet³ pana s±disassa.
yo c²dha h²nassa vaco khametha, eta½ khanti½ uttamam±hu santo''..
67.
``katha½ vijaññ± catupatthar³pa½ {catumaµµhar³pa½ (sy±0 p²0)}, seµµha½ sarikkha½ athav±pi h²na½.
vir³par³pena caranti santo, tasm± hi sabbesa½ vaco khametha''..
68.
``na hetamattha½ mahat²pi sen±, sar±jik± yujjham±n± labhetha.
ya½ khantim± sappuriso labhetha, khant² balass³pasamanti ver±''..
69.
``subh±sita½ te anumodiy±na, añña½ ta½ pucch±mi tadiªgha br³hi.
yath± ahu½ {ah³ (s²0 sy±0 p²0)} daº¹ak² n±¼ikero {n±¼ik²ro (s²0 sy±0 p²0)}, athajjuno kal±bu c±pi r±j±.
tesa½ gati½ br³hi sup±pakammina½, katth³papann± isina½ viheµhak±''..
70.
``kisañhi {kisa½pi (p²0)} vaccha½ avakiriya daº¹ak², ucchinnam³lo sajano saraµµho.
kukku¼an±me nirayamhi paccati, tassa phuliªg±ni patanti k±ye..
71.
``yo saññate pabbajite aheµhayi {avañcasi (p²0)}, dhamma½ bhaºante samaºe ad³sake.
ta½ n±¼ikera½ sunakh± parattha, saªgamma kh±danti viphandam±na½..
72.
``athajjuno niraye sattis³le, ava½siro patito uddha½p±do {uddhap±do (sy±0), addhap±do (p²0)}.
aªg²rasa½ gotama½ heµhayitv±, khanti½ tapassi½ cirabrahmac±ri½..
73.
``yo khaº¹aso pabbajita½ achedayi, khanti½ vadanta½ samaºa½ ad³saka½.
kal±buv²ci½ upapajja paccati, mah±pat±pa½ {mah±bhit±pa½ (p²0)} kaµuka½ bhay±naka½..
74.
``et±ni sutv± niray±ni paº¹ito, aññ±ni p±piµµhatar±ni cettha.
dhamma½ care samaºabr±hmaºesu, evaªkaro saggamupeti µh±na½''..
75.
``subh±sita½ te anumodiy±na, añña½ ta½ pucch±mi tadiªgha br³hi.
katha½vidha½ s²lavanta½ vadanti, katha½vidha½ paññavanta½ vadanti.
katha½vidha½ sappurisa½ vadanti, katha½vidha½ no siri no jah±ti''..
76.
``k±yena v±c±ya ca yo'dha {yo ca (p²0)} saññato, manas± ca kiñci na karoti p±pa½.
na attahet³ alika½ bhaºeti {bhaº±ti (s²0 sy±0 p²0)}, tath±vidha½ s²lavanta½ vadanti..
77.
``gambh²rapañha½ manas±bhicintaya½ {manas± vicintaya½ (s²0)}, n±cc±hita½ kamma karoti ludda½.
k±l±gata½ {k±l±bhata½ (p²0)} atthapada½ na riñcati, tath±vidha½ paññavanta½ vadanti..
78.
``yo ve kataññ³ katavedi dh²ro, kaly±ºamitto da¼habhatti ca hoti.
dukhitassa sakkacca karoti kicca½, tath±vidha½ sappurisa½ vadanti..
79.
``etehi sabbehi guºehupeto, saddho mud³ sa½vibh±g² vadaññ³.
saªg±haka½ sakhila½ saºhav±ca½, tath±vidha½ no siri no jah±ti''..
80.
``subh±sita½ te anumodiy±na, añña½ ta½ pucch±mi tadiªgha br³hi.
s²la½ siriñc±pi satañca dhamma½, paññañca ka½ seµµhatara½ vadanti''..
81.
``paññ± hi seµµh± kusal± vadanti, nakkhattar±j±riva t±rak±na½.
s²la½ s²r² c±pi satañca dhammo {dhamm± (p²0)}, anv±yik± paññavato bhavanti''..
82.
``subh±sita½ te anumodiy±na, añña½ ta½ pucch±mi tadiªgha br³hi.
katha½karo kintikaro kim±cara½, ki½ sevam±no labhat²dha pañña½.
paññ±ya d±nippaµipa½ {d±ni paµipada½ (s²0 sy±0 p²0)} vadehi, katha½karo paññav± hoti macco''..
83.
``sevetha vuddhe nipuºe bahussute, ugg±hako ca paripucchako siy±.
suºeyya sakkacca subh±sit±ni, eva½karo paññav± hoti macco..
84.
`` paññav± k±maguºe avekkhati, aniccato dukkhato rogato ca.
eva½ vipass² pajah±ti chanda½, dukkhesu k±mesu mahabbhayesu..
85.
``sa v²tar±go pavineyya dosa½, metta½ {metta (sy±0 ka0)} citta½ bh±vaye {bh±veyya (s²0 sy±0 ka0)} appam±ºa½.
sabbesu bh³tesu nidh±ya daº¹a½, anindito brahmamupeti µh±na½''..
86.
``mahatthiya½ {mahiddhiya½ (s²0 sy±0 p²0)} ±gamana½ ahosi, tavamaµµhak± {maµµhaka (s²0 sy±0 ka0)} bh²marathassa c±pi.
k±liªgar±jassa ca uggatassa, sabbesa vo k±mar±go pah²no''..
87.
``evameta½ paracittavedi, sabbesa no k±mar±go pah²no.
karohi ok±samanuggah±ya, yath± gati½ te abhisambhavema''..
88.
``karomi ok±samanuggah±ya, tath± hi vo k±mar±go pah²no.
phar±tha k±ya½ vipul±ya p²tiy±, yath± gati½ me abhisambhavetha''..
89.
``sabba½ kariss±ma tav±nus±sani½, ya½ ya½ tuva½ vakkhasi bh³ripañña.
phar±ma k±ya½ vipul±ya p²tiy±, yath± gati½ te abhisambhavema''..
90.
``kat±ya {kat±ya½ (s²0 p²0)} vacchassa kisassa p³j±, gacchantu bhonto isayo s±dhur³p±.
jh±ne rat± hotha sad± sam±hit±, es± rat² pabbajitassa seµµh±''..
91.
``sutv±na g±th± paramatthasa½hit±, subh±sit± isin± paº¹itena.
te vedaj±t± anumodam±n±, pakk±mu {pakkamu (ka0)} dev± devapura½ yasassino..
92.
``g±th± im± atthavat² subyañjan±, subh±sit± isin± paº¹itena.
yo kocim± aµµhikatv± {aµµhi½ katv± (ka0)} suºeyya, labhetha pubb±pariya½ visesa½.
laddh±na pubb±pariya½ visesa½, adassana½ maccur±jassa gacche''..
93.
``s±lissaro s±riputto, meº¹issaro ca kassapo.
pabbato anuruddho ca, kacc±yano ca devalo {devilo (sy±0 ka0)}..
94.
``anusisso ca ±nando, kisavaccho ca kolito.
n±rado ud±y² thero {n±rado puººo mant±n²putto (s²0)}, paris± buddhaparis±.
sarabhaªgo lokan±tho, eva½ dh±retha j±taka''nti..
sarabhaªgaj±taka½ dutiya½.
523. alambus±j±taka½ (3)
95.
``atha bravi brah± indo, vatrabh³ jayata½ pit±.
devakañña½ par±bhetv±, sudhamm±ya½ alambusa½..
96.
``misse dev± ta½ y±canti, t±vati½s± saindak±.
isippalobhane {isipalobhike (s²0 sy±0), isi½ palobhike (p²0)} gaccha, isisiªga½ alambuse..
97.
``pur±ya½ amhe acceti {n±cceti (sy±0 ka0)}, vattav± {vatav± (s²0 sy±0 p²0)} brahmacariyav±.
nibb±n±bhirato vuddho {vaddho (p²0), buddho (sy±0 ka0)}, tassa magg±ni ±vara''..
98.
``devar±ja kimeva tva½, mameva tuva½ sikkhasi.
isippalobhane {isipalobhike (s²0 sy±0), isi½ palobhike (p²0)} gaccha, santi aññ±pi acchar±..
99.
``m±disiyo pavar± ceva, asoke nandane vane.
t±sampi hotu pariy±yo, t±pi yantu palobhan±'' {palobhik± (sy±0 p²0)}..
100.
``addh± hi sacca½ bhaºasi, santi aññ±pi acchar±.
t±disiyo pavar± ceva, asoke nandane vane..
101.
``na t± eva½ paj±nanti, p±ricariya½ puma½ gat±.
y±disa½ tva½ paj±n±si, n±ri sabbaªgasobhane..
102.
``tvameva gaccha kaly±ºi, itth²na½ pavar± casi.
taveva vaººar³pena, savasam±nayissasi'' {vasam±n±payissasi (sy±0), vasam±n±mayissasi (p²0), ta½ vasam±nayissasi (ka0)}..
103.
``na v±ha½ na gamiss±mi, devar±jena pesit±.
vibhemi ceta½ ±s±du½, uggatejo hi br±hmaºo..
104.
``aneke niraya½ patt±, isim±s±diy± jan±.
±pann± mohasa½s±ra½, tasm± lom±ni ha½saye''..
105.
``ida½ vatv±na pakk±mi, acchar± k±mavaººin².
miss± missitu {missetu (s²0 sy±0 p²0)} micchant², isisiªga½ alambus±..
106.
``s± ca ta½ vanamogayha, isisiªgena rakkhita½.
bimbaj±lakasañchanna½ , samant± a¹¹hayojana½..
107.
``p±tova p±tar±samhi, udaºhasamaya½ {udayasamaya½ (sy±0), udantasamaya½ (ka0)} pati.
aggiµµha½ parimajjanta½, isisiªga½ up±gami''..
108.
``k± nu vijjuriv±bh±si, osadh² viya t±rak±.
vicittahatth±bharaº± {vicittavatth±bharaº± (s²0)}, ±muttamaºikuº¹al± {±mukkamaºikuº¹al± (?)}..
109.
``±diccavaººasaªk±s±, hemacandanagandhin².
saññat³r³ mah±m±y±, kum±r² c±rudassan±..
110.
``vilagg± {vil±k± (s²0 sy±0 p²0)} muduk± suddh±, p±d± te suppatiµµhit±.
gaman± k±man²y± {kaman± kaman²y± (s²0 p²0)} te, harantiyeva me mano..
111.
``anupubb±va te ³r³, n±gan±sasam³pam±.
vimaµµh± tuyha½ sussoº², akkhassa phalaka½ yath±..
112.
``uppalasseva kiñjakkh±, n±bhi te s±dhu saºµhit±.
p³r± kaºhañjanasseva, d³rato paµidissati..
113.
``duvidh± j±t± uraj±, avaºµ± s±dhu paccud±.
payodhar± apatit± {appat²t± (s²0 sy±0 p²0)}, a¹¹hal±busam± than±..
114.
``d²gh± kambutal±bh±s±, g²v± eºeyyak± yath±.
paº¹ar±varaº± vaggu, catutthamanasannibh±..
115.
``uddhagg± ca adhagg± ca, dumaggaparimajjit±.
duvij± nelasambh³t±, dant± tava sudassan±..
116.
``apaº¹ar± lohitant±, jiñj³ka {jiñjuka (s²0 sy±0 p²0)} phalasannibh±.
±yat± ca vis±l± ca, nett± tava sudassan±..
117.
``n±tid²gh± susammaµµh±, kanakaby± {kanakagg± (p²0)} samocit±.
uttamaªgaruh± tuyha½, kes± candanagandhik±..
118.
``y±vat± kasigorakkh±, v±ºij±na½ {vaºij±na½ (p²0)} ca y± gati.
is²nañca parakkanta½, saññat±na½ tapassina½..
119.
``na te samasama½ passe, asmi½ pathavi {puthuvi (p²0)} maº¹ale.
ko v± tva½ kassa v± putto, katha½ j±nemu ta½ maya½''..
120.
``na pañhak±lo bhaddante, kassapeva½ gate sati.
ehi samma ramiss±ma, ubho asm±kamassame.
ehi ta½ upag³hissa½ {upaguyhissa½ (sy±0)}, rat²na½ kusalo bhava''..
121.
``ida½ vatv±na pakk±mi, acchar± k±mavaººin².
miss± missitumicchant², isisiªga½ alambus±''..
122.
``so ca vegena nikkhamma, chetv± dandhaparakkama½ {dandhapadakkama½ (ka0)}.
tamuttam±su veº²su, ajjhappatto {ajjh±patto (p²0)} par±masi.
123.
``tamud±vatta kaly±º², palissaji susobhan± {susobhaº² (sy±0 ka0)}.
cavitamhi {cavi tamh± (sy±0 ka0)} brahmacariy±, yath± ta½ atha tosit±..
124.
``manas± agam± inda½, vasanta½ nandane vane.
tass± saªkappamaññ±ya, maghav± devakuñjaro..
125.
``pallaªka½ pahiº² khippa½, sovaººa½ sopav±hana½.
sauttaracchadapaññ±sa½, sahassapaµiyatthata½ {paµikatthata½ (s²0)}..
126.
``tamena½ tattha dh±resi, ure katv±na sobhan±.
yath± ekamuhutta½va, t²ºi vass±ni dh±rayi..
127.
``vimado t²hi vassehi, pabujjhitv±na br±hmaºo.
addas±si harita {har² (p²0)} rukkhe, samant± aggiy±yana½..
128.
``navapattavana½ phulla½, kokilaggaºaghosita½.
samant± paviloketv±, ruda½ ass³ni vattayi..
129.
``na juhe na jape {jappe (ka0)} mante, aggihutta½ pah±pita½.
ko nu me p±ricariy±ya, pubbe citta½ palobhayi..
130.
``araññe me viharato, yo me tej± ha sambhuta½ {sambhata½ (p²0)}.
n±n±ratnaparip³ra½, n±va½va gaºhi aººave''..
131.
``aha½ te p±ricariy±ya, devar±jena pesit±.
avadhi½ {avadh² (sy±0 p²0 ka0)} citta½ cittena, pam±do {pam±d± (sy±0 p²0)} tva½ na bujjhasi''..
132.
``im±ni kira ma½ t±to, kassapo anus±sati.
kamal±sadisitthiyo {sarisitthiyo (sy±0 p²0)}, t±yo bujjhesi m±ºava..
133.
``ure gaº¹±yo bujjhesi, t±yo bujjhesi m±ºava.
icc±nus±si ma½ t±to, yath± ma½ anukampako..
134.
``tass±ha½ vacana½ n±ka½, pitu vuddhassa s±sana½.
araññe nimmanussamhi, svajja jh±y±mi {sv±jjajjh±y±mi (s²0 p²0)} ekako..
135.
``soha½ tath± kariss±mi, dhiratthu j²vitena me.
puna v± t±diso hessa½, maraºa½ me bhavissati''..
136.
``tassa teja½ {tejañca (s²0 p²0)} v²riyañca, dhiti½ {dhitiñca (p²0)} ñatv± avaµµhita½ {suva¹¹hita½ (s²0)}.
siras± aggah² p±de, isisiªga½ alambus±..
137.
``m± me kujjha {kujjhi (p²0)} mah±v²ra, m± me kujjha {kujjhi (p²0)} mah±ise.
mah± attho may± ciººo, tidas±na½ yasassina½.
tay± sa½kampita½ ±si, sabba½ devapura½ tad±''..
138.
``t±vati½s± ca ye dev±, tidas±nañca v±savo.
tvañca bhadde sukh² hohi, gaccha kaññe yath±sukha½''..
139.
``tassa p±de gahetv±na, katv± ca na½ padakkhiºa½.
añjali½ paggahetv±na, tamh± µh±n± apakkami..
140.
``yo ca tass±si pallaªko, sovaººo sopav±hano.
sauttaracchadapaññ±so, sahassapaµiyatthato.
tameva pallaªkam±ruyha, ag± dev±na santike..
141.
``tamokkamiva ±yanti½, jalanti½ vijjuta½ yath±.
pat²to sumano vitto, devindo adad± vara½''..
142.
``varañce me ado sakka, sabbabh³t±namissara.
nisippalobhik± {na isipalobhik± (sy±0), na isipalobhiya½ (p²0)} gacche, eta½ sakka vara½ vare''ti..
alambus±j±taka½ tatiya½.
524. saªkhap±laj±taka½ (4)
143.
``ariy±vak±sosi pasannanetto, maññe bhava½ pabbajito kulamh±.
katha½ nu vitt±ni pah±ya bhoge, pabbaji nikkhamma ghar± sapañña'' {sapañño (sy±0), sapaññ± (p²0)}..
144.
``saya½ vim±na½ naradeva disv±, mah±nubh±vassa mahoragassa.
disv±na puññ±na mah±vip±ka½, saddh±yaha½ pabbajitomhi r±ja''..
145.
``na k±mak±m± na bhay± na dos±, v±ca½ mus± pabbajit± bhaºanti.
akkh±hi me pucchito etamattha½, sutv±na me j±yihitippas±do''..
146.
``v±ºijja {vaºijja (p²0)} raµµh±dhipa gaccham±no, pathe addas±simhi bhojaputte {mil±caputte (s²0 p²0)}.
pavaddhak±ya½ uraga½ mahanta½, ±d±ya gacchante pamodam±ne''..
147.
``soha½ sam±gamma janinda tehi, pahaµµhalomo avacamhi bh²to.
kuhi½ aya½ n²yati {niyyati (ka0)} bh²mak±yo, n±gena ki½ k±hatha bhojaputt±..
148.
``n±go aya½ n²yati bhojanatth± {bhojanattha½ (s²0 sy±0 p²0)}, pavaddhak±yo urago mahanto.
s±duñca th³lañca muduñca ma½sa½, na tva½ rasaññ±si videhaputta..
149.
``ito maya½ gantv± saka½ niketa½ {niketana½ (p²0)}, ±d±ya satth±ni vikopayitv±.
ma½s±ni bhokkh±ma {bhakkh±ma (sy±0)} pamodam±n±, mayañhi ve sattavo pannag±na½..
150.
``sace aya½ n²yati bhojanatth±, pavaddhak±yo urago mahanto.
dad±mi vo balibadd±ni {balivadd±ni (p²0)} so¼asa, n±ga½ ima½ muñcatha bandhanasm±..
151.
``addh± hi no bhakkho aya½ man±po, bah³ ca no urag± bhuttapubb± {bahu½ ca no urago bhuttapubbo (ka0)}.
karoma te ta½ vacana½ a¼±ra {±¼±ra (ka0) evamuparipi}, mittañca no hohi videhaputta..
152.
``tadassu te bandhan± mocayi½su, ya½ natthuto paµimokkassa p±se.
mutto ca so bandhan± n±gar±j±, pakk±mi p±c²namukho muhutta½..
153.
``gantv±na p±c²namukho muhutta½, puººehi nettehi palokay² ma½.
tad±ssaha½ piµµhito anvagacchi½, dasaªguli½ añjali½ paggahetv±..
154.
``gaccheva kho tva½ taram±nar³po, m± ta½ amitt± punaraggahesu½.
dukkho hi luddehi pun± sam±gamo, adassana½ bhojaputt±na gaccha..
155.
``agam±si so rahada½ vippasanna½, n²lobh±sa½ ramaº²ya½ sutittha½.
samotata½ {samonata½ (sy±0 ka0)} jambuhi vetas±hi, p±vekkhi nittiººabhayo pat²to..
156.
``so ta½ pavissa na cirassa n±go, dibbena me p±turahu½ janinda.
upaµµhah² ma½ pitara½va putto, hadayaªgama½ kaººasukha½ bhaºanto..
157.
``tva½ mesi m±t± ca pit± {pit± ca (p²0)} a¼±ra, abbhantaro p±ºadado sah±yo.
sakañca iddhi½ paµil±bhakosmi {paµil±bhitosmi (p²0)}, a¼±ra passa me nivesan±ni.
pah³tabhakkha½ bahuannap±na½, masakkas±ra½ viya v±savassa''..
158.
``ta½ bh³mibh±gehi upetar³pa½, asakkhar± ceva mud³ subh± ca.
n²cattiº± {n²c± tiº± (sy±0 p²0)} apparaj± ca bh³mi, p±s±dik± yattha jahanti soka½..
159.
``an±vakul± ve¼uriy³pan²l±, catuddisa½ ambavana½ suramma½.
pakk± ca pes² ca phal± suphull±, niccotuk± dh±rayant² phal±ni..
160.
``tesa½ van±na½ naradeva majjhe, nivesana½ bhassarasannik±sa½.
rajatagga¼a½ sovaººamaya½ u¼±ra½, obh±sat² vijjurivantalikkhe..
161.
``maº²may± soººamay± {sovaººamay± (s²0 sy±0 p²0)} u¼±r±, anekacitt± satata½ sunimmit±.
parip³r± kaññ±hi alaªkat±bhi, suvaººak±y³radhar±hi r±ja..
162.
``so saªkhap±lo taram±nar³po, p±s±dam±ruyha anomavaººo.
sahassathambha½ atul±nubh±va½, yatthassa bhariy± mahes² ahosi..
163.
``ek± ca n±r² taram±nar³p±, ±d±ya ve¼uriyamaya½ mahaggha½.
subha½ maºi½ j±timant³papanna½, acodit± ±sanamabbhih±si..
164.
``tato ma½ urago hatthe gahetv±, nis²day² p±mukha±sanasmi½.
idam±sana½ atra bhava½ nis²datu, bhavañhi me aññataro gar³na½..
165.
``aññ± ca n±r² taram±nar³p±, ±d±ya v±ri½ upasaªkamitv±.
p±d±ni pakkh±lay² me janinda, bhariy±va {bhariy± ca (p²0)} bhatt³ patino piyassa..
166.
``apar± ca n±r² taram±nar³p±, paggayha sovaººamay±ya {sovaººamay± (p²0)} p±tiy±.
anekas³pa½ vividha½ viyañjana½, upan±may² bhatta manuññar³pa½..
167.
``turiyehi {t³riyehi (ka0)} ma½ bh±rata bhuttavanta½, upaµµhahu½ bhattu mano viditv±.
tatuttari½ {taduttari½ (ka0)} ma½ nipat² mahanta½, dibbehi k±mehi anappakehi..
168.
``bhariy± mamet± tisat± a¼±ra, sabbattamajjh± padumuttar±bh±.
a¼±ra et±ssu te k±mak±r±, dad±mi te t± paric±rayassu..
169.
``sa½vacchara½ dibbaras±nubhutv±, tad±ssuha½ {tadassaha½ (p²0)} uttarimajjhabh±si½ {uttari paccabh±si½ (s²0 sy±0), uttari½ paccabh±si½ (p²0)}.
n±gassida½ kinti kathañca laddha½, kathajjhagam±si vim±naseµµha½''..
170.
``adhicca laddha½ pariº±maja½ te, saya½kata½ ud±hu devehi dinna½.
pucch±mi ta½ {te (p²0)} n±gar±jetamattha½, kathajjhagam±si vim±naseµµha½''..
171.
``n±dhicca laddha½ na pariº±maja½ me, na saya½kata½ n±pi devehi dinna½.
sakehi kammehi ap±pakehi, puññehi me laddhamida½ vim±na½''..
172.
``ki½ te vata½ ki½ pana brahmacariya½, kissa suciººassa aya½ vip±ko.
akkh±hi me n±gar±jetamattha½, katha½ nu te laddhamida½ vim±na½''..
173.
``r±j± ahosi½ magadh±namissaro, duyyodhano n±ma mah±nubh±vo.
so ittara½ j²vita½ sa½viditv±, asassata½ vipariº±madhamma½..
174.
``annañca p±nañca pasannacitto, sakkacca d±na½ vipula½ ad±si½ {ad±si (p²0)}.
op±nabh³ta½ me ghara½ tad±si, santappit± samaºabr±hmaº± ca..
175.
{aya½ g±th± p²0 potthake natthi} ``m±lañca gandhañca vilepanañca, pad²piya½ {pad²paya½ (sy±0 ka0)} y±namupassayañca.
acch±dana½ seyyamathannap±na½, sakkacca d±n±ni adamha tattha {aya½ g±th± p²0 potthake natthi}..
176.
``ta½ me vata½ ta½ pana brahmacariya½, tassa suciººassa aya½ vip±ko.
teneva me laddhamida½ vim±na½, pah³tabhakkha½ bahuannap±na½''.
``naccehi g²tehi cupetar³pa½, ciraµµhitika½ na ca sassat±ya½..
177.
``app±nubh±v± ta½ mah±nubh±va½, tejassina½ hanti atejavanto.
kimeva d±µh±vudha ki½ paµicca, hatthatta {hatthattha (s²0 sy±0 p²0)} m±gacchi vanibbak±na½ {vaºibbak±na½ (s²0)}..
178.
``bhaya½ nu te anvagata½ mahanta½, tejo nu te n±nvaga½ dantam³la½.
kimeva d±µh±vudha ki½ paµicca, kilesam±pajji vanibbak±na½''..
179.
``na me bhaya½ anvagata½ mahanta½, tejo na sakk± mama tehi hantu½ {tebhihantu½ (sy±0 ka0)}.
satañca dhamm±ni sukittit±ni, samuddavel±va duraccay±ni..
180.
``c±tuddasi½ pañcadasi½ a¼±ra, uposatha½ niccamup±vas±mi.
ath±gamu½ so¼asa bhojaputt±, rajju½ gahetv±na da¼hañca p±sa½..
181.
``bhetv±na n±sa½ atikassa {antakassa (ka0)} rajju½, nayi½su ma½ samparigayha ludd±.
et±disa½ dukkhamaha½ titikkha½ {titikkhi½ (p²0)}, uposatha½ appaµikopayanto''..
182.
``ek±yane ta½ pathe addasa½su, balena vaººena cupetar³pa½.
siriy± paññ±ya ca bh±vitosi, ki½ patthaya½ {kimatthiya½ (s²0 sy±0 p²0)} n±ga tapo karosi..
183.
``na puttahet³ na dhanassa hetu, na ±yuno c±pi a¼±ra hetu.
manussayoni½ abhipatthay±no, tasm± parakkamma tapo karomi''..
184.
``tva½ lohitakkho vihatantara½so, alaªkato kappitakesamassu.
surosito lohitacandanena, gandhabbar±j±va dis± pabh±sasi {pabh±si (ka0)}..
185.
``deviddhipattosi mah±nubh±vo, sabbehi k±mehi samaªgibh³to.
pucch±mi ta½ n±gar±jetamattha½, seyyo ito kena manussaloko''..
186.
``a¼±ra n±ññatra manussalok±, suddh² va sa½vijjati sa½yamo v±.
ahañca laddh±na manussayoni½, k±h±mi j±timaraºassa anta½''..
187.
``sa½vaccharo me vasato {vusito (p²0)} tavantike, annena p±nena upaµµhitosmi.
±mantayitv±na palemi n±ga, cirappavuµµhosmi {cirappavuttho asmi (p²0)} aha½ janinda''..
188.
``putt± ca d±r± anuj²vino ca {ca'nuj²vino (sy±0 p²0)}, nicc±nusiµµh± upatiµµhate ta½.
kaccinnu ta½ n±bhisapittha {n±bhisa½sittha (sy±0 p²0)} koci, piyañhi me dassana½ tuyha½ {tuyha (p²0)} a¼±ra''..
189.
``yath±pi m±t³ ca pit³ ag±re, putto piyo paµivihito vaseyya {seyyo (p²0)}.
tatopi mayha½ idhameva seyyo, cittañhi te n±ga may² pasanna½''..
190.
``maº² mama½ vijjati lohitaªko {lohitaªgo (ka0)}, dhan±haro maºiratana½ u¼±ra½.
±d±ya tva½ {ta½ (p²0)} gaccha saka½ niketa½, laddh± dhana½ ta½ maºimossajassu''..
191.
``diµµh± may± m±nusak±pi k±m±, asassat± vipariº±madhamm±.
±d²nava½ k±maguºesu disv±, saddh±yaha½ pabbajitomhi r±ja..
192.
``dumapphal±n²va patanti m±ºav±, dahar± ca vuddh± ca sar²rabhed±.
etampi disv± pabbajitomhi r±ja, apaººaka½ s±maññameva seyyo''..
193.
``addh± have sevitabb± sapaññ±, bahussut± ye bahuµh±nacintino.
n±gañca sutv±na tavañca¼±ra, k±h±mi puññ±ni anappak±ni''..
194.
``addh± have sevitabb± sapaññ±, bahussut± ye bahuµh±nacintino.
n±gañca sutv±na mamañca r±ja, karohi puññ±ni anappak±n²''ti..
saªkhap±laj±taka½ catuttha½.
525. c³¼asutasomaj±taka½ (5)
195.
``±mantay±mi nigama½, mitt±macce parissaje {p±risajje (s²0 sy±0)}.
sirasmi½ palita½ j±ta½, pabbajja½ d±ni rocaha½''..
196.
``abhumme katha½ nu bhaºasi, salla½ me deva urasi kappesi {kampesi (p²0)}.
sattasat± te bhariy±, katha½ nu te t± bhavissanti''..
197.
``paññ±yihinti et±, dahar± aññampi t± gamissanti.
saggañcassa patthay±no, tena aha½ pabbajiss±mi''..
198.
``dulladdha½ me ±si sutasoma, yassa te homaha½ m±t±.
ya½ me vilapantiy±, anapekkho pabbajasi deva..
199.
``dulladdha½ me ±si sutasoma, ya½ ta½ aha½ vij±yissa½.
ya½ me vilapantiy±, anapekkho pabbajasi deva''..
200.
``ko n±meso dhammo, sutasoma k± ca n±ma pabbajj±.
ya½ no amhe jiººe, anapekkho pabbajasi deva..
201.
``putt±pi tuyha½ bahavo, dahar± appattayobban±.
mañj³ tepi {te (s²0 p²0)} ta½ apassant±, maññe dukkha½ nigacchanti''..
202.
``puttehi ca me etehi, daharehi appattayobbanehi.
mañj³hi sabbehipi tumhehi, cirampi µhatv± vin±sabh±vo'' {vin±bh±vo (s²0 sy±0 p²0)}..
203.
``chinna½ nu tuyha½ hadaya½, adu te {±du (s²0 p²0), ±d³ (sy±0)} karuº± ca natthi amhesu.
ya½ no vikandantiyo {vikkandantiyo (s²0)}, anapekkho pabbajasi deva''..
204.
``na ca mayha½ chinna½ hadaya½, atthi karuº±pi mayha½ tumhesu.
saggañca patthay±no, tena aha½ {ten±ha½ (s²0 sy±0), tenamaha½ (p²0)} pabbajiss±mi''..
205.
``dulladdha½ me ±si, sutasoma yassa te aha½ bhariy±.
ya½ me vilapantiy±, anapekkho pabbajasi deva..
206.
``dulladdha½ me ±si, sutasoma yassa te aha½ bhariy±.
ya½ me kucchipaµisandhi½ {ma½ kucchimati½ santi½ (p²0)}, anapekkho pabbajasi deva..
207.
``paripakko me gabbho, kucchigato y±va na½ vij±y±mi.
m±ha½ ek± vidhav±, pacch± dukkh±ni addakkhi½''..
208.
``paripakko te gabbho, kucchigato iªgha tva½ {tva (s²0), na½ (p²0)} vij±yassu.
putta½ anomavaººa½, ta½ hitv± pabbajiss±mi''..
209.
``m± tva½ cande rudi, m± soci vanatimiramattakkhi.
±roha varap±s±da½ {ca p±s±da½ (p²0)}, anapekkho aha½ gamiss±mi''..
210.
``ko ta½ amma kopesi, ki½ rodasi pekkhasi ca ma½ b±¼ha½.
ka½ avajjha½ gh±temi {gh±temi ka½ avajjha½ (p²0), ta½ avajjha½ gh±temi (ka0)}, ñ±t²na½ udikkham±n±na½''..
211.
``na hi so sakk± hantu½, vijit±v² {j²vit±v² (p²0)} yo ma½ t±ta kopesi.
pit± te ma½ t±ta avaca, anapekkho aha½ gamiss±mi''..
212.
``yoha½ pubbe niyy±mi, uyy±na½ mattakuñjare ca yodhemi.
sutasome pabbajite, katha½ nu d±ni kariss±mi''..
213.
``m±tucca {m±tu ca (s²0 sy±0)} me rudanty± {rudaty± (p²0)}, jeµµhassa ca bh±tuno ak±massa.
hatthepi te gahessa½, na hi gacchasi {gañchisi (p²0)} no ak±m±na½''..
214.
``uµµhehi tva½ dh±ti, ima½ kum±ra½ ramehi aññattha.
m± me paripanthamak±si {mak± (s²0 p²0)}, sagga½ mama patthay±nassa''..
215.
``ya½ n³nima½ dadeyya½ {jaheyya½ (p²0)} pabhaªkara½, ko nu me imin±ttho {ko nu me imin± attho (s²0 sy±0), ko nu me nattho (p²0)}.
sutasome pabbajite, ki½ nu mena½ kariss±mi''..
216.
``koso ca tuyha½ vipulo, koµµh±g±rañca tuyha½ parip³ra½.
pathav² ca tuyha½ vijit±, ramassu m± pabbaji {pabbajassu (s²0), pabbaja (p²0)} deva''..
217.
``koso ca mayha½ vipulo, koµµh±g±rañca mayha½ parip³ra½.
pathav² ca mayha½ vijit±, ta½ hitv± pabbajiss±mi''..
218.
``mayhampi dhana½ pah³ta½, saªkh±tu½ {saªkhy±tu½ (s²0)} nopi deva sakkomi.
ta½ te dad±mi sabbampi {ta½ deva te dad±mi sabbampi (s²0), ta½ te dad±mi sabba½ (p²0)}, ramassu m± pabbaji deva''..
219.
``j±n±mi {j±n±mi te (s²0 sy±0)} dhana½ pah³ta½, kulavaddhana p³jito tay± casmi.
saggañca patthay±no, tena aha½ pabbajiss±mi''..
220.
``ukkaºµhitosmi b±¼ha½, arati ma½ somadatta ±visati {±v²sati (ka0)}.
bahuk±pi {bahuk± hi (s²0 sy±0)} me antar±y±, ajjev±ha½ pabbajiss±mi''..
221.
``idañca tuyha½ rucita½, sutasoma ajjeva d±ni tva½ pabbaja.
ahampi pabbajiss±mi, na ussahe tay± vin± aha½ µh±tu½''..
222.
``na hi sakk± pabbajitu½, nagare na hi paccati janapade ca''.
``sutasome pabbajite, katha½ nu d±ni kariss±ma''..
223.
``upan²yatida½ maññe, paritta½ udaka½va caªkav±ramhi.
eva½ suparittake j²vite, na ca pamajjitu½ k±lo..
224.
``upan²yatida½ maññe, paritta½ udaka½va caªkav±ramhi.
eva½ suparittake j²vite, andhab±l± {atha b±l± (s²0 sy±0 p²0)} pamajjanti..
225.
``te va¹¹hayanti niraya½, tiracch±nayoniñca pettivisayañca.
taºh±ya bandhanabaddh±, va¹¹henti asurak±ya½''..
226.
``³haññate rajagga½, avid³re pubbakamhi ca {pupphakamhi ca (s²0 p²0)} p±s±de.
maññe no kes± chinn±, yasassino dhammar±jassa''..
227.
``ayamassa p±s±do, sovaººa {sovaººo (p²0)} puppham±lyav²tikiººo.
yahi {yamhi (p²0)} manuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
228.
``ayamassa p±s±do, sovaººapuppham±lyav²tikiººo.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
229.
``idamassa k³µ±g±ra½, sovaººapuppham±lyav²tikiººa½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
230.
``idamassa k³µ±g±ra½, sovaººa {sovaººa½ (p²0)} puppham±lyav²tikiººa½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
231.
``ayamassa asokavanik±, supupphit± sabbak±lik± ramm±.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
232.
``ayamassa asokavanik±, supupphit± sabbak±lik± ramm±.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
233.
``idamassa uyy±na½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
234.
``idamassa uyy±na½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
235.
``idamassa kaºik±ravana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
236.
``idamassa kaºik±ravana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
237.
``idamassa p±µalivana½ {p±µal²vana½ (s²0)}, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
238.
``idamassa p±µalivana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
239.
``idamassa ambavana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
240.
``idamassa ambavana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena..
241.
``ayamassa pokkharaº², sañchann± aº¹ajehi v²tikiºº±.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo itth±g±rehi..
242.
``ayamassa pokkharaº², sañchann± aº¹ajehi v²tikiºº±.
yahimanuvicari r±j±, parikiººo ñ±tisaªghena''..
243.
``r±j± vo kho {r±j± kho (s²0 sy±0 p²0)} pabbajito, sutasomo rajja½ ima½ pahatv±na {pahantv±na (sy±0 ka0)}.
k±s±yavatthavasano, n±gova ekako {ekakova (s²0)} carati''..
244.
``m±ssu pubbe ratik²¼it±ni, hasit±ni ca anussarittha {anussarittho (p²0)}.
m± vo k±m± hani½su, ramma½ hi {surammañhi (sy±0 ka0)} sudassana½ {sudassana½ n±ma (s²0)} nagara½..
245.
``mettacittañca {mettañca (p²0)} bh±vetha, appam±ºa½ div± ca ratto ca.
agacchittha {atha gañchittha (s²0 sy±0 p²0)} devapura, ±v±sa½ puññakammina''nti {puññakamm±nanti (p²0)}..
c³¼asutasomaj±taka½ pañcama½.
catt±l²sanip±ta½ niµµhita½.
tassudd±na½ --
suvapaº¹itajambukakuº¹alino , varakaññamalambusaj±takañca.
pavaruttamasaªkhasir²vhayako, sutasomaarindhamar±javaro..
18. paºº±sanip±to
526. ni¼inik±j±taka½ (1)
1.
``uddayhate {u¹¹ayhate (s²0 p²0)} janapado, raµµhañc±pi vinassati.
ehi ni¼inike {ni¼ike (s²0 sy±0 p²0), evamuparipi} gaccha, ta½ me br±hmaºam±naya''..
2.
``n±ha½ dukkhakkham± r±ja, n±ha½ addh±nakovid±.
katha½ aha½ gamiss±mi, vana½ kuñjarasevita½''..
3.
``ph²ta½ janapada½ gantv±, hatthin± ca rathena ca.
d±rusaªgh±µay±nena, eva½ gaccha ni¼inike..
4.
``hatthiassarathe patt², gacchev±d±ya khattiye.
taveva vaººar³pena, vasa½ tam±nayissasi''..
5.
``kadal²dhajapaññ±ºo, ±bhuj²pariv±rito.
eso padissati rammo, isisiªgassa assamo..
6.
``eso aggissa saªkh±to, eso dh³mo padissati.
maññe no aggi½ h±peti, isisiªgo mahiddhiko''..
7.
``tañca disv±na ±yanti½, ±muttamaºikuº¹ala½.
isisiªgo p±visi bh²to, assama½ paººach±dana½..
8.
``assamassa ca s± dv±re, geº¹ukenassa {bheº¹ukenassa (s²0 p²0)} k²¼ati.
vida½sayant² aªg±ni, guyha½ pak±sit±ni ca..
9.
``tañca disv±na k²¼anti½, paººas±lagato jaµ².
assam± nikkhamitv±na, ida½ vacanamabravi..
10.
``ambho ko n±ma so rukkho, yassa teva½gata½ phala½.
d³repi khitta½ pacceti, na ta½ oh±ya gacchati''..
11.
``assamassa mama {ma½ (s²0)} brahme, sam²pe gandham±dane.
bahavo {pabbate (s²0)} t±dis± rukkh±, yassa teva½gata½ phala½.
d³repi khitta½ pacceti, na ma½ oh±ya gacchati''..
12.
``et³ {etu (s²0 sy±0 ka0)} bhava½ assamima½ adetu, pajjañca bhakkhañca paµiccha dammi.
idam±sana½ atra bhava½ nis²datu, ito bhava½ m³laphal±ni bhuñjatu'' {kh±datu (s²0)}..
13.
``ki½ te ida½ ³r³namantarasmi½, supicchita½ kaºharivappak±sati.
akkh±hi me pucchito etamattha½, kose nu te uttamaªga½ paviµµha½''..
14.
``aha½ vane m³laphalesana½ cara½, ±s±dayi½ {ass±dayi½ (ka0)} accha½ sughorar³pa½.
so ma½ patitv± sahas±jjhapatto, panujja ma½ abbahi {abbuhi (sy±0 ka0)} uttamaªga½..
15.
``sv±ya½ vaºo khajjati kaº¹uv±yati, sabbañca k±la½ na labh±mi s±ta½.
paho bhava½ kaº¹umima½ vinetu½, kuruta½ bhava½ y±cito br±hmaºattha½''..
16.
``gambh²rar³po te vaºo salohito, ap³tiko vaºagandho {pakkagandho (s²0), pannagandho (sy±0 p²0)} mah± ca.
karomi te kiñci kas±yayoga½, yath± bhava½ paramasukh² bhaveyya''..
17.
``na mantayog± na kas±yayog±, na osadh± brahmac±ri {brahmac±r² (s²0 sy±0 p²0)} kamanti.
ghaµµe mudukena {ya½ te mudu tena (s²0), ya½ te mud³ tena (p²0)} vinehi kaº¹u½ {kaº¹uka½ (p²0)}, yath± aha½ paramasukh² bhaveyya½''..
18.
``ito nu bhoto katamena assamo, kacci bhava½ abhiramasi {abhiramas² (p²0)} araññe.
kacci nu te {kacci te (p²0)} m³laphala½ pah³ta½, kacci bhavanta½ na vihi½santi v±¼±''..
19.
``ito uju½ uttar±ya½ dis±ya½, khem±nad² himavat± pabh±v² {pabh±ti (s²0 p²0)}.
tass± t²re assamo mayha rammo, aho bhava½ assama½ mayha½ passe..
20.
``amb± ca s±l± tilak± ca jambuyo, udd±lak± p±µaliyo ca phull±.
samantato kimpuris±bhig²ta½, aho bhava½ assama½ mayha½ passe..
21.
``t±l± ca m³l± ca phal± ca mettha, vaººena gandhena upetar³pa½.
ta½ bh³mibh±gehi upetar³pa½, aho bhava½ assama½ mayha½ passe..
21.
``phal± ca m³l± ca pah³tamettha, vaººena gandhena rasenupet±.
±yanti ca luddak± ta½ padesa½, m± me tato m³laphala½ ah±su½''..
23.
``pit± mama½ m³laphalesana½ gato, id±ni ±gacchati s±yak±le.
ubhova gacch±mase assama½ ta½, y±va pit± m³laphalato etu''..
24.
``aññe bah³ isayo s±dhur³p±, r±j²sayo anumagge vasanti.
te yeva pucchesi mamassama½ ta½, te ta½ nayissanti mama½ sak±se''..
25.
``na te kaµµh±ni bhinn±ni, na te udakam±bhata½.
agg²pi te na h±pito {h±sito (s²0 sy±0)}, ki½ nu mandova jh±yasi..
26.
``bhinn±ni kaµµh±ni huto ca aggi, tapan²pi te samit± brahmac±r² {brahmac±ri (?)}.
p²µhañca mayha½ udakañca hoti, ramasi tuva½ {tva½ (s²0)} brahmabh³to puratth±..
27.
``abhinnakaµµhosi an±bhatodako, ah±pitagg²si {ah±pitagg²pi (ka0)} asiddhabhojano {asiµµhabhojano (ka0)}.
na me tuva½ ±lapas² mamajja, naµµha½ nu ki½ cetasikañca dukkha½''..
28.
``idh±gam± jaµilo brahmac±r², sudassaneyyo sutan³ vineti.
nev±tid²gho na pan±tirasso, sukaºhakaºhacchadanehi bhoto..
29.
``amassuj±to apur±ºavaºº², ±dh±rar³pañca panassa kaºµhe.
dve yam± {dve passa (s²0), dv±ssa (p²0)} gaº¹± uresu j±t±, suvaººatindukanibh± {suvaººapind³panibh± (s²0), suvaººatiº¹usannibh± (sy±0), sovannapiº¹³panibh± (p²0)} pabhassar±..
30.
``mukhañca tassa bhusadassaneyya½, kaººesu lambanti ca kuñcitagg±.
te jotare carato m±ºavassa, suttañca ya½ sa½yamana½ jaµ±na½..
31.
``aññ± ca tassa sa½yam±ni {sa½yaman² (s²0 p²0)} catasso, n²l± p²t± {n²l±pi t± (p²0)} lohitik± {lohitak± (sy±0 p²0 ka0)} ca set±.
t± pi½sare {sa½sare (s²0 sy±0)} carato m±ºavassa, tiriµi {cir²µi (s²0 p²0)} saªgh±riva p±vusamhi..
32.
``na mikhala½ muñjamaya½ dh±reti, na santhare {santace (s²0), santaca½ (p²0), santare (ka0)} no pana pabbajassa.
t± jotare jaghanantare {jaghanavare (s²0 p²0)} vilagg±, saterat± vijjurivantalikkhe..
33.
``akh²lak±ni ca avaºµak±ni, heµµh± nabhy± kaµisamohit±ni.
aghaµµit± niccak²¼a½ karonti, ha½ t±ta ki½rukkhaphal±ni t±ni..
34.
``jaµ± ca tassa bhusadassaneyy±, parosata½ vellitagg± sugandh±.
dvedh± siro s±dhu vibhattar³po, aho nu kho mayha tath± jaµ±ssu..
35.
``yad± ca so pakirati t± jaµ±yo, vaººena gandhena upetar³p±.
n²luppala½ v±tasamerita½va, tatheva sa½v±ti panassamo aya½..
36.
``paªko ca tassa bhusadassaneyyo, net±diso y±diso mayha½ k±ye {k±yo (s²0 sy±0 p²0)}.
so v±yat² erito m±lutena, vana½ yath± aggagimhe suphulla½..
37.
``nihanti so rukkhaphala½ pathaby±, sucittar³pa½ rucira½ dassaneyya½.
khittañca tassa punareti hattha½, ha½ t±ta ki½rukkhaphala½ nu kho ta½..
38.
``dant± ca tassa bhusadassaneyy±, suddh± sam± saªkhavar³papann±.
mano pas±denti vivariyam±n±, na hi {na ha (s²0 p²0)} n³na so s±kamakh±di tehi..
39.
``akakkasa½ agga¼ita½ muhu½ mudu½, uju½ anuddhata½ acapalamassa bh±sita½.
ruda½ manuñña½ karav²kasussara½, hadayaªgama½ rañjayateva me mano..
40.
``bindussaro n±tivisaµµhav±kyo {n±tivissaµµhav±kyo (s²0 sy±0 p²0)}, na n³na sajjh±yamatippayutto.
icch±mi bho {kho (s²0 sy±0 p²0)} ta½ punadeva daµµhu½, mitto hi {mitta½ hi (s²0 sy±0 p²0)} me m±ºavohu {m±ºav±hu (s²0 sy±0), m±ºav±h³ (p²0)} puratth±..
41.
``susandhi sabbattha vimaµµhima½ vaºa½, puth³ {puthu½ (p²0), puthu (ka0)} suj±ta½ kharapattasannibha½.
teneva ma½ uttariy±na m±ºavo, vivarita½ ³ru½ jaghanena p²¼ayi..
42.
``tapanti ±bhanti virocare ca, saterat± vijjurivantalikkhe.
b±h± mud³ añjanalomas±dis±, vicitravaµµaªgulik±ssa sobhare..
43.
``akakkasaªgo na ca d²ghalomo, nakh±ssa d²gh± api lohitagg±.
mud³hi b±h±hi palissajanto, kaly±ºar³po ramaya½ {ramayha½ (ka0)} upaµµhahi..
44.
``dumassa t³l³panibh± pabhassar±, suvaººakambutalavaµµasucchav².
hatth± mud³ tehi ma½ sa½phusitv±, ito gato tena ma½ dahanti t±ta..
45.
``na n³na {na ha n³na (s²0 p²0)} so kh±rividha½ ah±si, na n³na so kaµµh±ni saya½ abhañji.
na n³na so hanti dume kuµh±riy± {kudh±riy± (ka0)}, na hissa {na pissa (s²0 sy±0 p²0)} hatthesu khil±ni atthi..
46.
``accho ca kho tassa vaºa½ ak±si, so ma½bravi sukhita½ ma½ karohi.
t±ha½ kari½ tena mam±si sokhya½, so cabravi sukhitosm²ti brahme..
47.
``ayañca te m±luvapaººasanthat±, vikiººar³p±va may± ca tena ca.
kilantar³p± udake ramitv±, punappuna½ paººakuµi½ vaj±ma..
48.
``na majja mant± paµibhanti t±ta, na aggihutta½ napi yaññatanta½ {yaññatantra½ (s²0), yañña½ tatra (p²0 ka0), yaññatatra (sy±0)}.
na c±pi te m³laphal±ni bhuñje, y±va na pass±mi ta½ brahmac±ri½..
49.
``addh± paj±n±si tuvampi t±ta, yassa½ disa½ {dis±ya½ (sy±0 p²0 ka0)} vasate brahmac±r².
ta½ ma½ disa½ p±paya t±ta khippa½, m± te aha½ amarimassamamhi..
50.
``vicitraphulla½ {vicitrapuppha½ (s²0 p²0)} hi vana½ suta½ may±, dij±bhighuµµha½ dijasaªghasevita½.
ta½ ma½ vana½ p±paya t±ta khippa½, pur± te p±ºa½ vijah±mi assame''..
51.
``imasm±ha½ jotirase vanamhi, gandhabbadevaccharasaªghasevite.
is²nam±v±se sanantanamhi, net±disa½ arati½ p±puºetha..
52.
``bhavanti mitt±ni atho na honti, ñ±t²su mittesu karonti pema½.
ayañca jammo kissa v± niviµµho, yo neva j±n±ti kutomhi ±gato..
53.
``sa½v±sena hi mitt±ni, sandhiyanti {sandh²yanti (s²0 p²0)} punappuna½.
sveva mitto {s± ca metti (p²0)} asa½gantu, asa½v±sena j²rati..
54.
``sace tuva½ dakkhasi brahmac±ri½, sace tuva½ sallape {sallapi (s²0)} brahmac±rin±.
sampannasassa½va mahodakena, tapoguºa½ khippamima½ pahissasi {pahassasi (s²0 sy±0 p²0)}..
55.
``punapi {punappi (p²0)} ce dakkhasi brahmac±ri½, punapi {punappi (p²0)} ce sallape brahmac±rin±.
sampannasassa½va mahodakena, usm±gata½ khippamima½ pahissasi..
56.
``bh³t±ni het±ni {et±ni (p²0)} caranti t±ta, vir³par³pena manussaloke.
na t±ni sevetha naro sapañño, ±sajja na½ nassati brahmac±r²''ti..
ni¼inik±j±taka½ {na¼in²j±taka½ (s²0), na¼inij±taka½ (p²0)} paµhama½.
527. umm±dant²j±taka½ (2)
57.
``nivesana½ kassa nuda½ sunanda, p±k±rena paº¹umayena gutta½.
k± dissati aggisikh±va d³re, veh±yasa½ {veh±saya½ (s²0 p²0)} pabbataggeva acci..
58.
``dh²t± nvaya½ {naya½ (s²0 p²0), nv±ya½ (sy±0)} kassa sunanda hoti, suºis± nvaya½ {naya½ (s²0 p²0), nv±ya½ (sy±0)} kassa athopi bhariy±.
akkh±hi me khippamidheva puµµho, av±vaµ± yadi v± atthi bhatt±''..
59.
``ahañhi j±n±mi janinda eta½, maty± ca pety± ca athopi ass±.
taveva so puriso bh³mip±la, rattindiva½ appamatto tavatthe..
60.
``iddho ca ph²to ca suva¹¹hito {sub±¼hiko (p²0)} ca, amacco ca te aññataro janinda.
tasses± bhariy±bhip±rakassa {ahip±rakassa (s²0 p²0), abhip±dakassa (ka0)}, umm±dant² {umm±dant²ti (ka0)} n±madheyyena r±ja''..
61.
``ambho ambho n±mamida½ imiss±, maty± ca pety± ca kata½ sus±dhu.
tad± {tath± (s²0 sy±0 p²0)} hi mayha½ avalokayant², ummattaka½ ummadant² ak±si''..
62.
``y± puººam±se {puººam±ye (ka0)} migamandalocan±, up±visi puº¹ar²kattacaªg².
dve puººam±yo tadah³ amaññaha½, disv±na p±r±vatarattav±sini½..
63.
``a¼±rapamhehi subhehi vaggubhi, palobhayant² ma½ yad± udikkhati.
vijambham±n± harateva me mano, j±t± vane kimpuris²va pabbate..
64.
``tad± hi brahat² s±m±, ±muttamaºikuº¹al±.
ekaccavasan± n±r², mig² bhant±vudikkhati..
65.
``kad±ssu ma½ tambanakh± sulom±, b±h±mud³ candanas±ralitt±.
vaµµaªgul² sannatadh²rakuttiy±, n±r² upaññissati s²sato subh±..
66.
``kad±ssu ma½ kañcanaj±luracchad±, dh²t± tir²µissa vilaggamajjh±.
mud³hi b±h±hi palissajissati, brah±vane j±taduma½va m±luv±..
67.
``kad±ssu {kad±ssu ma½ (sy±0 ka0)} l±kh±rasarattasucchav², bindutthan² puº¹ar²kattacaªg².
mukha½ mukhena upan±mayissati, soº¹ova soº¹assa sur±ya th±la½..
68.
``yad±ddasa½ {yath±ddasa½ (p²0)} ta½ tiµµhanti½, sabbabhadda½ {sabbagatta½ (s²0 sy±0 p²0)} manorama½.
tato sakassa cittassa, n±vabodh±mi kañcina½ {kiñcina½ (ka0), kiñcana½ (p²0)}..
69.
``umm±dantimaha½ daµµh± {diµµh± (s²0 sy±0 p²0 ka0)}, ±muttamaºikuº¹ala½.
na sup±mi div±ratti½, sahassa½va par±jito..
70.
``sakko ce {ca (s²0 p²0)} me vara½ dajj±, so ca labbhetha me varo.
ekaratta½ dviratta½ {diratta½ (p²0)} v±, bhaveyya½ abhip±rako.
umm±danty± ramitv±na, sivir±j± tato siya½'' {siy± (sy±0 p²0)}..
71.
``bh³t±ni me bh³tapat² namassato, ±gamma yakkho idametadabravi.
rañño mano ummadanty± niviµµho, dad±mi te ta½ paric±rayassu''..
72.
``puññ± vidha½se amaro na camhi, jano ca me p±pamidañca {p±pamidanti (s²0 p²0)} jaññ±.
bhuso ca tyassa manaso vigh±to, datv± piya½ ummadanti½ adaµµh±''..
73.
``janinda n±ññatra tay± may± v±, sabb±pi kammassa katassa jaññ±.
ya½ te may± ummadant² padinn±, bhusehi r±j± vanatha½ saj±hi''..
74.
``yo p±paka½ kamma kara½ manusso, so maññati m±yida {m±yidha (ka0)} maññi½su aññe.
passanti bh³t±ni karontameta½, yutt± ca ye honti nar± pathaby±..
75.
``añño nu te koci {kodha (p²0)} naro pathaby±, saddheyya {saddaheyya (s²0)} lokasmi na me piy±ti.
bhuso ca tyassa manaso vigh±to, datv± piya½ ummadanti½ adaµµh±''..
76.
``addh± piy± mayha janinda es±, na s± mama½ appiy± bh³mip±la.
gaccheva tva½ ummadanti½ bhadante, s²hova selassa guha½ upeti''..
77.
``na p²¼it± attadukhena dh²r±, sukhapphala½ kamma pariccajanti.
sammohit± v±pi sukhena matt±, na p±pakammañca {p±paka½ kamma (p²0)} sam±caranti''..
78.
``tuvañhi m±t± ca pit± ca mayha½, bhatt± pat² posako devat± ca.
d±so aha½ tuyha saputtad±ro, yath±sukha½ s±mi {sibba (s²0), s²vi (sy±0)} karohi k±ma½''..
79.
``yo issaromh²ti karoti p±pa½, katv± ca so nuttasate {nuttapate (p²0)} paresa½.
na tena so j²vati d²gham±yu {d²gham±yu½ (s²0 sy±0)}, dev±pi p±pena samekkhare na½..
80.
``aññ±taka½ s±mikeh² padinna½, dhamme µhit± ye paµicchanti d±na½.
paµicchak± d±yak± c±pi tattha, sukhapphalaññeva karonti kamma½''..
81.
``añño nu te koci naro pathaby±, saddheyya lokasmi na me piy±ti.
bhuso ca tyassa manaso vigh±to, datv± piya½ ummadanti½ adaµµh±''..
82.
``addh± piy± mayha janinda es±, na s± mama½ appiy± bh³mip±la.
ya½ te may± ummadant² padinn±, bhusehi r±j± vanatha½ saj±hi''..
83.
``yo attadukkhena parassa dukkha½, sukhena v± attasukha½ dah±ti.
yathevida½ mayha tath± paresa½, yo {so (p²0)} eva½ j±n±ti {paj±n±ti (ka0)} sa vedi dhamma½..
84.
``añño nu te koci naro pathaby±, saddheyya lokasmi na me piy±ti.
bhuso ca tyassa manaso vigh±to, datv± piya½ ummadanti½ adaµµh±''..
85.
``janinda j±n±si piy± mames±, na s± mama½ appiy± bh³mip±la.
piyena te dammi piya½ janinda, piyad±yino deva piya½ labhanti''..
86.
``so n³n±ha½ vadhiss±mi, att±na½ k±mahetuka½.
na hi dhamma½ adhammena, aha½ vadhitumussahe''..
87.
``sace tuva½ mayha sati½ {santi (ka0)} janinda, na k±may±si narav²ra seµµha.
caj±mi na½ sabbajanassa siby± {sibba (s²0 p²0), majjhe (sy±0)}, may± pamutta½ tato avhayesi {avhay±si (ka0)} na½''..
88.
``ad³siya½ ce abhip±raka tva½, caj±si katte ahit±ya tyassa.
mah± ca te upav±dopi assa, na c±pi tyassa nagaramhi pakkho''..
89.
``aha½ sahissa½ upav±dameta½, ninda½ pasa½sa½ garahañca sabba½.
mametam±gacchatu bh³mip±la, yath±sukha½ sivi {sibba (s²0 p²0)} karohi k±ma½''..
90.
``yo neva ninda½ na panappasa½sa½, ±diyati garaha½ nopi p³ja½.
sir² ca lakkh² ca apeti tamh±, ±po suvuµµh²va yath± thalamh±''..
91.
``ya½ kiñci dukkhañca sukhañca etto, dhamm±tis±rañca manovigh±ta½.
uras± aha½ paccuttariss±mi {paµicchiss±mi (s²0 sy±0), paccupadiss±mi (p²0)} sabba½, pathav² yath± th±var±na½ tas±na½''..
92.
``dhamm±tis±rañca manovigh±ta½, dukkhañca nicch±mi aha½ paresa½.
ekovima½ h±rayiss±mi bh±ra½, dhamme µhito kiñci ah±payanto''..
93.
``sagg³paga½ puññakamma½ janinda, m± me tuva½ antar±ya½ ak±si.
dad±mi te ummadanti½ pasanno, r±j±va yaññe dhana½ br±hmaº±na½''..
94.
``addh± tuva½ katte hitesi mayha½, sakh± mama½ ummadant² tuvañca.
nindeyyu dev± pitaro ca sabbe, p±pañca passa½ abhisampar±ya½''..
95.
``na hetadhamma½ sivir±ja vajju½, sanegam± j±napad± ca sabbe.
ya½ te may± ummadant² padinn±, bhusehi r±j± vanatha½ saj±hi''..
96.
``addh± tuva½ katte hitesi mayha½, sakh± mama½ ummadant² tuvañca.
satañca dhamm±ni sukittit±ni, samuddavel±va duraccay±ni''..
97.
``±huneyyo mesi hit±nukamp², dh±t± vidh±t± casi k±map±lo.
tay² hut± r±ja mahapphal± hi {mahapphal± hi me (p²0)}, k±mena me ummadanti½ paµiccha''..
98.
``addh± hi sabba½ abhip±raka tva½, dhamma½ ac±r² mama kattuputta.
añño nu te ko idha sotthikatt±, dvipado naro aruºe j²valoke''..
99.
``tuva½ nu seµµho tvamanuttarosi, tva½ dhammag³ {dhammagutto (s²0)} dhammavid³ sumedho.
so dhammagutto cirameva j²va, dhammañca me desaya dhammap±la''..
100.
``tadiªgha abhip±raka, suºohi vacana½ mama.
dhamma½ te desayiss±mi, sata½ ±sevita½ aha½..
101.
``s±dhu dhammaruci r±j±, s±dhu paññ±ºav± naro.
s±dhu mitt±namaddubbho, p±pass±karaºa½ sukha½..
102.
``akkodhanassa vijite, µhitadhammassa r±jino.
sukha½ manuss± ±setha, s²tacch±y±ya saªghare..
103.
``na c±hameta½ abhirocay±mi, kamma½ asamekkhakata½ as±dhu.
ye v±pi ñatv±na saya½ karonti, upam± im± mayha½ tuva½ suºohi..
104.
``gava½ ce taram±n±na½, jimha½ gacchati puªgavo.
sabb± t± jimha½ gacchanti, nette jimha½ gate sati..
105.
``evameva {evameva½ (p²0)} manussesu, yo hoti seµµhasammato.
so ce adhamma½ carati, pageva itar± paj±.
sabba½ raµµha½ dukha½ seti, r±j± ce hoti adhammiko..
106.
``gava½ ce taram±n±na½, uju½ gacchati puªgavo.
sabb± g±v² uju½ yanti, nette uju½ gate sati..
107.
``evameva manussesu, yo hoti seµµhasammato.
so sace dhamma½ carati, pageva itar± paj±.
sabba½ raµµha½ sukha½ seti, r±j± ce hoti dhammiko..
108.
``na c±p±ha½ adhammena, amarattamabhipatthaye.
ima½ v± pathavi½ sabba½, vijetu½ abhip±raka..
109.
``yañhi kiñci manussesu, ratana½ idha vijjati.
g±vo d±so hiraññañca, vatthiya½ haricandana½..
110.
``assitthiyo {assitthiyo ca (s²0)} ratana½ maºikañca, yañc±pi me candas³riy± abhip±layanti.
na tassa hetu visama½ careyya½, majjhe siv²na½ usabhomhi j±to..
111.
``net± hit± {net±bhi t± (s²0)} uggato raµµhap±lo, dhamma½ siv²na½ apac±yam±no.
so dhammamev±nuvicintayanto, tasm± sake cittavase na vatto''..
112.
``addh± tuva½ mah±r±ja, nicca½ abyasana½ siva½.
karissasi cira½ rajja½, paññ± hi tava t±dis²..
113.
``eta½ te anumod±ma, ya½ dhamma½ nappamajjasi.
dhamma½ pamajja khattiyo, raµµh± {µh±n± (s²0)} cavati issaro..
114.
``dhamma½ cara mah±r±ja, m±t±pit³su khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
115.
``dhamma½ cara mah±r±ja, puttad±resu khattiya...pe0.....
116.
``dhamma½ cara mah±r±ja, mitt±maccesu khattiya...pe0.....
117.
``dhamma½ cara mah±r±ja, v±hanesu balesu ca...pe0.....
118.
``dhamma½ cara mah±r±ja, g±mesu nigamesu ca...pe0.....
119.
``dhamma½ cara mah±r±ja, raµµhesu janapadesu ca...pe0.....
120.
``dhamma½ cara mah±r±ja, samaºabr±hmaºesu ca...pe0.....
121.
``dhamma½ cara mah±r±ja, migapakkh²su khattiya...pe0.....
122.
``dhamma½ cara mah±r±ja, dhammo ciººo sukh±vaho.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
123.
``dhamma½ cara mah±r±ja, saind± dev± sabrahmak±.
suciººena diva½ patt±, m± dhamma½ r±ja p±mado''ti..
umm±dant²j±taka½ dutiya½.
528. mah±bodhij±taka½ (3)
124.
``ki½ nu daº¹a½ kimajina½, ki½ chatta½ kimup±hana½.
kimaªkusañca pattañca, saªgh±µiñc±pi br±hmaºa.
taram±nar³poh±si {gaºh±si (s²0 sy±0 p²0)}, ki½ nu patthayase disa½''..
125.
``dv±daset±ni vass±ni, vusit±ni tavantike.
n±bhij±n±mi soºena, piªgalen±bhik³jita½..
126.
``sv±ya½ dittova nadati, sukkad±µha½ vida½saya½.
tava sutv± sabhariyassa, v²tasaddhassa ma½ pati''..
127.
``ahu esa kato doso, yath± bh±sasi br±hmaºa.
esa bhiyyo pas²d±mi, vasa br±hmaºa m±gam±''..
128.
``sabbaseto pure ±si, tatopi sabalo ahu.
sabbalohitako d±ni, k±lo pakkamitu½ mama..
129.
``abbhantara½ pure ±si, tato majjhe tato bahi.
pur± niddhaman± hoti, sayameva vaj±maha½..
130.
``v²tasaddha½ na seveyya, udap±na½vanodaka½.
sacepi na½ anukhaºe, v±ri kaddamagandhika½..
131.
``pasannameva seveyya, appasanna½ vivajjaye.
pasanna½ payirup±seyya, rahada½ vudakatthiko..
132.
``bhaje bhajanta½ purisa½, abhajanta½ na bhajjaye {bh±jaye (p²0)}.
asappurisadhammo so, yo bhajanta½ na bhajjati {bh±jati (p²0)}..
133.
``yo bhajanta½ na bhajati, sevam±na½ na sevati.
sa ve manussap±piµµho, migo s±khassito yath±..
134.
``acc±bhikkhaºasa½sagg±, asamosaraºena ca.
etena mitt± j²ranti, ak±le y±can±ya ca..
135.
``tasm± n±bhikkhaºa½ gacche, na ca gacche cir±cira½.
k±lena y±ca½ y±ceyya, eva½ mitt± na j²yare {j²rare (sy±0 p²0)}..
136.
``aticira½ niv±sena, piyo bhavati appiyo.
±manta kho ta½ gacch±ma, pur± te homa appiy±''..
137.
``eva½ ce y±cam±n±na½, añjali½ n±vabujjhasi.
paric±rak±na½ sata½ {paric±rik±na½ satt±na½ (s²0 sy±0 p²0)}, vacana½ na karosi no.
eva½ ta½ abhiy±c±ma, puna kayir±si pariy±ya½''..
138.
``eva½ ce no viharata½, antar±yo na hessati.
tuyha½ v±pi {tumhañc±pi (s²0), tuyhañc±pi (p²0)} mah±r±ja, mayha½ v± {amha½ v± (s²0), mayhañca (p²0)} raµµhavaddhana.
appeva n±ma passema, ahoratt±namaccaye''..
139.
``ud²raº± ce sa½gaty±, bh±v±ya manuvattati.
ak±m± akaraº²ya½ v±, karaº²ya½ v±pi kubbati.
±k±m±karaº²yamhi, kvidha p±pena lippati {limpati (sy±0 ka0)}..
140.
``so ce attho ca dhammo ca, kaly±ºo na ca p±pako.
bhoto ce vacana½ sacca½, suhato v±naro may±..
141.
``attano ce hi v±dassa, apar±dha½ vij±niy± {vij±niya (s²0 sy±0 p²0)}.
na ma½ tva½ garaheyy±si, bhoto v±do hi t±diso''..
142.
``issaro sabbalokassa, sace kappeti j²vita½.
iddhi½ {iddhi (p²0 ka0)} byasanabh±vañca, kamma½ kaly±ºap±paka½.
niddesak±r² puriso, issaro tena lippati..
143.
``so ce attho ca dhammo ca, kaly±ºo na ca p±pako.
bhoto ce vacana½ sacca½, suhato v±naro may±..
144.
``attano ce hi v±dassa, apar±dha½ vij±niy±.
na ma½ tva½ garaheyy±si, bhoto v±do hi t±diso''..
145.
``sace pubbekatahetu, sukhadukkha½ nigacchati.
por±ºaka½ kata½ p±pa½, tameso muccate {muñcate (s²0 sy±0)} iºa½.
por±ºakaiºamokkho, kvidha p±pena lippati..
146.
``so ce attho ca dhammo ca, kaly±ºo na ca p±pako.
bhoto ce vacana½ sacca½, suhato v±naro may±..
147.
``attano ce hi v±dassa, apar±dha½ vij±niy±.
na ma½ tva½ garaheyy±si, bhoto v±do hi t±diso''..
148.
``catunna½yevup±d±ya, r³pa½ sambhoti p±ºina½.
yato ca r³pa½ sambhoti, tatthev±nupagacchati.
idheva j²vati j²vo, pecca pecca vinassati..
149.
ucchijjati aya½ loko, ye b±l± ye ca paº¹it±.
ucchijjam±ne lokasmi½, kvidha p±pena lippati..
150.
``so ce attho ca dhammo ca, kaly±ºo na ca p±pako.
bhoto ce vacana½ sacca½, suhato v±naro may±..
151.
``attano ce hi v±dassa, apar±dha½ vij±niy±.
na ma½ tva½ garaheyy±si, bhoto v±do hi t±diso''..
152.
``±hu khattavid± {khattavidh± (s²0 sy±0 p²0)} loke, b±l± paº¹itam±nino..
m±tara½ pitara½ haññe, atho jeµµhampi bh±tara½.
haneyya putta {putte ca (p²0)} d±re ca, attho ce t±diso siy±..
153.
``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±.
na tassa s±kha½ bhañjeyya, mittadubbho {mittad³bh² (p²0)} hi p±pako..
154.
``atha atthe samuppanne, sam³lamapi abbahe {abbhahe (sy±0 ka0)}.
attho me sambalen±pi, suhato v±naro may±..
155.
{aya½ g±th± s²ha¼apotthake natthi} ``so ce attho ca dhammo ca, kaly±ºo na ca p±pako.
bhoto ce vacana½ sacca½, suhato v±naro may± {aya½ g±th± s²ha¼apotthake natthi}..
156.
``attano ce hi v±dassa, apar±dha½ vij±niy±.
na ma½ tva½ garaheyy±si, bhoto v±do hi t±diso..
157.
``ahetuv±do puriso, yo ca issarakuttiko.
pubbekat² ca ucched², yo ca khattavido naro..
158.
``ete asappuris± loke, b±l± paº¹itam±nino.
kareyya t±diso p±pa½, atho aññampi k±raye.
asappurisasa½saggo , dukkhanto {dukkaµo (s²0)} kaµukudrayo..
159.
``urabbhar³pena vakassu {bak±su (s²0 sy±0), vak±su (p²0)} pubbe, asa½kito ajay³tha½ upeti.
hantv± uraºi½ ajika½ {ajiya½ (s²0 sy±0 p²0)} ajañca, utr±sayitv± {citr±sayitv± (s²0 p²0)} yena k±ma½ paleti..
160.
``tath±vidheke samaºabr±hmaº±se, chadana½ katv± vañcayanti manusse.
an±sak± thaº¹ilaseyyak± ca, rajojalla½ ukkuµikappadh±na½.
pariy±yabhattañca ap±nakatt±, p±p±c±r± arahanto vad±n±..
161.
``ete asappuris± loke, b±l± paº¹itam±nino.
kareyya t±diso p±pa½, atho aññampi k±raye.
asappurisasa½saggo, dukkhanto kaµukudrayo..
162.
``yam±hu natthi v²riyanti, ahetuñca pavadanti {hetuñca apavadanti (s²0 sy±0 p²0)} ye.
parak±ra½ attak±rañca, ye tuccha½ samavaººayu½..
163.
``ete asappuris± loke, b±l± paº¹itam±nino.
kareyya t±diso p±pa½, atho aññampi k±raye.
asappurisasa½saggo, dukkhanto kaµukudrayo..
164.
``sace hi v²riya½ n±ssa, kamma½ kaly±ºap±paka½.
na bhare va¹¹haki½ r±j±, napi yant±ni k±raye..
165.
``yasm± ca v²riya½ atthi, kamma½ kaly±ºap±paka½.
tasm± yant±ni k±reti, r±j± bharati va¹¹haki½..
166.
``yadi vassasata½ devo, na vasse na hima½ pate.
ucchijjeyya aya½ loko, vinasseyya aya½ paj±..
167.
``yasm± ca vassat² devo, himañc±nuphus±yati.
tasm± sass±ni paccanti, raµµhañca p±lite {pallate (s²0 p²0), polayate (sy±0)} cira½..
168.
``gava½ ce taram±n±na½, jimha½ gacchati puªgavo.
sabb± t± jimha½ gacchanti, nette jimha½ {jimha (p²0)} gate sati..
169.
``evameva {evameva½ (p²0)} manussesu, yo hoti seµµhasammato.
so ce adhamma½ carati, pageva itar± paj±.
sabba½ raµµha½ dukha½ seti, r±j± ce hoti adhammiko..
170.
``gava½ ce taram±n±na½, uju½ gacchati puªgavo.
sabb± g±v² uju½ yanti, nette uju½ {uj³ (p²0)} gate sati..
171.
``evameva manussesu, yo hoti seµµhasammato.
so sace {ceva (s²0), cepi (ka0)} dhamma½ carati, pageva itar± paj±.
sabba½ raµµha½ sukha½ seti, r±j± ce hoti dhammiko..
172.
``mah±rukkhassa phalino, ±ma½ chindati yo phala½.
rasañcassa na j±n±ti, b²jañcassa vinassati..
173.
``mah±rukkh³pama½ raµµha½, adhammena pas±sati.
rasañcassa na j±n±ti, raµµhañcassa vinassati..
174.
``mah±rukkhassa phalino, pakka½ chindati yo phala½.
rasañcassa vij±n±ti, b²jañcassa na nassati..
175.
``mah±rukkh³pama½ raµµha½, dhammena yo pas±sati.
rasañcassa vij±n±ti, raµµhañcassa na nassati..
176.
``yo ca r±j± janapada½, adhammena pas±sati.
sabbosadh²hi so r±j±, viruddho hoti khattiyo..
177.
``tatheva negame hi½sa½, ye yutt± kayavikkaye.
ojad±nabal²k±re, sa kosena virujjhati..
178.
``pah±ravarakhettaññ³ , saªg±me katanissame {kataniyame (ka0)}.
ussite hi½saya½ r±j±, sa balena virujjhati..
179.
``tatheva isayo hi½sa½, saññate {sa½yame (sy±0 ka0)} brahmac±riyo {brahmac±rino (s²0)}.
adhammac±r² khattiyo, so saggena virujjhati..
180.
``yo ca r±j± adhammaµµho, bhariya½ hanti ad³sika½.
ludda½ pasavate µh±na½ {p±pa½ (s²0)}, puttehi ca virujjhati..
181.
``dhamma½ care j±napade, negamesu {nigamesu (s²0)} balesu ca.
isayo ca na hi½seyya, puttad±re sama½ care..
182.
``sa t±diso bh³mipati, raµµhap±lo akodhano.
sapatte {s±mante (s²0 sy±0 p²0)} sampakampeti, indova asur±dhipo''ti..
mah±bodhij±taka½ tatiya½.
paºº±sanip±ta½ niµµhita½.
tassudd±na½ --
sani¼²nikamavhayano paµhamo, dutiyo pana saummadantivaro.
tatiyo pana bodhisir²vhayano, kathit± pana t²ºi jinena subh±ti..
19. saµµhinip±to
529. soºakaj±taka½ (1)
1.
``tassa sutv± sata½ dammi, sahassa½ diµµha {daµµhu (s²0 p²0)} soºaka½.
ko me soºakamakkh±ti, sah±ya½ pa½suk²¼ita½''..
2.
``athabrav² m±ºavako, daharo pañcac³¼ako.
mayha½ sutv± sata½ dehi, sahassa½ diµµha {daµµhu (s²0 p²0)} soºaka½.
aha½ te soºakakkhissa½ {aha½ soºakamakkhissa½ (s²0 p²0), aha½ te soºakamakkhissa½ (sy±0)}, sah±ya½ pa½suk²¼ita½''..
3.
``katamasmi½ {katarasmi½ (s²0 sy±0 p²0)} so janapade, raµµhesu nigamesu ca.
kattha soºakamaddakkhi {kattha te soºako diµµho (s²0 p²0)}, ta½ me akkh±hi pucchito''..
4.
``taveva deva vijite, tavevuyy±nabh³miy±.
ujuva½s± mah±s±l±, n²lobh±s± manoram±..
5.
``tiµµhanti meghasam±n±, ramm± aññoññanissit±.
tesa½ m³lamhi {m³lasmi½ (s²0 p²0), m³lasmi (sy±0)} soºako, jh±yat² anup±dano {anup±dino (sy±0), anup±d±no (p²0)}.
up±d±nesu lokesu, ¹ayham±nesu nibbuto..
6.
``tato ca r±j± p±y±si, sen±ya caturaªgiy±.
k±r±petv± sama½ magga½, agam± yena soºako..
7.
``uyy±nabh³mi½ gantv±na, vicaranto brah±vane.
±s²na½ soºaka½ dakkhi, ¹ayham±nesu nibbuta½''..
8.
``kapaºo vataya½ bhikkhu, muº¹o saªgh±µip±ruto.
am±tiko apitiko, rukkham³lasmi jh±yati''..
9.
``ima½ v±kya½ nis±metv±, soºako etadabravi.
`na r±ja kapaºo hoti, dhamma½ k±yena phassaya½ {phusaya½ (ka0)}..
10.
`yo ca {yodha (s²0 sy±0)} dhamma½ nira½katv± {nir±katv± (?)}, adhammamanuvattati.
sa r±ja kapaºo hoti, p±po p±papar±yano'''..
11.
```arindamoti me n±ma½, k±sir±j±ti ma½ vid³.
kacci bhoto sukhasseyy± {sukh± seyy± (p²0), sukhaseyyo (ka0)}, idha pattassa soºaka'''..
12.
``sad±pi bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
na tesa½ koµµhe openti, na kumbhi½ na kha¼opiya½ {na kumbhe na ka¼opiy± (sy±0 p²0)}.
paraniµµhitames±n±, tena y±penti subbat±..
13.
``dutiyampi bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
anavajjapiº¹o {anavajjo piº¹± (p²0)} bhottabbo, na ca koc³parodhati..
14.
``tatiyampi bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
nibbuto piº¹o bhottabbo, na ca koc³parodhati..
15.
``catutthampi {catuttha½ (p²0)} bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
muttassa raµµhe carato, saªgo yassa na vijjati..
16.
``pañcamampi {pañcama½ (p²0)} bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
nagaramhi ¹ayham±namhi, n±ssa kiñci a¹ayhatha..
17.
``chaµµhampi {chaµµha½ (p²0)} bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
raµµhe vilumpam±namhi {viluppam±namhi (ka0)}, n±ssa kiñci ah²ratha {ah±ratha (s²0 sy±0)}..
18.
``sattamampi {sattama½ (p²0)} bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
corehi rakkhita½ magga½, ye caññe paripanthik±.
pattac²varam±d±ya, sotthi½ gacchati subbato..
19.
``aµµhamampi {aµµhama½ (p²0)} bhadramadhanassa, an±g±rassa bhikkhuno.
ya½ ya½ disa½ pakkamati, anapekkhova gacchati''..
20.
``bah³pi bhadr± {bah³ni samaºabhadr±ni (s²0), bah³pi bhadrak± ete (p²0)} etesa½, yo tva½ bhikkhu pasa½sasi.
ahañca giddho k±mesu, katha½ k±h±mi soºaka..
21.
``piy± me m±nus± k±m±, atho diby±pi me piy±.
atha kena nu vaººena, ubho loke labh±mase''..
22.
``k±me giddh± {k±mesu giddh± (s²0 p²0)} k±marat±, k±mesu adhimucchit±.
nar± p±p±ni katv±na, upapajjanti duggati½..
23.
``ye ca k±me pahantv±na {pahatv±na (s²0 p²0)}, nikkhant± akutobhay±.
ekodibh±v±dhigat±, na te gacchanti duggati½..
24.
``upama½ te kariss±mi, ta½ suºohi arindama.
upam±ya midhekacce {pidhekacce (s²0 p²0)}, attha½ j±nanti paº¹it±..
25.
``gaªg±ya kuºapa½ disv±, vuyham±na½ mahaººave.
v±yaso samacintesi, appapañño acetaso..
26.
```y±nañca vatida½ laddha½, bhakkho c±ya½ anappako'.
tattha ratti½ tattha div±, tattheva nirato mano..
27.
``kh±da½ n±gassa ma½s±ni, piva½ bh±g²rathodaka½ {bh±girasodaka½ (s²0 sy±0 p²0 ka0)}.
sampassa½ vanacety±ni, na palettha {paletv± (ka0)} vihaªgamo..
28.
``tañca {ta½va (p²0)} otaraº² gaªg±, pamatta½ kuºape rata½.
samudda½ ajjhag±h±si {ajjhag±hayi (p²0)}, agat² yattha pakkhina½..
29.
``so ca bhakkhaparikkh²ºo, udapatv± {uppatitv± (s²0 sy±0), ud±patv± (p²0)} vihaªgamo..
na pacchato na purato, nuttara½ nopi dakkhiºa½..
30.
``d²pa½ so najjhag±gañchi {na ajjhagañchi (s²0), na ajjhagacchi (p²0)}, agat² yattha pakkhina½.
so ca tattheva p±pattha, yath± dubbalako tath±..
31.
``tañca s±muddik± macch±, kumbh²l± makar± sus³.
pasayhak±r± kh±di½su, phandam±na½ vipakkhaka½ {vipakkhina½ (s²0 p²0), vipakkhika½ (sy±0)}..
32.
``evameva tuva½ r±ja, ye caññe k±mabhogino.
giddh± ce na vamissanti, k±kapaññ±va {k±kapaññ±ya (s²0 sy±0 p²0)} te vid³..
33.
``es± te upam± r±ja, atthasandassan² kat±.
tvañca paññ±yase tena, yadi k±hasi v± na v±..
34.
``ekav±campi dviv±ca½, bhaºeyya anukampako.
tatuttari½ na bh±seyya, d±sovayyassa {d±so ayyassa (s²0), d±so ayirassa (p²0)} santike''..
35.
``ida½ vatv±na pakk±mi, soºako amitabuddhim± {soºako'mitabuddhim± (?)}.
veh±se antalikkhasmi½, anus±sitv±na khattiya½''..
36.
``ko nume r±jakatt±ro, sudd± veyyattam±gat± {s³t± veyyattim±gat± (s²0 sy±0 p²0)}.
rajja½ niyy±dayiss±mi, n±ha½ rajjena matthiko..
37.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½'' {vasamannag± (p²0)}..
38.
``atthi te daharo putto, d²gh±vu raµµhava¹¹hano.
ta½ rajje abhisiñcassu, so no r±j± bhavissati''..
39.
``khippa½ kum±ram±netha, d²gh±vu½ raµµhava¹¹hana½.
ta½ rajje abhisiñcissa½, so vo r±j± bhavissati''..
40.
``tato kum±ram±nesu½, d²gh±vu½ raµµhava¹¹hana½.
ta½ disv± ±lap² r±j±, ekaputta½ manorama½..
41.
``saµµhi g±masahass±ni, paripuºº±ni sabbaso.
te putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
42.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½ {vasamannag± (p²0)}..
43.
``saµµhi n±gasahass±ni, sabb±laªk±rabh³sit±.
suvaººakacch± m±taªg±, hemakappanav±sas±..
44.
``±r³¼h± g±maº²yehi, tomaraªkusap±ºibhi.
te putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
45.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½..
46.
``saµµhi assasahass±ni, sabb±laªk±rabh³sit±.
±j±n²y±va j±tiy±, sindhav± s²ghav±hino..
47.
``±r³¼h± g±maº²yehi, illiy±c±padh±ribhi {indiy±c±padh±ribhi (ka0)}.
te putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
48.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½..
49.
``saµµhi rathasahass±ni, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
50.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
te putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
51.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½..
52.
``saµµhi dhenusahass±ni, rohaññ± puªgav³sabh±.
t± putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
53.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½..
54.
``so¼asitthisahass±ni , sabb±laªk±rabh³sit±.
vicitravatth±bharaº±, ±muttamaºikuº¹al±.
t± putta paµipajjassu, rajja½ niyy±day±mi te..
55.
``ajjeva pabbajiss±mi, ko jaññ± maraºa½ suve.
m±ha½ k±kova dummedho, k±m±na½ vasamanvaga½''..
56.
``daharasseva me t±ta, m±t± mat±ti me suta½.
tay± vin± aha½ t±ta, j²vitumpi na ussahe..
57.
``yath± ±raññaka½ n±ga½, poto anveti pacchato.
jessanta½ giriduggesu, samesu visamesu ca..
58.
``eva½ ta½ anugacch±mi, puttam±d±ya {pattam±d±ya (p²0)} pacchato.
subharo te bhaviss±mi, na te hess±mi dubbharo''..
59.
``yath± s±muddika½ n±va½, v±ºij±na½ dhanesina½.
voh±ro tattha gaºheyya, v±ºij± byasan² {byasana½ (ka0)} siy±..
60.
``evamev±ya½ puttakali {puttaka (sy±0)}, antar±yakaro mama {mama½ (p²0)}.
ima½ kum±ra½ p±petha, p±s±da½ rativa¹¹hana½..
61.
``tattha kambusahatth±yo, yath± sakka½va acchar±.
t± na½ tattha ramessanti {ramissanti (sy±0 ka0)}, t±hi ceso {meso (p²0)} ramissati..
62.
``tato kum±ra½ p±pesu½, p±s±da½ rativa¹¹hana½.
ta½ disv± avacu½ kaññ±, d²gh±vu½ raµµhava¹¹hana½..
63.
``devat± nusi gandhabbo, adu {±du (s²0 p²0)} sakko purindado.
ko v± tva½ kassa v± putto, katha½ j±nemu ta½ maya½''..
64.
``namhi devo na gandhabbo, n±pi {namhi (ka0)} sakko purindado.
k±sirañño aha½ putto, d²gh±vu raµµhava¹¹hano.
mama½ {mama (p²0)} bharatha bhadda½ vo {bhaddante (ka0)}, aha½ bhatt± bhav±mi vo''..
65.
``ta½ tattha avacu½ kaññ±, d²gh±vu½ raµµhava¹¹hana½.
`kuhi½ r±j± anuppatto, ito r±j± kuhi½ gato'''..
66.
``paªka½ r±j± atikkanto, thale r±j± patiµµhito.
akaºµaka½ agahana½, paµipanno mah±patha½..
67.
``ahañca paµipannosmi, magga½ duggatig±mina½.
sakaºµaka½ sagahana½, yena gacchanti duggati½''..
68.
``tassa te sv±gata½ r±ja, s²hasseva giribbaja½.
anus±sa mah±r±ja, tva½ no sabb±samissaro''ti..
soºakaj±taka½ paµhama½.
530. sa½kiccaj±taka½ (2)
69.
``disv± nisinna½ r±j±na½, brahmadatta½ rathesabha½.
athassa paµivedesi, yass±si anukampako..
70.
``sa½kicc±ya½ anuppatto, is²na½ s±dhusammato.
taram±nar³po niyy±hi, khippa½ passa mahesina½..
71.
``tato ca r±j± taram±no, yuttam±ruyha sandana½.
mitt±maccapariby³¼ho {paribb³¼ho (s²0 p²0)}, agam±si rathesabho..
72.
``nikkhippa pañca kakudh±ni, k±s²na½ raµµhava¹¹hano.
v±¼ab²jani {v± ¼av²jan² (s²0 p²0)} muºh²sa½, khagga½ chattañcup±hana½.
73.
``oruyha r±j± y±namh±, µhapayitv± paµicchada½.
±s²na½ d±yapassasmi½, sa½kiccamupasaªkami..
74.
``upasaªkamitv± so r±j±, sammodi isin± saha.
ta½ katha½ v²tis±retv±, ekamanta½ up±visi..
75.
``ekamanta½ nisinnova, atha k±la½ amaññatha.
tato p±p±ni kamm±ni, pucchitu½ paµipajjatha..
76.
``isi½ pucch±ma {pucch±mi (s²0 p²0)} sa½kicca½, is²na½ s±dhusammata½.
±s²na½ d±yapassasmi½, isisaªghapurakkhata½ {purakkhita½ (ka0)}..
77.
``ka½ gati½ pecca gacchanti, nar± dhamm±tic±rino.
aticiººo may± dhammo, ta½ me akkh±hi pucchito..
78.
``is² avaca sa½kicco, k±s²na½ raµµhava¹¹hana½.
±s²na½ d±yapassasmi½, mah±r±ja suºohi me..
79.
``uppathena vajantassa, yo maggamanus±sati.
tassa ce vacana½ kayir±, n±ssa maggeyya kaºµako..
80.
``adhamma½ paµipannassa, yo dhammamanus±sati.
tassa ce vacana½ kayir±, na so gaccheyya duggati½..
81.
``dhammo patho mah±r±ja, adhammo pana uppatho.
adhammo niraya½ neti, dhammo p±peti suggati½..
82.
``adhammac±rino r±ja, nar± visamaj²vino.
ya½ gati½ pecca gacchanti, niraye te suºohi me..
83.
``sañj²vo k±¼asutto ca, saªgh±to {saªkh±µo (sy±0 ka0)} dve ca roruv±.
ath±paro mah±v²ci, t±pano {tapano (s²0 p²0)} ca pat±pano..
84.
``iccete aµµha niray±, akkh±t± duratikkam±.
±kiºº± luddakammehi, paccek± so¼asussad±..
85.
``kadariyat±pan± {kadariyatapan± (s²0 p²0)} ghor±, accimanto {accimant± (p²0)} mahabbhay±.
lomaha½sanar³p± ca, bhesm± paµibhay± dukh±..
86.
``catukkaºº± catudv±r±, vibhatt± bh±gaso mit±.
ayop±k±rapariyant±, ayas± paµikujjit±..
87.
``tesa½ ayomay± bh³mi, jalit± tejas± yut±.
samant± yojanasata½, phuµ± {pharitv± (a0 ni0 3.36; pe0 va0 71)} tiµµhanti sabbad±..
88.
``ete patanti niraye, uddha½p±d± ava½sir±.
is²na½ ativatt±ro, saññat±na½ tapassina½..
89.
``te bh³nahuno paccanti, macch± bilakat± yath±.
sa½vacchare asaªkheyye, nar± kibbisak±rino..
90.
``¹ayham±nena gattena, nicca½ santarab±hira½.
niray± n±dhigacchanti, dv±ra½ nikkhamanesino..
91.
``puratthimena dh±vanti, tato dh±vanti pacchato.
uttarenapi dh±vanti, tato dh±vanti dakkhiºa½.
ya½ yañhi dv±ra½ gacchanti, ta½ tadeva pidh²yare {pithiyyati (s²0), pithiyyare (sy±0), pith²yare (p²0)}..
92.
``bah³ni vassasahass±ni, jan± nirayag±mino.
b±h± paggayha kandanti, patv± dukkha½ anappaka½..
93.
``±s²visa½va kupita½, tejassi½ duratikkama½.
na s±dhur³pe ±s²de, saññat±na½ tapassina½..
94.
``atik±yo mahiss±so, ajjuno kekak±dhipo.
sahassab±hu ucchinno, isim±sajja gotama½..
95.
``araja½ rajas± vaccha½, kisa½ avakiriya daº¹ak².
t±lova m³lato {sam³lo (ka0)} chinno, sa r±j± vibhavaªgato..
96.
``upahacca mana½ majjho {mejjho (ka0)}, m±taªgasmi½ yasassine.
sap±risajjo ucchinno, majjh±rañña½ tad± ahu..
97.
``kaºhad²p±yan±sajja, isi½ andhakaveº¹ayo {veºhuyo (s²0 p²0), piºhayo (?)}.
aññoñña½ {aññamañña½ (s²0 p²0)} musal± {musale (s²0 sy±0 p²0)} hantv±, sampatt± yamas±dhana½ {yamas±dana½ (p²0)}..
98.
``ath±ya½ isin± satto, antalikkhacaro pure.
p±vekkhi pathavi½ {paµhavi½ (s²0 sy±0 p²0)} cecco, h²natto pattapariy±ya½..
99.
``tasm± hi chand±gamana½, nappasa½santi paº¹it±.
aduµµhacitto bh±seyya, gira½ sacc³pasa½hita½..
100.
``manas± ce paduµµhena, yo naro pekkhate muni½.
vijj±caraºasampanna½, gant± so niraya½ adho..
101.
``ye vu¹¹he {vaddhe (ka0)} paribh±santi, pharus³pakkam± jan±.
anapacc± ad±y±d±, t±lavatthu {t±lavatth³ (sy±0), t±l±vatthu (p²0)} bhavanti te..
102.
``yo ca pabbajita½ hanti, katakicca½ mahesina½.
sa k±¼asutte niraye, ciraratt±ya paccati..
103.
``yo ca r±j± adhammaµµho, raµµhaviddha½sano mago {cuto (s²0)}.
t±payitv± janapada½, t±pane pecca paccati..
104.
``so ca vassasahass±ni {vassasahass±na½ (s²0 sy±0)}, sata½ dibb±ni paccati.
accisaªghapareto so, dukkha½ vedeti vedana½..
105.
``tassa aggisikh± k±y±, niccharanti pabhassar±.
tejobhakkhassa gatt±ni, lomehi ca {lomaggehi ca (s²0 sy±0 p²0)} nakhehi ca..
106.
``¹ayham±nena gattena, nicca½ santarab±hira½.
dukkh±bhitunno nadati, n±go tuttaµµito {tuttaddito (s²0)} yath±..
107.
``yo lobh± pitara½ hanti, dos± v± puris±dhamo.
sa k±¼asutte niraye, ciraratt±ya paccati..
108.
``sa t±diso paccati lohakumbhiya½, pakkañca satt²hi hananti nittaca½.
andha½ karitv± muttakar²sabhakkha½, kh±re nimujjanti tath±vidha½ nara½..
109.
``tatta½ pakkuthitamayogu¼añca {pakkudhitamayogu¼añca (ka0)}, d²ghe ca ph±le cirarattat±pite.
vikkhambham±d±ya vibandha {vibaddha (s²0), vibhajja (sy±0 p²0)} rajjubhi, vivaµe mukhe sampavisanti {sa½cavanti (s²0 sy±0 p²0)} rakkhas±..
110.
``s±m± ca soº± sabal± ca gijjh±, k±ko¼asaªgh± ca dij± ayomukh±.
saªgamma kh±danti vipphandam±na½, jivha½ vibhajja vigh±sa½ salohita½..
111.
``ta½ da¹¹hat±la½ paribhinnagatta½, nippothayant± anuvicaranti rakkhas±.
rat² hi nesa½ dukhino pan²tare, et±disasmi½ niraye vasanti.
ye keci loke idha pettigh±tino..
112.
``putto ca m±tara½ hantv±, ito gantv± yamakkhaya½.
bhusam±pajjate dukkha½, attakammaphal³pago..
113.
``amanuss± atibal±, hant±ra½ janayantiy±.
ayomayehi v±¼ehi {ph±lehi (p²0)}, p²¼ayanti punappuna½..
114.
``tamassava½ {ta½ passava½ (s²0 sy±0), ta½ passuta½ (p²0)} sak± gatt±, ruhira½ {rudhira½ (s²0 sy±0)} attasambhava½.
tambalohavil²na½va, tatta½ p±yenti mattigha½ {mattiya½ (s²0)}..
115.
``jiguccha½ kuºapa½ p³ti½, duggandha½ g³thakaddama½.
pubbalohitasaªk±sa½, rahadamogayha {rahadoggayha (ka0)} tiµµhati..
116.
``tamena½ kimayo tattha, atik±y± ayomukh±.
chavi½ bhetv±na {chetv±na (s²0 p²0)} kh±danti, sa½giddh± {pagiddh± (s²0 sy±0 p²0)} ma½salohite..
117.
``so ca ta½ niraya½ patto, nimuggo sataporisa½.
p³tika½ kuºapa½ v±ti, samant± satayojana½..
118.
``cakkhum±pi hi cakkh³hi, tena gandhena j²yati.
et±disa½ brahmadatta, m±tugho labhate dukha½..
119.
``khuradh±ramanukkamma, tikkha½ durabhisambhava½.
patanti gabbhap±tiyo {gabbhap±tiniyo (s²0 sy±0 p²0)}, dugga½ vetaraºi½ {vettaraºi½ (sy±0 ka0)} nadi½..
120.
``ayomay± simbaliyo, so¼asaªgulakaºµak±.
ubhato abhilambanti, dugga½ vetaraºi½ {vettaraºi½ (sy±0 ka0)} nadi½..
121.
``te accimanto tiµµhanti, aggikkhandh±va ±rak±.
±ditt± j±tavedena, uddha½ yojanamuggat±..
122.
``ete vajanti {sajanti (s²0 p²0), pajjanti (sy±0)} niraye, tatte tikhiºakaºµake.
n±riyo ca atic±r± {atic±riniyo (s²0 sy±0 p²0)}, nar± ca parad±rag³..
123.
``te patanti adhokkhandh±, vivatt± vihat± puth³.
sayanti vinividdhaªg±, d²gha½ jagganti sabbad± {sa½vari½ (s²0 p²0)}..
124.
``tato raty± vivas±ne {vivasane (s²0 sy±0 p²0)}, mahati½ pabbat³pama½.
lohakumbhi½ pavajjanti, tatta½ aggisam³daka½..
125.
``eva½ div± ca ratto ca, duss²l± mohap±rut±.
anubhonti saka½ kamma½, pubbe dukkaµamattano..
126.
``y± ca bhariy± dhanakk²t±, s±mika½ atimaññati.
sassu½ v± sasura½ v±pi, jeµµha½ v±pi nanandara½ {nanandana½ (sy±0 ka0)}..
127.
``tass± vaªkena jivhagga½, nibbahanti sabandhana½.
sa by±mamatta½ kimina½, jivha½ passati attani {attano (s²0 sy±0)}.
viññ±petu½ na sakkoti, t±pane pecca paccati..
128.
``orabbhik± s³karik±, macchik± migabandhak±.
cor± gogh±tak± ludd±, avaººe vaººak±rak±..
129.
``satt²hi lohak³µehi, netti½sehi us³hi ca.
haññam±n± kh±ranadi½, papatanti {sampatanti (ka0)} ava½sir±..
130.
``s±ya½ p±to k³µak±r², ayok³µehi haññati.
tato vanta½ duratt±na½, paresa½ bhuñjare {bhuñjate (s²0 sy±0 p²0)} sad±..
131.
``dhaªk± bheraº¹ak± {bhedaº¹ak± (ka0)} gijjh±, k±ko¼± ca ayomukh±.
vipphandam±na½ kh±danti, nara½ kibbisak±raka½ {kibbisak±rina½ (p²0)}..
132.
``ye migena miga½ hanti, pakkhi½ v± pana pakkhin±.
asanto rajas± chann±, gant± {gat± (ka0)} te nirayussada½ {niraya½ adho (p²0)}..
133.
``santo ca {santova (sy±0)} uddha½ gacchanti, suciººenidha kammun±.
suciººassa phala½ passa, saind± {sahind± (s²0)} dev± sabrahmak±..
134.
``ta½ ta½ br³mi mah±r±ja, dhamma½ raµµhapat² cara.
tath± {tath± tath± (s²0 sy±0 p²0)} r±ja car±hi dhamma½, yath± ta½ suciººa½ n±nutappeyya pacch±''ti..
sa½kiccaj±taka½ dutiya½.
saµµhinip±ta½ niµµhita½.
tassudd±na½ --
atha saµµhinip±tamhi, suº±tha mama bh±sita½.
j±takasavhayano pavaro, soºakaarindamasavhayano.
tath± vuttarathesabhakiccavaroti..
20. sattatinip±to
531. kusaj±taka½ (1)
1.
``ida½ te raµµha½ sadhana½ sayogga½, sak±yura½ sabbak±m³papanna½.
ida½ te rajja½ {raµµha½ (ka0)} anus±sa amma, gacch±maha½ yattha piy± pabh±vat²''..
2.
``anujjubh³tena hara½ mahanta½, div± ca ratto ca nis²thak±le {nis²da k±le (ka0)}.
paµigaccha tva½ khippa½ kus±vati½ kusa {kus±vati½ (sy±0 ka0)}, nicch±mi dubbaººamaha½ vasanta½''..
3.
``n±ha½ gamiss±mi ito kus±vati½, pabh±vat² vaººapalobhito tava.
ram±mi maddassa niketaramme, hitv±na raµµha½ tava dassane rato..
4.
``pabh±vat² vaººapalobhito tava, samm³¼har³po vicar±mi medini½ {medani½ (sy±0 ka0)}.
disa½ na j±n±mi kutomhi ±gato, tayamhi matto migamandalocane..
5.
``suvaººac²ravasane, j±tar³pasumekhale.
sussoºi tava k±m± hi {k±mehi (s²0 sy±0 p²0)}, n±ha½ rajjena matthiko''..
6.
``abbh³ti {abbh³ hi (s²0), abh³ti (sy±0), abbhu hi (p²0)} tassa bho hoti, yo anicchantamicchati.
ak±ma½ r±ja k±mesi {k±mehi (s²0 p²0)}, akanta½ kantu {akanto kanta (s²0 sy±0 p²0)} micchasi''..
7.
``ak±ma½ v± sak±ma½ v±, yo naro labhate piya½.
l±bhamettha pasa½s±ma, al±bho tattha p±pako''..
8.
``p±s±ºas±ra½ khaºasi, kaºik±rassa d±run±.
v±ta½ j±lena b±dhesi, yo anicchantamicchasi''..
9.
``p±s±ºo n³na te hadaye, ohito mudulakkhaºe.
yo te s±ta½ na vind±mi, tirojanapad±gato..
10.
``yad± ma½ bhakuµi½ {bh³kuµi½ (s²0 p²0)} katv±, r±japutt² udikkhati {r±japutti udikkhasi (s²0 p²0)}.
±¼±riko tad± homi, rañño maddassantepure {maddassa th²pure (s²0 p²0) evamuparipi}..
11.
``yad± umhayam±n± ma½, r±japutt² udikkhati {r±japutti udikkhasi (s²0 p²0)}.
n±¼±riko tad± homi, r±j± homi tad± kuso''..
12.
``sace hi vacana½ sacca½, nemitt±na½ bhavissati.
neva me tva½ pat² assa, k±ma½ chindantu sattadh±''..
13.
``sace hi vacana½ sacca½, aññesa½ yadi v± mama½.
neva tuyha½ pat² atthi, añño s²hassar± kus±''..
14.
``nekkha½ g²va½ te k±ressa½, patv± khujje kus±vati½.
sace ma½ n±gan±s³r³, olokeyya pabh±vat²..
15.
``nekkha½ g²va½ te k±ressa½, patv± khujje kus±vati½.
sace ma½ n±gan±s³r³, ±lapeyya pabh±vat²..
16.
``nekkha½ g²va½ te k±ressa½, patv± khujje kus±vati½.
sace ma½ n±gan±s³r³, umh±yeyya pabh±vat²..
17.
``nekkha½ g²va½ te k±ressa½, patv± khujje kus±vati½.
sace ma½ n±gan±s³r³, pamh±yeyya pabh±vat²..
18.
``nekkha½ g²va½ te k±ressa½, patv± khujje kus±vati½.
sace me n±gan±s³r³, p±º²hi upasamphuse''..
19.
``na hi n³n±ya½ r±japutt², kuse s±tampi vindati.
±¼±rike bhate pose, vetanena anatthike''..
20.
``na hi n³n±ya½ s± {n³na aya½ (s²0 sy±0)} khujj±, labhati jivh±ya chedana½.
sunisitena satthena, eva½ dubbh±sita½ bhaºa½''..
21.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mah±yasoti katv±na, karassu rucire piya½..
22.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mahaddhanoti katv±na, karassu rucire piya½..
23.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mahabbaloti katv±na, karassu rucire piya½..
24.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mah±raµµhoti katv±na, karassu rucire piya½..
25.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mah±r±j±ti katv±na, karassu rucire piya½..
26.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
s²hassaroti katv±na, karassu rucire piya½..
27.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
vaggussaroti katv±na, karassu rucire piya½..
28.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
bindussaroti katv±na, karassu rucire piya½..
29.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
mañjussaroti katv±na, karassu rucire piya½..
30.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
madhussaroti {madhurassaroti (s²0)} katv±na, karassu rucire piya½..
31.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
satasippoti katv±na, karassu rucire piya½..
32.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
khattiyotipi katv±na {karitv±na (s²0)}, karassu rucire piya½..
33.
``m± na½ r³pena p±mesi, ±rohena pabh±vati.
kusar±j±ti katv±na, karassu rucire piya½''..
34.
``ete n±g± upatthaddh±, sabbe tiµµhanti vammit± {vammik± (sy±0)}.
pur± maddanti p±k±ra½, ±nenteta½ pabh±vati½''..
35.
``satta bile {khaº¹e (s²0 p²0)} karitv±na, ahameta½ pabh±vati½.
khattiy±na½ padass±mi, ye ma½ hantu½ idh±gat±''..
36.
``avuµµhahi r±japutt², s±m± koseyyav±sin².
assupuººehi nettehi, d±s²gaºapurakkhat±''..
37.
``ta½ n³na kakk³panisevita½ mukha½, ±d±sadant±tharupaccavekkhita½.
subha½ sunetta½ viraja½ anaªgaºa½, chuddha½ vane µhassati khattiyehi..
38.
``te n³na me asite vellitagge, kese mud³ candanas±ralitte.
sam±kule s²vathik±ya majjhe, p±dehi gijjh± parika¹¹hissanti {parika¹¹hayanti (s²0 sy±0 p²0)}..
39.
``t± n³na me tambanakh± sulom±, b±h± mud³ candanas±ralitt±.
chinn± vane ujjhit± khattiyehi, gayha dhaªko {vako (p²0)} gacchati yena k±ma½..
40.
``te n³na t±l³panibhe alambe, nisevite k±sikacandanena.
thanesu me lambissati {lambah²ti (p²0)} siªg±lo {sig±lo (s²0 sy±0 p²0)}, m±t³va putto taruºo tan³jo..
41.
``ta½ n³na soºi½ puthula½ sukoµµita½, nisevita½ kañcanamekhal±hi.
chinna½ vane khattiyeh² avattha½, siªg±lasaªgh± parika¹¹hissanti {gayh± vako gacchati yenak±ma½ (p²0)}..
42.
``soº± dhaªk± {vak± (p²0)} siªg±l± ca, ye caññe santi d±µhino.
ajar± n³na hessanti, bhakkhayitv± pabh±vati½..
43.
``sace ma½s±ni hari½su, khattiy± d³rag±mino.
aµµh²ni amma y±citv±, anupathe dah±tha na½..
44.
``khett±ni amma k±retv±, kaºik±rettha ropaya {ropaye (ka0)}.
yad± te pupphit± assu, hemant±na½ himaccaye.
sareyy±tha mama½ {mama (p²0)} amma, eva½vaºº± pabh±vat²''..
45.
``tass± m±t± udaµµh±si, khattiy± devavaººin².
disv± asiñca s³nañca, rañño maddassantepure''..
46.
``imin± n³na asin±, susañña½ tanumajjhima½.
dh²tara½ madda {mama (s²0), maddo (p²0)} hantv±na, khattiy±na½ padassasi'' {padassati (p²0 ka0)}..
47.
``na me ak±si vacana½, atthak±m±ya puttike.
s±jja lohitasañchann±, gacchasi {gañchisi (s²0 p²0)} yamas±dhana½..
48.
``evam±pajjat² poso, p±piyañca nigacchati.
yo ve hit±na½ vacana½, na karoti {na kara½ (s²0)} atthadassina½..
49.
``sace ca ajja {tva½ amma (s²0)} dh±resi {v±resi (p²0)}, kum±ra½ c±rudassana½.
kusena j±ta½ khattiya½, suvaººamaºimekhala½.
p³jita½ {p³jit± (p²0)} ñ±tisaªghehi, na gacchasi {gañchisi (s²0 p²0)} yamakkhaya½..
50.
``yatthassu bher² nadati, kuñjaro ca nik³jati {nikuñjati (p²0)}.
khattiy±na½ kule bhadde, ki½ nu sukhatara½ tato..
51.
``asso ca sisati {asso hasisati (s²0), asso hasiyati (sy±0), asso ca si½sati (p²0)} dv±re, kum±ro uparodati.
khattiy±na½ kule bhadde, ki½ nu sukhatara½ tato..
52.
``may³rakoñc±bhirude, kokil±bhinik³jite.
khattiy±na½ kule bhadde, ki½ nu sukhatara½ tato''..
53.
``kaha½ nu so sattumaddano, pararaµµhappamaddano.
kuso so¼±rapaññ±ºo, yo no dukkh± pamocaye''..
54.
``idheva so sattumaddano, pararaµµhappamaddano.
kuso so¼±rapaññ±ºo, yo te sabbe vadhissati'' {yo no dukkh± pamocaye (s²0), so no sabbe vadhissati (p²0)}..
55.
``ummattik± nu bhaºasi, andhab±l± pabh±sasi {±du b±l±va bh±sasi (s²0 p²0)}.
kuso ce ±gato assa, ki½ na {kinnu (sy±0 ka0)} j±nemu ta½ maya½''..
56.
``eso ±¼±riko poso, kum±r²puramantare.
da¼ha½ katv±na sa½velli½, kumbhi½ dhovati oºato''..
57.
``veº² tvamasi caº¹±l², ad³si kulagandhin².
katha½ maddakule j±t±, d±sa½ kayir±si k±muka½''..
58.
``namhi veº² na caº¹±l², na camhi kulagandhin².
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi''..
59.
``yo br±hmaºasahass±ni, sad± bhojeti v²sati½.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi''..
60.
``yassa n±gasahass±ni, sad± yojenti v²sati½.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi..
61.
``yassa assasahass±ni, sad± yojenti v²sati½.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi..
62.
``yassa rathasahass±ni, sad± yojenti v²sati½.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi..
{( ) aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesuyeva dissati} (``yassa usabhasahass±ni, sad± yojenti v²sati½.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi) {( ) aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesuyeva dissati}..
63.
``yassa dhenusahass±ni, sad± duhanti v²sati½ {duyhanti v²sati (s²0 p²0)}.
okk±kaputto bhaddante, tva½ nu d±soti maññasi''..
64.
``taggha te dukkaµa½ b±le, ya½ khattiya½ mahabbala½.
n±ga½ maº¹³kavaººena, na na½ {na ta½ (s²0 p²0)} akkh±sidh±gata½'' {akkh±si ±gata½ (s²0)}..
65.
``apar±dha½ mah±r±ja, tva½ no khama rathesabha.
ya½ ta½ aññ±tavesena, n±ññ±simh± idh±gata½''..
66.
``m±disassa na ta½ channa½, yoha½ ±¼±riko bhave.
tvaññeva me pas²dassu, natthi te deva dukkaµa½''..
67.
``gaccha b±le kham±pehi, kusar±ja½ mahabbala½.
kham±pito kuso r±j± {kusar±j± (sabbattha)}, so te dassati j²vita½''..
68.
``pitussa vacana½ sutv±, devavaºº² pabh±vat².
siras± aggah² p±de, kusar±ja½ mahabbala½''..
69.
``y±m± ratyo atikkant±, t±m± deva tay± vin±.
vande te siras± p±de, m± me kujjha½ rathesabha..
70.
``sabba½ {sacca½ (s²0 sy±0 p²0)} te paµij±n±mi, mah±r±ja suºohi me.
na c±pi appiya½ tuyha½, kareyy±mi aha½ puna..
71.
``eva½ ce y±cam±n±ya, vacana½ me na k±hasi.
id±ni ma½ t±to hantv±, khattiy±na½ padassati''..
72.
``eva½ te y±cam±n±ya, ki½ na k±h±mi te vaco.
vikuddho tyasmi kaly±ºi, m± tva½ bh±yi pabh±vati..
73.
``sabba½ te paµij±n±mi, r±japutti suºohi me.
na c±pi appiya½ tuyha½, kareyy±mi aha½ puna..
74.
``tava k±m± hi sussoºi, pahu {bahu (sy±0), bah³ (p²0), bahu½ (ka0)} dukkha½ titikkhisa½ {titikkhissa½ (s²0 p²0)}.
bahu½ maddakula½ hantv±, nayitu½ ta½ pabh±vati''..
75.
``yojayantu rathe asse, n±n±citte sam±hite.
atha dakkhatha me vega½, vidhamantassa {vidhamentassa (sabbattha)} sattavo''..
76.
``tañca tattha udikkhi½su, rañño maddassantepure.
vijambham±na½ s²ha½va, phoµenta½ diguºa½ bhuja½..
77.
``hatthikkhandhañca ±ruyha, ±ropetv± pabh±vati½.
saªg±ma½ otaritv±na, s²han±da½ nad² kuso..
78.
``tassa ta½ nadato sutv±, s²hassevitare mig±.
khattiy± vipal±yi½su, kusasaddabhayaµµit± {kusasaddabhayaµµhit± (p²0)}..
79.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
aññamaññassa chindanti, kusasaddabhayaµµit±..
80.
``tasmi½ saªg±mas²sasmi½, passitv± haµµha {tuµµha (s²0)} m±naso.
kusassa rañño devindo, ad± verocana½ maºi½..
81.
``so ta½ vijitv± saªg±ma½, laddh± verocana½ maºi½.
hatthikkhandhagato r±j±, p±vekkhi nagara½ pura½..
82.
``j²vagg±ha½ {j²vag±ha½ (s²0 p²0)} gahetv±na, bandhitv± satta khattiye.
sasurassupan±mesi, ime te deva sattavo..
83.
``sabbeva te vasa½ gat±, amitt± vihat± tava.
k±ma½ karohi te tay±, muñca v± te hanassu v±''..
84.
``tuyheva sattavo ete, na hi te mayha sattavo.
tvaññeva no mah±r±ja, muñca v± te hanassu v±''..
85.
``im± te dh²taro satta, devakaññ³pam± subh±.
dad±hi nesa½ ekeka½, hontu j±m±taro tava''..
86.
``amh±kañceva t±sañca, tva½ no sabbesamissaro.
tvaññeva no mah±r±ja, dehi nesa½ yadicchasi''..
87.
``ekamekassa ekeka½, ad± s²hassaro kuso.
khattiy±na½ tad± tesa½, rañño maddassa dh²taro..
88.
``p²ºit± tena l±bhena, tuµµh± s²hassare kuse.
sakaraµµh±ni p±yi½su, khattiy± satta t±vade..
89.
``pabh±vatiñca ±d±ya, maºi½ verocana½ subha½ {tad± (p²0)}.
kus±vati½ kuso r±j±, agam±si mahabbalo..
90.
``tyassu ekarathe yant±, pavisant± kus±vati½.
sam±n± vaººar³pena, n±ññamaññ±tirocisu½ {n±ññamaññamatirocayu½ (s²0)}..
91.
``m±t± puttena saªgacchi {saªgañchi (s²0 sy±0 p²0)}, ubhayo ca jayampat².
samagg± te tad± ±su½, ph²ta½ dharaºim±vasu''nti..
kusaj±taka½ paµhama½.
532. soºanandaj±taka½ (2)
92.
``devat± nusi gandhabbo, adu {±du (s²0 sy±0)} sakko purindado.
manussabh³to iddhim±, katha½ j±nemu ta½ maya½''..
93.
``n±pi devo na gandhabbo, n±pi sakko purindado.
manussabh³to iddhim±, eva½ j±n±hi bh±radha'' {bh±rabha (ka0)}..
94.
``katar³pamida½ bhoto {bhoto (s²0 p²0)}, veyy±vacca½ anappaka½.
devamhi vassam±namhi, anovassa½ bhava½ ak±..
95.
``tato v±t±tape ghore, s²tacch±ya½ bhava½ ak±.
tato amittamajjhesu {amittamajjhe ca (s²0)}, sarat±ºa½ bhava½ ak±..
96.
``tato ph²t±ni raµµh±ni, vasino te bhava½ ak±.
tato ekasata½ khatye, anuyante {anuyutte (p²0)} bhava½ ak±..
97.
``pat²t±ssu maya½ bhoto, vada ta½ {vara ta½ (s²0 sy±0 p²0)} bhañja {bhañña (s²0 p²0), bhuñja (sy±0 ka0)} micchasi.
hatthiy±na½ assaratha½, n±riyo ca alaªkat±.
nivesan±ni ramm±ni, maya½ bhoto dad±mase..
98.
``atha vaªge {atha v± saªge (s²0 p²0)} v± magadhe, maya½ bhoto dad±mase.
atha v± assak±vant² {assak±vanti½ (s²0 sy±0 p²0)}, suman± damma te maya½..
99.
``upa¹¹ha½ v±pi rajjassa, maya½ bhoto dad±mase.
sace te attho rajjena, anus±sa yadicchasi''..
100.
``na me atthopi rajjena, nagarena dhanena v±.
athopi janapadena, attho mayha½ na vijjati..
101.
``bhotova raµµhe vijite, araññe atthi assamo.
pit± mayha½ janett² ca, ubho sammanti assame..
102.
``tes±ha½ {tesvaha½ (ka0)} pubb±cariyesu, puñña½ na labh±mi k±tave.
bhavanta½ ajjh±vara½ katv±, soºa½ {sona½ (p²0)} y±cemu sa½vara½''..
103.
``karomi te ta½ vacana½, ya½ ma½ bhaºasi br±hmaºa.
etañca kho no akkh±hi, k²vanto hontu y±cak±''..
104.
``parosata½ j±napad±, mah±s±l± ca br±hmaº±.
ime ca khattiy± sabbe, abhij±t± yasassino.
bhavañca r±j± manojo, ala½ hessanti y±cak±''..
105.
``hatth² asse ca yojentu, ratha½ sannayha s±rathi {na½ rathi (p²0)}.
±bandhan±ni gaºh±tha, p±d±suss±rayaddhaje {p±desuss±raya½ dhaje (s²0), p±d±suss±raya½ dhaje (p²0)}.
assama½ ta½ gamiss±mi, yattha sammati kosiyo''..
106.
``tato ca r±j± p±y±si, sen±ya caturaªgin².
agam± assama½ ramma½, yattha sammati kosiyo''..
107.
``kassa k±dambayo {kassa k±dambamayo (ka0)} k±jo, veh±sa½ caturaªgula½.
a½sa½ asamphusa½ eti, udah±r±ya {udah±rassa (s²0 sy±0 p²0)} gacchato''..
108.
``aha½ soºo mah±r±ja, t±paso sahitabbato {sahita½ vato (p²0)}.
bhar±mi m±t±pitaro, rattindivamatandito..
109.
``vane phalañca m³lañca, ±haritv± disampati.
posemi m±t±pitaro, pubbe katamanussara½''..
110.
``icch±ma assama½ gantu½, yattha sammati kosiyo.
magga½ no soºa akkh±hi, yena gacchemu {gacch±ma (s²0)} assama½''..
111.
``aya½ ekapad² r±ja, yeneta½ {yena ta½ (ka0)} meghasannibha½.
kovi¼±rehi sañchanna½, ettha sammati kosiyo''..
112.
``ida½ vatv±na pakk±mi, taram±no mah±isi.
veh±se antalikkhasmi½, anus±sitv±na khattiye..
113.
``assama½ parimajjitv±, paññapetv±na {paññapetv±na (s²0 sy±0)} ±sana½.
paººas±la½ pavisitv±, pitara½ paµibodhayi..
114.
``ime ±yanti r±j±no, abhij±t± yasassino.
assam± nikkhamitv±na, nis²da tva½ {nis²d±hi (s²0)} mah±ise..
115.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, taram±no mah±isi.
assam± nikkhamitv±na, sadv±ramhi up±visi''..
116.
``tañca disv±na ±yanta½, jalanta½riva tejas±.
khatyasaªghapariby³¼ha½, kosiyo etadabravi..
117.
``kassa bher² mudiªg± ca {mutiªg± ca (p²0)}, saªkh± paºavadindim± {deº¹im± (s²0 p²0)}.
purato paµipann±ni, h±sayant± rathesabha½..
118.
``kassa kañcanapaµµena, puthun± vijjuvaººin±.
yuv± kal±pasannaddho, ko eti siriy± jala½..
119.
``ukk±mukhapahaµµha½va, khadiraªg±rasannibha½.
mukhañca rucir± bh±ti, ko eti siriy± jala½..
120.
``kassa paggahita½ chatta½, sasal±ka½ manorama½.
±diccara½s±varaºa½, ko eti siriy± jala½..
121.
``kassa aªga½ pariggayha, v±¼ab²janimuttama½.
caranti varapuññassa {varapaññassa (s²0 p²0)}, hatthikkhandhena ±yato..
122.
``kassa set±ni chatt±ni, ±j±n²y± ca vammit±.
samant± parikirenti {parikiranti (s²0 sy±0 p²0)}, ko eti siriy± jala½..
123.
``kassa ekasata½ khaty±, anuyant± {anuyutt± (p²0)} yasassino.
samant±nupariyanti, ko eti siriy± jala½..
124.
``hatthi assaratha patti {hatth² ass± rath± patt² (s²0)}, sen± ca caturaªgin².
samant±nupariyanti {samant± anupariy±ti (p²0)}, ko eti siriy± jala½..
125.
``kasses± mahat² sen±, piµµhito anuvattati.
akkhobhaº² {akkh±bhan² (s²0), akkhobhin² (sy±0)} apariyant±, s±garasseva ³miyo''..
126.
``r±j±bhir±j± {r±j±dhir±j± (ka0)} manojo, indova jayata½ pati.
nandassajjh±vara½ eti, assama½ brahmac±rina½..
127.
``tasses± mahat² sen±, piµµhito anuvattati.
akkhobhaº² apariyant±, s±garasseva ³miyo''..
128.
``anulitt± candanena, k±sikuttamadh±rino {k±sikavatthadh±rino (p²0)}.
sabbe pañjalik± hutv±, is²na½ ajjhup±gamu½''..
129.
``kacci nu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci uñchena y±petha, kacci m³laphal± bah³..
130.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap± {siri½sap± (s²0 sy±0 p²0)}.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
131.
``kusalañceva no r±ja, atho r±ja an±maya½.
atho uñchena y±pema, atho m³laphal± bah³..
132.
``atho ¹a½s± makas± ca {¹a½s± ca makas± (s²0), ¹a½s± ca makas± ca (p²0)}, appameva sar²sap± {siri½sap± (s²0 sy±0 p²0)}.
vane v±¼amig±kiººe, hi½s± mayha½ {a mha½ (s²0 p²0)} na vijjati..
133.
``bah³ni vassap³g±ni, assame sammata½ {vasato (s²0)} idha.
n±bhij±n±mi uppanna½, ±b±dha½ amanorama½..
134.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
issarosi anuppatto, ya½ idhatthi pavedaya..
135.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo {k±sam±riyo (s²0 sy±0)}.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja r±ja vara½ vara½..
136.
``idampi p±n²ya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±r±ja, sace tva½ abhikaªkhasi''..
137.
``paµiggahita½ ya½ dinna½, sabbassa agghiya½ kata½.
nandass±pi nis±metha, vacana½ so {ya½ (s²0), ya½ so (p²0)} pavakkhati..
138.
``ajjh±varamh± nandassa, bhoto santikam±gat±.
suº±tu {suº±tu me (s²0 sy±0)} bhava½ vacana½, nandassa paris±ya ca''..
139.
``parosata½ j±napad± {janapad± (p²0)}, mah±s±l± ca br±hmaº±.
ime ca khattiy± sabbe, abhij±t± yasassino.
bhavañca r±j± manojo, anumaññantu me vaco..
140.
``ye ca santi {ye vasanti (s²0), ye hi santi (p²0)} sam²t±ro, yakkh±ni idha massame.
araññe bh³tabhaby±ni, suºantu vacana½ mama..
141.
``namo katv±na bh³t±na½, isi½ vakkh±mi subbata½.
so ty±ha½ dakkhiº± b±hu, tava kosiya sammato..
142.
``pitara½ me janettiñca, bhattuk±massa me sato.
v²ra puññamida½ µh±na½, m± ma½ kosiya v±raya..
143.
``sabbhi heta½ upaññ±ta½, mameta½ upanissaja.
uµµh±nap±ricariy±ya, d²gharatta½ tay± kata½.
m±t±pit³su puññ±ni, mama lokadado bhava..
144.
``tatheva santi manuj±, dhamme dhammapada½ vid³.
maggo saggassa lokassa, yath± j±n±si tva½ ise..
145.
``uµµh±nap±ricariy±ya, m±t±pitusukh±vaha½.
ta½ ma½ puññ± niv±reti, ariyamagg±varo naro''..
146.
``suºantu bhonto vacana½, bh±turajjh±var± mama.
kulava½sa½ mah±r±ja, por±ºa½ parih±paya½.
adhammac±r² jeµµhesu {yo jeµµho (s²0)}, niraya½ sopapajjati {so upapajjati (s²0 sy±0 p²0)}..
147.
``ye ca dhammassa kusal±, por±ºassa disampati.
c±rittena ca sampann±, na te gacchanti duggati½..
148.
``m±t±pit± ca bh±t± ca, bhagin² ñ±tibandhav±.
sabbe jeµµhassa te bh±r±, eva½ j±n±hi bh±radha {bh±ratha (sy±0)}..
149.
``±diyitv± garu½ bh±ra½, n±viko viya ussahe.
dhammañca nappamajj±mi, jeµµho casmi rathesabha''..
150.
``adhigam± {adhigatamh± (s²0), adhigamh± (sy±0), adhigatamha (p²0)} tame ñ±ºa½, j±la½va j±tavedato.
evameva no bhava½ dhamma½, kosiyo pavida½sayi..
151.
``yath± udayam±dicco, v±sudevo pabhaªkaro.
p±º²na½ pavida½seti, r³pa½ kaly±ºap±paka½.
evameva no bhava½ dhamma½, kosiyo pavida½sayi''..
152.
``eva½ me y±cam±nassa, añjali½ n±vabujjhatha.
tava paddhacaro {tava paµµhacaro (sy±0), tava baddhañcaro (p²0), tavupaµµhacaro (ka0)} hessa½, vuµµhito paric±rako''..
153.
``addh± nanda vij±n±si {paj±n±si (s²0)}, saddhamma½ sabbhi desita½.
ariyo ariyasam±c±ro, b±¼ha½ tva½ mama ruccasi..
154.
``bhavanta½ vad±mi bhotiñca, suº±tha vacana½ mama.
n±ya½ bh±ro bh±ramato {bh±ramatto (s²0 sy±0)}, ahu mayha½ kud±cana½..
155.
``ta½ ma½ upaµµhita½ santa½, m±t±pitusukh±vaha½.
nando ajjh±vara½ katv±, upaµµh±n±ya y±cati..
156.
``yo ve icchati k±mena, sant±na½ brahmac±rina½.
nanda½ vo varatha eko {nanda½ vadatha eke (p²0)}, ka½ nando upatiµµhatu''..
157.
``tay± t±ta anuññ±t±, soºa ta½ nissit± maya½.
upagh±tu½ {upagh±yitu½ (s²0)} labhe nanda½, muddhani brahmac±rina½''..
158.
``assatthasseva taruºa½, pav±¼a½ m±luterita½.
cirassa½ nanda½ disv±na, hadaya½ me pavedhati..
159.
``yad± sutt±pi supine {suppante (sy±0 p²0)}, nanda½ pass±mi ±gata½.
udagg± suman± homi, nando no ±gato aya½..
160.
``yad± ca paµibujjhitv±, nanda½ pass±mi n±gata½.
bhiyyo ±visat² soko, domanassañcanappaka½..
161.
``s±ha½ ajja cirassampi, nanda½ pass±mi ±gata½.
bhattucca {bhattuñca (ka0)} mayhañca piyo, nando no p±vis² ghara½..
162.
``pitupi nando suppiyo, ya½ nando nappavase {p±vis² (p²0)} ghar± {ghara½ (sy±0 p²0 ka0)}.
labhat³ t±ta nando ta½, ma½ nando upatiµµhatu''..
163.
``anukampik± patiµµh± ca, pubbe rasadad² ca no.
maggo saggassa lokassa, m±t± ta½ varate ise..
164.
``pubbe rasadad² gott², m±t± puññ³pasa½hit±.
maggo saggassa lokassa, m±t± ta½ varate ise''..
165.
``±kaªkham±n± puttaphala½, devat±ya namassati.
nakkhatt±ni ca pucchati, utusa½vacchar±ni ca..
166.
``tass± utumhi nh±t±ya {utusin±t±ya (p²0)}, hoti gabbhassa vokkamo {gabbhassa'vakkamo (s²0 sy±0 p²0)}.
tena doha¼in² hoti, suhad± tena vuccati..
167.
``sa½vacchara½ v± ³na½ v±, pariharitv± vij±yati.
tena s± janayant²ti, janetti {janett² (s²0 sy±0 p²0)} tena vuccati..
168.
``thanakh²rena {thanakkh²rena (s²0)} g²tena, aªgap±vuraºena {aªgap±puraºena (p²0)} ca.
rodanta½ putta½ {eva (p²0)} toseti, tosent² tena vuccati..
169.
``tato v±t±tape ghore, mama½ katv± udikkhati.
d±raka½ appaj±nanta½, posent² tena vuccati..
170.
``yañca m±tudhana½ hoti, yañca hoti pituddhana½.
ubhayampetassa gopeti, api puttassa no siy±..
171.
``eva½ putta adu½ putta, iti m±t± vihaññati.
pamatta½ parad±resu, nis²the pattayobbane.
s±ya½ putta½ an±yanta½, iti m±t± vihaññati..
172.
``eva½ kicch± bhato poso, m±tu aparic±rako.
m±tari micch± caritv±na, niraya½ sopapajjati..
173.
``eva½ kicch± bhato poso, pitu aparic±rako.
pitari micch± caritv±na, niraya½ sopapajjati..
174.
``dhan±pi dhanak±m±na½, nassati iti me suta½.
m±tara½ aparicaritv±na, kiccha½ v± so nigacchati..
175.
``dhan±pi dhanak±m±na½, nassati iti me suta½.
pitara½ aparicaritv±na, kiccha½ v± so nigacchati..
176.
``±nando ca pamodo ca, sad± hasitak²¼ita½.
m±tara½ paricaritv±na, labbhameta½ vij±nato..
177.
``±nando ca pamodo ca, sad± hasitak²¼ita½.
pitara½ paricaritv±na, labbhameta½ vij±nato..
178.
``d±nañca peyyavajjañca {piyav±c± ca (s²0 sy±0 ka0)}, atthacariy± ca y± idha.
sam±nattat± {sam±natt± (p²0)} ca dhammesu, tattha tattha yath±raha½.
ete kho saªgah± loke, rathass±º²va y±yato..
179.
ete ca saªgah± n±ssu, na m±t± puttak±raº±.
labhetha m±na½ p³ja½ v± {p³jañca (p²0)}, pit± v± puttak±raº±..
180.
``yasm± ca saªgah± {saªgahe (d²0 ni0 3.273; a0 ni0 4.32) tadaµµhakath±yo oloketabb±} ete, sammapekkhanti {samavekkhanti (s²0 sy±0 p²0) a0 ni0 4.32} paº¹it±.
tasm± mahatta½ papponti, p±sa½s± ca bhavanti te..
181.
``brahm±ti {brahm± hi (p²0)} m±t±pitaro, pubb±cariy±ti vuccare.
±huneyy± ca putt±na½, paj±ya anukampak±..
182.
``tasm± hi ne namasseyya, sakkareyya ca paº¹ito.
annena atho {matho (p²0), atha (a0 ni0 4.63; itivu0 106)} p±nena, vatthena sayanena ca.
ucch±danena nh±panena {nah±panena (s²0 p²0)}, p±d±na½ dhovanena ca..
183.
``t±ya na½ p±ricariy±ya {paricariy±ya (p²0)}, m±t±pit³su paº¹it±.
idheva na½ pasa½santi, pecca sagge pamodat²''ti..
soºanandaj±taka½ dutiya½.
sattatinip±ta½ niµµhita½.
tassudd±na½ --
atha sattatimamhi nip±tavare, sabh±vantu kus±vatir±javaro.
atha soºasunandavaro ca puna, abhiv±sitasattatimamhi suteti..
21. as²tinip±to
533. c³¼aha½saj±taka½ (1)
1.
``sumukha anupacinant±, pakkamanti vihaªgam±.
gaccha tuvampi m± kaªkhi, natthi baddhe {bandhe (sy±0 ka0)} sah±yat±''..
2.
``gacche v±ha½ na v± gacche, na tena amaro siya½.
sukhita½ ta½ up±sitv±, dukkhita½ ta½ katha½ jahe..
3.
``maraºa½ v± tay± saddhi½, j²vita½ v± tay± vin±.
tadeva maraºa½ seyyo, yañce j²ve tay± vin±..
4.
``nesa dhammo mah±r±ja, ya½ ta½ eva½ gata½ jahe.
y± gati tuyha½ s± mayha½, ruccate vihag±dhipa..
5.
``k± nu p±sena baddhassa {bandhassa (sy±0 ka0)}, gati aññ± mah±nas±.
s± katha½ cetay±nassa, muttassa tava ruccati..
6.
``ka½ v± tva½ passase attha½, mama tuyhañca pakkhima.
ñ±t²na½ v±vasiµµh±na½, ubhinna½ j²vitakkhaye..
7.
``ya½ na kañcanadepiñcha {depiccha (s²0 p²0), dvepiccha (sy±0)}, andhena tamas± gata½.
t±dise sañcaja½ p±ºa½, kamatthamabhijotaye''..
8.
``katha½ nu patata½ seµµha, dhamme attha½ na bujjhasi {bujjhase (s²0)}.
dhammo apacito santo, attha½ dasseti p±ºina½..
9.
``soha½ dhamma½ apekkh±no, dhamm± cattha½ samuµµhita½.
bhattiñca tayi sampassa½, n±vakaªkh±mi j²vita½''..
10.
``addh± eso sata½ dhammo, yo mitto mittam±pade.
na caje j²vitass±pi, hetudhammamanussara½..
11.
``sv±ya½ dhammo ca te ciººo, bhatti ca vidit± mayi.
k±ma½ karassu mayheta½, gacchev±numato may±''..
12.
``api tveva½ gate k±le, ya½ khaº¹a½ {baddha½ (s²0), bandha½ (p²0)} ñ±tina½ may±.
tay± ta½ buddhisampanna½ {buddhisampanna (s²0 sy±0 p²0)}, assa paramasa½vuta½..
13.
``icceva½ {icceva (s²0 p²0)} mantayant±na½, ariy±na½ ariyavuttina½.
paccadissatha nes±do, ±tur±namivantako..
14.
``te sattumabhisañcikkha, d²gharatta½ hit± dij±.
tuºh²m±sittha ubhayo, na sañcalesum±san± {na ca sañcesu'm±san± (s²0 p²0)}..
15.
``dhataraµµhe ca disv±na, samu¹¹ente tato tato.
abhikkamatha vegena, dijasattu dij±dhipe..
16.
``so ca vegenabhikkamma, ±sajja parame dije.
paccakamittha {paccakampittha (s²0 sy±0 p²0)} nes±do, baddh± iti vicintaya½..
17.
``eka½va baddham±s²na½, abaddhañca pun±para½.
±sajja baddham±s²na½, pekkham±namad²nava½..
18.
``tato so vimatoyeva, paº¹are ajjhabh±satha.
pava¹¹hak±ye ±s²ne, dijasaªghagaº±dhipe..
19.
``ya½ nu p±sena mahat±, baddho na kurute disa½.
atha kasm± abaddho tva½, bal² pakkhi na gacchasi..
20.
``kinnu ty±ya½ {t±'ya½ (s²0 p²0 ka0)} dijo hoti, mutto baddha½ up±sasi.
oh±ya sakuº± yanti, ki½ eko avah²yasi''..
21.
``r±j± me so dij±mitta, sakh± p±ºasamo ca me.
neva na½ vijahiss±mi, y±va k±lassa pariy±ya½..
22.
``katha½ pan±ya½ vihaªgo, n±ddasa p±samo¹¹ita½.
padañheta½ mahant±na½, boddhumarahanti ±pada½..
23.
``yad± par±bhavo hoti, poso j²vitasaªkhaye.
atha j±lañca p±sañca, ±sajj±pi na bujjhati..
24.
``api tveva mah±pañña, p±s± bahuvidh± tat± {tat± (sy±0 ka0)}.
guyham±sajja {g³¼ham±sajja (s²0 p²0)} bajjhanti, atheva½ j²vitakkhaye''..
25.
``api n±ya½ tay± saddhi½, sa½v±sassa {sambh±sassa (s²0 p²0)} sukhudrayo.
api no anumaññ±si, api no j²vita½ dade''..
26.
``na ceva me tva½ baddhosi, napi icch±mi te vadha½.
k±ma½ khippamito gantv±, j²va tva½ anigho cira½''..
27.
``nev±hametamicch±mi , aññatretassa j²vit±.
sace ekena tuµµhosi, muñceta½ mañca bhakkhaya..
28.
``±rohapariº±hena, tuly±sm± {tuly±mh± (ka0)} vayas± ubho.
na te l±bhena j²vatthi {j²natthi (s²0 sy±0 p²0)}, etena nimin± tuva½..
29.
``tadiªgha samapekkhassu {samavekkhasu (s²0 p²0)}, hotu giddhi tavamhasu {tavasmasu (s²0 sy±0)}.
ma½ pubbe bandha p±sena, pacch± muñca dij±dhipa½..
30.
``t±vadeva ca te l±bho, kat±ssa {katass± (s²0 p²0)} y±can±ya ca.
mitti ca dhataraµµhehi, y±vaj²v±ya te siy±''..
31.
``passantu no mah±saªgh±, tay± mutta½ ito gata½.
mitt±macc± ca bhacc± ca, puttad±r± ca bandhav±..
32.
``na ca te t±dis± mitt±, bah³na½ {bahunna½ (s²0 p²0)} idha vijjati.
yath± tva½ dhataraµµhassa, p±ºas±dh±raºo sakh±..
33.
``so te sah±ya½ muñc±mi, hotu r±j± tav±nugo.
k±ma½ khippamito gantv±, ñ±timajjhe virocatha''..
34.
``so pat²to pamuttena, bhattun± {bhattuno (sy±0)} bhattug±ravo.
ajjhabh±satha vakkaªgo {vaªkaªgo (sy±0)}, v±ca½ kaººasukha½ bhaºa½..
35.
``eva½ luddaka nandassu, saha sabbehi ñ±tibhi.
yath±hamajja nand±mi, mutta½ disv± dij±dhipa½''..
36.
``ehi ta½ anusikkh±mi, yath± tvamapi lacchase.
l±bha½ tav±ya½ {yath±ya½ (s²0 p²0)} dhataraµµho, p±pa½ kiñci {kañci (s²0)} na dakkhati..
37.
``khippamantepura½ netv± {gantv± (sy±0 ka0)}, rañño dassehi no ubho.
abaddhe pakatibh³te, k±je {k±ce (p²0)} ubhayato µhite..
38.
``dhataraµµh± mah±r±ja, ha½s±dhipatino ime.
ayañhi r±j± ha½s±na½, aya½ sen±pat²taro..
39.
``asa½saya½ ima½ disv±, ha½sar±ja½ nar±dhipo.
pat²to sumano vitto {citto (ka0)}, bahu½ dassati te dhana½''..
40.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, kammun± upap±dayi.
khippamantepura½ gantv±, rañño ha½se adassayi.
abaddhe pakatibh³te, k±je ubhayato µhite..
41.
``dhataraµµh± mah±r±ja, ha½s±dhipatino ime.
ayañhi r±j± ha½s±na½, aya½ sen±pat²taro''..
42.
``katha½ panime vihaªg± {vihag± (s²0 p²0)}, tava hatthattam±gat± {hatthattha'm±gat± (s²0 sy±0 p²0)}.
katha½ luddo mahant±na½, issare idha ajjhag±''..
43.
``vihit± santime p±s±, pallalesu jan±dhipa.
ya½ yad±yatana½ maññe, dij±na½ p±ºarodhana½..
44.
``t±disa½ p±sam±sajja, ha½sar±j± abajjhatha.
ta½ abaddho up±s²no, mam±ya½ ajjhabh±satha..
45.
``sudukkara½ anariyehi, dahate bh±vamuttama½.
bhatturatthe parakkanto, dhammayutto {dhamme yutto (s²0 p²0)} vihaªgamo..
46.
``attan±ya½ {attano ya½ (sy±0)} cajitv±na, j²vita½ j²vit±raho.
anutthunanto ±s²no, bhattu y±cittha j²vita½..
47.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, pas±damahamajjhag±.
tato na½ p±muci½ {p±muñci½ (p²0 ka0)} p±s±, anuññ±si½ sukhena ca..
48.
```so pat²to pamuttena, bhattun± bhattug±ravo.
ajjhabh±satha vakkaªgo, v±ca½ kaººasukha½ bhaºa½..
49.
```eva½ luddaka nandassu, saha sabbehi ñ±tibhi.
yath±hamajja nand±mi, mutta½ disv± dij±dhipa½..
50.
```ehi ta½ anusikkh±mi, yath± tvamapi lacchase.
l±bha½ tav±ya½ dhataraµµho, p±pa½ kiñci na dakkhati..
51.
```khippamantepura½ netv± {gantv± (sabbattha)}, rañño dassehi no ubho.
abaddhe pakatibh³te, k±je ubhayato µhite..
52.
```dhataraµµh± mah±r±ja, ha½s±dhipatino ime.
ayañhi r±j± ha½s±na½, aya½ sen±pat²taro..
53.
```asa½saya½ ima½ disv±, ha½sar±ja½ nar±dhipo.
pat²to sumano vitto, bahu½ dassati te dhana½'..
54.
``evametassa vacan±, ±n²t±me ubho may±.
ettheva hi ime ±su½ {assu (s²0 sy±0 p²0)}, ubho anumat± may±..
55.
``soya½ eva½ gato pakkh², dijo paramadhammiko.
m±disassa hi luddassa, janayeyy±tha maddava½..
56.
``up±yanañca te deva, n±ñña½ pass±mi edisa½.
sabbas±kuºik±g±me, ta½ passa manuj±dhipa''..
57.
``disv± nisinna½ r±j±na½, p²µhe sovaººaye subhe.
ajjhabh±satha vakkaªgo, v±ca½ kaººasukha½ bhaºa½..
58.
``kaccinnu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci raµµhamida½ ph²ta½, dhammena manus±sasi''..
59.
``kusalañceva me ha½sa, atho ha½sa an±maya½.
atho raµµhamida½ ph²ta½, dhammena manus±saha½'' {manusissati (s²0 p²0)}..
60.
``kacci bhoto amaccesu, doso koci na vijjati.
kacci ca {kaccinnu (s²0 p²0)} te tavatthesu, n±vakaªkhanti j²vita½''..
61.
``athopi me amaccesu, doso koci na vijjati.
athopi te {athopime (s²0 p²0)} mamatthesu, n±vakaªkhanti j²vita½''..
62.
``kacci te s±dis² bhariy±, assav± piyabh±ºin².
puttar³payas³pet±, tava chandavas±nug±''..
63.
``atho me s±dis² bhariy±, assav± piyabh±ºin².
puttar³payas³pet±, mama chandavas±nug±''..
64.
``bhavanta½ {bhava½ tu (s²0 p²0), bhavannu (sy±0)} kacci nu mah±-sattuhatthattata½ {hatthatthata½ (s²0 sy±0 p²0)} gato.
dukkham±pajji vipula½, tasmi½ paµhamam±pade..
65.
``kacci yant±patitv±na, daº¹ena samapothayi.
evametesa½ jamm±na½, p±tika½ {p±katika½ (s²0 p²0)} bhavati t±vade''..
66.
``khemam±si mah±r±ja, evam±padiy± sati {evam±padi sa½sati (s²0 p²0)}.
na c±ya½ kiñci rasm±su, satt³va samapajjatha..
67.
``paccagamittha nes±do, pubbeva ajjhabh±satha.
tad±ya½ sumukhoyeva, paº¹ito paccabh±satha..
68.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, pas±damayamajjhag±.
tato ma½ p±muc² p±s±, anuññ±si sukhena ca..
69.
``idañca sumukheneva, etadatth±ya cintita½.
bhoto sak±segamana½ {sak±se + ±gamana½}, etassa dhanamicchat±''..
70.
``sv±gatañcevida½ bhavata½, pat²to casmi dassan±.
eso c±pi bahu½ vitta½, labhata½ y±vadicchati'' {y±vaticchati (s²0 p²0)}..
71.
``santappayitv± nes±da½, bhogehi manuj±dhipo.
ajjhabh±satha vakkaªga½, v±ca½ kaººasukha½ bhaºa½''..
72.
``ya½ khalu dhammam±dh²na½, vaso vattati kiñcana½.
sabbatthissariya½ tava {sabbatthissariya½ bhavata½ (s²0 sy±0 p²0), sabbissariya½ bhavata½ (sy±0 ka0)}, ta½ pas±sa {pas±satha (s²0 sy±0 p²0)} yadicchatha..
73.
``d±nattha½ upabhottu½ v±, ya½ cañña½ upakappati.
eta½ dad±mi vo vitta½, issariya½ {issera½ (s²0), issara½ (p²0)} vissaj±mi vo''..
74.
``yath± ca my±ya½ sumukho, ajjhabh±seyya paº¹ito.
k±mas± buddhisampanno, ta½ my±ssa paramappiya½''..
75.
``aha½ khalu mah±r±ja, n±gar±j±rivantara½.
paµivattu½ na sakkomi, na me so vinayo siy±..
76.
``amh±kañceva so {yo (s²0 p²0)} seµµho, tvañca uttamasattavo.
bh³mip±lo manussindo, p³j± bah³hi hetuhi..
77.
``tesa½ ubhinna½ bhaºata½, vattam±ne vinicchaye.
nantara½ {n±ntara½ (s²0 p²0)} paµivattabba½, pessena {pesena (ka0)} manuj±dhipa''..
78.
``dhammena kira nes±do, paº¹ito aº¹ajo iti.
na heva akatattassa, nayo et±diso siy±..
79.
``eva½ aggapakatim±, eva½ uttamasattavo.
y±vatatthi may± diµµh±, n±ñña½ pass±mi edisa½..
80.
``tuµµhosmi vo pakatiy±, v±kyena madhurena ca.
eso c±pi mamacchando, cira½ passeyya vo ubho''..
81.
``ya½ kicca½ {ya½kiñci (p²0)} parame mitte, katamasm±su {rasm±su (s²0 p²0)} ta½ tay±.
patt± nissa½saya½ ty±mh± {tyamh± (p²0)}, bhattirasm±su y± tava..
82.
``aduñca n³na sumah±, ñ±tisaªghassa mantara½.
adassanena asm±ka½ {amh±ka½ (s²0 p²0)}, dukkha½ bah³su pakkhisu..
83.
``tesa½ sokavigh±t±ya, tay± anumat± maya½.
ta½ padakkhiºato katv±, ñ±ti½ {ñ±t² (s²0 sy±0 p²0)} passemurindama {passemarindama (s²0 p²0)}..
84.
``addh±ha½ vipula½ p²ti½, bhavata½ vind±mi dassan±.
eso c±pi mah± attho, ñ±tiviss±san± siy±''..
85.
``ida½ vatv± dhataraµµho {dhataraµµh± (s²0)}, ha½sar±j± nar±dhipa½.
uttama½ javamanv±ya {uttamajavamatt±ya (s²0 p²0)}, ñ±tisaªgha½ up±gamu½..
86.
``te aroge anuppatte, disv±na parame dije.
kek±ti makaru½ ha½s±, puthusaddo aj±yatha..
87.
``te pat²t± pamuttena, bhattun± bhattug±rav±.
samant± parikiri½su {parikari½su (s²0 sy±0 p²0)}, aº¹aj± laddhapaccay±''..
88.
``eva½ mittavata½ atth±, sabbe honti padakkhiº±.
ha½s± yath± dhataraµµh±, ñ±tisaªgha½ up±gamu''nti..
c³¼a {culla (s²0 sy±0 p²0)} ha½saj±taka½ paµhama½.
534. mah±ha½saj±taka½ (2)
89.
``ete ha½s± pakkamanti, vakkaªg± bhayamerit±.
harittaca hemavaººa, k±ma½ sumukha pakkama..
90.
``oh±ya ma½ ñ±tigaº±, eka½ p±savasa½ gata½.
anapekkham±n± gacchanti, ki½ eko avah²yasi..
91.
``pateva patata½ seµµha, natthi baddhe sah±yat±.
m± an²gh±ya h±pesi, k±ma½ sumukha pakkama''..
92.
``n±ha½ dukkhaparetopi {dukkhapareto''ti (j±0 1.15.136) aµµhakath±yo oloketabb±}, dhataraµµha tuva½ {tava½ (s²0 p²0)} jahe.
j²vita½ maraºa½ v± me, tay± saddhi½ bhavissati..
93.
``n±ha½ dukkhaparetopi, dhataraµµha tuva½ jahe.
na ma½ anariyasa½yutte, kamme yojetumarahasi..
94.
``sakum±ro sakh± tyasmi, sacitte casmi te {samite (p²0), tyasmi te (ka0)} µhito.
ñ±to sen±pati ty±ha½, ha½s±na½ pavaruttama..
95.
``katha½ aha½ vikatthissa½ {vikattissa½ (p²0)}, ñ±timajjhe ito gato.
ta½ hitv± patata½ seµµha, ki½ te vakkh±mito gato.
idha p±ºa½ cajiss±mi, n±nariya½ {na anariya½ (p²0)} kattumussahe''..
96.
``eso hi dhammo sumukha, ya½ tva½ ariyapathe µhito.
yo bhatt±ra½ sakh±ra½ ma½, na pariccattumussahe..
97.
``tañhi me pekkham±nassa, bhaya½ natveva j±yati.
adhigacchasi tva½ mayha½, eva½ bh³tassa j²vita½''..
98.
``icceva½ {icceva (s²0 p²0)} mantayant±na½, ariy±na½ ariyavuttina½.
daº¹am±d±ya nes±do, ±pat² {±pad² (ka0)} turito bhusa½..
99.
``tam±patanta½ disv±na, sumukho atibr³hayi {aparibr³hayi (s²0 p²0)}.
aµµh±si purato rañño, ha½so viss±saya½ byadha½ {byatha½ (s²0 sy±0 p²0)}..
100.
``m± bh±yi patata½ seµµha, na hi bh±yanti t±dis±.
aha½ yoga½ payuñjissa½, yutta½ dhamm³pasa½hita½.
tena pariy±pad±nena {pariy±d±nena (ka0)}, khippa½ p±s± pamokkhasi''..
101.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, sumukhassa subh±sita½.
pahaµµhalomo nes±do, añjalissa paº±mayi..
102.
``na me suta½ v± diµµha½ v±, bh±santo m±nusi½ dijo.
ariya½ bruv±no {br³hanto (sy±0 ka0)} vakkaªgo, cajanto m±nusi½ gira½..
103.
``kinnu t±ya½ dijo hoti, mutto baddha½ up±sasi.
oh±ya sakuº± yanti, ki½ eko avah²yasi''..
104.
``r±j± me so dij±mitta, sen±paccassa k±rayi½.
tam±pade pariccattu½, nussahe vihag±dhipa½..
105.
``mah±gaº±ya bhatt± me, m± eko byasana½ ag±.
tath± ta½ samma nes±da, bhatt±ya½ abhito rame''..
106.
``ariyavattasi vakkaªga, yo piº¹amapac±yasi.
caj±mi te ta½ bhatt±ra½, gacchath³bho {gacchatu bho (p²0)} yath±sukha½''..
107.
``sace attappayogena, ohito ha½sapakkhina½.
paµigaºh±ma te samma, eta½ abhayadakkhiºa½..
108.
``no ce attappayogena, ohito ha½sapakkhina½.
anissaro muñcamamhe, theyya½ kayir±si luddaka''..
109.
``yassa tva½ bhatako {bhaµako (ka0)} rañño, k±ma½ tasseva p±paya.
tattha sa½yamano {sa½yam±no (p²0)} r±j±, yath±bhiñña½ karissati''..
110.
``icceva½ vutto nes±do, hemavaººe harittace.
ubho hatthehi saªgayha {paggayha (sy±0 ka0)}, pañjare ajjhavodahi..
111.
``te pañjaragate pakkh², ubho bhassaravaººine.
sumukha½ dhataraµµhañca, luddo ±d±ya pakkami''..
112.
``har²yam±no dhataraµµho, sumukha½ etadabravi.
b±¼ha½ bh±y±mi sumukha, s±m±ya lakkhaº³ruy±.
asm±ka½ vadhamaññ±ya, athatt±na½ vadhissati..
113.
``p±kaha½s± ca sumukha, suhem± hemasuttac±.
koñc² samuddat²reva, kapaº± n³na rucchati''..
114.
``eva½ mahanto lokassa, appameyyo mah±gaº².
ekitthimanusoceyya, nayida½ paññavat±miva..
115.
``v±tova gandham±deti, ubhaya½ chekap±paka½.
b±lo ±makapakka½va, lolo andhova ±misa½..
116.
``avinicchayaññu atthesu, mandova paµibh±si {paµibh±ti (ka0)} ma½.
kicc±kicca½ na j±n±si, sampatto k±lapariy±ya½..
117.
``a¹¹hummatto ud²resi, yo seyy± maññasitthiyo.
bahus±dh±raº± het±, soº¹±na½va sur±ghara½..
118.
``m±y± ces± mar²c² ca, soko rogo cupaddavo.
khar± ca bandhan± cet±, maccup±s± guh±say± {paccup±so guh±sayo (s²0 p²0)}.
t±su yo vissase poso, so naresu nar±dhamo''..
119.
``ya½ vuddhehi upaññ±ta½, ko ta½ ninditumarahati.
mah±bh³titthiyo n±ma, lokasmi½ udapajjisu½..
120.
``khi¹¹± paºihit± ty±su, rati ty±su patiµµhit±.
b²j±ni ty±su r³hanti, yadida½ satt± paj±yare.
t±su ko nibbide {nibbije (ka0)} poso, p±ºam±sajja p±ºibhi {p±ºahi (s²0)}..
121.
``tvameva nañño sumukha, th²na½ atthesu yuñjasi.
tassa tyajja bhaye j±te, bh²tena j±yate mati..
122.
``sabbo hi sa½saya½ patto, bhaya½ bh²ru titikkhati.
paº¹it± ca mahant±no {mahatt±no (s²0)}, atthe yuñjanti duyyuje..
123.
``etadatth±ya r±j±no, s³ramicchanti mantina½.
paµib±hati ya½ s³ro, ±pada½ attapariy±ya½..
124.
``m± no ajja vikanti½su, rañño s³d± mah±nase.
tath± hi vaººo patt±na½, phala½ ve¼u½va ta½ vadhi..
125.
``muttopi na icchi {nicchasi (ka0)} u¹¹etu½ {o¹¹etu½ (s²0)}, saya½ bandha½ up±gami.
sopajja sa½saya½ patto, attha½ gaºh±hi m± mukha½''..
126.
``so ta½ {tva½ (sy±0 p²0)} yoga½ payuñjassu, yutta½ dhamm³pasa½hita½ {dhammopasañhita½ (ka0)}.
tava pariy±pad±nena, mama p±ºesana½ cara''..
127.
``m± bh±yi patata½ seµµha, na hi bh±yanti t±dis±.
aha½ yoga½ payuñjissa½, yutta½ dhamm³pasa½hita½ {dhammopasañhita½ (ka0)}.
mama pariy±pad±nena, khippa½ p±s± pamokkhasi''..
128.
``so {sa (s²0)} luddo ha½sak±jena {ha½sak±cena (p²0)}, r±jadv±ra½ up±gami.
paµivedetha ma½ rañño, dhataraµµh±yam±gato''..
129.
``te disv± puññasa½k±se, ubho lakkhaºasammate {lakkhaññ±sammate (s²0 p²0)}.
khalu sa½yamano r±j±, amacce ajjhabh±satha..
130.
``detha luddassa vatth±ni, anna½ p±nañca bhojana½.
k±ma½ karo hiraññassa, y±vanto esa icchati''..
131.
``disv± ludda½ pasannatta½, k±sir±j± tadabravi.
yady±ya½ {yad±ya½ (s²0 sy±0 p²0)} samma khemaka, puºº± ha½sehi tiµµhati..
132.
``katha½ rucimajjhagata½, p±sahattho up±gami.
okiººa½ ñ±tisaªghehi, nimmajjhima½ {nimajjhima½ (s²0 p²0 ka0)} katha½ gahi''..
133.
``ajja me sattam± ratti, adan±ni {±d±n±ni (sy±0 p²0 ka0)} up±sato {up±gato (ka0)}.
padametassa anvesa½, appamatto ghaµassito..
134.
``athassa padamaddakkhi½, carato adanesana½.
tatth±ha½ odahi½ p±sa½, eva½ ta½ {eveta½ (s²0 p²0)} dijamaggahi½''..
135.
``ludda dve ime sakuº±, atha ekoti bh±sasi.
citta½ nu te vipariyatta½ {vipariyattha½ (p²0)}, adu kinnu jig²sasi'' {jigi½sasi (s²0 p²0)}..
136.
``yassa lohitak± t±l±, tapan²yanibh± subh±.
ura½ sa½hacca tiµµhanti, so me bandha½ up±gami..
137.
``ath±ya½ bhassaro pakkh², abaddho baddham±tura½.
ariya½ bruv±no aµµh±si, cajanto m±nusi½ gira½''..
138.
``atha ki½ {atha kinnu (s²0 p²0), katha½ nu (sy±0)} d±ni sumukha, hanu½ sa½hacca tiµµhasi.
adu me parisa½ patto, bhay± bh²to na bh±sasi''..
139.
``n±ha½ k±sipati bh²to, ogayha parisa½ tava.
n±ha½ bhay± na bh±sissa½, v±kya½ atthamhi t±dise''..
140.
``na te abhisara½ passe, na rathe napi pattike.
n±ssa camma½ va k²µa½ v±, vammite ca dhanuggahe..
141.
``na hirañña½ suvaººa½ v±, nagara½ v± sum±pita½.
okiººaparikha½ dugga½, da¼hamaµµ±lakoµµhaka½.
yattha paviµµho sumukha, bh±yitabba½ na bh±yasi''..
142.
``na me abhisarenattho, nagarena dhanena v±.
apathena patha½ y±ma, antalikkhecar± maya½..
143.
``sut± ca paº¹it± tyamh±, nipuº± atthacintak± {catthacintak± (ka0)}.
bh±sematthavati½ v±ca½, sacce cassa patiµµhito..
144.
``kiñca tuyha½ asaccassa, anariyassa karissati.
mus±v±dissa luddassa, bhaºitampi subh±sita½''..
145.
``ta½ br±hmaº±na½ vacan±, ima½ khemamak±rayi {khemik±rayi (s²0 p²0)}.
abhayañca tay± ghuµµha½, im±yo dasadh± dis±..
146.
``ogayha te pokkharaºi½, vippasannodaka½ suci½.
pah³ta½ c±dana½ tattha, ahi½s± cettha pakkhina½..
147.
``ida½ sutv±na nigghosa½, ±gatamha tavantike.
te te bandhasma p±sena, eta½ te bh±sita½ mus±..
148.
``mus±v±da½ purakkhatv±, icch±lobhañca p±paka½.
ubho sandhimatikkamma, as±ta½ upapajjati''..
149.
``n±parajjh±ma sumukha, napi lobh±va maggahi½.
sut± ca paº¹it±tyattha, nipuº± atthacintak±..
150.
``appevatthavati½ v±ca½, by±hareyyu½ {by±kareyyu½ (s²0 p²0)} idh±gat±.
tath± ta½ samma nes±do, vutto sumukha maggahi''..
151.
``neva bh²t± {bh³t± (sy±0 ka0)} k±sipati, upan²tasmi j²vite.
bh±sematthavati½ v±ca½, sampatt± k±lapariy±ya½..
152.
``yo migena miga½ hanti, pakkhi½ v± pana pakkhin±.
sutena v± suta½ kiºy± {kiºe (s²0 p²0)}, ki½ anariyatara½ tato..
153.
``yo c±riyaruda½ {ca ariyaruda½ (s²0 p²0)} bh±se, anariyadhammavassito {anariyadhammamavassito (s²0)}.
ubho so dha½sate lok±, idha ceva parattha ca..
154.
``na majjetha yasa½ patto, na by±dhe {byathe (s²0 p²0)} pattasa½saya½.
v±yametheva kiccesu, sa½vare vivar±ni ca..
155.
``ye vuddh± abbhatikkant± {n±bbhacikkhant± (ka0)}, sampatt± k±lapariy±ya½.
idha dhamma½ caritv±na, eva½te {evete (s²0 p²0)} tidiva½ gat±..
156.
``ida½ sutv± k±sipati, dhammamattani p±laya.
dhataraµµhañca muñc±hi, ha½s±na½ pavaruttama½''..
157.
``±harantudaka½ pajja½, ±sanañca mah±raha½.
pañjarato pamokkh±mi, dhataraµµha½ yasassina½..
158.
``tañca sen±pati½ dh²ra½, nipuºa½ atthacintaka½.
yo sukhe sukhito raññe {rañño (s²0 sy±0 p²0 ka0)}, dukkhite hoti dukkhito..
159.
``ediso kho arahati, piº¹amasn±tu bhattuno.
yath±ya½ sumukho rañño, p±ºas±dh±raºo sakh±''..
160.
``p²µhañca sabbasovaººa½, aµµhap±da½ manorama½.
maµµha½ k±sikamatthanna½ {k±sikapatthiººa½ (s²0), k±sikavatthina½ (sy±0 p²0)}, dhataraµµho up±visi..
161.
``kocchañca sabbasovaººa½, veyyagghaparisibbita½.
sumukho ajjhup±vekkhi, dhataraµµhassanantar± {anantara½ (s²0)}..
162.
``tesa½ kañcanapattehi, puth³ ±d±ya k±siyo.
ha½s±na½ abhih±resu½, aggarañño pav±sita½''..
163.
``disv± abhihaµa½ agga½, k±sir±jena pesita½.
kusalo khattadhamm±na½, tato pucchi anantar±..
164.
``kaccinnu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci raµµhamida½ ph²ta½, dhammena manus±sasi''..
165.
``kusalañceva me ha½sa, atho ha½sa an±maya½.
atho raµµhamida½ ph²ta½, dhammena½ manus±saha½..
166.
``kacci bhoto amaccesu, doso koci na vijjati.
kacci ca te tavatthesu, n±vakaªkhanti j²vita½''..
167.
``athopi me amaccesu, doso koci na vijjati.
athopi te mamatthesu, n±vakaªkhanti j²vita½''..
168.
``kacci te s±dis² bhariy±, assav± piyabh±ºin².
puttar³payas³pet±, tava chandavas±nug±''..
169.
``atho me s±dis² bhariy±, assav± piyabh±ºin².
puttar³payas³pet±, mama chandavas±nug±''..
170.
``kacci raµµha½ anupp²¼a½, akutociupaddava½.
as±hasena dhammena, samena manus±sasi''..
171.
``atho raµµha½ anupp²¼a½, akutociupaddava½.
as±hasena dhammena, samena manus±saha½''..
172.
``kacci santo apacit±, asanto parivajjit±.
no ce {ca (sy±0 ka0)} dhamma½ nira½katv±, adhammamanuvattasi''..
173.
``santo ca me apacit±, asanto parivajjit±.
dhammamev±nuvatt±mi, adhammo me niraªkato''..
174.
``kacci n±n±gata½ {kacci nun±gata½ (sy±0 ka0)} d²gha½, samavekkhasi khattiya.
kacci matto {na matto (s²0)} madan²ye, paraloka½ na santasi''..
175.
``n±ha½ an±gata½ {aha½ an±gata½ (sy±0)} d²gha½, samavekkh±mi pakkhima.
µhito dasasu dhammesu, paraloka½ na santase {santasi½ (sy±0)}..
176.
``d±na½ s²la½ paricc±ga½, ajjava½ maddava½ tapa½.
akkodha½ avihi½sañca, khantiñca {khant² ca (ka0)} avirodhana½..
177.
``iccete kusale dhamme, µhite pass±mi attani.
tato me j±yate p²ti, somanassañcanappaka½..
178.
``sumukho ca acintetv±, visajji {vissaji (s²0 p²0)} pharusa½ gira½.
bh±vadosamanaññ±ya, asm±k±ya½ vihaªgamo..
179.
``so kuddho pharusa½ v±ca½, nicch±resi ayoniso.
y±nasm±su {y±nasm±su (s²0 sy± p²0)} na vijjanti, nayida½ {na ida½ (s²0 p²0)} paññavat±miva''..
180.
``atthi me ta½ atis±ra½, vegena manuj±dhipa.
dhataraµµhe ca baddhasmi½, dukkha½ me vipula½ ahu..
181.
``tva½ no pit±va putt±na½, bh³t±na½ dharaº²riva.
asm±ka½ adhipann±na½, khamassu r±jakuñjara''..
182.
``eta½ {eva½ (sy±0 ka0)} te anumod±ma, ya½ bh±va½ na nig³hasi.
khila½ pabhindasi pakkhi, ujukosi vihaªgama''..
183.
``ya½ kiñci ratana½ atthi, k±sir±ja nivesane.
rajata½ j±tar³pañca, mutt± ve¼uriy± bah³..
184.
``maºayo saªkhamuttañca, vatthaka½ haricandana½.
ajina½ dantabhaº¹añca, loha½ k±¼±yasa½ bahu½.
eta½ dad±mi vo vitta½, issariya½ {issera½ (s²0), issara½ (sy±0 p²0 ka0)} vissaj±mi vo''..
185.
``addh± apacit± tyamh±, sakkat± ca rathesabha.
dhammesu vattam±n±na½, tva½ no ±cariyo bhava..
186.
``±cariya samanuññ±t±, tay± anumat± maya½.
ta½ padakkhiºato katv±, ñ±ti½ {ñ±t² (s²0 sy±0 p²0)} passemurindama'' {passemarindama (s²0 p²0)}..
187.
``sabbaratti½ cintayitv±, mantayitv± yath±tatha½.
k±sir±j± anuññ±si, ha½s±na½ pavaruttama½''..
188.
``tato raty± vivas±ne, s³riyuggamana½ {suriyassuggamana½ (s²0 sy±0), suriyuggamana½ (p²0)} pati.
pekkhato k±sir±jassa, bhavan± te {bhavanato (sy±0 ka0)} vig±hisu½''..
189.
``te aroge anuppatte, disv±na parame dije.
kek±ti makaru½ ha½s±, puthusaddo aj±yatha..
190.
``te pat²t± pamuttena, bhattun± bhattug±rav±.
samant± parikiri½su, aº¹aj± laddhapaccay±''..
191.
``eva½ mittavata½ atth±, sabbe honti padakkhiº±.
ha½s± yath± dhataraµµh±, ñ±tisaªgha½ up±gamu''nti..
mah±ha½saj±taka½ dutiya½.
535. sudh±bhojanaj±taka½ (3)
192.
``neva kiº±mi napi vikkiº±mi, na c±pi me sannicayo ca atthi {idhatthi (sy±0)}.
sukicchar³pa½ vatida½ paritta½, patthodano n±lamaya½ duvinna½''..
193.
``appamh± appaka½ dajj±, anumajjhato majjhaka½.
bahumh± bahuka½ dajj±, ad±na½ nupapajjati {na upapajjati (s²0 p²0)}..
194.
``ta½ ta½ vad±mi kosiya, dehi d±n±ni bhuñja ca.
ariyamagga½ sam±r³ha {ariya½ magga½ sam±ruha (s²0 p²0)}, nek±s² labhate sukha½''..
195.
``moghañcassa huta½ hoti, moghañc±pi sam²hita½.
atithismi½ yo nisinnasmi½, eko bhuñjati bhojana½..
196.
``ta½ ta½ vad±mi kosiya, dehi d±n±ni bhuñja ca.
ariyamagga½ sam±r³ha, nek±s² labhate sukha½''..
197.
``saccañcassa huta½ hoti, saccañc±pi sam²hita½.
atithismi½ yo nisinnasmi½, neko bhuñjati bhojana½..
198.
``ta½ ta½ vad±mi kosiya, dehi d±n±ni bhuñja ca.
ariyamagga½ sam±r³ha, nek±s² labhate sukha½''..
199.
``sarañca juhati poso, bahuk±ya gay±ya ca.
doºe timbarutitthasmi½, s²ghasote mah±vahe..
200.
``atra cassa huta½ hoti, atra cassa sam²hita½.
atithismi½ yo nisinnasmi½, neko bhuñjati bhojana½..
201.
``ta½ ta½ vad±mi kosiya, dehi d±n±ni bhuñja ca.
ariyamagga½ sam±r³ha, nek±s² labhate sukha½''..
202.
``ba¼isañhi so nigilati {niggilati (s²0 p²0)}, d²ghasutta½ sabandhana½.
atithismi½ yo nisinnasmi½, eko bhuñjati bhojana½..
203.
``ta½ ta½ vad±mi kosiya, dehi d±n±ni bhuñja ca.
ariyamagga½ sam±r³ha, nek±s² labhate sukha½''..
204.
``u¼±ravaºº± vata br±hmaº± ime, ayañca vo sunakho kissa hetu.
ucc±vaca½ vaººanibha½ vikubbati, akkh±tha no br±hmaº± ke nu tumhe''..
205.
``cando ca s³riyo ca {s³riyo ca (ka0)} ubho idh±gat±, aya½ pana m±tali devas±rathi.
sakkohamasmi tidas±namindo, eso ca kho pañcasikhoti vuccati..
206.
``p±ºissar± mudiªg± ca {mutiªg± ca (s²0 sy±0 p²0)}, muraj±lambar±ni ca.
suttamena½ pabodhenti, paµibuddho ca nandati''..
207.
``ye kecime maccharino kadariy±, paribh±sak± samaºabr±hmaº±na½.
idheva nikkhippa sar²radeha½, k±yassa bhed± niraya½ vajanti''..
208.
``ye kecime suggatim±sam±n± {suggatim±sas±n± (s²0 p²0), suggat±sisam±n± (ka0)}, dhamme µhit± sa½yame sa½vibh±ge.
idheva nikkhippa sar²radeha½, k±yassa bhed± sugati½ vajanti''..
209.
``tva½ nosi ñ±ti purim±su j±tisu, so macchar² rosako {kosiyo (sy±0 ka0)} p±padhammo.
taveva atth±ya idh±gatamh±, m± p±padhammo niraya½ gamittha'' {apattha (ka0 s²0 sy±0 p²0)}..
210.
``addh± hi ma½ vo hitak±m±, ya½ ma½ samanus±satha.
soha½ tath± kariss±mi, sabba½ vutta½ hitesibhi..
211.
``es±hamajjeva up±ram±mi, na c±piha½ {na c±paha½ (s²0 p²0)} kiñci kareyya p±pa½.
na c±pi me kiñci adeyyamatthi, na c±pidatv± udaka½ piv±mi {udakampaha½ pibe (s²0)}..
212.
``evañca me dadato sabbak±la½ {sabbak±le (ka0)}, bhog± ime v±sava kh²yissanti.
tato aha½ pabbajiss±mi sakka, hitv±na k±m±ni yathodhik±ni''..
213.
``naguttame girivare gandham±dane, modanti t± devavar±bhip±lit±.
ath±gam± isivaro sabbalokag³, supupphita½ dumavaras±kham±diya..
214.
``suci½ sugandha½ tidasehi sakkata½, pupphuttama½ amaravarehi sevita½.
aladdha maccehi va d±navehi v±, aññatra devehi tad±raha½ hida½ {hita½ (sy±0)}..
215.
``tato catasso kanakattac³pam±, uµµh±ya n±riyo pamad±dhip± muni½.
±s± ca saddh± ca sir² tato hir², iccabravu½ n±radadeva br±hmaºa½..
216.
``sace anuddiµµha½ tay± mah±muni, puppha½ ima½ p±richattassa brahme.
dad±hi no sabb± gati te ijjhatu, tuvampi no hohi yatheva v±savo..
217.
``ta½ y±cam±n±bhisamekkha n±rado, iccabrav² sa½kalaha½ ud²rayi.
na mayhamatthatthi imehi koci na½, y±yeva vo seyyasi s± pi¼andhatha'' {pi¼ayhatha (s²0 p²0)}..
218.
``tva½ nottamev±bhisamekkha n±rada, yassicchasi tass± anuppavecchasu.
yass± hi no n±rada tva½ padassasi, s±yeva no hehiti seµµhasammat±''..
219.
``akallameta½ vacana½ sugatte, ko br±hmaºo sa½kalaha½ ud²raye.
gantv±na bh³t±dhipameva pucchatha, sace na j±n±tha idhuttam±dhama½''..
220.
``t± n±radena paramappakopit±, ud²rit± vaººamadena matt±.
sak±se {sak±sa½ (ka0)} gantv±na sahassacakkhuno, pucchi½su bh³t±dhipa½ k± nu seyyasi''..
221.
``t± disv± ±yattaman± purindado, iccabrav² devavaro katañjal².
sabb±va vo hotha sugatte s±dis², ko neva bhadde kalaha½ ud²rayi''..
222.
``yo sabbalokaccarito {sabbaloka½ carako (s²0 sy±0 p²0)} mah±muni, dhamme µhito n±rado {n±rada (sy±0)} saccanikkamo.
so nobravi {brav² (s²0 sy±0 p²0)} girivare gandham±dane, gantv±na bh³t±dhipameva pucchatha.
sace na j±n±tha idhuttam±dhama½''..
223.
``asu {as³ (sy±0)} brah±raññacaro mah±muni, n±datv± bhatta½ varagatte bhuñjati.
viceyya d±n±ni dad±ti kosiyo, yass± hi so dassati s±va seyyasi''..
224.
``as³ hi yo sammati dakkhiºa½ disa½, gaªg±ya t²re himavantapassani {himavantapasmani (s²0 p²0 ka0)}.
sa kosiyo dullabhap±nabhojano, tassa sudha½ p±paya devas±rathi''..
225.
``sa {so (sy±0)} m±tal² devavarena pesito, sahassayutta½ abhiruyha sandana½.
sukhippameva {sa khippameva (s²0 p²0)} upagamma assama½, adissam±no munino sudha½ ad±''..
226.
``udaggihutta½ upatiµµhato hi me, pabhaªkara½ lokatamonuduttama½.
sabb±ni bh³t±ni adhicca {aticca (s²0 p²0)} v±savo, ko neva me p±ºisu ki½ sudhodahi..
227.
``saªkh³pama½ setamatulyadassana½, suci½ sugandha½ piyar³pamabbhuta½.
adiµµhapubba½ mama j±tu cakkhubhi {j±tacakkhuhi (s²0 p²0)}, k± devat± p±ºisu ki½ sudhodahi''..
228.
``aha½ mahindena mahesi pesito, sudh±bhih±si½ turito mah±muni.
j±n±si ma½ m±tali devas±rathi, bhuñjassu bhattuttama m±bhiv±rayi {m± vic±rayi (s²0 p²0)}..
229.
``bhutt± ca s± dv±dasa hanti p±pake, khuda½ pip±sa½ arati½ daraklama½ {daratha½ kila½ (sy±0), darathakkhama½ (ka0)}.
kodh³pan±hañca viv±dapesuºa½, s²tuºhatandiñca rasuttama½ ida½''..
230.
``na kappat² m±tali mayha bhuñjitu½, pubbe adatv± iti me vatuttama½.
na c±pi ek±snamar²yap³jita½ {ek±sana½ ariyap³jita½ (s²0 p²0)}, asa½vibh±g² ca sukha½ na vindati''..
231.
``th²gh±tak± ye cime p±rad±rik±, mittadduno ye ca sapanti subbate.
sabbe ca te maccharipañcam±dham±, tasm± adatv± udakampi n±sniye {n±smiye (s²0 p²0)}..
232.
``so hitthiy± v± purisassa v± pana, dass±mi d±na½ vidusampavaººita½.
saddh± vadaññ³ idha v²tamacchar±, bhavanti hete sucisaccasammat±'' {sammasammat± (s²0)}..
233.
``ato mat± {mut± (s²0 p²0)} devavarena pesit±, kaññ± catasso kanakattac³pam±.
±s± ca saddh± ca sir² tato hir² {sir² hir² tato (p²0)}, ta½ assama½ ±gamu {±gamu½ (s²0 p²0 ka0)} yattha kosiyo..
234.
``t± disv± sabbo paramappamodito {sabb± paramappamodit± (sy±0)}, subhena vaººena sikh±rivaggino.
kaññ± catasso caturo catuddis±, iccabrav² m±talino ca sammukh±..
235.
``purima½ disa½ k± tva½ pabh±si devate, alaªkat± t±ravar±va osadh².
pucch±mi ta½ kañcanavelliviggahe, ±cikkha me tva½ katam±si devat±..
236.
``sir±ha dev²manujebhi {manujesu (s²0 sy±0 p²0)} p³jit±, ap±pasatt³panisevin² sad±.
sudh±viv±dena tavantim±gat±, ta½ ma½ sudh±ya varapañña bh±jaya..
237.
``yass±hamicch±mi sudha½ {sukha½ (p²0)} mah±muni, so {sa (s²0 p²0)} sabbak±mehi naro pamodati.
sir²ti ma½ j±nahi j³hatuttama, ta½ ma½ sudh±ya varapañña bh±jaya''..
238.
``sippena vijj±caraºena buddhiy±, nar± upet± paguº± sakammun± {sakamman± (s²0 p²0)}.
tay± vih²n± na labhanti kiñcana½ {kiñcina½ (ka0)}, tayida½ na s±dhu yadida½ tay± kata½..
239.
``pass±mi posa½ alasa½ mahagghasa½, sudukkul²nampi ar³pima½ nara½.
tay±nugutto siri j±tim±mapi {j±tima½ api (s²0)}, peseti d±sa½ viya bhogav± sukh²..
240.
``ta½ ta½ asacca½ avibhajjasevini½, j±n±mi m³¼ha½ vidur±nup±tini½.
na t±dis² arahati ±san³daka½, kuto sudh± gaccha na mayha ruccasi''..
241.
``k± sukkad±µh± paµimukkakuº¹al±, cittaªgad± kambuvimaµµhadh±rin².
osittavaººa½ paridayha sobhasi, kusaggiratta½ api¼ayha mañjari½..
242.
``mig²va bhant± sarac±padh±rin±, vir±dhit± mandamiva udikkhasi.
ko te dut²yo idha mandalocane, na bh±yasi ekik± k±nane vane''..
243.
``na me dut²yo idha matthi kosiya, masakkas±rappabhavamhi devat±.
±s± sudh±s±ya tavantim±gat±, ta½ ma½ sudh±ya varapañña bh±jaya''..
244.
``±s±ya yanti v±ºij± dhanesino, n±va½ sam±ruyha parenti aººave.
te tattha s²danti athopi ekad±, j²n±dhan± enti vinaµµhap±bhat±..
245.
``±s±ya khett±ni kasanti kassak±, vapanti b²j±ni karontup±yaso.
²t²nip±tena avuµµhit±ya {avuµµhik±ya (s²0 p²0)} v±, na kiñci vindanti tato phal±gama½..
246.
``athattak±r±ni karonti bhattusu, ±sa½ purakkhatv± nar± sukhesino.
te bhatturatth± atig±¼hit± puna, dis± panassanti aladdha kiñcana½..
247.
``hitv±na {jahitva (s²0 sy±0 p²0)} dhaññañca dhanañca ñ±take, ±s±ya sagg±dhiman± sukhesino.
tapanti l³khampi tapa½ cirantara½, kumaggam±ruyha {kummaggam±ruyha (s²0 sy±0 p²0)} parenti duggati½..
248.
``±s± visa½v±dikasammat± ime, ±se sudh±sa½ {sudh±ya (sy± p²0 ka0)} vinayassu attani.
na t±dis² arahati ±san³daka½, kuto sudh± gaccha na mayha ruccasi''..
249.
``daddallam±n± yasas± yasassin², jighaññan±mavhayana½ disa½ pati.
pucch±mi ta½ kañcanavelliviggahe, ±cikkha me tva½ katam±si devat±''..
250.
``saddh±ha dev²manujehi {dev²manujesu (s²0 sy±0 p²0)} p³jit±, ap±pasatt³panisevin² sad±.
sudh±viv±dena tavantim±gat±, ta½ ma½ sudh±ya varapañña bh±jaya''..
251.
``d±na½ dama½ c±gamathopi sa½yama½, ±d±ya saddh±ya karonti hekad±.
theyya½ mus± k³µamathopi pesuºa½, karonti heke puna viccut± tay±..
252.
``bhariy±su poso sadis²su pekkhav± {pekhav± (p²0)}, s²l³papann±su patibbat±supi.
vinetv±na {vinetv± (s²0 sy±0 p²0)} chanda½ kulitthiy±supi {kuladh²tiy±supi (s²0 p²0)}, karoti saddha½ puna {pana (s²0 p²0)} kumbhad±siy±..
253.
``tvameva saddhe parad±rasevin², p±pa½ karosi kusalampi riñcasi.
na t±dis² arahati ±san³daka½, kuto sudh± gaccha na mayha ruccasi''..
254.
``jighaññaratti½ aruºasmim³hate, y± dissati uttamar³pavaººin².
tath³pam± ma½ paµibh±si devate, ±cikkha me tva½ katam±si acchar±..
255.
``k±l± nid±gheriva aggij±riva {aggaj±tiva (s²0), aggij±tiva (p²0)}, anilerit± lohitapattam±lin².
k± tiµµhasi mandamig±valokaya½ {mandamiv±valokaya½ (s²0 p²0)}, bh±sesam±n±va gira½ na muñcasi''..
256.
``hir±ha dev²manujehi p³jit±, ap±pasatt³panisevin² sad±.
sudh±viv±dena tavantim±gat±, s±ha½ na sakkomi sudhampi y±citu½.
kop²nar³p± viya y±canitthiy±''..
257.
``dhammena ñ±yena sugatte lacchasi, eso hi dhammo na hi y±can± sudh±.
ta½ ta½ ay±cantimaha½ nimantaye, sudh±ya yañcicchasi tampi dammi te..
258.
``s± tva½ may± ajja sakamhi assame, nimantit± kañcanavelliviggahe.
tuvañhi me sabbarasehi p³jiy±, ta½ p³jayitv±na sudhampi asniye''..
259.
``s± kosiyen±numat± jut²mat±, addh± hiri ramma½ p±visi yassama½.
udakavanta½ {udaññavanta½ (s²0 p²0)} phalamariyap³jita½, ap±pasatt³panisevita½ sad±..
260.
``rukkhaggah±n± bahukettha pupphit±, amb± piy±l± panas± ca ki½suk±.
sobhañjan± loddamathopi padmak±, kek± ca bhaªg± tilak± supupphit±..
261.
``s±l± karer² bahukettha jambuyo, assatthanigrodhamadhukavetas± {vedis± (ka0)}.
udd±lak± p±µali sinduv±rak± {sinduv±rit± (bah³su)}, manuññagandh± mucalindaketak±..
262.
``hareºuk± ve¼uk± keºu {veºu (s²0 p²0)} tinduk±, s±m±kan²v±ramathopi c²nak±.
moc± kadal² bahukettha s±liyo, pav²hayo ±bh³jino ca {±bhujinopi (s²0 sy±0)} taº¹ul±..
263.
``tassevuttarapassena {tassa ca uttare passe (s²0 p²0), tassa ca uttarapassena (sy±0)}, j±t± pokkharaº² siv±.
akakkas± apabbh±r±, s±dhu appaµigandhik±..
264.
``tattha macch± sannirat±, khemino bahubhojan±.
siªg³ savaªk± sa½kul± {sakul± (s²0 sy±0 p²0)}, satavaªk± ca rohit±.
±¼igaggarak±kiºº±, p±µh²n± k±kamacchak±..
265.
``tattha pakkh² sannirat±, khemino bahubhojan±.
ha½s± koñc± may³r± ca, cakkav±k± ca kukkuh±.
kuº±lak± bah³ citr±, sikhaº¹² j²vaj²vak±..
266.
``tattha p±n±ya m±yanti, n±n± migagaº± bah³.
s²h± byaggh± var±h± ca, acchakokataracchayo..
267.
``pal±s±d± gavaj± ca, mahi½s± {mahis± (s²0 sy±0 p²0)} rohit± rur³.
eºeyy± ca var±h± ca, gaºino n²kas³kar±.
kadalimig± bahukettha, bi¼±r± sasakaººik± {sasakaººak± (s²0)}..
268.
``cham±gir² pupphavicitrasanthat±, dij±bhighuµµh± dijasaªghasevit±''..
269.
``s± suttac± n²ladum±bhilambit±, vijju mah±meghariv±nupajjatha.
tass± susambandhasira½ kus±maya½, suci½ sugandha½ ajin³pasevita½.
atricca {atriccha (s²0 sy±0 p²0)} koccha½ hirimetadabravi, `nis²da kaly±ºi sukhayidam±sana½'..
270.
``tass± tad± kocchagat±ya kosiyo, yadiccham±n±ya jaµ±jinandharo {jaµ±jutindharo (sy±0 ka0)}.
navehi pattehi saya½ sah³daka½, sudh±bhih±s² turito mah±muni..
271.
``s± ta½ paµiggayha ubhohi p±ºibhi, iccabravi attaman± jaµ±dhara½.
`hand±ha½ etarahi p³jit± tay±, gaccheyya½ brahme tidiva½ jit±vin²'..
272.
``s± kosiyen±numat± jut²mat±, ud²rit± {udirayi (ka0)} vaººamadena matt±.
sak±se gantv±na sahassacakkhuno, aya½ sudh± v±sava dehi me jaya½..
273.
``tamena {tamena½ (sy±0 ka0)} sakkopi tad± ap³jayi, sahindadev± {sahind± ca dev± (s²0 p²0)} surakaññamuttama½.
s± pañjal² devamanussap³jit±, navamhi kocchamhi yad± up±visi''..
274.
``tameva sa½s² {tameva asa½s² (sy±0)} punadeva m±tali½, sahassanetto tidas±namindo.
gantv±na v±kya½ mama br³hi kosiya½, ±s±ya saddh± {saddha (p²0)} siriy± ca kosiya.
hir² sudha½ kena malattha hetun±..
275.
``ta½ su vattha½ udat±ray² ratha½, daddallam±na½ upak±riyas±disa½ {upakiriyas±disa½ (s²0 sy±0 p²0)}..
jambonad²sa½ tapaneyyasannibha½ {santika½ (s²0p²0)}, alaªkata½ kañcanacittasannibha½..
276.
``suvaººacandettha bah³ nip±tit±, hatth² gavass± kikibyagghad²piyo {kimpurisabyagghad²piyo (ka0)}.
eºeyyak± laªghamayettha pakkhino {pakkhiyo (s²0 p²0)}, migettha ve¼uriyamay± yudh± yut±..
277.
``tatthassar±jaharayo ayojayu½, dasasat±ni susun±gas±dise.
alaªkate kañcanaj±luracchade, ±ve¼ine saddagame asaªgite..
278.
``ta½ y±naseµµha½ abhiruyha m±tali, dis± im±yo {dasa dis± im± (s²0 sy±0 p²0)} abhin±dayittha.
nabhañca selañca vanappatiniñca {vanaspat²ni ca (s²0 p²0), vanappatiñca (sy±0 ka0)}, sas±gara½ pabyadhayittha {paby±thayittha (s²0 p²0)} medini½..
279.
``sa khippameva upagamma assama½, p±v±rameka½sakato katañjal².
bahussuta½ vuddha½ vin²tavanta½, iccabrav² m±tali devabr±hmaºa½..
280.
``indassa v±kya½ nis±mehi kosiya, d³to aha½ pucchati ta½ purindado.
±s±ya saddh± siriy± ca kosiya, hir² sudha½ kena malattha hetun±''..
281.
``andh± sir² ma½ paµibh±ti m±tali, saddh± anicc± pana devas±rathi.
±s± visa½v±dikasammat± hi me, hir² ca ariyamhi guºe patiµµhit±''..
282.
``kum±riyo y±cim± gottarakkhit±, jiºº± ca y± y± ca sabhattuitthiyo.
t± chandar±ga½ purisesu uggata½, hiriy± niv±renti sacittamattano..
283.
``saªg±mas²se sarasattisa½yute, par±jit±na½ patata½ pal±yina½.
hiriy± nivattanti jahitva {jahitv±na (sy±0 ka0)} j²vita½, te sampaµicchanti pun± hir²man±..
284.
``vel± yath± s±garavegav±rin², hir±ya hi p±pajana½ niv±rin².
ta½ sabbaloke hirimariyap³jita½, indassa ta½ vedaya devas±rathi''..
285.
``ko te ima½ kosiya diµµhimodahi, brahm± mahindo atha v± paj±pati.
hir±ya devesu hi seµµhasammat±, dh²t± mahindassa mahesi j±yatha''..
286.
``handehi d±ni tidiva½ apakkama {samakkama (s²0 p²0)}, ratha½ sam±ruyha mam±yita½ ima½ {ida½ (sy±0 ka0)}.
indo ca ta½ indasagotta kaªkhati, ajjeva tva½ indasahabyata½ vaja''..
287.
``eva½ visujjhanti {samijjhanti (s²0 p²0)} ap±pakammino, atho suciººassa phala½ na nassati.
ye keci maddakkhu sudh±ya bhojana½, sabbeva te indasahabyata½ gat±''..
288.
``hir² uppalavaºº±si, kosiyo d±napati bhikkhu.
anuruddho pañcasikho, ±nando ±si m±tali..
289.
``s³riyo kassapo bhikkhu, moggall±nosi candim±.
n±rado s±riputtosi, sambuddho ±si v±savo''ti..
sudh±bhojanaj±taka½ tatiya½.
536. kuº±laj±taka½ (4)
evamakkh±yati, evamanus³yati {suyyati (ka0)}. sabbosadhadharaºidhare nekapuppham±lyavitate gaja-gavaja mahi½sa-ruru-camara-pasada-khagga-gokaººa-s²ha-byaggha-d²pi-accha-koka-taraccha-udd±ra-kadalimiga- bi¼±ra-sasa-kaººik±nucarite±kiººanelamaº¹alamah±var±han±gakulakareºu {kaºeru (s²0 p²0)} -saªgh±dhivuµµhe {vutthe (s²0 p²0)} issamiga- s±khamiga-sarabhamiga-eº²miga-v±tamiga-pasadamiga-puris±lu {purisallu (s²0 p²0)} -kimpurisa-yakkha-rakkhasanisevite amajjavamañjar²dhara-pahaµµha {brahaµµha (s²0 p²0)} -pupphaphusitagg± {pupphitagga (s²0 p²0)} nekap±dapagaºavitatekurara-cakora-v±raºa-may³ra-parabhata- j²vañj²vaka-cel±vak±-bhiªk±ra-karav²kamattavihaªgagaºa-satata {vihaªgasata (s²0 p²0)} sampaghuµµheañjana-manosil±-harit±la- hiªgulakahema-rajatakanak±nekadh±tusatavinaddhapaµimaº¹itappadese evar³pe khalu, bho, ramme vanasaº¹e kuº±lo n±ma sakuºo paµivasati ativiya citto ativiya cittapattacchadano.
tasseva khalu, bho, kuº±lassa sakuºassa a¹¹hu¹¹h±ni itthisahass±ni paric±rik± dijakaññ±yo. atha khalu, bho, dve dijakaññ±yo kaµµha½ mukhena ¹a½sitv± {¹asitv± (s²0 p²0) evamuparipi} ta½ kuº±la½ sakuºa½ majjhe nis²d±petv± u¹¹enti {¹enti (s²0 p²0) evamuparipi} -- ``m± na½ kuº±la½ sakuºa½ addh±napariy±yapathe kilamatho ubb±hetth±''ti {ubb±heth±ti (sy±0 ka0)}.
pañcasat± {pañcasata (p²0)} dijakaññ±yo heµµhato heµµhato u¹¹enti -- {¹enti (s²0 p²0) evamuparipi} ``sac±ya½ kuº±lo sakuºo ±san± paripatissati, maya½ ta½ pakkhehi paµiggahess±m±ti.
pañcasat± dijakaññ±yo upar³pari u¹¹enti -- {¹enti (s²0 p²0) evamuparipi} ``m± na½ kuº±la½ sakuºa½ ±tapo parit±pes²''ti {parik±p²ti (s²0 p²0)}.
pañcasat± pañcasat± {s²0 p²0 potthakesu ``pañcasat±''ti sakideva ±gata½} dijakaññ±yo ubhatopassena u¹¹enti -- {¹enti (s²0 p²0) evamuparipi} ``m± na½ kuº±la½ sakuºa½ s²ta½ v± uºha½ v± tiºa½ v± rajo v± v±to v± uss±vo v± upapphus²''ti.
pañcasat± dijakaññ±yo purato purato u¹¹enti -- ``m± na½ kuº±la½ sakuºa½ gop±lak± v± pasup±lak± v± tiºah±rak± v± kaµµhah±rak± v± vanakammik± v± kaµµhena v± kaµhalena v± {kathal±ya v± (ka0)} p±ºin± v± ( ) {(p±s±ºena v±) (sy±0)} le¹¹un± v± daº¹ena v± satthena v± sakkhar±hi v± {sakkhar±ya v± (s²0)} pah±ra½ ada½su. m±ya½ kuº±lo sakuºo gacchehi v± lat±hi v± rukkhehi v± s±kh±hi v± {ida½ padadvaya½ s²0 p²0 potthakesu natthi} thambhehi v± p±s±ºehi v± balavantehi v± pakkh²hi saªgames²''ti {saªg±mes²ti (s²0 p²0)}.
pañcasat± dijakaññ±yo pacchato pacchato u¹¹enti saºh±hi sakhil±hi mañj³hi madhur±hi v±c±hi samud±carantiyo -- ``m±ya½ kuº±lo sakuºo ±sane pariyukkaºµh²''ti.
pañcasat± dijakaññ±yo disodisa½ u¹¹enti anekarukkhavividhavikatiphalam±harantiyo -- ``m±ya½ kuº±lo sakuºo khud±ya parikilamitth±''ti.
atha khalu, bho, t± {natthi s²0 p²0 potthakesu} dijakaññ±yo ta½ kuº±la½ sakuºa½ ±r±meneva ±r±ma½ uyy±neneva uyy±na½ nad²tittheneva nad²tittha½ pabbatasikhareneva pabbatasikhara½ ambavaneneva ambavana½ jambuvaneneva jambuvana½ labujavaneneva labujavana½ n±¼ikerasañc±riyeneva {sañj±diyeneva (p²0)} n±¼ikerasañc±riya½ khippameva abhisambhonti ratitth±ya {ratatth±ya (s²0 p²0)}.
atha khalu, bho, kuº±lo sakuºo t±hi dijakaññ±hi divasa½ pariby³¼ho eva½ apas±deti -- ``nassatha tumhe vasaliyo, vinassatha tumhe vasaliyo, coriyo dhuttiyo asatiyo lahucitt±yo katassa appaµik±rik±yo anilo viya yenak±ma½gam±yo''ti.
tasseva khalu, bho, himavato pabbatar±jassa puratthimadis±bh±ge susukhumasunipuºagirippabhava {ppabhav± (s²0 p²0)} -- haritupayantiyo.
uppala paduma kumuda na¼ina satapatta sogandhika mand±laka {mand±lava (s²0 p²0), mand±rava (ka0)} sampativir³¼hasucigandha manuññam±vakappadese {p±vakappadese (s²0 p²0)}.
kuravaka-mucalinda-ketaka-vedisa-vañjula {vetasamañjula (s²0)} -punn±gabakula-tilaka-piyaka-hasanas±la-sa¼alacampaka asoka-n±garukkha-tir²µi-bhujapatta-lodda-candanoghavanek±¼±garu-padmaka-piyaªgu-devad±rukacocagahane kakudhakuµajaaªkola-kaccik±ra {kacchik±ra (ka0)} -kaºik±ra-kaººik±ra-kanavera-koraº¹aka-kovi¼±ra-ki½suka-yodhika vanamallika {navamallika (s²0 p²0)} -manaªgaºa-manavajja-bhaº¹i-surucira-bhaginim±l±malyadhare j±tisumanamadhugandhika- {madhukabandhuka (ka0)} dhanutakk±ri {dhanuk±ri (s²0), dhanuk±rika (p²0)} t±l²sa-tagaramus²rakoµµha-kacchavitate atimuttakasa½kusumitalat±vitatapaµimaº¹itappadese ha½sa-pilava-k±damba-k±raº¹av±bhinadite vijj±dhara-siddha {sindhava (s²0 p²0)} -samaºa-t±pasagaº±dhivuµµhe varadeva-yakkha-rakkhasa-d±nava-gandhabba-kinnaramahorag±nuciººappadese evar³pe khalu, bho, ramme vanasaº¹e puººamukho n±ma phussakokilo paµivasati ativiya madhuragiro vil±sitanayano mattakkho {savil±sitanayanamattakkho (ka0)}.
tasseva khalu, bho, puººamukhassa phussakokilassa a¹¹hu¹¹h±ni itthisat±ni paric±rik± dijakaññ±yo. atha khalu, bho, dve dijakaññ±yo kaµµha½ mukhena ¹a½sitv± ta½ puººamukha½ phussakokila½ majjhe nis²d±petv± u¹¹enti -- ``m± na½ puººamukha½ phussakokila½ addh±napariy±yapathe kilamatho ubb±hetth±''ti.
paññ±sa dijakaññ±yo heµµhato heµµhato u¹¹enti -- ``sac±ya½ puººamukho phussakokilo ±san± paripatissati, maya½ ta½ pakkhehi paµiggahess±m±''ti.
paññ±sa dijakaññ±yo upar³pari u¹¹enti -- ``m± na½ puººamukha½ phussakokila½ ±tapo parit±pes²''ti.
paññ±sa paññ±sa dijakaññ±yo ubhatopassena u¹¹enti -- ``m± na½ puººamukha½ phussakokila½ s²ta½ v± uºha½ v± tiºa½ v± rajo v± v±to v± uss±vo v± upapphus²''ti.
paññ±sa dijakaññ±yo purato purato u¹¹enti -- ``m± na½ puººamukha½ phussakokila½ gop±lak± v± pasup±lak± v± tiºah±rak± v± kaµµhah±rak± v± vanakammik± v± kaµµhena v± kathal±ya v± p±ºin± v± le¹¹un± v± daº¹ena v± satthena v± sakkhar±hi v± pah±ra½ ada½su. m±ya½ puººamukho phussakokilo gacchehi v± lat±hi v± rukkhehi v± s±kh±hi v± thambhehi v± p±s±ºehi v± balavantehi v± pakkh²hi saªg±mes²''ti.
paññ±sa dijakaññ±yo pacchato pacchato u¹¹enti saºh±hi sakhil±hi mañj³hi madhur±hi v±c±hi samud±carantiyo -- ``m±ya½ puººamukho phussakokilo ±sane pariyukkaºµh²''ti.
paññ±sa dijakaññ±yo disodisa½ u¹¹enti anekarukkhavividhavikatiphalam±harantiyo -- ``m±ya½ puººamukho phussakokilo khud±ya parikilamitth±''ti.
atha khalu, bho, t± dijakaññ±yo ta½ puººamukha½ phussakokila½ ±r±meneva ±r±ma½ uyy±neneva uyy±na½ nad²tittheneva nad²tittha½ pabbatasikhareneva pabbatasikhara½ ambavaneneva ambavana½ jambuvaneneva jambuvana½ labujavaneneva labujavana½ n±¼ikerasañc±riyeneva n±¼ikerasañc±riya½ khippameva abhisambhonti ratitth±ya.
atha khalu, bho, puººamukho phussakokilo t±hi dijakaññ±hi divasa½ pariby³¼ho eva½ pasa½sati -- ``s±dhu, s±dhu, bhaginiyo, eta½ kho, bhaginiyo, tumh±ka½ patir³pa½ kuladh²t±na½, ya½ tumhe bhatt±ra½ paricareyy±th±''ti.
atha khalu, bho, puººamukho phussakokilo yena kuº±lo sakuºo tenupasaªkami. addasa½su kho kuº±lassa sakuºassa paric±rik± dijakaññ±yo ta½ puººamukha½ phussakokila½ d³ratova ±gacchanta½; disv±na yena puººamukho phussakokilo tenupasaªkami½su; upasaªkamitv± ta½ puººamukha½ phussakokila½ etadavocu½ -- ``aya½, samma puººamukha, kuº±lo sakuºo ativiya pharuso ativiya pharusav±co, appevan±ma tavampi ±gamma piyav±ca½ labheyy±m±''ti. ``appevan±ma, bhaginiyo''ti vatv± yena kuº±lo sakuºo tenupasaªkami; upasaªkamitv± kuº±lena sakuºena saddhi½ paµisammoditv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho puººamukho phussakokilo ta½ kuº±la½ sakuºa½ etadavoca -- ``kissa tva½, samma kuº±la, itth²na½ suj±t±na½ kuladh²t±na½ samm±paµipann±na½ micch±paµipanno'si {paµipanno (s²0 p²0)}? aman±pabh±º²nampi kira, samma kuº±la, itth²na½ man±pabh±ºin± bhavitabba½, kimaªga pana man±pabh±º²na''nti!
eva½ vutte, kuº±lo sakuºo ta½ puººamukha½ phussakokila½ eva½ apas±desi -- ``nassa tva½, samma jamma vasala, vinassa tva½, samma jamma vasala, ko nu tay± viyatto j±y±jinen±''ti. eva½ apas±dito ca pana puººamukho phussakokilo tatoyeva {tato heva (s²0 p²0)} paµinivatti.
atha khalu, bho, puººamukhassa phussakokilassa aparena samayena nacirasseva {acirasseva accayena (ka0)} kharo ±b±dho uppajji lohitapakkhandik±. b±¼h± vedan± vattanti m±raºantik± {maraºantik± (sy±0)}. atha khalu, bho, puººamukhassa phussakokilassa paric±rik±na½ dijakaññ±na½ etadahosi -- ``±b±dhiko kho aya½ puººamukho phussakokilo, appevan±ma imamh± ±b±dh± vuµµhaheyy±''ti eka½ adutiya½ oh±ya yena kuº±lo sakuºo tenupasaªkami½su. addas± kho kuº±lo sakuºo t± dijakaññ±yo d³ratova ±gacchantiyo, disv±na t± dijakaññ±yo etadavoca -- ``kaha½ pana tumha½ vasaliyo bhatt±''ti? ``±b±dhiko kho, samma kuº±la, puººamukho phussakokilo appevan±ma tamh± ±b±dh± vuµµhaheyy±''ti. eva½ vutte, kuº±lo sakuºo t± dijakaññ±yo eva½ apas±desi -- ``nassatha tumhe vasaliyo, vinassatha tumhe vasaliyo, coriyo dhuttiyo asatiyo lahucitt±yo katassa appaµik±rik±yo anilo viya yenak±ma½gam±yo''ti; vatv± yena puººamukho phussakokilo tenupasaªkami; upasaªkamitv± ta½ puººamukha½ phussakokila½ etadavoca -- ``ha½, samma, puººamukh±''ti. ``ha½, samma, kuº±l±''ti.
atha khalu, bho kuº±lo sakuºo ta½ puººamukha½ phussakokila½ pakkhehi ca mukhatuº¹akena ca pariggahetv± vuµµh±petv± n±n±bhesajj±ni p±y±pesi. atha khalu, bho, puººamukhassa phussakokilassa so ±b±dho paµippassambh²ti. atha khalu, bho, kuº±lo sakuºo ta½ puººamukha½ phussakokila½ gil±navuµµhita½ {gil±n±vuµµhita½ (s²0 sy±0 p²0)} aciravuµµhita½ gelaññ± etadavoca --
``diµµh± may±, samma puººamukha, kaºh± dvepitik± pañcapatik±ya chaµµhe purise citta½ paµibandhantiy±, yadida½ kabandhe {kavandhe (s²0 p²0)} p²µhasappimh²ti. bhavati ca panuttarettha {punuttacettha (ka0) evamuparipi} v±kya½ --
290.
``athajjuno nakulo bh²maseno {bhimmaseno (s²0 sy±0 p²0)}, yudhiµµhilo sahadevo {s²hadevo (ka0)} ca r±j±.
ete pat² pañca matticca n±r², ak±si khujjav±manakena {khujjav±manena (p²0)} p±pa''nti..
``diµµh± may±, samma puººamukha, saccatap±p² {saccatap±v² (s²0 p²0), pañcatap±v² (sy±0)} n±ma samaº² sus±namajjhe vasant² catutthabhatta½ pariº±mayam±n± sur±dhuttakena {tul±puttakena (s²0 p²0), s± sur±dhuttakena (ka0)} p±pamak±si.
``diµµh± may±, samma puººamukha, k±kavat² {k±k±t² (s²0), k±k±ti (p²0)} n±ma dev² samuddamajjhe vasant² bhariy± venateyyassa naµakuverena p±pamak±si.
diµµh± may±, samma puººamukha, kuruªgadev² {kuraªgav² (s²0 p²0)} n±ma lomasuddar² {lomasundar² (s²0 sy±0 p²0)} e¼ikakum±ra½ {e¼am±raka½ (s²0), e¼akakum±ra½ (sy±0), e¼akam±ra½ (p²0)} k±mayam±n± cha¼aªgakum±radhanantev±sin± p±pamak±si.
evañheta½ may± ñ±ta½, brahmadattassa m±tara½ {m±tuk± (sy±0)} oh±ya kosalar±ja½ pañc±lacaº¹ena p±pamak±si.
291.
``et± ca aññ± ca aka½su p±pa½, tasm±hamitth²na½ na vissase nappasa½se.
mah² yath± jagati sam±naratt±, vasundhar± itar²tar±patiµµh± {itar²tar±na½ patiµµh± (sy±0), ittar²tarappatiµµh± (?)}.
sabbasah± aphandan± akupp±, tathitthiyo t±yo na vissase naro..
292.
``s²ho yath± lohitama½sabhojano, v±¼amigo pañc±vudho {pañcahattho (s²0 p²0)} suruddho.
pasayhakh±d² parahi½sane rato, tathitthiyo t±yo na vissase naro..
``na khalu {na khalu bho (sy±0 ka0)}, samma puººamukha, vesiyo n±riyo gamaniyo, na het± bandhakiyo n±ma, vadhik±yo n±ma et±yo, yadida½ vesiyo n±riyo gamaniyo''ti.
``coro {cor± (s²0 sy±0 p²0)} viya veºikat±, madir±va {madir± viya (s²0 sy±0), madiriva (p²0)} diddh± {diµµh± (ka0), visaduµµh± (sy±0)} v±ºijo {v±ºij± (p²0)} viya v±c±santhutiyo, issasiªghamiva viparivatt±yo {parivatt±yo (p²0), viparivatt±ro (ka0)}, urag±miva dujivh±yo, sobbhamiva paµicchann±, p±t±lamiva dupp³r± rakkhas² viya duttos±, yamovekantah±riyo, sikh²riva sabbabhakkh±, nad²riva sabbav±h², anilo viya yenak±ma½car±, neru viya avisesakar±, visarukkho viya niccaphalit±yo''ti. bhavati ca panuttarettha v±kya½ --
293.
``yath± coro yath± diddho, v±ºijova vikatthan².
issasiªghamiva parivatt± {miv±vaµµo (s²0), miv±vatt± (p²0)}, dujivh± {dujjivha (p²0)} urago viya..
294.
``sobbhamiva paµicchann±, p±t±lamiva duppur±.
rakkhas² viya duttos±, yamovekantah±riyo..
295.
{yath± sikh² nad²v±ho, anilo k±mac±rav±.
ner³va avises± ca, visarukkho viya niccaphal±.
n±sayanti ghare bhoga½, ratan±nantakaritthi yoti. (s²0 sy±0)}
``yath± sikh² nad² v±to, nerun±va sam±gat±.
visarukkho viya niccaphal±, n±sayanti ghare bhoga½.
ratanantakaritthiyo''ti {yath± sikh² nad²v±ho, anilo k±mac±rav±.
ner³va avises± ca, visarukkho viya niccaphal±.
n±sayanti ghare bhoga½, ratan±nantakaritthi yoti. (s²0 sy±0)}
``catt±rim±ni, samma puººamukha, y±ni (vatth³ni kicce j±te anatthacar±ni bhavanti; t±ni) {( ) s²0 sy±0 potthakesu na dissati} parakule na v±setabb±ni -- goºa½ dhenu½ y±na½ bhariy±. catt±ri et±ni paº¹ito dhan±ni {y±ni (s²0 sy±0 p²0)} ghar± na vippav±saye.
296.
`goºa½ dhenuñca y±nañca, bhariya½ ñ±tikule na v±saye.
bhañjanti ratha½ ay±nak±, ativ±hena hananti puªgava½.
dohena hananti vacchaka½, bhariy± ñ±tikule padussat²'''ti..
``cha im±ni, samma puººamukha, y±ni (vatth³ni) {( ) s²0 p²0 potthakesu nu dissati} kicce j±te anatthacar±ni bhavanti --
297.
`aguºa½ dhanu ñ±tikule ca bhariy±, p±ra½ n±v± akkhabhaggañca y±na½.
d³re mitto p±pasah±yako ca, kicce j±te anatthacar±ni bhava'''nti..
``aµµhahi khalu, samma puººamukha, µh±nehi itth² s±mika½ avaj±n±ti. daliddat±, ±turat±, jiººat±, sur±soº¹at±, muddhat±, pamattat±, sabbakiccesu anuvattanat±, sabbadhanaanuppad±nena -- imehi khalu, samma puººamukha, aµµhahi µh±nehi itth² s±mika½ avaj±n±ti. bhavati ca panuttarettha v±kya½ --
298.
`dalidda½ ±turañc±pi, jiººaka½ surasoº¹aka½.
pamatta½ muddhapattañca, sabbakiccesu {ratta½ kiccesu (s²0 p²0)} h±pana½.
sabbak±mappad±nena {sabbak±mapaºidh±nena (sy±)}, avaj±n±ti {avaj±nanti (s²0 p²0)} s±mika'''nti..
``navahi khalu, samma puººamukha, µh±nehi itth² padosam±harati. ±r±magamanas²l± ca hoti, uyy±nagamanas²l± ca hoti, nad²titthagamanas²l± ca hoti, ñ±tikulagamanas²l± ca hoti, parakulagamanas²l± ca hoti, ±d±sadussamaº¹an±nuyogamanuyuttas²l± ca hoti, majjap±yin² ca hoti, nillokanas²l± ca hoti, sadv±raµh±yin² {padv±raµµh±yin² (s²0 sy±0 p²0)} ca hoti -- imehi khalu, samma puººamukha, navahi µh±nehi itth² padosam±harat²ti. bhavati ca panuttarettha v±kya½ --
299.
`±r±mas²l± ca {±r±mas²l± (s²0 p²0)} uyy±na½, nad² ñ±ti parakula½.
±d±sadussamaº¹anamanuyutt±, y± citth² majjap±yin²..
300.
`y± ca nillokanas²l±, y± ca sadv±raµh±yin².
navahetehi µh±nehi, padosam±haranti itthiyo'''ti..
``catt±l²s±ya {catt±l²s±yi (p²0 ka0)} khalu, samma puººamukha, µh±nehi itth² purisa½ acc±carati {acc±vadati (s²0 sy±0 p²0)}. vijambhati, vinamati, vilasati, vilajjati, nakhena nakha½ ghaµµeti, p±dena p±da½ akkamati, kaµµhena pathavi½ vilikhati {likhati (s²0 p²0)}, d±raka½ ullaªghati ullaªgh±peti {d±raka½ ullaªgheti olaªgheti (s²0 p²0)}, k²¼ati k²¼±peti, cumbati cumb±peti, bhuñjati bhuñj±peti, dad±ti, y±cati, katamanukaroti, ucca½ bh±sati, n²ca½ bh±sati, avicca½ bh±sati, vivicca½ bh±sati, naccena g²tena v±ditena rodanena {roditena (s²0 p²0)} vilasitena vibh³sitena jagghati, pekkhati, kaµi½ c±leti, guyhabhaº¹aka½ sañc±leti, ³ru½ vivarati, ³ru½ pidahati, thana½ dasseti, kaccha½ dasseti, n±bhi½ dasseti, akkhi½ nikhanati, bhamuka½ ukkhipati, oµµha½ upalikhati {oµµha½ palikhati jivha½ palikhati (s²0 p²0)}, jivha½ nill±leti, dussa½ muñcati, dussa½ paµibandhati, sirasa½ muñcati, sirasa½ bandhati -- imehi khalu, samma puººamukha, catt±l²s±ya µh±nehi itth² purisa½ acc±carati.
``pañcav²s±ya {pañcav²s±hi (p²0 ka0)} khalu, samma puººamukha, µh±nehi itth² paduµµh± veditabb± bhavati. s±mikassa pav±sa½ vaººeti, pavuµµha½ na sarati, ±gata½ n±bhinandati, avaººa½ tassa bhaºati, vaººa½ tassa na bhaºati, anattha½ tassa carati, attha½ tassa na carati, akicca½ tassa karoti, kicca½ tassa na karoti, paridahitv± sayati, parammukh² nipajjati, parivattakaj±t± kho pana hoti kuªkumiyaj±t±, d²gha½ assasati, dukkha½ vedayati, ucc±rapass±va½ abhiºha½ gacchati, vilomam±carati, parapurisasadda½ sutv± kaººasota½ vivaramodahati {vivarati kamodahati (p²0)}, nihatabhog± kho pana hoti, paµivissakehi santhava½ karoti, nikkhantap±d± kho pana hoti, visikh±nuc±rin² atic±rin² kho pana hoti, nicca½ {natthi s²0 sy±0 p²0 potthakesu} s±mike ag±rav± paduµµhamanasaªkapp±, abhiºha½ dv±re tiµµhati, kacch±ni aªg±ni than±ni dasseti, disodisa½ gantv± pekkhati -- imehi khalu, samma puººamukha, pañcav²s±ya {pañcav²s±hi (ka0)} µh±nehi itth² paduµµh± veditabb± bhavati. bhavati ca panuttarettha v±kya½ --
301.
`pav±sa½ tassa vaººeti, gata½ tassa na socati {pav±sa'massa vaººeti gati½ n±nusocati (s²0 p²0)}.
disv±na patim±gata½ {disv±pati½ ±gata½ (s²0 p²0)} n±bhinandati.
bhatt±ravaººa½ na kad±ci bh±sati, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
302.
`anattha½ tassa carati asaññat±, atthañca h±peti akiccak±rin².
paridahitv± sayati parammukh², ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
303.
`parivattaj±t± ca {par±vattakaj±t± ca (s²0)} bhavati kuªkum², d²ghañca assasati dukkhavedin².
ucc±rapass±vamabhiºha½ gacchati, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
304.
``vilomam±carati akiccak±rin², sadda½ nis±meti parassa bh±sato.
nihatabhog± ca karoti santhava½, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
305.
`kicchena laddha½ kasir±bhata½ {kasiren±bhata½ (s²0)} dhana½, vitta½ vin±seti dukkhena sambhata½.
paµivissakehi ca karoti santhava½, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
306.
`nikkhantap±d± visikh±nuc±rin², niccañca s±mimhi {nicca½ sas±mimhi (p²0 ka0)} paduµµham±nas±.
atic±rin² hoti apetag±rav± {tatheva'g±rav± (s²0 p²0)}, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
307.
`abhikkhaºa½ tiµµhati dv±ram³le, than±ni kacch±ni ca dassayant².
disodisa½ pekkhati bhantacitt±, ete paduµµh±ya bhavanti lakkhaº±..
308.
`sabb± nad² vaªkagat² {vaªkanad² (ka0)}, sabbe kaµµhamay± van±.
sabbitthiyo kare p±pa½, labham±ne niv±take..
309.
`sace labhetha khaºa½ v± raho v±, niv±taka½ v±pi labhetha t±disa½.
sabb±va itth² kayiru½ nu {kareyyu no (s²0), kareyyu½ no (p²0)} p±pa½, añña½ alattha {aladdh± (sy±0 p²0 ka0)} p²µhasappin±pi saddhi½..
310.
``nar±nam±r±makar±su n±risu, anekacitt±su aniggah±su ca.
sabbattha n±p²tikar±pi {sabba'ttan±'p²tik±r±pi (s²0 sy±0)} ce siy± {siyu½ (sy±0)}, na vissase titthasam± hi n±riyo''ti..
311.
`ya½ ve {yañca (sy±0 ka0)} disv± kaº¹ar²kinnar±na½ {kinnarakinnar²na½ (sy±0), kinnar²kinnar±na½ (ka0)}, sabbitthiyo na ramanti ag±re.
ta½ t±disa½ macca½ cajitv± bhariy±, añña½ disv± purisa½ p²µhasappi½..
312.
`bakassa ca b±varikassa {p±v±rikassa (s²0), b±variyassa (sy±0)} rañño, accantak±m±nugatassa bhariy±.
av±car² {acc±cari (sy±0), an±cari (ka0)} paµµhavas±nugassa {baddhavas±nugassa (s²0 sy±0), pattavas±nugatassa (ka0)}, ka½ v±pi itth² n±ticare tadañña½..
313.
`piªgiy±n² sabbalokissarassa, rañño piy± brahmadattassa bhariy±.
av±car² paµµhavas±nugassa, ta½ v±pi s± n±jjhag± k±mak±min²..
314.
`luddh±na½ {khudd±na½ (s²0 sy±0 p²0)} lahucitt±na½, akataññ³na dubbhina½.
n±devasatto puriso, th²na½ saddh±tumarahati..
315.
`na t± paj±nanti kata½ na kicca½, na m±tara½ pitara½ bh±tara½ v±.
anariy± samatikkantadhamm±, sasseva cittassa vasa½ vajanti..
316.
`cir±nuvuµµhampi {cir±nuvutthampi (s²0 p²0)} piya½ man±pa½, anukampaka½ p±ºasamampi bhattu½ {santa½ (s²0 sy±0 p²0)}.
±v±su kiccesu ca na½ jahanti, tasm±hamitth²na½ na vissas±mi..
317.
`th²nañhi citta½ yath± v±narassa, kannappakanna½ yath± rukkhach±y±.
cal±cala½ hadayamitthiy±na½, cakkassa nemi viya parivattati..
318.
`yad± t± passanti samekkham±n±, ±deyyar³pa½ purisassa vitta½.
saºh±hi v±c±hi nayanti mena½, kambojak± jalajeneva assa½..
319.
`yad± na passanti samekkham±n±, ±deyyar³pa½ purisassa vitta½.
samantato na½ parivajjayanti, tiººo nad²p±ragatova kulla½..
320.
`siles³pam±½ sikhiriva sabbabhakkh±, tikkham±y± nad²riva s²ghasot±.
sevanti het± piyamappiyañca, n±v± yath± orak³la½ {orakula½ (s²0) evamuparipi} parañca..
321.
`na t± ekassa na dvinna½, ±paºova pas±rito.
yo t± mayhanti maññeyya, v±ta½ j±lena b±dhaye {bandhaye (sy±0 ka0)}..
322.
`yath± nad² ca pantho ca, p±n±g±ra½ sabh± pap±.
eva½ lokitthiyo n±ma, vel± t±sa½ na vijjati {kesuci potthakesu imiss± g±th±ya pubbaddh±paraddha½ vipariy±yena dissati}..
323.
`ghat±sanasam± et±, kaºhasappasir³pam±.
g±vo bahitiºasseva, omasanti vara½ vara½..
324.
`ghat±sana½ kuñjara½ kaºhasappa½, muddh±bhisitta½ pamad± ca sabb±.
ete naro {etena so (p²0)} niccayato {niccayatto (s²0 p²0)} bhajetha, tesa½ have dubbidu sabbabh±vo {saccabh±vo (sy±0)}..
325.
`naccantavaºº± na bah³na½ kant±, na dakkhiº± pamad± sevitabb±.
na parassa bhariy± na dhanassa hetu, etitthiyo pañca na sevitabb±'''..
atha khalu, bho, ±nando gijjhar±j± kuº±lassa sakuºassa ±dimajjhakath±pariyos±na½ {±dimajjhag±th±pariyos±na½ (sy±0 ka0)} viditv± t±ya½ vel±ya½ im± g±th±yo abh±si --
326.
``puººampi cema½ pathavi½ dhanena, dajjitthiy± puriso sammat±ya.
laddh± khaºa½ atimaññeyya tampi, t±sa½ vasa½ asat²na½ na gacche..
327.
``uµµh±haka½ cepi al²navutti½, kom±rabhatt±ra½ piya½ man±pa½.
±v±su kiccesu ca na½ jahanti, tasm±hamitth²na½ {tasm± hi itth²na½ (s²0 p²0)} na vissas±mi..
328.
``na vissase icchati manti poso, na vissase rodati me sak±se.
sevanti het± piyamappiyañca, n±v± yath± orak³la½ parañca..
329.
``na vissase s±khapur±ºasanthata½, na vissase mittapur±ºacora½.
na vissase r±j±na½ sakh± {r±j± sakh± (s²0 p²0)} mamanti, na vissase itthi dasanna m±tara½..
330.
``na vissase r±makar±su n±risu, accantas²l±su asaññat±su.
accantapem±nugatassa bhariy±, na vissase titthasam± hi n±riyo..
331.
``haneyyu½ chindeyyu½ ched±peyyumpi {haneyyu chindeyyu½pi chadayeyyu½ (s²0 p²0), haneyyu½pi chindeyyu½pi ched±peyyu½pi (sy±0)}, kaºµhepi {kaºµhampi (s²0 sy±0)} chetv± rudhira½ piveyyu½.
m± d²nak±m±su asaññat±su, bh±va½ kare gaªgatitth³pam±su..
332.
``mus± t±sa½ yath± sacca½, sacca½ t±sa½ yath± mus±.
g±vo bahitiºasseva, omasanti vara½ vara½..
333.
``gatenet± palobhenti, pekkhitena mhitena ca.
athopi dunnivatthena, mañjun± bhaºitena ca..
334.
``coriyo kathin± {kaµhin± (s²0 sy±0 p²0)} het±, v±¼± ca lapasakkhar±.
na t± kiñci na j±nanti, ya½ manussesu vañcana½..
335.
``as± lokitthiyo n±ma, vel± t±sa½ na vijjati.
s±ratt± ca pagabbh± ca, sikh² sabbaghaso yath±..
336.
``natthitth²na½ piyo n±ma, appiyopi na vijjati.
sevanti het± piyamappiyañca, n±v± yath± orak³la½ parañca..
337.
``natthitth²na½ piyo n±ma, appiyopi na vijjati.
dhanatt± {dhanatth± (sy±0)} paµivallanti, lat±va dumanissit±..
338.
``hatthibandha½ assabandha½, gopurisañca maº¹ala½ {caº¹ala½ (s²0 sy±0 p²0)}.
chava¹±haka½ pupphacha¹¹aka½, sadhanamanupatanti n±riyo..
339.
``kulaputtampi jahanti akiñcana½, chavakasamasadisampi {chavakasama½ (sy±0 p²0)}.
anugacchanti {gacchanti (p²0)} anupatanti, dhanahetu hi n±riyo''ti {dhanahetu ca n±riyo (sy±0), dhanahetu n±riyo (p²0)}..
atha khalu, bho, n±rado devabr±hmaºo ±nandassa gijjhar±jassa ±dimajjhakath±pariyos±na½ viditv± t±ya½ vel±ya½ im± g±th±yo abh±si --
340.
``catt±rome na p³renti, te me suº±tha bh±sato.
samuddo br±hmaºo r±j±, itth² c±pi dijampati..
341.
``sarit± s±gara½ yanti, y± k±ci pathavissit±.
t± samudda½ na p³renti, ³natt± hi na p³rati..
342.
``br±hmaºo ca adh²y±na, vedamakkh±napañcama½.
bhiyyopi sutamiccheyya, ³natt± hi na p³rati..
343.
``r±j± ca pathavi½ sabba½, sasamudda½ sapabbata½.
ajjh±vasa½ vijinitv±, anantaratanocita½.
p±ra½ samudda½ pattheti, ³natt± hi na p³rati..
344.
``ekamek±ya itthiy±, aµµhaµµha patino siy±.
s³r± ca balavanto ca, sabbak±maras±har±.
kareyya navame chanda½, ³natt± hi na p³rati..
345.
``sabbitthiyo sikhiriva sabbabhakkh±, sabbitthiyo nad²riva sabbav±h².
sabbitthiyo kaºµak±na½va s±kh±, sabbitthiyo dhanahetu vajanti..
346.
``v±tañca j±lena naro par±mase, osiñcaye {osañciy± (s²0 p²0)} s±garamekap±ºin±.
sakena hatthena kareyya ghosa½ {sakena k±lena haneyya ghosana½ (p²0)}, yo sabbabh±va½ pamad±su osaje..
347.
``cor²na½ bahubuddh²na½, y±su sacca½ sudullabha½.
th²na½ bh±vo dur±j±no, macchassevodake gata½..
348.
``anal± mudusambh±s±, dupp³r± t± nad²sam±.
s²danti na½ viditv±na, ±rak± parivajjaye..
349.
``±vaµµan² mah±m±y±, brahmacariyavikopan±.
s²danti na½ viditv±na, ±rak± parivajjaye..
350.
``ya½ et± {yañcet± (sy±0)} upasevanti, chandas± v± dhanena v±.
j±tavedova saºµh±na½, khippa½ anudahanti na''nti..
atha khalu, bho, kuº±lo sakuºo n±radassa devabr±hmaºassa ±dimajjhakath±pariyos±na½ viditv± t±ya½ vel±ya½ im± g±th±yo abh±si --
351.
``sallape nisitakhaggap±ºin±, paº¹ito api pis±cadosin±.
uggatejamuragampi ±side, eko ek±ya pamad±ya n±lape {eko ekapamada½ hi n±lape (p²0) eko ekapam±d±ya n±lape (?)}..
352.
``lokacittamathan± hi n±riyo, naccag²tabhaºitamhit±vudh±.
b±dhayanti anupaµµhitassati½ {anupaµµhit±sat² (p²0)}, d²pe rakkhasigaºova {d²parakkhasigaº±va (s²0)} v±ºije..
353.
``natthi t±sa½ vinayo na sa½varo, majjama½sanirat± {majjama½s±bhirat± (ka0)} asaññat±.
t± gilanti purisassa p±bhata½, s±gareva makara½ timiªgalo {timiªgilo (s²0 p²0)}..
354.
``pañcak±maguºas±tagocar±, uddhat± aniyat± asaññat±.
osaranti pamad± pam±dina½, loºatoyavatiya½va ±pak±..
355.
``ya½ nara½ upalapenti {uparamanti (s²0 p²0), pal±penti (ka0)} n±riyo, chandas± va ratiy± dhanena v±.
j±tavedasadisampi t±disa½, r±gadosavadhiyo {r±gadosavatiyo (s²0 p²0)} dahanti na½..
356.
``a¹¹ha½ ñatv± purisa½ mahaddhana½, osaranti sadhan± sahattan±.
rattacittamativeµhayanti na½, s±la m±luvalat±va k±nane..
357.
``t± upenti vividhena chandas±, citrabimbamukhiyo alaªkat±.
uhasanti {³hasanti (s²0 p²0), ohasanti (sy±0)} pahasanti n±riyo, sambarova {sa½varova (sy±0 p²0 ka0)} satam±yakovid±..
358.
``j±tar³pamaºimuttabh³sit±, sakkat± patikulesu n±riyo.
rakkhit± aticaranti s±mika½, d±nava½va hadayantarassit± {hadayantanissit± (ka0), hadayantaranissit± (sy±0)}..
359.
``tejav±pi hi naro vicakkhaºo, sakkato bahujanassa p³jito.
n±rina½ vasagato na bh±sati, r±hun± upahatova candim±..
360.
``ya½ kareyya kupito diso disa½, duµµhacitto vasam±gata½ ari½ {ari (s²0 p²0)}.
tena bhiyyo byasana½ nigacchati, n±rina½ vasagato apekkhav±..
361.
``kesal³nanakhachinnatajjit±, p±dap±ºikasadaº¹at±¼it±.
h²namevupagat± hi n±riyo, t± ramanti kuºapeva makkhik±..
362.
``t± kulesu visikhantaresu v±, r±jadh±ninigamesu v± puna {v± pana (sy±0)}.
o¹¹ita½ namucip±sav±kara½ {v±gura½ (sy±0)}, cakkhum± parivajje sukhatthiko..
363.
``ossajitva kusala½ tapoguºa½, yo anariyacarit±ni m±cari.
devat±hi niraya½ nimissati, chedag±mimaºiya½va v±ºijo..
364.
``so idha garahito parattha ca, dummat² upahato {upagato (s²0 p²0)} sakammun±.
gacchat² aniyato ga¼±ga¼a½, duµµhagadrabharathova uppathe..
365.
``so upeti niraya½ pat±pana½, sattisimbalivanañca ±yasa½.
±vasitv± tiracch±nayoniya½, petar±javisaya½ na muñcati {muccati (ka0)}..
366.
``dibyakhi¹¹aratiyo½ ca nandane, cakkavatticaritañca m±nuse.
n±sayanti pamad± pam±dina½, duggatiñca paµip±dayanti na½..
367.
``dibyakhi¹¹aratiyo na dullabh±, cakkavatticaritañca m±nuse.
soººabyamhanilay± {suvaººabyamhanilay± (sy±0 ka0), sovaººabyamhanilay± (p²0)} ca acchar±, ye caranti pamad±hanatthik±..
368.
``k±madh±tusamatikkam± gati, r³padh±tuy± bh±vo {r³padh±tuy± bhavo (s²0), r³padh±tusambhavo (sy±0)} na dullabho.
v²tar±gavisay³papattiy±, ye caranti pamad±hanatthik±..
369.
``sabbadukkhasamatikkama½ siva½, accantamacalita½ asaªkhata½.
nibbutehi sucih² na dullabha½, ye caranti pamad±hanatthik±''ti..
370.
``kuº±loha½ tad± ±si½, ud±y² phussakokilo.
±nando gijjhar±j±si, s±riputto ca n±rado.
paris± buddhaparis±, eva½ dh±retha j±taka''nti..
kuº±laj±taka½ catuttha½.
537. mah±sutasomaj±taka½ (5)
371.
``kasm± tuva½ rasaka edis±ni, karosi kamm±ni sud±ruº±ni.
han±si itth² purise ca m³¼ho, ma½sassa hetu adu {±du (s²0 sy±0)} dhanassa k±raº±''..
372.
``na½ attahet³ na dhanassa k±raº±, na puttad±rassa sah±yañ±tina½.
bhatt± ca me bhagav± bh³mip±lo, so kh±dati ma½sa½ bhadantedisa½''..
373.
``sace tuva½ bhatturatthe payutto, karosi kamm±ni sud±ruº±ni.
p±tova antepura½ p±puºitv±, lapeyy±si me r±jino sammukhe ta½''..
374.
``tath± kariss±mi aha½ bhadante, yath± tuva½ {yameva tva½ (s²0)} bh±sasi k±¼ahatthi.
p±tova antepura½ p±puºitv±, vakkh±mi te r±jino sammukhe ta½''..
375.
tato raty± vivas±ne {vivasane (s²0 sy±0 p²0)}, s³riyuggamana½ pati.
k±¼o rasakam±d±ya, r±j±na½ upasaªkami.
upasaªkamma {upasaªkamitv± (s²0 sy±0 p²0)} r±j±na½, ida½ vacanamabravi..
376.
``sacca½ kira mah±r±ja, rasako pesito tay±.
hanati itthipurise, tuva½ ma½s±ni kh±dasi''..
377.
``evameva tath± k±¼a, rasako pesito may±.
mama attha½ karontassa, kimeta½ paribh±sasi''..
378.
``±nando sabbamacch±na½, kh±ditv± rasagiddhim±.
parikkh²º±ya paris±ya, att±na½ kh±diy± mato..
379.
``eva½ pamatto rasag±rave ratto {rato (s²0 sy±0 p²0)}, b±lo yad² ±yati n±vabujjhati.
vidhamma putte caji {cajitv± (ka0)} ñ±take ca, parivattiya att±naññeva {att±nameva (s²0 p²0)} kh±dati..
380.
``ida½ te sutv±na vigetu {vihetu (s²0 p²0)} chando, m± bhakkhay² {m± bhakkhas² (s²0 p²0)} r±ja manussama½sa½.
m± tva½ ima½ kevala½ v±rijova, dvipad±dhipa {dipad±dipa (s²0 p²0) evamuparipi} suññamak±si raµµha½''..
381.
``suj±to n±ma n±mena, oraso tassa atrajo {tassa orasa atrajo (s²0), tassa atraja oraso (p²0)}.
jambupesimaladdh±na, mato so tassa saªkhaye..
382.
``evameva aha½ k±¼a, bhutv± bhakkha½ rasuttama½.
aladdh± m±nusa½ ma½sa½, maññe hiss±mi {hess±mi (s²0 sy±0), hass±mi (p²0)} j²vita½''..
383.
``m±ºava abhir³posi, kule j±tosi sotthiye.
na tva½ arahasi t±ta, abhakkha½ bhakkhayetave''..
384.
``ras±na½ aññatara½ eta½, kasm± {yasm± (s²0 p²0)} ma½ tva½ niv±raye.
soha½ tattha gamiss±mi, yattha lacch±mi edisa½..
385.
``sov±ha½ nippatiss±mi, na te vacch±mi santike.
yassa me dassanena tva½, n±bhinandasi br±hmaºa''..
386.
``addh± aññepi d±y±de, putte lacch±ma m±ºava.
tvañca jamma vinassassu, yattha patta½ na ta½ suºe''..
387.
``evameva tuva½ r±ja, dvipadinda suºohi me.
pabb±jessanti ta½ raµµh±, soº¹a½ m±ºavaka½ yath±''..
388.
``suj±to n±ma n±mena, bh±vitatt±na s±vako.
acchara½ k±mayantova, na so bhuñji na so pivi..
389.
``kusaggenudakam±d±ya {kusagge udakam±d±ya (s²0 p²0)}, samudde udaka½ mine.
eva½ m±nusak± k±m±, dibbak±m±na santike..
390.
``evameva aha½ k±¼a, bhutv± bhakkha½ rasuttama½.
aladdh± m±nusa½ ma½sa½, maññe hiss±mi j²vita½''..
391.
``yath±pi te dhataraµµh±, ha½s± veh±yasaªgam±.
abhuttaparibhogena {avuttiparibhogena (s²0 p²0), ayuttaparibhogena (sy±0)}, sabbe abbhatthata½ gat±..
392.
``evameva tuva½ r±ja, dvipadinda suºohi me.
abhakkha½ r±ja bhakkhesi, tasm± pabb±jayanti ta½''..
393.
``tiµµh±h²ti may± vutto, so tva½ gacchasi pammukho {p±mukho (ka0)}.
aµµhito tva½ µhitomh²ti, lapasi brahmac±rini.
ida½ te samaº±yutta½, asiñca me maññasi kaªkapatta½'' {kaªkhapatta½ (sy±0 ka0)}..
394.
``µhitohamasm² sadhammesu r±ja, na n±magotta½ parivattay±mi.
corañca loke aµhita½ vadanti, ±p±yika½ nerayika½ ito cuta½..
395.
``sace tva½ saddahasi {sacepi sahasi (s²0 p²0)} r±ja, suta½ gaºh±hi khattiya {khattiya½ (sy±0)}.
tena yañña½ yajitv±na, eva½ sagga½ gamissasi''..
396.
``kismi½ nu raµµhe tava j±tibh³mi {j±tabh³mi (s²0)}, atha kena atthena idh±nupatto.
akkh±hi me br±hmaºa etamattha½, kimicchas² demi tayajja patthita½''..
397.
``g±th± catasso dharaº²mahissara, sugambhiratth± varas±gar³pam±.
taveva atth±ya idh±gatosmi, suºohi g±th± paramatthasa½hit±''..
398.
``na ve rudanti matimanto sapaññ±, bahussut± ye bahuµµh±nacintino.
d²pañhi eta½ parama½ nar±na½, ya½ paº¹it± sokanud± bhavanti..
399.
``att±na½ ñ±t² ud±hu {uda (s²0 p²0)} puttad±ra½, dhañña½ dhana½ rajata½ j±tar³pa½.
kimeva tva½ {kimo nu tva½ (s²0 p²0)} sutasom±nutappe, korabyaseµµha vacana½ suºoma teta½'..
400.
``nev±hamatt±namanutthun±mi, na puttad±ra½ na dhana½ na raµµha½.
satañca dhammo carito pur±ºo, ta½ saªkara½ {saªgara½ (s²0 sy±0 p²0) evamuparipi} br±hmaºass±nutappe..
401.
``kato may± saªkaro br±hmaºena, raµµhe sake issariye µhitena.
ta½ saªkara½ br±hmaºasappad±ya, sacc±nurakkh² punar±vajissa½''..
402.
``nev±hameta½ abhisaddah±mi, sukh² naro maccumukh± pamutto.
amittahattha½ punar±vajeyya, korabyaseµµha na hi ma½ upesi..
403.
``mutto tuva½ poris±dassa hatth±, gantv± saka½ mandira½ k±mak±m².
madhura½ piya½ j²vita½ laddha r±ja, kuto tuva½ ehisi me sak±sa½''..
404.
``mata½ vareyya parisuddhas²lo, na j²vita½ {na hi j²vita½ (s²0)} garahito p±padhammo.
na hi ta½ nara½ t±yati {t±yate (s²0 sy±0 p²0 ka0)} duggat²hi, yass±pi hetu alika½ bhaºeyya..
405.
``sacepi v±to girim±vaheyya, cando ca s³riyo ca cham± pateyyu½.
sabb± ca najjo paµisota½ vajeyyu½, na tvevaha½ r±ja mus± bhaºeyya½..
406.
{aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati} ``nabha½ phaleyya udadh²pi susse, sa½vaµµaye bh³tadhar± vasundhar±.
siluccayo meru sam³lamuppate, na tvevaha½ r±ja mus± bhaºeyya½'' {aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati}..
407.
``asiñca sattiñca par±mas±mi, sapathampi te samma aha½ karomi.
tay± pamutto anaºo bhavitv±, sacc±nurakkh² punar±vajissa½''..
408.
``yo te kato saªkaro br±hmaºena, raµµhe sake issariye µhitena.
ta½ saªkara½ br±hmaºasappad±ya, sacc±nurakkh² punar±vajassu''..
409.
``yo me kato saªkaro br±hmaºena, raµµhe sake issariye µhitena.
ta½ saªkara½ br±hmaºasappad±ya, sacc±nurakkh² punar±vajissa½''..
410.
``mutto ca so poris±dassa hatth±, gantv±na ta½ br±hmaºa½ etadavoca.
suºoma {suºomi (s²0 sy±0)} g±th±yo sat±rah±yo, y± me sut± assu hit±ya brahme''..
411.
``sakideva sutasoma, sabbhi hoti {hotu (p²0)} sam±gamo.
s± na½ saªgati p±leti, n±sabbhi bahusaªgamo..
412.
``sabbhireva sam±setha, sabbhi kubbetha santhava½.
sata½ saddhammamaññ±ya, seyyo hoti na p±piyo..
413.
``j²ranti ve r±jarath± sucitt±, atho sar²rampi jara½ upeti.
satañca dhammo na jara½ upeti, santo have sabbhi pavedayanti..
414.
``nabhañca½ d³re pathav² ca d³re, p±ra½ samuddassa tad±hu d³re.
tato have d³ratara½ vadanti, satañca dhammo {dhamma½ (s²0 p²0)} asatañca r±ja''..
415.
``sahassiy± {sahassiyo (s²0 p²0)} im± g±th±, nahim± {na im±, (s²0 p²0) nayim± (sy±0)} g±th± sat±rah±.
catt±ri tva½ sahass±ni, khippa½ gaºh±hi br±hmaºa''..
416.
``±s²tiy± n±vutiy± {as²tiy± navutiy± (p²0)} ca g±th±, sat±rah± c±pi bhaveyya {bhaveyyu (s²0 sy±0 p²0)} g±th±.
paccattameva sutasoma j±nahi, sahassiy± n±ma k± atthi {sahassiyo n±ma idhatthi (s²0)} g±th±''..
417.
``icch±mi voha½ sutavuddhimattano, santoti ma½ {santo mama½ (sy±0), santo ca ma½ (s²0 p²0 ka0)} sappuris± bhajeyyu½.
aha½ savant²hi mahodadh²va, na hi t±ta tapp±mi subh±sitena..
418.
``aggi yath± tiºakaµµha½ dahanto, na tappat² s±garova {s±garo v± (s²0 p²0)} nad²hi.
evampi te paº¹it± r±jaseµµha, sutv± na tappanti subh±sitena..
419.
``sakassa d±sassa yad± suºomi, g±tha½ aha½ atthavati½ {g±th± aha½ atthavat² (s²0 p²0)} janinda.
tameva sakkacca nis±may±mi, na hi t±ta dhammesu mamatthi titti''..
420.
``ida½ te raµµha½ sadhana½ sayogga½, sak±yura½ sabbak±m³papanna½.
ki½ k±mahetu paribh±sasima½ {bh±sase ma½ (s²0 sy±0 p²0)}, gacch±maha½ poris±dassa ñatte'' {poris±dassa kante (s²0 p²0), poris±dassupante (ka0)}..
421.
``att±nurakkh±ya bhavanti hete, hatth±roh± rathik± pattik± ca.
ass±ruh± {ass±roh± (sy±0 p²0)} ye ca dhanuggah±se, sena½ payuñj±ma han±ma sattu½''..
422.
``sudukkara½ poris±do ak±si, j²va½ gahetv±na avassaj² ma½.
ta½ t±disa½ pubbakicca½ saranto, dubbhe aha½ tassa katha½ janinda''..
423.
``vanditv± so pitara½ m±tarañca, anus±setv± negamañca balañca.
saccav±d² sacc±nurakkham±no, agam±si so yattha poris±do''..
424.
``kato may± saªkaro br±hmaºena, raµµhe sake issariye µhitena.
ta½ saªkara½ br±hmaºasappad±ya, sacc±nurakkh² punar±gatosmi.
yajassu yañña½ kh±da ma½ poris±da''..
425.
``na h±yate kh±dita½ {kh±ditu½ (s²0 sy±0 p²0)} mayha½ pacch±, citak± aya½ t±va sadh³mik±va {sadh³mak± ca (sy±0)}.
niddh³make pacita½ s±dhupakka½, suºoma {suºomi (s²0), suº±ma (p²0)} g±th±yo sat±rah±yo''..
426.
``adhammiko tva½ poris±dak±si {poris±damak±si (ka0)}, raµµh± ca bhaµµho udarassa hetu.
dhammañcim± abhivadanti g±th±, dhammo ca adhammo ca kuhi½ sameti..
427.
``adhammikassa luddassa, nicca½ lohitap±ºino.
natthi sacca½ kuto dhammo, ki½ sutena karissasi''..
428.
``yo ma½sahetu migava½ careyya, yo v± hane purisamattahetu.
ubhopi te pecca sam± bhavanti, kasm± no {kasm± nu (ka0)} adhammika½ br³si ma½ tva½''..
429.
``pañca pañcanakh± bhakkh±, khattiyena paj±nat±.
abhakkha½ r±ja bhakkhesi, tasm± adhammiko tuva½''..
430.
``mutto tuva½ poris±dassa hatth±, gantv± saka½ mandira½ k±mak±m².
amittahattha½ punar±gatosi, na khattadhamme kusalosi r±ja''..
431.
``ye khattadhamme kusal± bhavanti, p±yena te nerayik± bhavanti.
tasm± aha½ khattadhamma½ pah±ya, sacc±nurakkh² punar±gatosmi.
yajassu yañña½ kh±da ma½ poris±da''..
432.
``p±s±dav±s± pathav²gavass±, k±mitthiyo k±sikacandanañca.
sabba½ tahi½ labhasi {labbhati (p²0)} s±mit±ya, saccena ki½ passasi ±nisa½sa½''..
433.
``ye kecime atthi ras± pathaby±, sacca½ tesa½ s±dhutara½ ras±na½.
sacce µhit± samaºabr±hmaº± ca, taranti j±timaraºassa p±ra½''..
434.
``mutto tuva½ poris±dassa hatth±, gantv± saka½ mandira½ k±mak±m².
amittahattha½ punar±gatosi, na hi n³na te maraºabhaya½ janinda.
al²nacitto asi {ca'si (s²0 sy±0 p²0)} saccav±d²''..
435.
``kat± me kaly±º± anekar³p±, yaññ± yiµµh± ye vipul± pasatth±.
visodhito paralokassa maggo, dhamme µhito ko maraºassa bh±ye..
436.
``kat± me kaly±º± anekar³p±, yaññ± yiµµh± ye vipul± pasatth±.
an±nutappa½ paraloka½ gamissa½, yajassu yañña½ ada {kh±da (s²0 sy±0 p²0)} ma½ poris±da..
437.
``pit± ca m±t± ca upaµµhit± me, dhammena me issariya½ pasattha½.
visodhito paralokassa maggo, dhamme µhito ko maraºassa bh±ye..
438.
``pit± ca m±t± ca upaµµhit± me, dhammena me issariya½ pasattha½.
an±nutappa½ paraloka½ gamissa½, yajassu yañña½ ada ma½ poris±da..
439.
``ñ±t²su mittesu kat± me k±r± {kat³pak±ro (sy±0 ka0)}, dhammena me issariya½ pasattha½.
visodhito paralokassa maggo, dhamme µhito ko maraºassa bh±ye..
440.
``ñ±t²su½ mittesu kat± me k±r±, dhammena me issariya½ pasattha½.
an±nutappa½ paraloka½ gamissa½, yajassu yañña½ ada ma½ poris±da..
441.
``dinna½ me d±na½ bahudh± bah³na½, santappit± samaºabr±hmaº± ca.
visodhito paralokassa maggo, dhamme µhito ko maraºassa bh±ye..
442.
``dinna½ me d±na½ bahudh± bah³na½, santappit± samaºabr±hmaº± ca.
an±nutappa½ paraloka½ gamissa½, yajassu yañña½ ada ma½ poris±da''..
443.
``visa½ paj±na½ puriso adeyya, ±s²visa½ jalitamuggateja½.
muddh±pi tassa viphaleyya {vipateyya (s²0 p²0)} sattadh±, yo t±disa½ saccav±di½ adeyya''..
444.
``sutv± dhamma½ vij±nanti, nar± kaly±ºap±paka½.
api g±th± suºitv±na, dhamme me ramate {ramat² (s²0 p²0)} mano''..
445.
``sakideva mah±r±ja {sutasoma (s²0 p²0)}, sabbhi hoti sam±gamo.
s± na½ saªgati p±leti, n±sabbhi bahusaªgamo..
446.
``sabbhireva sam±setha, sabbhi kubbetha santhava½.
sata½ saddhammamaññ±ya, seyyo hoti na p±piyo..
447.
``j²ranti ve r±jarath± sucitt±, atho sar²rampi jara½ upeti.
satañca dhammo na jara½ upeti, santo have sabbhi pavedayanti..
448.
``nabhañca½ d³re pathav² ca d³re, p±ra½ samuddassa tad±hu d³re.
tato have d³ratara½ vadanti, satañca dhammo {dhamma½ (s²0 p²0)} asatañca r±ja''..
449.
``g±th± im± atthavat² subyañjan±, subh±sit± tuyha janinda sutv±.
±nandi vitto sumano pat²to, catt±ri te samma vare dad±mi''..
450.
``yo nattano maraºa½ bujjhasi tuva½ {bujjhase tva½ (s²0 p²0), bujjhase tuva½ (sy±0)}, hit±hita½ vinip±tañca sagga½.
giddho rase duccarite niviµµho, ki½ tva½ vara½ dassasi p±padhamma..
451.
``ahañca ta½ dehi varanti vajja½, tvañc±pi datv±na av±kareyya.
sandiµµhika½ kalahamima½ viv±da½, ko paº¹ito j±namupabbajeyya''..
452.
``na ta½ vara½ arahati jantu d±tu½, ya½ v±pi datv±na av±kareyya.
varassu samma avikampam±no, p±ºa½ cajitv±napi dassameva''..
453.
``ariyassa ariyena sameti sakhya½ {sakkhi (s²0 sy±0 p²0)}, paññassa paññ±ºavat± sameti.
passeyya ta½ vassasata½ aroga½ {±rogya½ (ka0)}, eta½ var±na½ paµhama½ var±mi''..
454.
``ariyassa ariyena sameti sakhya½, paññassa paññ±ºavat± sameti.
pass±si ma½ vassasata½ aroga½, eta½ var±na½ paµhama½ dad±mi''..
455.
``ye khattiy±se idha bh³mip±l±, muddh±bhisitt± katan±madheyy±.
na t±dise bh³mipat² adesi, eta½ var±na½ dutiya½ var±mi''..
456.
``ye khattiy±se idha bh³mip±l±, muddh±bhisitt± katan±madheyy±.
na t±dise bh³mipat² ademi, eta½ var±na½ dutiya½ dad±mi''..
457.
``parosata½ khattiy± te gahit±, tal±vut± assumukh± rudant±.
sake te raµµhe paµip±day±hi, eta½ var±na½ tatiya½ var±mi''..
458.
``parosata½ khattiy± me gahit±, tal±vut± assumukh± rudant±.
sake te raµµhe paµip±day±mi {sakena raµµhena paµip±day±mi te (s²0)}, eta½ var±na½ tatiya½ dad±mi''..
459.
``chidda½ te raµµha½ byathit± {byathita½ (s²0), by±dhita½ (p²0)} bhay± hi, puth³ nar± leºamanuppaviµµh±.
manussama½sa½ viramehi {viram±hi (sy±0)} r±ja, eta½ var±na½ catuttha½ var±mi''..
460.
``addh± hi so bhakkho mama {mama½ (s²0 sy±0 p²0)} man±po, etassa hetumhi {hetumpi (p²0)} vana½ paviµµho.
soha½ katha½ etto up±rameyya½, añña½ var±na½ catuttha½ varassu''..
461.
``na½ ve piya½ meti janinda t±diso, atta½ nira½kacca {nira½katv± (s²0 sy±0 p²0)} piy±ni sevati.
att±va seyyo param± ca {param±va (bah³su) j±0 1.6.81 sa½sandetabba½} seyyo, labbh± piy± ocitatthena {ocitattena (ka0)} pacch±''..
462.
``piya½ me m±nusa½ ma½sa½, sutasoma vij±nahi.
namhi sakk± {namhi sakko (s²0 p²0)} niv±retu½, añña½ {añña½ tuva½ (s²0 sy±0 p²0)} vara½ samma varassu''..
463.
``yo ve piya½ meti piy±nurakkh² {piy±nukaªkh² (s²0 p²0)}, atta½ nira½kacca piy±ni sevati.
soº¹ova pitv± visamissap±na½ {p²tvana visassa th±la½ (s²0 p²0), pitv± visamissath±la½ (sy±0 ka0)}, teneva so hoti dukkh² parattha..
464.
``yo c²dha saªkh±ya piy±ni hitv±, kicchenapi sevati ariyadhamme {ariyadhamma½ (s²0 p²0)}.
dukkhitova pitv±na yathosadh±ni, teneva so hoti sukh² parattha''..
465.
``oh±yaha½ pitara½ m±tarañca, man±piye k±maguºe ca {k±maguºepi (sy±0 ka0)} pañca.
etassa hetumhi vana½ paviµµho, ta½ te vara½ kinti maha½ dad±mi''..
466.
``na paº¹it± diguºam±hu v±kya½, saccappaµiññ±va bhavanti santo.
varassu samma iti ma½ avoca, iccabrav² tva½ na hi te sameti''..
467.
``apuññal±bha½ ayasa½ akitti½, p±pa½ bahu½ duccarita½ kilesa½.
manussama½sassa kate {bhavo (sy±0 ka0)} up±g±, ta½ te vara½ kinti maha½ dadeyya½..
468.
``na½ ta½ vara½ arahati jantu d±tu½, ya½ v±pi datv±na av±kareyya.
varassu samma avikampam±no, p±ºa½ cajitv±napi dassameva''..
469.
``p±ºa½ cajanti santo n±pi dhamma½, saccappaµiññ±va bhavanti santo.
datv± vara½ khippamav±karohi, etena sampajja sur±jaseµµha..
470.
``caje dhana½ {dhana½ caje (s²0)} aªgavarassa hetu {yo pana aªgahetu (s²0 p²0)}, aªga½ caje j²vita½ rakkham±no.
aªga½ dhana½ j²vitañc±pi sabba½, caje naro dhammamanussaranto''..
471.
``yasm± hi dhamma½ puriso vijaññ±, ye cassa kaªkha½ vinayanti santo.
ta½ hissa d²pañca par±yaºañca, na tena mitti½ jirayetha {jarayetha (s²0 p²0)} pañño..
472.
``addh± hi so bhakkho mama man±po, etassa hetumhi vana½ paviµµho.
sace ca ma½ y±casi etamattha½, etampi te samma vara½ dad±mi..
473.
``satth± ca me hosi sakh± ca mesi, vacanampi te samma aha½ ak±si½.
tuvampi {tva½pi (sy±0 ka0)} me samma karohi v±kya½, ubhopi gantv±na pamocay±ma''..
474.
``satth± ca te homi sakh± ca tyamhi, vacanampi me samma tuva½ ak±si.
ahampi te samma karomi v±kya½, ubhopi gantv±na pamocay±ma''..
475.
``kamm±sap±dena½ viheµhitattha {viheµhitamh± (sy±0 ka0)}, tal±vut± assumukh± rudant±.
na j±tu dubbhetha imassa rañño, saccappaµiñña½ me paµissuº±tha''..
476.
``kamm±sap±dena viheµhitamh±, tal±vut± assumukh± rudant±.
na j±tu dubbhema imassa rañño, saccappaµiñña½ te paµissuº±ma''..
477.
``yath± pit± v± atha v±pi m±t±, anukampak± atthak±m± paj±na½.
evameva vo {evameva (s²0), evampi vo (sy±0)} hotu ayañca r±j±, tumhe ca vo hotha yatheva putt±''..
478.
``yath± pit± v± atha v±pi m±t±, anukampak± atthak±m± paj±na½.
evameva no hotu {evampi no (sy±0)} ayañca r±j±, mayampi hess±ma yatheva {tatheva (p²0)} putt±''..
479.
``catuppada½ sakuºañc±pi ma½sa½, s³dehi randha½ sukata½ suniµµhita½.
sudha½va indo paribhuñjiy±na, hitv± katheko ramas² araññe..
480.
``t± khattiy± vallivil±kamajjh±, alaªkat± sampariv±rayitv±.
inda½va devesu pamodayi½su, hitv± katheko ramas² araññe..
481.
``tamb³padh±ne bahugoºakamhi, subhamhi {sucimhi (s²0 p²0)} sabbassayanamhi saªge {saññate (s²0 p²0), laªgate (sy±0)}.
seyyassa {sayanassa (s²0 sy±0 p²0 ka0)} majjhamhi sukha½ sayitv±, hitv± katheko ramas² araññe..
482.
``p±ºissara½ kumbhath³ºa½ nis²the, athopi ve nippurisampi t³riya½.
bahu½ sug²tañca suv±ditañca, hitv± katheko ramas² araññe..
483.
``uyy±nasampanna½ pah³tam±lya½, mig±jin³petapura½ {mig±cir³petapura½ (s²0 p²0)} suramma½.
hayehi n±gehi rathehupeta½, hitv± katheko ramas² araññe''..
484.
``k±¼apakkhe yath± cando, h±yateva suve suve.
k±¼apakkh³pamo r±ja, asata½ hoti sam±gamo..
485.
``yath±ha½ {yath± (s²0)} rasakam±gamma, s³da½ k±puris±dhama½ {s³daka½ puris±dhama½ (s²0 p²0)}.
ak±si½ p±paka½ kamma½, yena gacch±mi duggati½..
486.
``sukkapakkhe yath± cando, va¹¹hateva suve suve.
sukkapakkh³pamo r±ja, sata½ hoti sam±gamo..
487.
``yath±ha½ tuvam±gamma, sutasoma vij±nahi.
k±h±mi kusala½ kamma½, yena gacch±mi suggati½..
488.
``thale yath± v±ri janinda vuµµha½ {vaµµa½ (s²0 p²0)}, anaddhaneyya½ na ciraµµhit²ka½.
evampi hoti asata½ sam±gamo, anaddhaneyyo udaka½ thaleva..
489.
``sare yath± v±ri janinda vuµµha½, ciraµµhit²ka½ narav²raseµµha {naraviriyaseµµha (s²0 p²0)}.
evampi ve {evampi me (sy±0), evampi ce (p²0 ka0)} hoti sata½ sam±gamo, ciraµµhit²ko {ciraµµhitika½ (ka0)} udaka½ sareva..
490.
``aby±yiko hoti sata½ sam±gamo, y±vampi tiµµheyya tatheva hoti.
khippañhi veti asata½ sam±gamo, tasm± sata½ dhammo asabbhi ±rak±''..
491.
``na so r±j± yo {r±j± na so yo (ka0)} ajeyya½ jin±ti, na so sakh± yo sakh±ra½ jin±ti.
na s± bhariy± y± patino na vibheti, na te putt± {putt± na te (ka0)} ye na bharanti jiººa½..
492.
``na s± sabh± yattha na santi santo, na te santo {santo na te (ka0)} ye na bhaºanti dhamma½.
r±gañca dosañca pah±ya moha½, dhamma½ bhaºant±va bhavanti santo..
493.
``n±bh±sam±na½ j±nanti, missa½ b±lehi paº¹ita½.
bh±sam±nañca j±nanti, desenta½ amata½ pada½..
494.
``bh±saye jotaye dhamma½, paggaºhe isina½ dhaja½.
subh±sitaddhaj± isayo, dhammo hi isina½ dhajo''ti..
mah±sutasomaj±taka½ pañcama½.
as²tinip±ta½ niµµhita½.
tassudd±na½ --
sumukho pana ha½savaro ca mah±, sudhabhojaniko ca paro pavaro.
sakuº±ladij±dhipativhayano, sutasomavaruttamasavhayanoti..
22. mah±nip±to
538. m³gapakkhaj±taka½ (1)
1.
``m± paº¹iccaya½ {paº¹itiya½ (s²0), paº¹icciya½ (p²0)} vibh±vaya, b±lamato bhava sabbap±ºina½.
sabbo ta½ jano ocin±yatu, eva½ tava attho bhavissati''..
2.
``karomi te ta½ vacana½, ya½ ma½ bhaºasi devate.
atthak±m±si me amma, hitak±m±si devate''..
3.
``ki½ nu santaram±nova, k±su½ khaºasi s±rathi.
puµµho me samma akkh±hi, ki½ k±suy± karissasi''..
4.
``rañño m³go ca pakkho ca, putto j±to acetaso.
somhi raññ± samajjhiµµho, putta½ me nikhaºa½ vane''..
5.
``na badhiro na m³gosmi, na pakkho na ca v²kalo {napi paªgulo (s²0 p²0), na ca piªgalo (sy±0)}.
adhamma½ s±rathi kayir±, ma½ ce tva½ nikhaºa½ vane''..
6.
``³r³ b±hu½ {b±h³ (s²0 ka0)} ca me passa, bh±sitañca suºohi me.
adhamma½ s±rathi kayir±, ma½ ce tva½ nikhaºa½ vane''..
7.
``devat± nusi gandhabbo, adu {±du (s²0), ±d³ (sy±0)} sakko purindado.
ko v± tva½ kassa v± putto, katha½ j±nemu ta½ maya½''..
8.
``namhi devo na gandhabbo, n±pi sakko purindado.
k±sirañño aha½ putto, ya½ k±suy± nikhaññasi {nighaññasi (s²0 p²0), nikhañchasi (?)}..
9.
``tassa rañño aha½ putto, ya½ tva½ samm³paj²vasi {samupaj²vasi (s²0 p²0)}.
adhamma½ s±rathi kayir±, ma½ ce tva½ nikhaºa½ vane..
10.
``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±.
na tassa s±kha½ bhañjeyya, mittadubbho {mittad³bho (s²0 p²0)} hi p±pako..
11.
``yath± rukkho tath± r±j±, yath± s±kh± tath± aha½.
yath± ch±y³pago poso, eva½ tvamasi s±rathi.
adhamma½ s±rathi kayir±, ma½ ce tva½ nikhaºa½ vane..
12.
``pah³tabhakkho {bahuttabhakkho (ka0)} bhavati, vippavuµµho {vippavuttho (s²0 p²0), vippamutto (ka0)} saka½ {sak± (s²0 p²0)} ghar±.
bah³ na½ upaj²vanti, yo mitt±na½ na dubbhati..
13.
``ya½ ya½ janapada½ y±ti, nigame r±jadh±niyo.
sabbattha p³jito hoti, yo mitt±na½ na dubbhati..
14.
``n±ssa cor± pas±hanti {pasahanti (s²0 sy±0 p²0)}, n±timaññanti khattiy± {n±timaññeti khattiyo (s²0 sy±0 p²0)}.
sabbe amitte tarati, yo mitt±na½ na dubbhati..
15.
``akkuddho saghara½ eti, sabh±ya½ {sabh±ya (s²0 sy±0 p²0)} paµinandito.
ñ±t²na½ uttamo hoti, yo mitt±na½ na dubbhati..
16.
``sakkatv± sakkato hoti, garu hoti sag±ravo {garuko hoti g±ravo (ka0)}.
vaººakittibhato hoti, yo mitt±na½ na dubbhati..
17.
``p³jako labhate p³ja½, vandako paµivandana½.
yaso kittiñca pappoti, yo mitt±na½ na dubbhati..
18.
``aggi yath± pajjalati, devat±va virocati.
siriy± ajahito hoti, yo mitt±na½ na dubbhati..
19.
``g±vo tassa paj±yanti, khette vutta½ vir³hati.
vutt±na½ phalamasn±ti, yo mitt±na½ na dubbhati..
20.
``darito pabbat±to v±, rukkhato patito naro.
cuto patiµµha½ labhati, yo mitt±na½ na dubbhati..
21.
``vir³¼ham³lasant±na½, nigrodhamiva m±luto.
amitt± nappas±hanti, yo mitt±na½ na dubbhati''..
22.
``ehi ta½ paµiness±mi, r±japutta saka½ ghara½.
rajja½ k±rehi bhaddante, ki½ araññe karissasi''..
23.
``ala½ me tena rajjena, ñ±takehi {ñ±takena (sy±0 ka0)} dhanena v±.
ya½ me adhammacariy±ya, rajja½ labbhetha s±rathi''..
24.
``puººapatta½ ma½ l±bhehi {pal±bhehi (s²0 p²0)}, r±japutta ito gato.
pit± m±t± ca me dajju½, r±japutta tay² gate..
25.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
tepi attaman± dajju½, r±japutta tay² gate..
26.
``hatth±roh± {hatth±r³h± (s²0 p²0) evamuparipi} an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
tepi attaman± dajju½ {tepi dajju½ pat²t±me (s²0 p²0)}, r±japutta tay² gate..
27.
``bahudhaññ± j±napad± {bah³ j±napad± caññe (s²0), bah³ janapad± caññe (p²0)}, negam± ca sam±gat±.
up±yan±ni me dajju½, r±japutta tay² gate''..
28.
``pitu m±tu caha½ catto, raµµhassa nigamassa ca.
atho sabbakum±r±na½, natthi mayha½ saka½ ghara½..
29.
``anuññ±to aha½ maty±, sañcatto pitar± maha½.
ekoraññe pabbajito, na k±me abhipatthaye..
30.
``api ataram±n±na½, phal±s±va samijjhati.
vipakkabrahmacariyosmi, eva½ j±n±hi s±rathi..
31.
``api ataram±n±na½, sammadattho vipaccati.
vipakkabrahmacariyosmi, nikkhanto akutobhayo''..
32.
``eva½ vaggukatho santo, visaµµhavacano casi {ca so (sy±0 ka0)}.
kasm± pitu ca m±tucca, santike na bhaº² tad±''..
33.
``n±ha½ asandhit± {asatthit± (s²0)} pakkho, na badhiro asotat±.
n±ha½ ajivhat± m³go, m± ma½ m³gamadh±rayi {m³go adh±rayi (s²0)}..
34.
``purima½ sar±maha½ j±ti½, yattha rajjamak±rayi½.
k±rayitv± tahi½ rajja½, p±pattha½ niraya½ bhusa½..
35.
``v²satiñceva vass±ni, tahi½ rajjamak±rayi½.
as²tivassasahass±ni, nirayamhi apaccisa½ {apaccasi½ (sy±0), apaccayi½ (p²0)}..
36.
``tassa rajjassaha½ bh²to, m± ma½ rajj±bhisecayu½ {rajjebhisecayu½ (sy±0 ka0)}.
tasm± pitu ca m±tucca, santike na bhaºi½ tad±..
37.
``ucchaªge ma½ nis±detv±, pit± atth±nus±sati.
eka½ hanatha bandhatha, eka½ kh±r±patacchika½ {khar±paticchaka½ (sy±0), khar±paµicchaka½ (ka0)}.
eka½ s³lasmi½ uppetha {appetha (s²0), ubbetha (sy±0), accetha (p²0)}, iccassa manus±sati..
38.
``t±y±ha½ {tass±ha½ (s²0 p²0)} pharusa½ sutv±, v±c±yo samud²rit±.
am³go m³gavaººena, apakkho pakkhasammato.
sake muttakar²sasmi½, acch±ha½ samparipluto..
39.
``kasirañca parittañca, tañca dukkhena sa½yuta½.
koma½ {ko ta½ (s²0 p²0)} j²vitam±gamma, vera½ kayir±tha kenaci..
40.
``paññ±ya ca al±bhena, dhammassa ca adassan±.
koma½ {ko ta½ (s²0 p²0)} j²vitam±gamma, vera½ kayir±tha kenaci..
41.
``api ataram±n±na½, phal±s±va samijjhati.
vipakkabrahmacariyosmi, eva½ j±n±hi s±rathi..
42.
``api ataram±n±na½, sammadattho vipaccati.
vipakkabrahmacariyosmi, nikkhanto akutobhayo''..
43.
``ahampi pabbajiss±mi, r±japutta tavantike.
avh±yassu {avhayassu (s²0 p²0)} ma½ bhaddante, pabbajj± mama ruccati''..
44.
``ratha½ niyy±dayitv±na, anaºo ehi s±rathi.
anaºassa hi pabbajj±, eta½ is²hi vaººita½''..
45.
``yadeva ty±ha½ vacana½, akara½ bhaddamatthu te.
tadeva me tva½ vacana½, y±cito kattumarahasi..
46.
``idheva t±va acchassu, y±va r±j±nam±naye.
appeva te pit± disv±, pat²to sumano siy±''..
47.
``karomi teta½ vacana½, ya½ ma½ bhaºasi s±rathi.
ahampi daµµhuk±mosmi, pitara½ me idh±gata½..
48.
``ehi samma nivattassu, kusala½ vajj±si ñ±tina½.
m±tara½ pitara½ mayha½, vutto vajj±si vandana½''..
49.
tassa p±de gahetv±na, katv± ca na½ padakkhiºa½.
s±rathi ratham±ruyha, r±jadv±ra½ up±gami..
50.
``suñña½ m±t± ratha½ disv±, eka½ s±rathim±gata½.
assupuººehi nettehi, rodant² na½ udikkhati..
51.
``aya½ so s±rathi eti, nihantv± mama atraja½.
nihato n³na me putto, pathaby± bh³miva¹¹hano..
52.
``amitt± n³na nandanti, pat²t± n³na verino.
±gata½ s±rathi½ disv±, nihantv± mama atraja½..
53.
``suñña½ m±t± ratha½ disv±, eka½ s±rathim±gata½.
assupuººehi nettehi, rodant² paripucchi na½ {rodant² paripucchati (s²0 p²0), rodant² na½ paripucchati (sy±0)}..
54.
``kinnu m³go ki½ nu pakkho, kinnu so vilap² tad±.
nihaññam±no bh³miy±, ta½ me akkh±hi s±rathi..
55.
``katha½ hatthehi p±dehi, m³gapakkho vivajjayi.
nihaññam±no bh³miy±, ta½ me akkh±hi pucchito''..
56.
``akkheyya½ {akkhissa½ (s²0 p²0)} te aha½ ayye, dajj±si abhaya½ mama.
ya½ me suta½ v± diµµha½ v±, r±japuttassa santike''..
57.
``abhaya½ samma te dammi, abh²to bhaºa s±rathi.
ya½ te suta½ v± diµµha½ v±, r±japuttassa santike''..
58.
``na so m³go na so pakkho, visaµµhavacano ca so.
rajjassa kira so bh²to, akar± {akar² (s²0 p²0)} ±laye bah³..
59.
``purima½ sarati so j±ti½, yattha rajjamak±rayi.
k±rayitv± tahi½ rajja½, p±pattha niraya½ bhusa½..
60.
``v²satiñceva vass±ni, tahi½ rajjamak±rayi.
as²tivassasahass±ni, nirayamhi apacci so..
61.
``tassa rajjassa so bh²to, m± ma½ rajj±bhisecayu½.
tasm± pitu ca m±tucca, santike na bhaº² tad±..
62.
``aªgapaccaªgasampanno, ±rohapariº±hav±.
visaµµhavacano pañño, magge saggassa tiµµhati..
63.
``sace tva½ daµµhuk±m±si, r±japutta½ {r±japutti (s²0)} tavatraja½.
ehi ta½ p±payiss±mi, yattha sammati temiyo''..
64.
``yojayantu rathe asse, kaccha½ n±g±na {n±g±ni (sy±0 ka0)} bandhatha.
ud²rayantu saªkhapaºav±, v±dantu {vadantu (s²0), nadantu (sy±0 ka0), vadata½ (p²0)} ekapokkhar±..
65.
``v±dantu {nadantu (s²0 sy±0 p²0)} bher² sannaddh±, vagg³ v±dantu dundubh².
negam± ca ma½ anventu, gaccha½ puttanivedako {niv±dako (sy±0 ka0)}..
66.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
khippa½ y±n±ni yojentu, gaccha½ puttanivedako {niv±dako (sy±0 ka0)}..
67.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
khippa½ y±n±ni yojentu, gaccha½ puttanivedako {niv±dako (sy±0 ka0)}..
68.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
khippa½ y±n±ni yojentu, gaccha½ puttanivedako'' {niv±dako (sy±0 ka0)}..
69.
``asse ca s±rath² yutte, sindhave s²ghav±hane.
r±jadv±ra½ up±gacchu½, yutt± deva ime hay±''..
70.
``th³l± javena h±yanti, kis± h±yanti th±mun±.
kise th³le vivajjetv±, sa½saµµh± yojit± hay±''..
71.
``tato r±j± taram±no, yuttam±ruyha sandana½.
itth±g±ra½ ajjhabh±si {abh±satha (ka0)}, sabb±va anuy±tha ma½..
72.
``v±lab²janimuºh²sa½, khagga½ chattañca paº¹ara½.
up±dhi ratham±ruyha {up±diratham±ruyha (s²0), up±dh² ratham±ruyha (sy±0)}, suvaººehi alaªkat±..
73.
``tato sa {ca (s²0 sy±0 p²0)} r±j± p±y±si, purakkhatv±na s±rathi½.
khippameva up±gacchi, yattha sammati temiyo..
74.
``tañca disv±na ±yanta½, jalantamiva tejas±.
khattasaªghapariby³¼ha½ {paribb³¼ha½ (s²0)}, temiyo etadabravi''..
75.
``kacci nu t±ta kusala½, kacci t±ta an±maya½.
sabb± ca {kaccinnu (s²0 p²0)} r±jakaññ±yo, arog± mayha m±taro''..
76.
``kusalañceva me putta, atho putta an±maya½.
sabb± ca r±jakaññ±yo, arog± tuyha m±taro''..
77.
``kacci amajjapo {kaccissa'majjapo (s²0 p²0)} t±ta, kacci te suramappiya½.
kacci sacce ca dhamme ca, d±ne te ramate mano''..
78.
``amajjapo aha½ putta, atho me suramappiya½.
atho sacce ca dhamme ca, d±ne me ramate mano''..
79.
``kacci aroga½ yogga½ te, kacci vahati v±hana½.
kacci te by±dhayo natthi, sar²rassupat±pan±''..
80.
``atho aroga½ yogga½ me, atho vahati v±hana½.
atho me by±dhayo natthi, sar²rassupat±pan±'' {sar²rassupat±piy± (sy±0 ka0)}..
81.
``kacci ant± ca te ph²t±, majjhe ca bahal± tava.
koµµh±g±rañca kosañca, kacci te paµisanthata½'' {paµisaºµhita½ (sy±0 ka0)}..
82.
``atho ant± ca me ph²t±, majjhe ca bahal± mama.
koµµh±g±rañca kosañca, sabba½ me paµisanthata½''..
83.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
patiµµhapentu {patiµµh±pentu (s²0 sy±0 p²0)} pallaªka½, yattha r±j± nisakkati''..
84.
``idheva te nis²dassu {nisinnassa (s²0 sy±0 p²0), nisinnassu (ka0)}, niyate paººasanthare.
etto udakam±d±ya, p±de pakkh±layassu {pakkh±layantu (s²0), pakkh±layanti (p²0)} te''..
85.
``idampi paººaka½ mayha½, randha½ r±ja aloºaka½.
paribhuñja mah±r±ja, p±huno mesidh±gato'' {±gato (s²0 sy±0)}..
86.
``na c±ha½ {na v±ha½ (ka0)} paººa½ bhuñj±mi, na heta½ mayha bhojana½.
s±l²na½ odana½ bhuñje, suci½ ma½s³pasecana½''..
87.
``accheraka½ ma½ paµibh±ti, ekakampi rahogata½.
edisa½ bhuñjam±n±na½, kena vaººo pas²dati''..
88.
``eko r±ja nipajj±mi, niyate paººasanthare.
t±ya me ekaseyy±ya, r±ja vaººo pas²dati..
89.
``na ca netti½sabandh± {nettisabaddh± (s²0 p²0)} me, r±jarakkh± upaµµhit±.
t±ya me sukhaseyy±ya, r±ja vaººo pas²dati..
90.
``at²ta½ n±nusoc±mi, nappajapp±min±gata½ {nappajapp±ma'n±gata½ (s²0 sy±0 p²0)}.
paccuppannena y±pemi, tena vaººo pas²dati..
91.
``an±gatappajapp±ya, at²tass±nusocan±.
etena b±l± sussanti, na¼ova harito luto''..
92.
``hatth±n²ka½ rath±n²ka½, asse patt² ca vammino.
nivesan±ni ramm±ni, aha½ putta dad±mi te..
93.
``itth±g±rampi te dammi, sabb±laªk±rabh³sita½.
t± putta paµipajjassu {t±su putte paµipajja (ka0)}, tva½ no r±j± bhavissasi..
94.
``kusal± naccag²tassa, sikkhit± c±turitthiyo {caturitthiyo (s²0 p²0)}.
k±me ta½ ramayissanti, ki½ araññe karissasi..
95.
``paµir±j³hi te kaññ±, ±nayissa½ alaªkat±.
t±su putte janetv±na, atha pacch± pabbajissasi..
96.
``yuv± ca daharo c±si {c±pi (sy±0 ka0)}, paµhamuppattiko {paµhamuppattito (s²0 p²0)} susu.
rajja½ k±rehi bhaddante, ki½ araññe karissasi''..
97.
``yuv± care brahmacariya½, brahmac±r² yuv± siy±.
daharassa hi pabbajj±, eta½ is²hi vaººita½..
98.
``yuv± care brahmacariya½, brahmac±r² yuv± siy±.
brahmacariya½ cariss±mi, n±ha½ rajjena matthiko..
99.
``pass±mi voha½ dahara½, amma t±ta vadantara½ {vada½ nara½ (s²0)}.
kicch±laddha½ piya½ putta½, appatv±va jara½ mata½..
100.
``pass±mi voha½ dahari½, kum±ri½ c±rudassani½.
navava½saka¼²ra½va, palugga½ j²vitakkhaya½ {j²vitakkhaye (s²0 p²0)}..
101.
``dahar±pi hi miyyanti, nar± ca atha n±riyo.
tattha ko vissase poso, daharomh²ti j²vite..
102.
``yassa raty± vivas±ne, ±yu appatara½ siy±.
appodakeva macch±na½, ki½ nu kom±raka½ {kom±rata½ (ka0)} tahi½..
103.
``niccamabbh±hato loko, niccañca pariv±rito.
amogh±su vajant²su, ki½ ma½ rajjebhisiñcasi'' {rajjena siñcasi (s²0 p²0)}..
104.
``kena mabbh±hato loko, kena ca pariv±rito.
k±yo amogh± gacchanti, ta½ me akkh±hi pucchito''..
105.
``maccun±bbh±hato loko, jar±ya pariv±rito.
ratyo amogh± gacchanti, eva½ j±n±hi khattiya..
106.
``yath±pi tante vitate {vitante (sy±0 ka0)}, ya½ yadev³paviyyati {ya½ ya½ dev³paviyyati (s²0 p²0)}.
appaka½ hoti vetabba½, eva½ macc±na j²vita½..
107.
``yath± v±rivaho p³ro, gaccha½ nupanivattati {na parivattati (sy±0), nuparivattati (ka0)}.
evam±yu manuss±na½, gaccha½ nupanivattati..
108.
``yath± v±rivaho p³ro, vahe rukkhepak³laje.
eva½ jar±maraºena, vuyhante sabbap±ºino''..
109.
``hatth±n²ka½ rath±n²ka½, asse patt² ca vammino.
nivesan±ni ramm±ni, aha½ putta dad±mi te..
110.
``itth±g±rampi te dammi, sabb±laªk±rabh³sita½.
t± putta paµipajjassu, tva½ no r±j± bhavissasi..
111.
``kusal± naccag²tassa, sikkhit± c±turitthiyo.
k±me ta½ ramayissanti, ki½ araññe karissasi..
112.
``paµir±j³hi te kaññ±, ±nayissa½ alaªkat±.
t±su putte janetv±na, atha pacch± pabbajissasi..
113.
``yuv± ca daharo c±si, paµhamuppattiko susu.
rajja½ k±rehi bhaddante, ki½ araññe karissasi..
114.
``koµµh±g±rañca kosañca, v±han±ni bal±ni ca.
nivesan±ni ramm±ni, aha½ putta dad±mi te..
115.
``gomaº¹alapariby³¼ho, d±sisaªghapurakkhato.
rajja½ k±rehi bhaddante, ki½ araññe karissasi''..
116.
``ki½ dhanena ya½ kh²yetha {ki½ dhanena ya½ j²yetha (s²0), ki½ ma½ dhanena k²yetha (sy±0 ka0)}, ki½ bhariy±ya marissati.
ki½ yobbanena jiººena {ciººena (s²0 p²0), vaººena (ka0)}, ya½ jar±y±bhibhuyyati {ya½ jar± abhihessati (s²0 p²0)}..
117.
``tattha k± nandi k± khi¹¹±, k± rati k± dhanesan±.
ki½ me puttehi d±rehi, r±ja muttosmi bandhan±..
118.
``yoha½ {soha½ (s²0 p²0)} eva½ paj±n±mi, maccu me nappamajjati.
antaken±dhipannassa, k± rat² k± dhanesan±..
119.
``phal±namiva pakk±na½, nicca½ patanato bhaya½.
eva½ j±t±na macc±na½, nicca½ maraºato bhaya½..
120.
``s±yameke na dissanti, p±to diµµh± bah³ jan±.
p±to eke na dissanti, s±ya½ diµµh± bah³ jan±..
121.
``ajjeva kicca½ ±tappa½, ko jaññ± maraºa½ suve.
na hi no saªkara½ {saªgara½ (s²0 p²0) ma0 ni0 3.272} tena, mah±senena maccun±..
122.
``cor± dhanassa patthenti, r±jamuttosmi bandhan±.
ehi r±ja nivattassu, n±ha½ rajjena matthiko''ti..
m³gapakkhaj±taka½ paµhama½.
539. mah±janakaj±taka½ (2)
123.
``koya½ majjhe samuddasmi½, apassa½ t²ram±yuhe.
ka½ {ki½ (sy±0 ka0)} tva½ atthavasa½ ñatv±, eva½ v±yamase bhusa½''..
124.
``nisamma vatta½ lokassa, v±y±massa ca devate.
tasm± majjhe samuddasmi½, apassa½ t²ram±yuhe''..
125.
``gambh²re appameyyasmi½, t²ra½ yassa na dissati.
mogho te purisav±y±mo, appatv±va marissasi''..
126.
``anaºo ñ±tina½ hoti, dev±na½ pitunañca {pituno ca (s²0 p²0)} so.
kara½ purisakicc±ni, na ca pacch±nutappati''..
127.
``ap±raºeyya½ ya½ kamma½, aphala½ kilamathuddaya½.
tattha ko v±yamenattho, maccu yass±bhinippata½'' {yass±bhinipphata½ (sy±0)}..
128.
``ap±raºeyyamaccanta½ , yo viditv±na devate.
na rakkhe attano p±ºa½, jaññ± so yadi h±paye..
129.
``adhipp±yaphala½ eke, asmi½ lokasmi devate.
payojayanti kamm±ni, t±ni ijjhanti v± na v±..
130.
``sandiµµhika½ kammaphala½, nanu passasi devate.
sann± aññe tar±maha½, tañca pass±mi santike..
131.
``so aha½ v±yamiss±mi, yath±satti yath±bala½.
gaccha½ p±ra½ samuddassa, kassa½ {k±sa½ (s²0 p²0)} purisak±riya½''..
132.
``yo tva½ eva½ gate oghe, appameyye mahaººave.
dhammav±y±masampanno, kammun± n±vas²dasi.
so tva½ tattheva gacch±hi, yattha te nirato mano''..
133.
``±s²setheva {±si½setheva (s²0 sy±0 p²0)} puriso, na nibbindeyya paº¹ito.
pass±mi voha½ att±na½, yath± icchi½ tath± ahu..
134.
``±s²setheva puriso, na nibbindeyya paº¹ito.
pass±mi voha½ att±na½, udak± thalamubbhata½..
135.
``v±yametheva puriso, na nibbindeyya paº¹ito.
pass±mi voha½ att±na½, yath± icchi½ tath± ahu..
136.
``v±yametheva puriso, na nibbindeyya paº¹ito.
pass±mi voha½ att±na½, udak± thalamubbhata½..
137.
``dukkh³pan²topi naro sapañño, ±sa½ na chindeyya sukh±gam±ya.
bah³ hi phass± ahit± hit± ca, avitakkit± maccumupabbajanti {maccumuppajjanti (sy±0)}..
138.
``acintitampi bhavati, cintitampi vinassati.
na hi cint±may± bhog±, itthiy± purisassa v±''..
139.
``apor±ºa½ {apur±ºa½ (s²0 p²0)} vata bho r±j±, sabbabhummo disampati.
n±jja nacce {na ca nacce (ka0)} nis±meti, na g²te kurute mano..
140.
``na mige {mage (ka0)} napi uyy±ne, napi ha½se udikkhati.
m³gova tuºhim±s²no, na atthamanus±sati''..
141.
``sukhak±m± rahos²l±, vadhabandh± up±rat± {up±rut± (sy±0 ka0)}.
kassa {kesa½ (s²0 p²0)} nu ajja ±r±me, dahar± vuddh± ca acchare..
142.
``atikkantavanath± dh²r±, namo tesa½ mahesina½.
ye ussukamhi lokamhi, viharanti manussuk±..
143.
``te chetv± maccuno j±la½, tata½ {tanta½ (s²0 sy±0 p²0), ta½ ta½ (ka0)} m±y±vino da¼a½.
chinn±layatt± {sant±layant± (sy±0 ka0)} gacchanti, ko tesa½ gatim±paye'' {nesa½ gati p±paye (ka0)}..
144.
``kad±ha½ mithila½ {midhila½ (ka0)} ph²ta½, vibhatta½ bh±gaso mita½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu {kad±ssu (s²0 p²0), kad±su (sy±0)} bhavissati..
145.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, vis±la½ sabbatopabha½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
146.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, bahup±k±ratoraºa½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
147.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, da¼hamaµµ±lakoµµhaka½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
148.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, suvibhatta½ mah±patha½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
149.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, suvibhattantar±paºa½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
150.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, gavassarathap²¼ita½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
151.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, ±r±mavanam±lini½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
152.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, uyy±navanam±lini½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
153.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, p±s±davanam±lini½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
154.
``kad±ha½ mithila½ ph²ta½, tipura½ r±jabandhuni½.
m±pita½ somanassena, vedehena yasassin±.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
155.
``kad±ha½ vedehe ph²te, nicite dhammarakkhite.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
156.
``kad±ha½ vedehe ph²te, ajeyye dhammarakkhite.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
157.
``kad±ha½ antepura½ {kad± antepura½ (s²0 p²0)} ramma½, vibhatta½ bh±gaso mita½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
158.
``kad±ha½ antepura½ ramma½, sudh±mattikalepana½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
159.
``kad±ha½ antepura½ ramma½, sucigandha½ manorama½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
160.
``kad±ha½ k³µ±g±re ca, vibhatte bh±gaso mite.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
161.
``kad±ha½ k³µ±g±re ca, sudh±mattikalepane.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
162.
``kad±ha½ k³µ±g±re ca, sucigandhe manorame.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
163.
``kad±ha½ k³µ±g±re ca, litte candanaphosite.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
164.
``kad±ha½ soººapallaªke {suvaººapallaªke (s²0 sy±0 p²0)}, gonake cittasanthate.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
165.
{aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati} ``kad±ha½ maºipallaªke, gonake cittasanthate.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati {aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati}..
166.
``kad±ha½ kapp±sakoseyya½, khomakoµumbar±ni ca.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
167.
``kad±ha½ pokkharaº² ramm±, cakkav±kapak³jit± {cakkav±k³pak³jit± (s²0 p²0)}.
mand±lakehi sañchann±, padumuppalakehi ca.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
168.
``kad±ha½ hatthigumbe ca, sabb±laªk±rabh³site.
suvaººakacche m±taªge, hemakappanav±sase..
169.
``±r³¼he g±maº²yehi, tomaraªkusap±ºibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
170.
``kad±ha½ assagumbe ca, sabb±laªk±rabh³site.
±j±n²yeva j±tiy±, sindhave s²ghav±hane..
171.
``±r³¼he g±maº²yehi, illiy±c±padh±ribhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
172.
``kad±ha½ rathaseniyo, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
173.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
174.
``kad±ha½ sovaººarathe, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
175.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
176.
``kad±ha½ sajjhurathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
177.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
178.
``kad±ha½ assarathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
179.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
180.
``kad±ha½ oµµharathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
181.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
182.
``kad±ha½ goºarathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
183.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
184.
``kad±ha½ ajarathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
185.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
186.
``kad±ha½ meº¹arathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
187.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
188.
``kad±ha½ migarathe ca, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
189.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
190.
``kad±ha½ hatth±rohe ca, sabb±laªk±rabh³site.
n²lavammadhare s³re, tomaraªkusap±ºine {p±ºino (sy±0 ka0)}.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
191.
``kad±ha½ ass±rohe ca, sabb±laªk±rabh³site.
n²lavammadhare s³re, illiy±c±padh±rine {dh±rino (sy±0 ka0)}.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
192.
``kad±ha½ rath±rohe ca, sabb±laªk±rabh³site.
n²lavammadhare s³re, c±pahatthe kal±pine {kal±pino (sy±0 ka0)}.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
193.
{aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati} ``kad±ha½ dhanuggahe ca, sabb±laªk±rabh³site.
n²lavammadhare s³re, c±pahatthe kal±pine.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati {aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati}..
194.
``kad±ha½ r±japutte ca, sabb±laªk±rabh³site.
citravammadhare s³re, kañcan±ve¼adh±rine.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
195.
``kad±ha½ ariyagaºe ca, vatavante {vatthavante (s²0 sy±0 p²0)} alaªkate.
haricandanalittaªge, k±sikuttamadh±rine.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
196.
{aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati} ``kad±ha½ amaccagaºe ca, sabb±laªk±rabh³site.
p²tavammadhare s³re, purato gaccham±line {gaccham±lino (sy±0 ka0)}.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati {aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati}..
197.
``kad±ha½ {kad± (s²0 p²0)} sattasat± bhariy±, sabb±laªk±rabh³sit±.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
198.
``kad±ha½ {kad± (s²0 p²0)} sattasat± bhariy±, susaññ± tanumajjhim±.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
199.
``kad±ha½ {kad± (s²0 p²0)} sattasat± bhariy±, assav± piyabh±ºin².
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
200.
``kad±ha½ {kad± (s²0 p²0)} satapala½ ka½sa½, sovaººa½ satar±jika½.
pah±ya pabbajiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
201.
``kad±ssu ma½ hatthigumb±, sabb±laªk±rabh³sit±.
suvaººakacch± m±taªg±, hemakappanav±sas±..
202.
``±r³¼h± g±maº²yehi, tomaraªkusap±ºibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
203.
``kad±ssu ma½ assagumb±, sabb±laªk±rabh³sit±.
±j±n²y±va j±tiy±, sindhav± s²ghav±han±..
204.
``±r³¼h± g±maº²yehi, illiy±c±padh±ribhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
205.
``kad±ssu ma½ rathasen², sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
206.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
207.
``kad±ssu ma½ soººarath± {sovaººarath± (p²0 ka0)}, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
208.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
209.
``kad±ssu ma½ sajjhurath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
210.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
211.
``kad±ssu ma½ assarath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
212.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
213.
``kad±ssu ma½ oµµharath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
214.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
215.
``kad±ssu ma½ goºarath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
216.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
217.
``kad±ssu ma½ ajarath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
218.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
219.
``kad±ssu ma½ meº¹arath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
220.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
221.
``kad±ssu ma½ migarath±, sannaddh± ussitaddhaj±.
d²p± athopi veyyaggh±, sabb±laªk±rabh³sit±..
222.
``±r³¼h± g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
223.
``kad±ssu ma½ hatth±roh±, sabb±laªk±rabh³sit±.
n²lavammadhar± s³r±, tomaraªkusap±ºino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
224.
``kad±ssu ma½ ass±roh±, sabb±laªk±rabh³sit±.
n²lavammadhar± s³r±, illiy±c±padh±rino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
225.
``kad±ssu ma½ rath±roh±, sabb±laªk±rabh³sit±.
n²lavammadhar± s³r±, c±pahatth± kal±pino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
226.
``kad±ssu ma½ dhanuggah±, sabb±laªk±rabh³sit±.
n²lavammadhar± s³r±, c±pahatth± kal±pino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
227.
``kad±ssu ma½ r±japutt±, sabb±laªk±rabh³sit±.
citravammadhar± s³r±, kañcan±ve¼adh±rino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
228.
``kad±ssu ma½ ariyagaº±, vatavant± alaªkat±.
haricandanalittaªg±, k±sikuttamadh±rino.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
229.
``kad±ssu ma½ amaccagaº±, sabb±laªk±rabh³sit±.
p²tavammadhar± s³r±, purato gaccham±lino {gaccham±lin² (sy±0 ka0)}.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
230.
``kad±ssu ma½ sattasat± bhariy±, sabb±laªk±rabh³sit±.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
231.
``kad±ssu ma½ sattasat± bhariy±, susaññ± tanumajjhim±.
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
232.
``kad±ssu ma½ sattasat± bhariy±, assav± piyabh±ºin².
yanta½ ma½ n±nuyissanti, ta½ kud±ssu bhavissati..
233.
``kad±ha½ patta½ gahetv±na, muº¹o saªgh±µip±ruto.
piº¹ik±ya cariss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
234.
``kad±ha½ pa½suk³l±na½, ujjhit±na½ {ujjhiµµh±na½ (ka0)} mah±pathe.
saªgh±µi½ dh±rayiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
235.
``kad±ha½ satt±hasammeghe {satt±ha½ meghe (s²0 sy±0)}, ovaµµho allac²varo.
piº¹ik±ya cariss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
236.
``kad±ha½ sabbattha gantv± {sabbaha½ µh±na½ (s²0), sabbaºha½ gantv± (sy±0), sabb±ha½ µh±na½ (p²0), sabbaµµh±na½ (ka0)}, rukkh± rukkha½ van± vana½.
anapekkho gamiss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
237.
``kad±ha½ giriduggesu, pah²nabhayabheravo.
adutiyo gamiss±mi {vihariss±mi (s²0 p²0)}, ta½ kud±ssu bhavissati..
238.
``kad±ha½ v²ºa½ varujjako {v²ºarujjako (sy±0), v²ºa½ virujjako (ka0)}, sattatanti½ manorama½.
citta½ uju½ kariss±mi, ta½ kud±ssu bhavissati..
239.
``kad±ha½ rathak±rova, parikanta½ up±hana½.
k±masaññojane checcha½ {chetv± (ka0)}, ye dibbe ye ca m±nuse''..
240.
``t± ca sattasat± bhariy±, sabb±laªk±rabh³sit±.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
241.
``t± ca sattasat± bhariy±, susaññ± tanumajjhim±.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
242.
``t± ca sattasat± bhariy±, assav± piyabh±ºin².
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
243.
``t± ca sattasat± bhariy±, sabb±laªk±rabh³sit±.
hitv± sampaddav² {sampadday² (s²0)} r±j±, pabbajj±ya purakkhato..
244.
``t± ca sattasat± bhariy±, susaññ± tanumajjhim±.
hitv± sampaddav² r±j±, pabbajj±ya purakkhato..
245.
``t± ca sattasat± bhariy±, assav± piyabh±ºin².
hitv± sampaddav² r±j±, pabbajj±ya purakkhato''..
246.
``hitv± satapala½ ka½sa½, sovaººa½ satar±jika½.
aggah² mattika½ patta½, ta½ dutiy±bhisecana½''..
247.
``bhesm± {vesm± (s²0), bhi½s± (p²0), bh²s± (ka0)} aggisam± j±l±, kos± ¹ayhanti bh±gaso.
rajata½ j±tar³pañca, mutt± ve¼uriy± bah³..
248.
``maºayo saªkhamutt± ca, vatthika½ haricandana½.
ajina½ daº¹abhaº¹añca, loha½ k±¼±yasa½ bah³.
ehi r±ja nivattassu, m± teta½ vinas± dhana½'' {vinass± dhana½ (sy±0 ka0)}..
249.
``susukha½ vata j²v±ma, yesa½ no natthi kiñcana½.
mithil±ya dayham±n±ya, na me kiñci adayhatha''..
250.
``aµaviyo samuppann±, raµµha½ viddha½sayanti ta½.
ehi r±ja nivattassu, m± raµµha½ vinas± ida½''..
251.
``susukha½ vata j²v±ma, yesa½ no natthi kiñcana½.
raµµhe vilumpam±namhi, na {m± (ka0)} me kiñci ah²ratha..
252.
``susukha½ vata j²v±ma, yesa½ no natthi kiñcana½.
p²tibhakkh± bhaviss±ma, dev± ±bhassar± yath±''..
253.
``kimheso mahato ghoso, k± nu g±meva k²¼iy± {g±me kil²liy± (s²0)}.
samaºa teva {samaºaññeva (s²0 p²0), samaºatveva (sy±0)} pucch±ma, kattheso abhisaµo jano''..
254.
``mama½ oh±ya gacchanta½, ettheso abhisaµo jano.
s²m±tikkamana½ yanta½, munimonassa pattiy±.
missa½ nand²hi gacchanta½, ki½ j±namanupucchasi''..
255.
``m±ssu tiººo amaññittha {amaññittho (s²0 sy±0 p²0)}, sar²ra½ dh±raya½ ima½.
at²raºeyya yamida½ {at²raºeyyamida½ kamma½ (s²0 sy±0 p²0)}, bah³ hi paripanthayo''..
256.
``ko nu me paripanthassa, mama½ eva½vih±rino.
yo neva diµµhe n±diµµhe, k±m±namabhipatthaye''..
257.
``nidd± tand² vijambhit±, arat² bhattasammado.
±vasanti sar²raµµh±, bah³ hi paripanthayo''..
258.
``kaly±ºa½ vata ma½ bhava½, br±hmaºa manus±sati {manus±sasi (s²0)}.
br±hmaºa teva {br±hmaºaññeva (s²0)} pucch±mi, ko nu tvamasi m±risa''..
259.
``n±rado iti me n±ma½ {n±mena (sy±0 ka0)}, kassapo iti ma½ vid³.
bhoto sak±sam±gacchi½, s±dhu sabbhi sam±gamo..
260.
``tassa te sabbo ±nando, vih±ro upavattatu.
ya½ ³na½ {yad³na½ (s²0 sy±0 p²0)} ta½ parip³rehi, khantiy± upasamena ca..
261.
``pas±raya sannatañca, unnatañca pas±raya {pah±raya (sy±0 p²0 ka0)}.
kamma½ vijjañca dhammañca, sakkatv±na paribbaja''..
262.
``bah³ hatth² ca asse ca, nagare janapad±ni ca.
hitv± janaka pabbajito, kap±le {kapalle (s²0 p²0)} ratimajjhag±..
263.
``kacci nu te j±napad±, mitt±macc± ca ñ±tak±.
dubbhimaka½su janaka, kasm± te ta½ aruccatha''..
264.
``na mig±jina j±tucche {j±tucca (s²0 p²0)}, aha½ kañci kud±cana½.
adhammena jine ñ±ti½, na c±pi ñ±tayo mama½..
265.
``disv±na lokavattanta½, khajjanta½ kaddam²kata½.
haññare bajjhare cettha, yattha sanno {satto (s²0)} puthujjano.
et±ha½ upama½ katv±, bhikkhakosmi mig±jina''..
266.
``ko nu te bhagav± satth±, kasseta½ vacana½ suci.
na hi kappa½ v± vijja½ v±, paccakkh±ya rathesabha.
samaºa½ ±hu vattanta½, yath± dukkhassatikkamo''..
267.
``na mig±jina j±tucche, aha½ kañci kud±cana½.
samaºa½ br±hmaºa½ v±pi, sakkatv± anup±visi½''..
268.
``mahat± c±nubh±vena, gacchanto siriy± jala½.
g²yam±nesu g²tesu, vajjam±nesu vaggusu..
269.
``t³riyat±¼asaªghuµµhe {turiyat±¼itasaªghuµµhe (s²0 p²0)}, sammat±lasam±hite.
sa mig±jina maddakkhi½, phali½ {phala½ (s²0 p²0 ka0)} amba½ tirocchada½.
haññam±na½ {tujjam±na½ (s²0), tudam±na½ (sy±0), taddam±na½ (p²0), hatam±na½ (ka0)} manussehi, phalak±mehi jantubhi..
270.
``so khoha½ ta½ siri½ hitv±, orohitv± mig±jina.
m³la½ ambassup±gacchi½, phalino nipphalassa ca..
271.
``phali½ {phala½ (s²0 p²0 ka0)} amba½ hata½ disv±, viddha½sta½ vina¼²kata½.
atheka½ {atheta½ (s²0 p²0)} itara½ amba½, n²lobh±sa½ manorama½..
272.
``evameva n³namhepi {n³na amhe (s²0 p²0)}, issare bahukaºµake.
amitt± no vadhissanti, yath± ambo phal² hato..
273.
``ajinamhi haññate d²pi, n±go dantehi haññate.
dhanamhi dhanino hanti, aniketamasanthava½.
phal² ambo aphalo ca, te satth±ro ubho mama''..
274.
``sabbo jano paby±dhito, r±j± pabbajito iti.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±..
275.
``ass±sayitv± janata½, µhapayitv± paµicchada½.
putta½ rajje µhapetv±na, atha pacch± pabbajissasi''..
276.
``catt± may± j±napad±, mitt±macc± ca ñ±tak±.
santi putt± videh±na½, d²gh±vu raµµhava¹¹hano.
te rajja½ k±rayissanti, mithil±ya½ paj±pati''..
277.
``ehi ta½ anusikkh±mi, ya½ v±kya½ mama ruccati.
rajja½ tuva½ k±rayasi {k±rayant² (s²0 sy±0 p²0)}, p±pa½ duccarita½ bahu½.
k±yena v±c± manas±, yena gacchasi {kañchisi (s²0 p²0)} duggati½..
278.
``paradinnakena paraniµµhitena, piº¹ena y±pehi sa dh²radhammo''..
279.
``yopi catutthe bhattak±le na bhuñje, ajuµµham±r²va {ajaddhum±r²va (s²0), ajjhuµµham±riva (sy±0), ajaddhum±riva (p²0) majjhimanik±ye, aªguttaranik±ye ca passitabba½} khud±ya miyye.
na tveva piº¹a½ lu¼ita½ anariya½, kulaputtar³po sappuriso na seve.
tayida½ na s±dhu tayida½ na suµµhu, sunakhucchiµµhaka½ janaka bhuñjase tuva½''..
280.
``na c±pi me s²vali so abhakkho, ya½ hoti catta½ gihino sunassa v±.
ye keci bhog± idha dhammaladdh±, sabbo so bhakkho anavayoti {anavajjoti (s²0 p²0)} vutto''..
281.
``kum±rike upaseniye, nicca½ nigga¼amaº¹ite.
kasm± te eko bhujo janati, eko te na janat² bhujo''..
282.
``imasmi½ me samaºa hatthe, paµimukk± dun²var± {dun²dhur± (s²0 p²0)}.
saªgh±t± {sa½ghaµµ± (sy±0 ka0)} j±yate saddo, dutiyasseva s± gati..
283.
``imasmi½ me samaºa hatthe, paµimukko ekan²varo {ekan²dhuro (s²0 p²0)}.
so adutiyo na janati, munibh³tova tiµµhati..
284.
``viv±dappatto {viv±damatto (p²0)} dutiyo, keneko vivadissati.
tassa te saggak±massa, ekattamuparocata½''..
285.
``suº±si s²vali kath± {g±th± (s²0 sy±0 p²0)}, kum±riy± pavedit±.
pesiy± {pessiy± (s²0 p²0)} ma½ garahittho, dutiyasseva s± gati..
286.
``aya½ dvedh±patho bhadde, anuciººo path±vihi.
tesa½ tva½ eka½ gaºh±hi, ahameka½ pun±para½..
287.
``m±vaca {neva (s²0 p²0), m± ca (sy±0 ka0)} ma½ tva½ pati meti, n±ha½ {m±ha½ (s²0 p²0)} bhariy±ti v± puna''.
``imameva kathayant±, th³ºa½ nagarup±gamu½..
288.
``koµµhake usuk±rassa, bhattak±le upaµµhite.
tatr± ca so usuk±ro, (eka½ daº¹a½ uju½ kata½.) {( ) natthi bah³su}
ekañca cakkhu½ niggayha, jimhamekena pekkhati''..
289.
``eva½ no s±dhu passasi, usuk±ra suºohi me.
yadeka½ cakkhu½ niggayha, jimhamekena pekkhasi''..
290.
``dv²hi samaºa cakkh³hi, vis±la½ viya kh±yati.
asampatv± parama½ {para½ (s²0 p²0)} liªga½, nujubh±v±ya kappati..
291.
``ekañca cakkhu½ niggayha, jimhamekena pekkhato.
sampatv± parama½ liªga½, ujubh±v±ya kappati..
292.
``viv±dappatto {viv±damatto (p²0)} dutiyo, keneko vivadissati.
tassa te saggak±massa, ekattamuparocata½''..
293.
``suº±si s²vali kath± {g±th± (s²0 sy±0 p²0)}, usuk±rena vedit±.
pesiy± ma½ garahittho, dutiyasseva s± gati..
294.
``aya½ dvedh±patho bhadde, anuciººo path±vihi.
tesa½ tva½ eka½ gaºh±hi, ahameka½ pun±para½..
295.
``m±vaca ma½ tva½ pati meti, n±ha½ bhariy±ti v± puna''.
``muñj±vesik± pav±¼h±, ek± vihara s²val²''ti..
mah±janakaj±taka½ dutiya½.
540. suvaººas±maj±taka½ (3)
296.
``ko nu ma½ usun± vijjhi, pamatta½ udah±raka½ {h±rika½ (sy±0), h±riya½ (ka0)}.
khattiyo br±hmaºo vesso, ko ma½ viddh± nil²yasi..
297.
``na me ma½s±ni khajj±ni, cammenattho na vijjati.
atha kena nu vaººena, viddheyya½ ma½ amaññatha..
298.
``ko v± tva½ kassa v± putto, katha½ j±nemu ta½ maya½.
puµµho me samma akkh±hi, ki½ ma½ viddh± nil²yasi''..
299.
``r±j±hamasmi k±s²na½, p²¼iyakkhoti ma½ vid³.
lobh± raµµha½ pahitv±na, migamesa½ car±maha½..
300.
``issatthe casmi kusalo, da¼hadhammoti vissuto.
n±gopi me na mucceyya, ±gato usup±tana½..
301.
``ko v± tva½ kassa v± putto {tva½ ca kassa v± puttosi (s²0 p²0)}, katha½ j±nemu ta½ maya½.
pituno attano c±pi, n±magotta½ pavedaya''..
302.
``nes±daputto bhaddante, s±mo iti ma½ ñ±tayo.
±mantayi½su j²vanta½, svajjev±ha½ gato {sv±jjevaªgato (sy±0), svajjevaªgate (ka0)} saye..
303.
``viddhosmi puthusallena, savisena yath± migo.
sakamhi lohite r±ja, passa semi paripluto..
304.
``paµiv±magata½ {paµidhamma gata½ (s²0 p²0)} salla½, passa dhimh±mi {vih±mhi (s²0 p²0)} lohita½.
±turo ty±nupucch±mi, ki½ ma½ viddh± nil²yasi..
305.
``ajinamhi haññate d²pi, n±go dantehi haññate.
atha kena nu vaººena, viddheyya½ ma½ amaññatha''..
306.
``migo upaµµhito ±si, ±gato usup±tana½.
ta½ disv± ubbij² s±ma, tena kodho mam±visi''..
307.
``yato sar±mi att±na½, yato pattosmi viññuta½.
na ma½ mig± uttasanti, araññe s±pad±nipi..
308.
``yato nidhi½ parihari½, yato pattosmi yobbana½.
na ma½ mig± uttasanti, araññe s±pad±nipi..
309.
``bh²r³ kimpuris± r±ja, pabbate gandham±dane.
sammodam±n± gacch±ma, pabbat±ni van±ni ca..
310.
(``na ma½ mig± uttasanti, araññe s±pad±nipi.) {( ) natthi s²0 sy±0 p²0 potthakesu}
atha kena nu vaººena, utr±santi mig± mama½'' {utr±se so migo mama½ (s²0 p²0)}..
311.
``na ta½ tasa {na taddas± (s²0 p²0)} migo s±ma, ki½ t±ha½ alika½ bhaºe.
kodhalobh±bhibh³t±ha½, usu½ te ta½ avassaji½ {avissaji½ (sy±0)}..
312.
``kuto nu s±ma ±gamma, kassa v± pahito tuva½.
udah±ro nadi½ gaccha, ±gato migasammata½''..
313.
``andh± m±t±pit± mayha½, te bhar±mi brah±vane.
tes±ha½ udak±h±ro, ±gato migasammata½..
314.
``atthi nesa½ us±matta½, atha s±hassa j²vita½.
udakassa al±bhena , maññe andh± marissare..
315.
``na me ida½ tath± dukkha½, labbh± hi pumun± ida½.
yañca amma½ na pass±mi, ta½ me dukkhatara½ ito..
316.
``na me ida½ tath± dukkha½, labbh± hi pumun± ida½.
yañca t±ta½ na pass±mi, ta½ me dukkhatara½ ito..
317.
``s± n³na kapaº± amm±, ciraratt±ya rucchati {ruccati (ka0)}.
a¹¹haratteva ratte v±, nad²va avasucchati {avasussati (sy±0)}..
318.
``so n³na kapaºo t±to, ciraratt±ya rucchati {ruccati (ka0)}.
a¹¹haratteva ratte v±, nad²va avasucchati {avasussati (sy±0)}..
319.
``uµµh±nap±dacariy±ya {p±ricariy±ya (s²0 p²0)}, p±dasamb±hanassa ca.
s±ma t±ta vilapant±, hiº¹issanti brah±vane..
320.
``idampi dutiya½ salla½, kampeti hadaya½ mama½.
yañca andhe na pass±mi, maññe hiss±mi {yañca hess±mi (s²0 p²0), ta½ me½ hiss±mi (ka0)} j²vita½''..
321.
``m± b±¼ha½ paridevesi, s±ma kaly±ºadassana.
aha½ kammakaro hutv±, bharissa½ te brah±vane..
322.
``issatthe casmi kusalo, da¼hadhammoti vissuto.
aha½ kammakaro hutv±, bharissa½ te brah±vane..
323.
``mig±na½ {mag±na½ (ka0)} vigh±samanvesa½, vanam³laphal±ni ca.
aha½ kammakaro hutv±, bharissa½ te brah±vane..
324.
``katama½ ta½ vana½ s±ma, yattha m±t±pit± tava.
aha½ te tath± bharissa½, yath± te abhar² tuva½''..
325.
``aya½ ekapad² r±ja, yoya½ uss²sake mama.
ito gantv± a¹¹hakosa½, tattha nesa½ ag±raka½.
yattha m±t±pit± mayha½, te bharassu ito gato..
326.
``namo te k±sir±jatthu, namo te k±siva¹¹hana.
andh± m±t±pit± mayha½, te bharassu brah±vane..
327.
``añjali½ te paggaºh±mi, k±sir±ja namatthu te.
m±tara½ pitara½ mayha½, vutto vajj±si vandana½''..
328.
``ida½ vatv±na so s±mo, yuv± kaly±ºadassano.
mucchito visavegena, visaññ² samapajjatha..
329.
``sa r±j± paridevesi, bahu½ k±ruññasañhita½.
ajar±maroha½ ±si½, ajjeta½ ñ±mi {ajjahaññ±mi (ka0)} no pure.
s±ma½ k±laªkata½ disv±, natthi maccussa n±gamo..
330.
``yassu ma½ paµimanteti, savisena samappito.
svajjeva½ gate k±le, na kiñci mabhibh±sati..
331.
``niraya½ n³na gacch±mi, ettha me natthi sa½sayo.
tad± hi pakata½ p±pa½, ciraratt±ya kibbisa½..
332.
``bhavanti tassa vatt±ro, g±me kibbisak±rako.
araññe nimmanussamhi, ko ma½ vattumarahati..
333.
``s±rayanti hi kamm±ni, g±me sa½gaccha m±ºav±.
araññe nimmanussamhi, ko nu ma½ s±rayissati''..
334.
``s± devat± antarahit±, pabbate gandham±dane.
raññova anukamp±ya, im± g±th± abh±satha..
335.
``±gu½ kira mah±r±ja, akari {akar± (s²0)} kamma dukkaµa½.
ad³sak± pit±putt±, tayo ek³sun± hat±..
336.
``ehi ta½ anusikkh±mi, yath± te sugat² siy±.
dhammenandhe vane posa, maññeha½ sugat² tay±..
337.
``sa r±j± paridevitv±, bahu½ k±ruññasañhita½.
udakakumbham±d±ya, pakk±mi dakkhiº±mukho..
338.
``kassa nu eso padasaddo, manussasseva ±gato.
neso s±massa nigghoso, ko nu tvamasi m±risa..
339.
``santañhi s±mo vajati, santa½ p±d±ni neyati {uttahi (s²0)}.
neso s±massa nigghoso, ko nu tvamasi m±risa''..
340.
``r±j±hamasmi k±s²na½, p²¼iyakkhoti ma½ vid³.
lobh± raµµha½ pahitv±na, migamesa½ car±maha½..
341.
``issatthe casmi kusalo, da¼hadhammoti vissuto.
n±gopi me na mucceyya, ±gato usup±tana½''..
342.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
issarosi anuppatto, ya½ idhatthi pavedaya..
343.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja r±ja vara½ vara½..
344.
``idampi p±n²ya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±r±ja, sace tva½ abhikaªkhasi''..
345.
``n±la½ andh± vane daµµhu½, ko nu vo phalam±hari.
anandhassevaya½ samm±, niv±po mayha kh±yati''..
346.
``daharo yuv± n±tibrah±, s±mo kaly±ºadassano.
d²ghassa kes± asit±, atho s³nagga {sonagga (ka0)} vellit±..
347.
``so have phalam±haritv±, ito ±d±ya {±d± (s²0 p²0)} kamaº¹alu½.
nadi½ gato udah±ro, maññe na d³ram±gato''..
348.
``aha½ ta½ avadhi½ s±ma½, yo tuyha½ paric±rako.
ya½ kum±ra½ pavedetha, s±ma½ kaly±ºadassana½..
349.
``d²ghassa kes± asit±, atho s³naggavellit±.
tesu lohitalittesu, seti s±mo may± hato''..
350.
``kena duk³lamantesi, hato s±moti v±din±.
hato s±moti sutv±na, hadaya½ me pavedhati..
351.
``assatthasseva taruºa½, pav±¼a½ m±luterita½.
hato s±moti sutv±na, hadaya½ me pavedhati''..
352.
``p±rike k±sir±j±ya½, so s±ma½ migasammate.
kodhas± usun± vijjhi, tassa m± p±pamicchimh±''..
353.
``kicch± laddho piyo putto, yo andhe abhar² vane.
ta½ ekaputta½ gh±timhi, katha½ citta½ na kopaye''..
354.
``kicch± laddho piyo putto, yo andhe abhar² vane.
ta½ ekaputta½ gh±timhi, akkodha½ ±hu paº¹it±''..
355.
``m± b±¼ha½ paridevetha, hato s±moti v±din±.
aha½ kammakaro hutv±, bhariss±mi brah±vane..
356.
``issatthe casmi kusalo, da¼hadhammoti vissuto.
aha½ kammakaro hutv±, bhariss±mi brah±vane..
357.
``mig±na½ vigh±samanvesa½, vanam³laphal±ni ca.
aha½ kammakaro hutv±, bhariss±mi brah±vane''..
358.
``nesa dhammo mah±r±ja, neta½ amhesu kappati.
r±j± tvamasi amh±ka½, p±de vand±ma te maya½''..
359.
``dhamma½ nes±da bhaºatha, kat± apacit² tay±.
pit± tvamasi {tvamahi (?)} amh±ka½, m±t± tvamasi p±rike''..
360.
``namo te k±sir±jatthu, namo te k±siva¹¹hana.
añjali½ te paggaºh±ma, y±va s±m±nup±paya..
361.
``tassa p±de samajjant± {pavaµµant± (p²0)}, mukhañca bhujadassana½.
sa½sumbham±n± att±na½, k±lam±gamay±mase''..
362.
``brah± v±¼amig±kiººa½, ±k±santa½va dissati.
yattha s±mo hato seti, candova patito cham±..
363.
``brah± v±¼amig±kiººa½, ±k±santa½va dissati.
yattha s±mo hato seti, s³riyova patito cham±..
364.
``brah± v±¼amig±kiººa½, ±k±santa½va dissati.
yattha s±mo hato seti, pa½sun± patikuntito {kuºµhito (s²0 sy±0 p²0) evamuparipi}..
365.
``brah± v±¼amig±kiººa½, ±k±santa½va dissati.
yattha s±mo hato seti, idheva vasathassame''..
366.
``yadi tattha sahass±ni, sat±ni niyut±ni {nahut±ni (s²0 sy±0 p²0)} ca.
nevamh±ka½ bhaya½ koci, vane v±¼esu vijjati''..
367.
``tato andh±nam±d±ya, k±sir±j± brah±vane.
hatthe gahetv± pakk±mi, yattha s±mo hato ahu..
368.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
apaviddha½ brah±raññe, canda½va patita½ cham±..
369.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
apaviddha½ brah±raññe, s³riya½va patita½ cham±..
370.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
apaviddha½ brah±raññe, kal³na½ {karuºa½ (s²0 p²0)} paridevayu½..
371.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
b±h± paggayha pakkandu½, adhammo kira bho iti..
372.
``b±¼ha½ kho tva½ pamattosi, s±ma kaly±ºadassana.
yo ajjeva½ {svajjeva½ (ka0) evamuparipi} gate k±le, na kiñci mabhibh±sasi..
373.
``b±¼ha½ kho tva½ padittosi, s±ma kaly±ºadassana.
yo ajjeva½ gate k±le, na kiñci mabhibh±sasi..
374.
``b±¼ha½ kho tva½ pakuddhosi, s±ma kaly±ºadassana.
yo ajjeva½ gate k±le, na kiñci mabhibh±sasi..
375.
``b±¼ha½ kho tva½ pasuttosi, s±ma kaly±ºadassana.
yo ajjeva½ gate k±le, na kiñci mabhibh±sasi..
376.
``b±¼ha½ kho tva½ vimanosi, s±ma kaly±ºadassana.
yo ajjeva½ gate k±le, na kiñci mabhibh±sasi..
377.
``jaµa½ valina½ pa½sugata½ {paªkahata½ (s²0 p²0)}, ko d±ni saºµhapessati {saºµhapessati (s²0 sy±0 p²0)}.
s±mo aya½ k±laªkato, andh±na½ paric±rako..
378.
``ko me sammajjam±d±ya {ce sammajjan±d±ya (s²0), no sammajjan±d±ya (sy±0), me sammajjan±d±ya (p²0)}, sammajjissati assama½.
s±mo aya½ k±laªkato, andh±na½ paric±rako..
379.
``ko d±ni nh±payissati, s²tenuºhodakena ca.
s±mo aya½ k±laªkato, andh±na½ paric±rako..
380.
``ko d±ni bhojayissati, vanam³laphal±ni ca.
s±mo aya½ k±laªkato, andh±na½ paric±rako''..
381.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
aµµit± puttasokena, m±t± sacca½ abh±satha..
382.
``yena saccenaya½ s±mo, dhammac±r² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
383.
``yena saccenaya½ s±mo, brahmac±r² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
384.
``yena saccenaya½ s±mo, saccav±d² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
385.
``yena saccenaya½ s±mo, m±t±pettibharo {m±t±petibharo (sy±0), m±t±pittibharo (ka0)} ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
386.
``yena saccenaya½ s±mo, kule jeµµh±pac±yiko.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
387.
``yena saccenaya½ s±mo, p±º± piyataro mama.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
388.
``ya½ kiñcitthi kata½ puñña½, mayhañceva pitucca te.
sabbena tena kusalena, visa½ s±massa haññatu''..
389.
``disv±na patita½ s±ma½, puttaka½ pa½sukunthita½.
aµµito puttasokena, pit± sacca½ abh±satha..
390.
``yena saccenaya½ s±mo, dhammac±r² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
391.
``yena saccenaya½ s±mo, brahmac±r² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
392.
``yena saccenaya½ s±mo, saccav±d² pure ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
393.
``yena saccenaya½ s±mo, m±t±pettibharo ahu.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
394.
``yena saccenaya½ s±mo, kule jeµµh±pac±yiko.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
395.
``yena saccenaya½ s±mo, p±º± piyataro mama.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
396.
``ya½ kiñcitthi {kiñcatthi (s²0 p²0)} kata½ puñña½, mayhañceva m±tucca te.
sabbena tena kusalena, visa½ s±massa haññatu..
397.
``s± devat± antarahit±, pabbate gandham±dane.
s±massa anukamp±ya, ima½ sacca½ abh±satha..
398.
``pabbaty±ha½ gandham±dane, cirarattaniv±sin² {cira½ ratta½ niv±sin² (sy±0)}.
na me piyataro koci, añño s±mena {s±m± na (s²0 p²0)} vijjati.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu..
399.
``sabbe van± gandhamay±, pabbate gandham±dane.
etena saccavajjena, visa½ s±massa haññatu''..
400.
tesa½ l±lappam±n±na½, bahu½ k±ruññasañhita½.
khippa½ s±mo samuµµh±si, yuv± kaly±ºadassano..
401.
``s±mohamasmi bhadda½ vo {bhaddante (ka0)}, sotthin±mhi samuµµhito.
m± b±¼ha½ paridevetha, mañjun±bhivadetha ma½''..
402.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
issarosi anuppatto, ya½ idhatthi pavedaya..
403.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja r±ja vara½ vara½..
404.
``atthi me p±niya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±r±ja, sace tva½ abhikaªkhasi''..
405.
``sammuyh±mi pamuyh±mi, sabb± muyhanti me dis±.
peta½ ta½ s±mamaddakkhi½, ko nu tva½ s±ma j²vasi''..
406.
``api j²va½ mah±r±ja, purisa½ g±¼havedana½.
upan²tamanasaªkappa½, j²vanta½ maññate mata½..
407.
``api j²va½ mah±r±ja, purisa½ g±¼havedana½.
ta½ nirodhagata½ santa½, j²vanta½ maññate mata½..
408.
``yo m±tara½ pitara½ v±, macco dhammena posati.
dev±pi na½ tikicchanti, m±t±pettibhara½ nara½..
409.
``yo m±tara½ pitara½ v±, macco dhammena posati.
idheva na½ pasa½santi, pecca sagge pamodati''..
410.
``esa bhiyyo pamuyh±mi, sabb± muyhanti me dis±.
saraºa½ ta½ s±ma gacch±mi {saraºa½ s±ma gacch±mi (sy±0 ka0)}, tvañca me saraºa½ bhava''..
411.
``dhamma½ cara mah±r±ja, m±t±pit³su khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
412.
``dhamma½ cara mah±r±ja, puttad±resu khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
413.
``dhamma½ cara mah±r±ja, mitt±maccesu khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
414.
``dhamma½ cara mah±r±ja, v±hanesu balesu ca.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
415.
``dhamma½ cara mah±r±ja, g±mesu nigamesu ca.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
416.
``dhamma½ cara mah±r±ja, raµµhesu janapadesu ca.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
417.
``dhamma½ cara mah±r±ja, samaºabr±hmaºesu ca.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
418.
``dhamma½ cara mah±r±ja, migapakkh²su khattiya.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
419.
``dhamma½ cara mah±r±ja, dhammo ciººo sukh±vaho.
idha dhamma½ caritv±na, r±ja sagga½ gamissasi..
420.
``dhamma½ cara mah±r±ja, saind± dev± sabrahmak±.
suciººena diva½ patt±, m± dhamma½ r±ja p±mado''ti..
suvaººas±maj±taka½ {s±maj±taka½ (s²0 p²0)} tatiya½.
541. nimij±taka½ (4)
421.
``acchera½ vata lokasmi½, uppajjanti vicakkhaº±.
yad± ahu nimir±j±, paº¹ito kusalatthiko..
422.
``r±j± sabbavideh±na½, ad± d±na½ arindamo.
tassa ta½ dadato d±na½, saªkappo udapajjatha.
d±na½ v± brahmacariya½ v±, katama½ su mahapphala½..
423.
tassa saªkappamaññ±ya, maghav± devakuñjaro.
sahassanetto p±turahu, vaººena vihana½ {nihana½ (s²0 p²0), vihata½ (sy±0 ka0)} tama½..
424.
salomahaµµho manujindo, v±sava½ avac± nimi.
``devat± nusi gandhabbo, adu sakko purindado..
425.
``na ca me t±diso vaººo, diµµho v± yadi v± suto.
{natthi s²0 p²0 potthakesu} ±cikkha me tva½ bhaddante, katha½ j±nemu ta½ maya½'' {natthi s²0 p²0 potthakesu}..
426.
salomahaµµha½ ñatv±na, v±savo avac± nimi½.
``sakkohamasmi devindo, ±gatosmi tavantike.
alomahaµµho manujinda, puccha pañha½ yamicchasi''..
427.
so ca tena katok±so, v±sava½ avac± nimi.
``pucch±mi ta½ mah±r±ja {mah±b±hu (s²0 p²0), devar±ja (ka0)}, sabbabh³t±namissara.
d±na½ v± brahmacariya½ v±, katama½ su mahapphala½''..
428.
so puµµho naradevena, v±savo avac± nimi½.
``vip±ka½ brahmacariyassa, j±na½ akkh±sij±nato..
429.
``h²nena brahmacariyena, khattiye upapajjati.
majjhimena ca devatta½, uttamena visujjhati..
430.
``na hete sulabh± k±y±, y±cayogena kenaci.
ye k±ye upapajjanti, an±g±r± tapassino..
431.
``dud²po {dutipo (ka0)} s±garo selo, mujakindo {mucalindo (s²0 sy±0 p²0), mujakinto (ka0)} bhag²raso.
usindaro {us²naro (s²0 p²0)} kassapo ca {aµµhako ca (s²0 p²0), atthako ca (sy±0)}, asako ca puthujjano..
432.
``ete caññe ca r±j±no, khattiy± br±hmaº± bah³.
puthuyañña½ yajitv±na, petatta½ {peta½ te (s²0 p²0)} n±tivattisu½..
433.
``atha y²me {addh± ime (s²0 p²0), addh±yime (sy±0)} avatti½su, an±g±r± tapassino.
sattisayo y±mahanu, somay±mo {somay±go (s²0 sy±0 p²0)} manojavo..
434.
``samuddo m±gho bharato ca, isi k±lapurakkhato {k±likarikkhiyo (s²0 p²0)}.
aªg²raso kassapo ca, kisavaccho akatti {akitti (s²0 p²0), akanti (sy±0)} ca..
435.
``uttarena nad² s²d±, gambh²r± duratikkam±.
na¼aggivaºº± jotanti, sad± kañcanapabbat±..
436.
``par³¼hakacch± tagar±, r³¼hakacch± van± nag±.
tatr±su½ dasasahass±, por±º± isayo pure..
437.
``aha½ seµµhosmi d±nena, sa½yamena damena ca.
anuttara½ vata½ katv±, pakirac±r² sam±hite..
438.
``j±timanta½ ajaccañca, aha½ ujugata½ nara½.
ativela½ namassissa½, kammabandh³ hi m±ºav± {m±tiy± (s²0 p²0)}..
439.
``sabbe vaºº± adhammaµµh±, patanti niraya½ adho.
sabbe vaºº± visujjhanti, caritv± dhammamuttama½''..
440.
ida½ vatv±na maghav±, devar±j± sujampati.
vedehamanus±sitv±, saggak±ya½ apakkami..
441.
``ima½ bhonto nis±metha, y±vantettha sam±gat±.
dhammik±na½ manuss±na½, vaººa½ ucc±vaca½ bahu½..
442.
``yath± aya½ nimir±j±, paº¹ito kusalatthiko.
r±j± sabbavideh±na½, ad± d±na½ arindamo..
443.
``tassa ta½ dadato d±na½, saªkappo udapajjatha.
d±na½ v± brahmacariya½ v±, katama½ su mahapphala½''..
444.
abbhuto vata lokasmi½, uppajji lomaha½sano.
dibbo ratho p±turahu, vedehassa yasassino..
445.
devaputto mahiddhiko, m±tali devas±rathi.
nimantayittha r±j±na½, vedeha½ mithilaggaha½..
446.
``ehima½ ratham±ruyha, r±jaseµµha disampati.
dev± dassanak±m± te, t±vati½s± saindak±.
saram±n± hi te dev±, sudhamm±ya½ samacchare''..
447.
tato r±j± taram±no, vedeho mithilaggaho.
±san± vuµµhahitv±na, pamukho ratham±ruhi..
448.
abhir³¼ha½ ratha½ dibba½, m±tali etadabravi.
``kena ta½ nemi maggena, r±jaseµµha disampati.
yena v± p±pakammant±, puññakamm± ca ye nar±''..
449.
``ubhayeneva ma½ nehi, m±tali devas±rathi.
yena v± p±pakammant±, puññakamm± ca ye nar±''..
450.
``kena ta½ paµhama½ nemi, r±jaseµµha disampati.
yena v± p±pakammant±, puññakamm± ca ye nar±''..
451.
``niraye {niriya½ (sy±0 ka0)} t±va pass±mi, ±v±se {±v±sa½ (sy±0 ka0)} p±pakammina½.
µh±n±ni luddakamm±na½, duss²l±nañca y± gati''..
452.
dassesi m±tali rañño, dugga½ vetaraºi½ nadi½.
kuthita½ kh±rasa½yutta½, tatta½ aggisikh³pama½ {aggisamodaka½ (ka0)}..
453.
nim² have m±talimajjhabh±satha {m±talimajjhabh±si (sy±0)}, disv± jana½ patam±na½ vidugge.
``bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± vetaraºi½ patanti''..
454.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
455.
``ye dubbale balavant± j²valoke, hi½santi rosanti sup±padhamm±.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± vetaraºi½ patanti''..
456.
``s±m± ca soº± sabal± ca gijjh±, k±kolasaªgh± adanti {adenti (s²0 sy±0 p²0) evamuparipi} bherav±.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jane k±kolasaªgh± adanti''..
457.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
458.
``ye kecime maccharino kadariy±, paribh±sak± samaºabr±hmaº±na½.
hi½santi rosanti sup±padhamm±, te luddakamm± pasavetva p±pa½.
teme jane k±kolasaªgh± adanti''..
459.
``sajotibh³t± pathavi½ kamanti, tattehi khandhehi ca pothayanti.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± khandhahat± sayanti''..
460.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
461.
``ye j²valokasmi sup±padhammino, narañca n±riñca ap±padhamma½.
hi½santi rosanti sup±padhamm± {sup±padhammino (ka0)}, te luddakamm± pasavetva p±pa½.
teme jan± khandhahat± sayanti''..
462.
``aªg±rak±su½ apare phuºanti {thunanti (s²0 sy±0), phunanti (p²0)}, nar± rudant± parida¹¹hagatt±.
bhayañhi ma½ vidanti s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± aªg±rak±su½ phuºanti''..
463.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
464.
``ye keci p³g±ya dhanassa {p³g±yatanassa (s²0 p²0)} hetu, sakkhi½ karitv± iºa½ j±payanti.
te j±payitv± janata½ janinda, te luddakamm± pasavetva p±pa½.
teme jan± aªg±rak±su½ phuºanti''..
465.
``sajotibh³t± jalit± paditt±, padissati mahat² lohakumbh².
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± ava½sir± lohakumbhi½ patanti''..
466.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
467.
``ye s²lavanta½ {s²lava½ (p²0)} samaºa½ br±hmaºa½ v±, hi½santi rosanti sup±padhamm±.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± ava½sir± lohakumbhi½ patanti''..
468.
``luñcanti g²va½ atha veµhayitv± {aviveµhayitv± (ka0)}, uºhodakasmi½ pakiledayitv± {pakiledayitv± (s²0 p²0)}.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± luttasir± sayanti''..
469.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
470.
``ye j²valokasmi sup±padhammino, pakkh² gahetv±na viheµhayanti te.
viheµhayitv± sakuºa½ janinda, te luddak±m± pasavetva p±pa½.
teme jan± luttasir± sayanti..
471.
``pah³tatoy± anig±dhak³l± {anikh±tak³l± (s²0 sy±0 p²0)}, nad² aya½ sandati suppatitth±.
ghamm±bhitatt± manuj± pivanti, p²tañca {pivata½ ca (s²0 sy±0 p²0 ka0)} tesa½ bhusa hoti p±ni..
472.
``bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, p²tañca tesa½ bhusa hoti p±ni''..
473.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
474.
``ye suddhadhañña½ pal±sena missa½, asuddhakamm± kayino dadanti.
ghamm±bhitatt±na pip±sit±na½, p²tañca tesa½ bhusa hoti p±ni''..
475.
``us³hi satt²hi ca tomarehi, dubhay±ni pass±ni tudanti kandata½.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± sattihat± sayanti''..
476.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
477.
``ye j²valokasmi as±dhukammino, adinnam±d±ya karonti j²vika½.
dhañña½ dhana½ rajata½ j±tar³pa½, aje¼akañc±pi pasu½ mahi½sa½ {mah²sa½ (s²0 p²0)}.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± sattihat± sayanti''..
478.
``g²v±ya baddh± kissa ime puneke, aññe vikant± {vikatt± (s²0 p²0)} bilakat± sayanti {puneke (s²0 p²0)}.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± bilakat± sayanti''..
479.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
480.
``orabbhik± s³karik± ca macchik±, pasu½ mahi½sañca aje¼akañca.
hantv±na s³nesu pas±rayi½su, te luddakamm± pasavetva p±pa½.
teme jan± bilakat± sayanti..
481.
``rahado aya½ muttakar²sap³ro, duggandhar³po asuci p³ti v±ti.
khud±paret± manuj± adanti, bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±.
pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi, ime nu macc± kimaka½su p±pa½.
yeme jan± muttakar²sabhakkh±''..
482.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
483.
``ye kecime k±raºik± virosak±, paresa½ hi½s±ya sad± niviµµh±.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, mittadduno m²¼hamadanti b±l±..
484.
``rahado aya½ lohitapubbap³ro, duggandhar³po asuci p³ti v±ti.
ghamm±bhitatt± manuj± pivanti, bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±.
pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi, ime nu macc± kimaka½su p±pa½.
yeme jan± lohitapubbabhakkh±''..
485.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
486.
``ye m±tara½ v± pitara½ v± j²valoke {pitara½ va j²valoke (s²0), pitara½ va loke (p²0)}, p±r±jik± arahante hananti.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± lohitapubbabhakkh±''..
487.
``jivhañca passa ba¼isena viddha½, vihata½ yath± saªkusatena camma½.
phandanti macch±va thalamhi khitt±, muñcanti khe¼a½ rudam±n± kimete..
488.
``bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± vaªkaghast± sayanti''..
489.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
490.
``ye keci sandh±nagat± {santh±nagat± (s²0 p²0), saºµh±nagat± (sy±0)} manuss±, agghena aggha½ kaya½ h±payanti.
kuµena kuµa½ dhanalobhahetu, channa½ yath± v±ricara½ vadh±ya..
491.
``na hi k³µak±rissa bhavanti t±º±, sakehi kammehi purakkhatassa.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± vaªkaghast± sayanti''..
492.
``n±r² im± samparibhinnagatt±, paggayha kandanti bhuje dujacc±.
sammakkhit± {samakkhit± (sy±0), samakkhik± (ka0)} lohitapubbalitt±, g±vo yath± ±gh±tane vikant±.
t± bh³mibh±gasmi½ sad± nikh±t±, khandh±tivattanti sajotibh³t±..
493.
``bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
im± nu n±riyo kimaka½su p±pa½, y± bh³mibh±gasmi½ sad± nikh±t±.
khandh±tivattanti sajotibh³t±''..
494.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
495.
``kolitthiy±yo {koliniy±yo (s²0 p²0)} idha j²valoke, asuddhakamm± asata½ ac±ru½.
t± dittar³p± {dhuttar³p± (ka0)} pati vippah±ya, añña½ ac±ru½ ratikhi¹¹ahetu.
t± j²valokasmi½ ram±payitv±, khandh±tivattanti sajotibh³t±..
496.
``p±de gahetv± kissa ime puneke, ava½sir± narake p±tayanti.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± ava½sir± narake p±tayanti''..
497.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
498.
``ye j²valokasmi as±dhukammino, parassa d±r±ni atikkamanti.
te t±dis± uttamabhaº¹athen±, teme jan± ava½sir± narake p±tayanti..
499.
``te vassap³g±ni bah³ni tattha, nirayesu dukkha½ vedana½ vedayanti.
na hi p±pak±rissa {k³µak±rissa (ka0)} bhavanti t±º±, sakehi kammehi purakkhatassa.
te luddakamm± pasavetva p±pa½, teme jan± ava½sir± narake p±tayanti''..
500.
``ucc±vac±me vividh± upakkam±, nirayesu dissanti sughorar³p±.
bhayañhi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su p±pa½, yeme jan± adhimatt± dukkh± tibb±.
khar± kaµuk± vedan± vedayanti''..
501.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ p±pakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
502.
``ye j²valokasmi sup±padiµµhino, viss±sakamm±ni karonti moh±.
parañca diµµh²su sam±dapenti, te p±padiµµhi½ {p±padiµµh² (s²0 sy±0), p±padiµµh²su (p²0)} pasavetva p±pa½.
teme jan± adhimatt± dukkh± tibb±, khar± kaµuk± vedan± vedayanti..
503.
``vidit± te mah±r±ja, ±v±s± p±pakammina½.
µh±n±ni luddakamm±na½, duss²l±nañca y± gati.
uyy±hi d±ni r±j²si, devar±jassa santike''..
504.
``pañcath³pa½ dissatida½ vim±na½, m±l±pi¼andh± sayanassa majjhe.
tatthacchati n±r² mah±nubh±v±, ucc±vaca½ iddhi vikubbam±n±..
505.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu n±r² kimak±si s±dhu½, y± modati saggapatt± vim±ne''..
506.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
507.
``yadi te sut± b²raº² j²valoke, ±m±yad±s² ahu br±hmaºassa.
s± pattak±le {pattak±la½ (s²0 sy±0 p²0)} atithi½ viditv±, m±t±va putta½ sakim±bhinand².
sa½yam± sa½vibh±g± ca, s± vim±nasmi modati..
508.
``daddallam±n± ±bhenti {±bhanti (sy±0 ka0)}, vim±n± satta nimmit±.
tattha yakkho mahiddhiko, sabb±bharaºabh³sito.
samant± anupariy±ti, n±r²gaºapurakkhato..
509.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu macco kimak±si s±dhu½, yo modati saggapatto vim±ne''..
510.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
511.
``soºadinno gahapati, esa d±napat² ahu.
esa pabbajituddissa, vih±re satta k±rayi..
512.
``sakkacca½ te upaµµh±si, bhikkhavo tattha v±sike.
acch±danañca bhattañca, sen±sana½ pad²piya½.
ad±si ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
513.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca {y± va (s²0 p²0)} pakkhassa aµµham² {aµµhami½ (s²0 p²0)}.
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
514.
``uposatha½ upavas², sad± s²lesu sa½vuto.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, so vim±nasmi modati..
515.
``pabh±sati mida½ byamha½, phalik±su sunimmita½.
n±r²varagaº±kiººa½, k³µ±g±ravarocita½.
upeta½ annap±nehi, naccag²tehi c³bhaya½..
516.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su s±dhu½, ye modare saggapatt± vim±ne''..
517.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
518.
``y± k±ci n±riyo idha j²valoke, s²lavantiyo up±sik±.
d±ne rat± nicca½ pasannacitt±, sacce µhit± uposathe appamatt±.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, t± vim±nasmi modare..
519.
``pabh±sati mida½ byamha½, ve¼uriy±su nimmita½.
upeta½ bh³mibh±gehi, vibhatta½ bh±gaso mita½..
520.
``±¼ambar± mudiªg± ca, naccag²t± suv±dit±.
dibb± sadd± niccharanti, savan²y± manoram±..
521.
``n±ha½ eva½gata½ j±tu {j±ta½ (ka0)}, eva½surucira½ pure.
sadda½ samabhij±n±mi, diµµha½ v± yadi v± suta½..
522.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su s±dhu½, ye modare saggapatt± vim±ne''..
523.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
524.
``ye keci macc± idha j²valoke, s²lavant± {s²lavanto (s²0 p²0)} up±sak±.
±r±me udap±ne ca, pap± saªkaman±ni ca.
arahante s²tibh³te {arahantesu s²tibh³tesu (ka0)}, sakkacca½ paµip±dayu½..
525.
``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.
ada½su ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
526.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham².
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
527.
``uposatha½ upavasu½, sad± s²lesu sa½vut±.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, te vim±nasmi modare..
528.
``pabh±sati mida½ byamha½, phalik±su sunimmita½.
n±r²varagaº±kiººa½, k³µ±g±ravarocita½..
529.
``upeta½ annap±nehi, naccag²tehi c³bhaya½.
najjo c±nupariy±ti, n±n±pupphadum±yut±..
530.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu macco kimak±si s±dhu½, yo modat² saggapatto vim±ne''..
531.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
532.
``mithil±ya½ gahapati, esa d±napat² ahu.
±r±me udap±ne ca, pap± saªkaman±ni ca.
arahante s²tibh³te, sakkacca½ paµip±dayi..
533.
``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.
ad±si ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
534.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham².
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
535.
``uposatha½ upavas², sad± s²lesu sa½vuto.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, so vim±nasmi modati''..
536.
``pabh±sati mida½ byamha½, phalik±su sunimmita½ {ve¼uriy±su nimmita½ (p²0)}.
n±r²varagaº±kiººa½ , k³µ±g±ravarocita½..
537.
``upeta½ annap±nehi, naccag²tehi c³bhaya½.
najjo c±nupariy±ti, n±n±pupphadum±yut±..
538.
``r±j±yatan± kapitth± ca, amb± s±l± ca jambuyo.
tinduk± ca piy±l± ca, dum± niccaphal± bah³..
539.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu macco kimak±si s±dhu½, yo modat² saggapatto vim±ne''..
540.
``tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
541.
``mithil±ya½ gahapati, esa d±napat² ahu.
±r±me udap±ne ca, pap± saªkaman±ni ca.
arahante s²tibh³te, sakkacca½ paµip±dayi..
542.
``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.
ad±si ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
543.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham².
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
544.
``uposatha½ upavas², sad± s²lesu sa½vuto.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, so vim±nasmi modati''..
545.
``pabh±sati mida½ byamha½, ve¼uriy±su nimmita½.
upeta½ bh³mibh±gehi, vibhatta½ bh±gaso mita½..
546.
``±¼ambar± mudiªg± ca, naccag²t± suv±dit±.
diby± sadd± niccharanti, savan²y± manoram±..
547.
``n±ha½ eva½gata½ j±tu {j±ta½ (ka0)}, eva½suruciya½ pure.
sadda½ samabhij±n±mi, diµµha½ v± yadi v± suta½..
548.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu macco kimak±si s±dhu½, yo modati saggapatto vim±ne''..
549.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
550.
``b±r±ºasiya½ gahapati, esa d±napat² ahu.
±r±me udap±ne ca, pap± saªkaman±ni ca.
arahante s²tibh³te, sakkacca½ paµip±dayi..
551.
``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.
ad±si ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
552.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham².
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
553.
``uposatha½ upavas², sad±s²lesu sa½vuto.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, so vim±nasmi modati..
554.
``yath± udayam±dicco, hoti lohitako mah±.
tath³pama½ ida½ byamha½, j±tar³passa nimmita½..
555.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
aya½ nu macco kimak±si s±dhu½, yo modat² saggapatto vim±ne''..
556.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
557.
``s±vatthiya½ gahapati, esa d±napat² ahu.
±r±me udap±ne ca, pap± saªkaman±ni ca.
arahante s²tibh³te, sakkacca½ paµip±dayi..
558.
``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.
ad±si ujubh³tesu, vippasannena cetas±..
559.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham².
p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±hita½..
560.
``uposatha½ upavas², sad± s²lesu sa½vuto.
sa½yam± sa½vibh±g± ca, so vim±nasmi modati..
561.
``veh±yas± me bahuk±, j±tar³passa nimmit±.
daddallam±n± ±bhenti, vijjuvabbhaghanantare..
562.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ime nu macc± kimaka½su s±dhu½, ye modare saggapatt± vim±ne''..
563.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
564.
``saddh±ya suniviµµh±ya, saddhamme suppavedite.
aka½su satthu vacana½, samm±sambuddhas±sane {samm±sambuddhas±vak± (sy±0), samm±sambuddhas±sana½ (p²0)}.
tesa½ et±ni µh±n±ni, y±ni tva½ r±ja passasi..
565.
``vidit± te mah±r±ja, ±v±s± p±pakammina½.
atho kaly±ºakamm±na½, µh±n±ni vidit±ni te.
uyy±hi d±ni r±j²si, devar±jassa santike''..
566.
``sahassayutta½ hayav±hi½, dibbay±namadhiµµhito.
y±yam±no mah±r±j±, add± s²dantare nage.
disv±n±mantay² s³ta½, ``ime ke n±ma pabbat±''..
567.
{aya½ g±th± s²0 sy±0 p²0 potthakesu aµµhakath±yañca na dissati} tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato {aya½ g±th± s²0 sy±0 p²0 potthakesu aµµhakath±yañca na dissati}..
568.
``sudassano karav²ko, ²sadharo {isindharo (sy±0), ²sandharo (ka0)} yugandharo.
nemindharo vinatako, assakaººo gir² brah±..
569.
``ete s²dantare nag±, anupubbasamuggat±.
mah±r±j±nam±v±s± , y±ni tva½ r±ja passasi..
570.
``anekar³pa½ rucira½, n±n±citra½ pak±sati.
±kiººa½ indasadisehi, byaggheheva surakkhita½ {purakkhita½ (sy±0 ka0)}..
571.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ima½ nu dv±ra½ kimabhaññam±hu {kimabhiññam±hu (s²0 p²0)}, (manorama dissati d³ratova..) {( ) aya½ p±µho sy±mapotthakeyeva dissati}
572.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
573.
``citrak³µoti ya½ ±hu, devar±japavesana½.
sudassanassa girino, dv±rañheta½ pak±sati..
574.
``anekar³pa½ rucira½, n±n±citra½ pak±sati.
±kiººa½ indasadisehi, byaggheheva surakkhita½.
pavisetena r±j²si, araja½ bh³mimakkama''..
575.
``sahassayutta½ hayav±hi½, dibbay±namadhiµµhito.
y±yam±no mah±r±j±, add± devasabha½ ida½..
576.
``yath± sarade ±k±se {±k±so (s²0 sy±0 p²0)}, n²lobh±so padissati.
tath³pama½ ida½ byamha½, ve¼uriy±su nimmita½..
577.
``vitt² hi ma½ vindati s³ta disv±, pucch±mi ta½ m±tali devas±rathi.
ima½ nu byamha½ kimabhaññam±hu {kimabhiññam±hu (s²0 p²0)}, (manorama dissati d³ratova..) {( ) aya½ p±µho sy±mapotthakeyeva dissati}
578.
tassa puµµho viy±k±si, m±tali devas±rathi.
vip±ka½ puññakamm±na½, j±na½ akkh±sij±nato..
579.
``sudhamm± iti ya½ ±hu, passes± {eses± (sy±0 ka0)} dissate sabh±.
ve¼uriy±rucir± citr±, dh±rayanti sunimmit±..
580.
``aµµha½s± sukat± thambh±, sabbe ve¼uriy±may±.
yattha dev± t±vati½s±, sabbe indapurohit±..
581.
``attha½ devamanuss±na½, cintayant± samacchare.
pavisetena r±j²si, dev±na½ anumodana½''..
582.
``ta½ dev± paµinandi½su, disv± r±j±nam±gata½.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
nis²da d±ni r±j²si, devar±jassa santike''..
583.
``sakkopi paµinandittha {paµinanditv± (ka0)}, vedeha½ mithilaggaha½.
nimantayittha {nimantay² ca (s²0 p²0)} k±mehi, ±sanena ca v±savo..
584.
``s±dhu khosi anuppatto, ±v±sa½ vasavattina½.
vasa devesu r±j²si, sabbak±masamiddhisu.
t±vati½sesu devesu, bhuñja k±me am±nuse''..
585.
``yath± y±citaka½ y±na½, yath± y±citaka½ dhana½.
eva½sampadameveta½, ya½ parato d±napaccay±..
586.
``na c±hametamicch±mi, ya½ parato d±napaccay±.
saya½kat±ni puññ±ni, ta½ me ±veºika½ {±veºiya½ (s²0 sy±0 p²0), ±venika½ (ka0)} dhana½..
587.
``soha½ gantv± manussesu, k±h±mi kusala½ bahu½.
d±nena samacariy±ya, sa½yamena damena ca.
ya½ katv± sukhito hoti, na ca pacch±nutappati''..
588.
``bah³pak±ro no bhava½, m±tali devas±rathi.
yo me kaly±ºakamm±na½, p±p±na½ paµidassayi'' {paµida½sayi (p²0)}..
589.
``ida½ vatv± nimir±j±, vedeho mithilaggaho.
puthuyañña½ yajitv±na, sa½yama½ ajjhup±gam²''ti..
nimij±taka½ {nemir±jaj±taka½ (sy±0)} catuttha½.
542. umaªgaj±taka½ (5)
590.
``pañc±lo sabbasen±ya, brahmadattoyam±gato.
s±ya½ pañc±liy± sen±, appameyy± mahosadha..
591.
``v²thimat² {piµµhimat² (s²0 p²0), viddhimat² (sy±0)} pattimat², sabbasaªg±makovid±.
oh±rin² saddavat², bherisaªkhappabodhan±..
592.
``lohavijj± alaªk±r±, dhajin² v±marohin².
sippiyehi susampann±, s³rehi suppatiµµhit±..
593.
``dasettha paº¹it± ±hu, bh³ripaññ± rahogam± {rahogat± (sy±0 ka0)}.
m±t± ek±das² rañño, pañc±liya½ pas±sati..
594.
``athetthekasata½ khaty±, anuyant± yasassino.
acchinnaraµµh± byathit±, pañc±liya½ {pañc±l²na½ (bah³su)} vasa½ gat±..
595.
``ya½vad±-takkar± rañño, ak±m± piyabh±ºino.
pañc±lamanuy±yanti, ak±m± vasino gat±..
596.
``t±ya sen±ya mithil±, tisandhipariv±rit±.
r±jadh±n² videh±na½, samant± parikhaññati..
597.
``uddha½ t±rakaj±t±va, samant± pariv±rit±.
mahosadha vij±n±hi, katha½ mokkho bhavissati''..
598.
``p±de deva pas±rehi, bhuñja k±me ramassu ca.
hitv± pañc±liya½ sena½, brahmadatto pal±yiti'' {pal±yati (s²0 sy±0)}..
599.
``r±j± santhavak±mo te, ratan±ni pavecchati.
±gacchantu ito {tato (s²0 sy±0)} d³t±, mañjuk± piyabh±ºino..
600.
``bh±santu muduk± v±c±, y± v±c± paµinandit±.
pañc±lo ca videho ca {pañc±l± ca videh± ca (s²0 p²0)}, ubho ek± bhavantu te''..
601.
``katha½ nu kevaµµa mahosadhena, sam±gamo ±si tadiªgha br³hi.
kacci te paµinijjhatto, kacci tuµµho mahosadho''..
602.
``anariyar³po puriso janinda, asammodako thaddho asabbhir³po.
yath± m³go ca badhiro ca, na kiñcittha½ abh±satha'' {abh±sittha (ka0)}..
603.
``addh± ida½ mantapada½ sududdasa½, attho suddho narav²riyena diµµho.
tath± hi k±yo mama sampavedhati, hitv± saya½ ko parahatthamessati''..
604.
``channañhi ek±va mat² sameti, ye paº¹it± uttamabh³ripatt±.
y±na½ ay±na½ atha v±pi µh±na½, mahosadha tvampi mati½ karohi''..
605.
``j±n±si kho r±ja mah±nubh±vo, mahabbalo c³¼anibrahmadatto.
r±j± ca ta½ icchati m±raºattha½ {k±raºattha½ (s²0 p²0)}, miga½ yath± okacarena luddo..
606.
``yath±pi maccho ba¼isa½, vaªka½ ma½sena ch±dita½.
±magiddho na j±n±ti, maccho maraºamattano..
607.
``evameva tuva½ r±ja, c³¼aneyyassa dh²tara½.
k±magiddho na j±n±si, macchova maraºamattano..
608.
``sace gacchasi pañc±la½, khippamatta½ jahissati.
miga½ panth±nubandha½va {path±nupanna½va (s²0 sy±0 p²0)}, mahanta½ bhayamessati''..
609.
``mayameva b±lamhase e¼am³g±, ye uttamatth±ni tay² lapimh±.
kimeva tva½ naªgalakoµiva¹¹ho, atth±ni j±n±si yath±pi aññe''..
610.
``ima½ gale gahetv±na, n±setha vijit± mama.
yo me ratanal±bhassa, antar±y±ya bh±sati''..
611.
``tato ca so apakkamma, vedehassa upantik±.
atha ±mantay² d³ta½, m±dhara½ {ma¹hara½ (s²0), m±dhura½ (sy±0), m±µhara½ (p²0)} suvapaº¹ita½..
612.
``ehi samma haritapakkha {har²pakkha (s²0 p²0)}, veyy±vacca½ karohi me.
atthi pañc±lar±jassa, s±¼ik± sayanap±lik±..
613.
`ta½ bandhanena {ta½ pattharena (s²0 p²0), ta½ santhavena (sy±0)} pucchassu, s± hi sabbassa kovid±.
s± tesa½ sabba½ j±n±ti, rañño ca kosiyassa ca..
614.
```±mo'ti so paµissutv±, m±dharo suvapaº¹ito.
agam±si haritapakkho {har²pakkho (s²0 p²0)}, s±¼ik±ya upantika½..
615.
``tato ca kho so gantv±na, m±dharo suvapaº¹ito.
ath±mantayi sughara½, s±¼ika½ mañjubh±ºika½..
616.
`kacci te sughare khaman²ya½, kacci vesse an±maya½.
kacci te madhun± l±j±, labbhate sughare tuva½' {tava (s²0 p²0)}..
617.
`kusalañceva me samma, atho samma an±maya½.
atho me madhun± l±j±, labbhate suvapaº¹ita..
618.
`kuto nu samma ±gamma, kassa v± pahito tuva½.
na ca mesi ito pubbe, diµµho v± yadi v± suto''..
619.
``ahosi½ sivir±jassa, p±s±de sayanap±lako.
tato so dhammiko r±j±, baddhe mocesi bandhan±''..
620.
``tassa mek± dutiy±si, s±¼ik± mañjubh±ºik±.
ta½ tattha avadh² seno, pekkhato sughare mama''..
621.
``tass± k±m± hi sammatto, ±gatosmi tavantike.
sace kareyya {kareyy±si (s²0), kareyu (sy±0), kareyy±si me (p²0)} ok±sa½, ubhayova vas±mase''..
622.
``suvova suvi½ k±meyya, s±¼iko pana s±¼ika½.
suvassa s±¼ik±yeva {s±¼ik±ya ca (s²0 p²0)}, sa½v±so hoti k²diso''..
623.
``yoya½ k±me {ya½ ya½ k±m² (s²0 p²0)} k±mayati, api caº¹±lik±mapi.
sabbo hi sadiso hoti, natthi k±me as±diso''..
624.
``atthi jamp±vat² {jamb±vat² (s²0 sy±0), camp±vat² (ka0)} n±ma, m±t± sivissa {sibbissa (s²0 p²0)} r±jino.
s± bhariy± v±sudevassa, kaºhassa mahes² piy±..
625.
``raµµhavat² {rathavat² (s²0 p²0), ratanavat² (sy±0)} kimpuris², s±pi vaccha½ ak±mayi.
manusso migiy± saddhi½, natthi k±me as±diso''..
626.
``handa khv±ha½ gamiss±mi, s±¼ike mañjubh±ºike.
paccakkh±nupadañheta½, atimaññasi n³na ma½''..
627.
``na sir² taram±nassa, m±dhara suvapaº¹ita.
idheva t±va acchassu, y±va r±j±na dakkhasi {dakkhisi (p²0)}.
sossi {sossasi (s²0)} sadda½ mudiªg±na½, ±nubh±vañca r±jino''..
628.
``yo nu khv±ya½ tibbo saddo, tirojanapade {tirojanapada½ (p²0 ka0)} suto.
dh²t± pañc±lar±jassa, osadh² viya vaººin².
ta½ dassati videh±na½, so viv±ho bhavissati''..
629.
``ediso m± {nediso te (s²0)} amitt±na½, viv±ho hotu m±dhara.
yath± pañc±lar±jassa, vedehena bhavissati''..
630.
``±nayitv±na vedeha½, pañc±l±na½ rathesabho.
tato na½ gh±tayissati, nassa sakh² bhavissati''..
631.
``handa kho ma½ anuj±n±hi, rattiyo sattamattiyo.
y±v±ha½ sivir±jassa, ±rocemi mahesino.
laddho ca me ±vasatho, s±¼ik±ya upantika½'' {upantik± (s²0 ka0)}..
632.
``handa kho ta½ anuj±n±mi, rattiyo sattamattiyo.
sace tva½ sattarattena, n±gacchasi mamantike.
maññe okkantasatta½ {okkantasanta½ (sy±0 p²0 ka0)} ma½, mat±ya ±gamissasi''..
633.
``tato ca kho so gantv±na, m±dharo suvapaº¹ito.
mahosadhassa akkh±si, s±¼ik±vacana½ ida½''..
634.
``yasseva ghare bhuñjeyya bhoga½, tasseva attha½ puriso careyya''.
``hand±ha½ gacch±mi pure janinda, pañc±lar±jassa pura½ suramma½.
nivesan±ni m±petu½, vedehassa yasassino..
635.
``nivesan±ni m±petv±, vedehassa yasassino.
yad± te pahiºeyy±mi, tad± eyy±si khattiya''..
636.
``tato ca p±y±si pure mahosadho, pañc±lar±jassa pura½ suramma½.
nivesan±ni m±petu½, vedehassa yasassino''..
637.
``nivesan±ni m±petv±, vedehassa yasassino.
athassa p±hiº² d³ta½, {natthi s²0 p²0 potthakesu} vedeha½ mithilaggaha½ {natthi s²0 p²0 potthakesu}.
ehi d±ni mah±r±ja, m±pita½ te nivesana½''..
638.
``tato ca r±j± p±y±si, sen±ya caturaªgiy± {caturaªginiy± (ka0)}.
anantav±hana½ daµµhu½, ph²ta½ kapiliya½ {kampilliya½ (s²0 p²0)} pura½''..
639.
``tato ca kho so gantv±na, brahmadattassa p±hiºi.
`±gato'smi mah±r±ja, tava p±d±ni vanditu½..
640.
`dad±hi d±ni me bhariya½, n±ri½ sabbaªgasobhini½.
suvaººena paµicchanna½, d±s²gaºapurakkhata½'''..
641.
``sv±gata½ teva {te (s²0), tepi (sy±0), tena (p²0)} vedeha, atho te adur±gata½.
nakkhatta½yeva paripuccha, aha½ kañña½ dad±mi te.
suvaººena paµicchanna½, d±s²gaºapurakkhata½''..
642.
``tato ca r±j± vedeho, nakkhatta½ paripucchatha {paripucchati (sy±0 ka0)}.
nakkhatta½ paripucchitv±, brahmadattassa p±hiºi..
643.
``dad±hi d±ni me bhariya½, n±ri½ sabbaªgasobhini½.
suvaººena paµicchanna½, d±s²gaºapurakkhata½''..
644.
``dad±mi d±ni te bhariya½, n±ri½ sabbaªgasobhini½.
suvaººena paµicchanna½, d±s²gaºapurakkhata½''..
645.
``hatth² ass± rath± patt², sen± tiµµhanti vammit± {vammik± (sy±0 ka0)}.
ukk± paditt± jh±yanti, kinnu maññanti paº¹it±..
646.
``hatth² ass± rath± patt², sen± tiµµhanti vammit± {vammik± (sy±0 ka0)}.
ukk± paditt± jh±yanti, ki½ nu k±hanti {k±hati (ka0)} paº¹ita''..
647.
``rakkhati ta½ mah±r±ja, c³¼aneyyo mahabbalo.
paduµµho brahmadattena {paduµµho te brahmadatto (s²0 sy±0 p²0)}, p±to ta½ gh±tayissati''..
648.
``ubbedhati me hadaya½, mukhañca parisussati.
nibbuti½ n±dhigacch±mi, aggida¹¹hova ±tape..
649.
``kamm±r±na½ yath± ukk±, anto jh±yati no bahi.
evampi hadaya½ mayha½, anto jh±yati no bahi''..
650.
``pamatto mantan±t²to, bhinnamantosi khattiya.
id±ni kho ta½ t±yantu, paº¹it± mantino jan±..
651.
``akatv±maccassa vacana½, atthak±mahitesino.
attap²tirato r±j±, migo k³µeva ohito..
652.
``yath±pi maccho ba¼isa½, vaªka½ ma½sena ch±dita½.
±magiddho na j±n±ti, maccho maraºamattano..
653.
``evameva tuva½ r±ja, c³¼aneyyassa dh²tara½.
k±magiddho na j±n±si, macchova maraºamattano..
654.
``sace gacchasi pañc±la½, khippamatta½ jahissasi.
miga½ panth±nubandha½va, mahanta½ bhayamessati..
655.
``anariyar³po puriso janinda, ah²va ucchaªgagato ¹aseyya.
na tena mitti½ kayir±tha dh²ro {pañño (p²0)}, dukkho have k±purisena {k±purisehi (ka0)} saªgamo..
656.
``yadeva {ya½ tveva (s²0 sy±0 p²0)} jaññ± purisa½ {puriso (sy±0 ka0)} janinda, s²lav±ya½ bahussuto.
teneva mitti½ kayir±tha dh²ro, sukho have sappurisena saªgamo''..
657.
``b±lo tuva½ e¼am³gosi r±ja, yo uttamatth±ni may² lapittho.
kimevaha½ naªgalakoµiva¹¹ho, atth±ni j±n±mi {j±nissa½ (s²0 sy±0 p²0)} yath±pi aññe..
658.
``ima½ gale gahetv±na, n±setha vijit± mama.
yo me ratanal±bhassa, antar±y±ya bh±sati''..
659.
``mahosadha at²tena, n±nuvijjhanti paº¹it±.
ki½ ma½ assa½va sambandha½, patodeneva vijjhasi..
660.
``sace passasi mokkha½ v±, khema½ v± pana passasi.
teneva ma½ anus±sa, ki½ at²tena vijjhasi''..
661.
``at²ta½ m±nusa½ kamma½, dukkara½ durabhisambhava½.
na ta½ sakkomi mocetu½, tva½ paj±nassu {tvampi j±nassu (s²0 p²0)} khattiya..
662.
``santi veh±yas± {veh±say± (s²0 p²0)} n±g±, iddhimanto yasassino.
tepi ±d±ya gaccheyyu½, yassa honti tath±vidh±..
663.
``santi veh±yas± ass±, iddhimanto yasassino.
tepi ±d±ya gaccheyyu½, yassa honti tath±vidh±..
664.
``santi veh±yas± pakkh², iddhimanto yasassino.
tepi ±d±ya gaccheyyu½, yassa honti tath±vidh±..
665.
``santi veh±yas± yakkh±, iddhimanto yasassino.
tepi ±d±ya gaccheyyu½, yassa honti tath±vidh±..
666.
``at²ta½ m±nusa½ kamma½, dukkara½ durabhisambhava½.
na ta½ sakkomi mocetu½, antalikkhena khattiya''..
667.
``at²radass² puriso, mahante udakaººave.
yattha so labhate g±dha½ {n±va½ (ka0)}, tattha so vindate sukha½..
668.
``eva½ amhañca rañño ca, tva½ patiµµh± mahosadha.
tva½ nosi mantina½ seµµho, amhe dukkh± pamocaya''..
669.
``at²ta½ m±nusa½ kamma½, dukkara½ durabhisambhava½.
na ta½ sakkomi mocetu½, tva½ paj±nassu senaka''..
670.
``suºohi meta½ {eta½ (s²0 ka0)} vacana½, passa sena½ {passase'ta½ (s²0 p²0)} mahabbhaya½.
senaka½ d±ni pucch±mi, ki½ kicca½ idha maññasi''..
671.
``aggi½ v± dv±rato dema, gaºh±mase vikantana½ {vikattana½ (s²0 p²0)}.
aññamañña½ vadhitv±na, khippa½ hiss±ma j²vita½.
m± no r±j± brahmadatto, cira½ dukkhena m±rayi''..
672.
``suºohi meta½ vacana½, passa sena½ mahabbhaya½.
pukkusa½ d±ni pucch±mi, ki½ kicca½ idha maññasi''..
673.
``visa½ kh±ditv± miyy±ma, khippa½ hiss±ma j²vita½.
m± no r±j± brahmadatto, cira½ dukkhena m±rayi''..
674.
``suºohi meta½ vacana½, passa sena½ mahabbhaya½.
k±minda½ {k±vinda½ (s²0 p²0)} d±ni pucch±mi, ki½ kicca½ idha maññasi''..
675.
``rajjuy± bajjha miyy±ma, pap±t± papat±mase {papatemase (s²0 p²0)}.
m± no r±j± brahmadatto, cira½ dukkhena m±rayi''..
676.
``suºohi meta½ vacana½, passa sena½ mahabbhaya½.
devinda½ d±ni pucch±mi, ki½ kicca½ idha maññasi''..
677.
``aggi½ v± dv±rato dema, gaºh±mase vikantana½.
aññamañña½ vadhitv±na, khippa½ hiss±ma j²vita½.
na no sakkoti mocetu½, sukheneva mahosadho''..
678.
``yath± kadalino s±ra½, anvesa½ n±dhigacchati.
eva½ anvesam±n± na½, pañha½ najjhagam±mase..
679.
``yath± simbalino s±ra½, anvesa½ n±dhigacchati.
eva½ anvesam±n± na½, pañha½ najjhagam±mase..
680.
``adese vata no vuµµha½, kuñjar±na½vanodake.
sak±se dummanuss±na½, b±l±na½ avij±nata½..
681.
``ubbedhati me hadaya½, mukhañca parisussati.
nibbuti½ n±dhigacch±mi, aggida¹¹hova ±tape..
682.
``kamm±r±na½ yath± ukk±, anto jh±yati no bahi.
evampi hadaya½ mayha½, anto jh±yati no bahi''..
683.
``tato so paº¹ito dh²ro, atthadass² mahosadho.
vedeha½ dukkhita½ disv±, ida½ vacanamabravi..
684.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, r±huggaha½va {r±hugahita½va (s²0 sy±0 p²0)} candima½..
685.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, r±huggaha½va s³riya½..
686.
``m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, paªke sanna½va kuñjara½..
687.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, pe¼±baddha½va pannaga½..
688.
{aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati} `m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, pakkhi½ baddha½va pañjare {aya½ g±th± s²0 p²0 potthakesu na dissati}..
689.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, macche j±lagateriva..
690.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
aha½ ta½ mocayiss±mi, sayoggabalav±hana½..
691.
`m± tva½ bh±yi mah±r±ja, m± tva½ bh±yi rathesabha.
pañc±la½ v±hayiss±mi {b±hayiss±mi (sy±0), v±rayiss±mi (ka0)}, k±kasena½va le¹¹un±..
692.
`adu paññ± kimatthiy±, amacco v±pi t±diso.
yo ta½ samb±dhapakkhanda½ {samb±dhapakkhanta½ (s²0 p²0)}, dukkh± na parimocaye'''..
693.
``etha m±ºav± uµµhetha, mukha½ sodhetha sandhino.
vedeho sahamaccehi, umaªgena {ummaggena (s²0 p²0), ummaªge (sy±0) evamuparipi} gamissati''..
694.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, paº¹itass±nuc±rino {paº¹itass±nus±rino (s²0 sy±0 p²0)}.
umaªgadv±ra½ vivari½su, yantayutte ca agga¼e''..
695.
``purato senako y±ti, pacchato ca mahosadho.
majjhe ca r±j± vedeho, amaccapariv±rito''..
696.
``umaªg± nikkhamitv±na, vedeho n±vam±ruhi.
abhir³¼hañca ta½ ñatv± {abhiruyhañca ñatv±na (sy±0 ka0)}, anus±si mahosadho..
697.
`aya½ te sasuro deva, aya½ sassu jan±dhipa.
yath± m±tu paµipatti, eva½ te hotu sassuy±..
698.
`yath±pi niyako bh±t±, saudariyo ekam±tuko.
eva½ pañc±lacando te, dayitabbo rathesabha..
699.
`aya½ pañc±lacand² te, r±japutt² abhicchit± {abhijjhit± (s²0 sy±0 p²0)}.
k±ma½ karohi te t±ya, bhariy± te rathesabha'''..
700.
``±ruyha n±va½ taram±no, kinnu t²ramhi tiµµhasi.
kicch± mutt±mha dukkhato, y±ma d±ni mahosadha''..
701.
``nesa dhammo mah±r±ja, yoha½ sen±ya n±yako.
senaªga½ parih±petv±, att±na½ parimocaye..
702.
``nivesanamhi te deva, senaªga½ parih±pita½.
ta½ dinna½ brahmadattena, ±nayissa½ rathesabha''..
703.
``appaseno mah±sena½, katha½ viggayha {niggayha (sy±0 ka0)} µhassasi.
dubbalo balavantena, vihaññissasi paº¹ita''..
704.
``appasenopi ce mant², mah±sena½ amantina½.
jin±ti r±j± r±j±no, ±diccovudaya½ tama½''..
705.
``susukha½ vata sa½v±so, paº¹iteh²ti senaka.
pakkh²va pañjare baddhe, macche j±lagateriva.
amittahatthattagate {amittassa hatthagate (ka0)}, mocay² no mahosadho''..
706.
``evameta½ {evameva (sy±0)} mah±r±ja, paº¹it± hi sukh±vah±.
pakkh²va pañjare baddhe, macche j±lagateriva.
amittahatthattagate, mocay² no mahosadho''..
707.
``rakkhitv± kasiºa½ ratti½, c³¼aneyyo mahabbalo.
udenta½ aruºuggasmi½, upak±ri½ up±gami..
708.
``±ruyha pavara½ n±ga½, balavanta½ saµµhih±yana½.
r±j± avoca pañc±lo, c³¼aneyyo mahabbalo..
709.
``sannaddho maºivammena {maºicammena (sy±0)}, saram±d±ya p±ºin±.
pesiye ajjhabh±sittha, puthugumbe sam±gate..
710.
``hatth±rohe an²kaµµhe, rathike pattik±rake.
up±sanamhi katahatthe, v±lavedhe sam±gate''..
711.
``pesetha kuñjare dant², balavante saµµhih±yane.
maddantu kuñjar± nagara½, vedehena sum±pita½..
712.
``vacchadantamukh± set±, tikkhagg± aµµhivedhino.
paºunn± dhanuvegena, sampatantutar²tar±..
713.
``m±ºav± vammino s³r±, citradaº¹ayut±vudh±.
pakkhandino mah±n±g±, hatth²na½ hontu sammukh±..
714.
``sattiyo teladhot±yo, accimant± {accimant² (s²0)} pabhassar±.
vijjotam±n± tiµµhantu, satara½s²va {satara½s± viya (s²0)} t±rak±..
715.
``±vudhabalavant±na½, guºik±y³radh±rina½.
et±dis±na½ yodh±na½, saªg±me apal±yina½.
vedeho kuto muccissati, sace pakkh²va k±hiti..
716.
``ti½sa me purisan±vutyo, sabbevekekaniccit±.
yesa½ sama½ na pass±mi, kevala½ mahima½ cara½..
717.
``n±g± ca kappit± dant², balavanto saµµhih±yan±.
yesa½ khandhesu sobhanti, kum±r± c±rudassan±.
718.
``p²t±laªk±r± p²tavasan±, p²tuttaraniv±san±.
n±gakhandhesu sobhanti, devaputt±va nandane..
719.
``p±µh²navaºº± netti½s±, teladhot± pabhassar±.
niµµhit± naradh²rehi {narav²rehi (s²0 sy±0 p²0)}, samadh±r± sunissit±..
720.
``vell±lino v²tamal±, sikk±yasamay± da¼h±.
gahit± balavantehi, suppah±rappah±ribhi..
721.
``suvaººatharusampann±, lohitakacchupadh±rit±.
vivattam±n± sobhanti, vijjuvabbhaghanantare..
722.
``paµ±k± {pat±k± (s²0 p²0), pathak± (sy±0)} vammino s³r±, asicammassa kovid±.
dhanuggah± sikkhitar± {tharuggah± sikkhit±ro (s²0 p²0)}, n±gakhandhe nip±tino {n±gakhandh±tip±tino (s²0 p²0)}..
723.
``et±disehi parikkhitto, natthi mokkho ito tava.
pabh±va½ te na pass±mi, yena tva½ mithila½ vaje''..
724.
``ki½ nu santaram±nova, n±ga½ pesesi kuñjara½.
pahaµµhar³po ±patasi {±gamasi (sy±0), ±tapasi (ka0)}, siddhatthosm²ti {laddhatthosm²ti (s²0 sy±0 p²0)} maññasi..
725.
``ohareta½ dhanu½ c±pa½, khurappa½ paµisa½hara.
ohareta½ subha½ vamma½, ve¼uriyamaºisanthata½'' {ve¼uriyamaºisannibha½ (sy±0)}..
726.
``pasannamukhavaººosi, mitapubbañca bh±sasi.
hoti kho maraºak±le, edis² {t±dis² (s²0 p²0)} vaººasampad±''..
727.
``mogha½ te gajjita½ r±ja, bhinnamantosi khattiya.
duggaºhosi {duggaºho hi (s²0 sy±0 p²0)} tay± r±j±, kha¼uªkeneva {kha¼uªgeneva (ka0)} sindhavo..
728.
``tiººo hiyyo r±j± gaªga½, s±macco saparijjano.
ha½sar±ja½ yath± dhaªko, anujjava½ patissasi''..
729.
``siªg±l± rattibh±gena, phulla½ disv±na ki½suka½.
ma½sapes²ti maññant±, pariby³¼h± mig±dham±..
730.
``v²tivatt±su ratt²su, uggatasmi½ div±kare {div±kare (s²0 sy±0 p²0)}.
ki½suka½ phullita½ disv±, ±sacchinn± mig±dham±..
731.
``evameva tuva½ r±ja, vedeha½ pariv±riya {pariv±raya (sy±0 p²0), pariv±rita½ (ka0)}.
±sacchinno gamissasi, siªg±l± ki½suka½ yath±''..
732.
``imassa hatthe p±de ca, kaººan±sañca chindatha.
yo me amitta½ hatthagata½, vedeha½ parimocayi..
733.
``ima½ ma½sa½va p±tabya½ {ma½sa½va p±tabba½ (s²0 p²0), ma½sañca p±tabya½ (ka0)}, s³le katv± pacantu na½.
yo me amitta½ hatthagata½, vedeha½ parimocayi..
734.
``yath±pi ±sabha½ camma½, pathaby± vitaniyyati.
s²hassa atho byagghassa, hoti saªkusam±hata½..
735.
``eva½ ta½ vitanitv±na, vedhayiss±mi sattiy±.
yo me amitta½ hatthagata½, vedeha½ parimocayi''..
736.
``sace me hatthe p±de ca, kaººan±sañca checchasi.
eva½ pañc±lacandassa, vedeho chedayissati..
737.
``sace me hatthe p±de ca, kaººan±sañca checchasi.
eva½ pañc±lacandiy±, vedeho chedayissati..
738.
``sace me hatthe p±de ca, kaººan±sañca checchasi.
eva½ nand±ya deviy±, vedeho chedayissati..
739.
``sace me hatthe p±de ca, kaººan±sañca checchasi.
eva½ te puttad±rassa, vedeho chedayissati..
740.
``sace ma½sa½va p±tabya½, s³le katv± pacissasi.
eva½ pañc±lacandassa, vedeho p±cayissati..
741.
``sace ma½sa½va p±tabya½, s³le katv± pacissasi.
eva½ pañc±lacandiy±, vedeho p±cayissati..
742.
``sace ma½sa½va p±tabya½, s³le katv± pacissasi.
eva½ nand±ya deviy±, vedeho p±cayissati..
743.
``sace ma½sa½va p±tabya½, s³le katv± pacissasi.
eva½ te puttad±rassa, vedeho p±cayissati..
744.
``sace ma½ vitanitv±na, vedhayissasi sattiy±.
eva½ pañc±lacandassa, vedeho vedhayissati..
745.
``sace ma½ vitanitv±na, vedhayissasi sattiy±.
eva½ pañc±lacandiy±, vedeho vedhayissati..
746.
``sace ma½ vitanitv±na, vedhayissasi sattiy±.
eva½ nand±ya deviy±, vedeho vedhayissati..
747.
``sace ma½ vitanitv±na, vedhayissasi sattiy±.
eva½ te puttad±rassa, vedeho vedhayissati.
eva½ no mantita½ raho, vedehena may± saha..
748.
``yath±pi palasata½ camma½, kontimant±suniµµhita½ {kont²mant²suniµµhita½ (s²0 p²0)}.
upeti tanut±º±ya, sar±na½ paµihantave..
749.
``sukh±vaho dukkhanudo, vedehassa yasassino.
mati½ te paµihaññ±mi, usu½ palasatena v±''..
750.
``iªgha passa mah±r±ja, suñña½ antepura½ tava.
orodh± ca kum±r± ca, tava m±t± ca khattiya.
umaªg± n²haritv±na, vedehassupan±mit±''..
751.
``iªgha antepura½ mayha½, gantv±na vicin±tha na½.
yath± imassa vacana½, sacca½ v± yadi v± mus±''..
752.
``evameta½ mah±r±ja, yath± ±ha mahosadho.
suñña½ antepura½ sabba½, k±kapaµµanaka½ yath±''..
753.
``ito gat± mah±r±ja, n±r² sabbaªgasobhan±.
kosambaphalakasussoº² {kosumbhaphalakasussoº² (s²0 sy±0 p²0)}, ha½sagaggarabh±ºin²..
754.
``ito n²t± mah±r±ja, n±r² sabbaªgasobhan±.
koseyyavasan± s±m±, j±tar³pasumekhal±..
755.
``surattap±d± kaly±º², suvaººamaºimekhal±.
p±revatakkh² sutan³, bimboµµh± tanumajjhim±..
756.
``suj±t± bhujalaµµh²va, ved²va {vell²va (s²0 p²0)} tanumajjhim±.
d²ghass± kes± asit±, ²sakaggapavellit±..
757.
``suj±t± migach±p±va, hemantaggisikh±riva.
nad²va giriduggesu, sañchann± khuddave¼ubhi..
758.
``n±gan±s³ru kaly±º², param± {paµham± (s²0 p²0)} timbarutthan².
n±tid²gh± n±tirass±, n±lom± n±tilomas±''..
759.
``nand±ya n³na maraºena, nandasi siriv±hana.
ahañca n³na nand± ca, gacch±ma yamas±dhana½''..
760.
``dibba½ adh²yase m±ya½, ak±si cakkhumohana½.
yo me amitta½ hatthagata½, vedeha½ parimocayi''..
761.
``adh²yanti mah±r±ja {adhiyanti ve mah±r±ja (sy±0 ka0)}, dibbam±yidha paº¹it±.
te mocayanti att±na½, paº¹it± mantino jan±..
762.
``santi m±ºavaputt± me, kusal± sandhichedak±.
yesa½ katena maggena, vedeho mithila½ gato''..
763.
``iªgha passa mah±r±ja, umaªga½ s±dhu m±pita½.
hatth²na½ atha ass±na½, rath±na½ atha pattina½.
±lokabh³ta½ tiµµhanta½, umaªga½ s±dhu m±pita½'' {niµµhita½ (s²0 sy±0 p²0)}..
764.
``l±bh± vata videh±na½, yassimedis± paº¹it±.
ghare vasanti vijite, yath± tva½si mahosadha''..
765.
``vuttiñca parih±rañca, diguºa½ bhattavetana½.
dad±mi vipule bhoge, bhuñja k±me ramassu ca.
m± videha½ paccagam±, ki½ videho karissati''..
766.
``yo cajetha mah±r±ja, bhatt±ra½ dhanak±raº±.
ubhinna½ hoti g±rayho, attano ca parassa ca.
y±va j²veyya vedeho, n±ññassa puriso siy±..
767.
``yo cajetha mah±r±ja, bhatt±ra½ dhanak±raº±.
ubhinna½ hoti g±rayho, attano ca parassa ca.
y±va tiµµheyya vedeho, n±ññassa vijite vase''..
768.
``dammi nikkhasahassa½ te, g±m±s²tiñca k±sisu.
d±sisat±ni catt±ri, dammi bhariy±satañca te.
sabba½ senaªgam±d±ya, sotthi½ gaccha mahosadha..
769.
``y±va dadantu hatth²na½, ass±na½ diguºa½ vidha½.
tappentu annap±nena, rathike pattik±rake''..
770.
``hatth² asse rathe patt², gacchev±d±ya paº¹ita.
passatu ta½ mah±r±j±, vedeho mithila½ gata½ {mithilaggaha½ (ka0)}..
771.
``hatth² ass± rath± patt², sen± padissate mah±.
caturaªgin² bh²sar³p±, ki½ nu maññasi paº¹ita'' {maññanti paº¹it± (s²0 sy±0 p²0)}..
772.
``±nando te mah±r±ja, uttamo paµidissati.
sabba½ senaªgam±d±ya, sotthi½ patto mahosadho''..
773.
``yath± peta½ sus±nasmi½, cha¹¹etv± caturo jan±.
eva½ kapilaye tyamha {kappiliye tyamh± (sy±0), kampilliye tyamh± (s²0), kampilliyaraµµhe (p²0)}, cha¹¹ayitv± idh±gat±..
774.
``atha tva½ kena vaººena, kena v± pana hetun±.
kena v± atthaj±tena, att±na½ parimocayi''..
775.
``attha½ atthena vedeha, manta½ mantena khattiya.
pariv±rayi½ {pariv±rayissa½ (s²0 sy±0)} r±j±na½, jambud²pa½va s±garo''..
776.
``dinna½ nikkhasahassa½ me, g±m±s²ti ca k±sisu.
d±s²sat±ni catt±ri, dinna½ bhariy±satañca me.
sabba½ senaªgam±d±ya, sotthin±mhi idh±gato''..
777.
``susukha½ vata sa½v±so, paº¹iteh²ti senaka.
pakkh²va pañjare baddhe, macche j±lagateriva.
amittahatthattagate {amittassa hatthagate (ka0)}, mocay² no mahosadho''..
778.
``evameta½ mah±r±ja, paº¹it± hi sukh±vah±.
pakkh²va pañjare baddhe, macche j±lagateriva.
amittahatthattagate, mocay² no mahosadho''..
779.
``±haññantu sabbav²º±, bheriyo dindim±ni ca.
dhamentu m±gadh± saªkh±, vagg³ nadantu dundubh²''..
780.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
781.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
782.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
783.
``bahujano pasannosi, disv± paº¹itam±gata½.
paº¹itamhi anuppatte, celukkhepo avattath±''ti..
umaªgaj±taka½ {mah±ummaggaj±taka½ (s²0 p²0), mahosadhaj±taka½ (sy±0
ka0)}
543. bh³ridattaj±taka½ (6)
784.
``ya½ kiñci ratana½ atthi, dhataraµµhanivesane.
sabb±ni te upayantu, dh²tara½ dehi r±jino''..
785.
``na no viv±ho n±gehi, katapubbo kud±cana½.
ta½ viv±ha½ asa½yutta½, katha½ amhe karomase''..
786.
``j²vita½ n³na te catta½, raµµha½ v± manuj±dhipa.
na hi n±ge kupitamhi, cira½ j²vanti t±dis±..
787.
``yo tva½ deva manussosi, iddhimanta½ aniddhim±.
varuºassa niya½ putta½, y±muna½ atimaññasi''..
788.
``n±timaññ±mi r±j±na½, dhataraµµha½ yasassina½.
dhataraµµho hi n±g±na½, bah³namapi issaro..
789.
``ahi mah±nubh±vopi, na me dh²taram±raho.
khattiyo ca videh±na½, abhij±t± samuddaj±''..
790.
``kambalassatar± uµµhentu, sabbe n±ge nivedaya.
b±r±ºasi½ pavajjantu, m± ca kañci {kiñci (s²0 p²0 ka0)} viheµhayu½''..
791.
``nivesanesu sobbhesu, rathiy± caccaresu ca.
rukkhaggesu ca lambantu, vitat± toraºesu ca..
792.
``ahampi sabbasetena, mahat± sumaha½ pura½.
parikkhipissa½ bhogehi, k±s²na½ janaya½ bhaya½''..
793.
tassa ta½ vacana½ sutv±, urag±nekavaººino.
b±r±ºasi½ pavajji½su, na ca kañci viheµhayu½..
794.
nivesanesu sobbhesu, rathiy± caccaresu ca.
rukkhaggesu ca lambi½su, vitat± toraºesu ca..
795.
tesu disv±na lambante, puth³ kandi½su n±riyo.
n±ge soº¹ikate disv±, passasante muhu½ muhu½..
796.
b±r±ºas² pabyadhit±, ±tur± samapajjatha.
b±h± paggayha pakkandu½, ``dh²tara½ dehi r±jino''..
797.
``pupph±bhih±rassa vanassa majjhe, ko lohitakkho vitatantara½so.
k± kambuk±y³radhar± suvatth±, tiµµhanti n±riyo dasa vandam±n±..
798.
``ko tva½ brah±b±hu vanassa majjhe, virocasi ghatasittova aggi.
mahesakkho aññatarosi yakkho, ud±hu n±gosi mah±nubh±vo''..
799.
``n±gohamasmi iddhim±, tejass² {tejas² (s²0 sy±0 p²0 ka0)} duratikkamo.
¹a½seyya½ tejas± kuddho, ph²ta½ janapada½ api..
800.
``samuddaj± hi me m±t±, dhataraµµho ca me pit±.
sudassanakaniµµhosmi, bh³ridattoti ma½ vid³''..
801.
``ya½ gambh²ra½ sad±vaµµa½, rahada½ bhisma½ pekkhasi.
esa dibyo mam±v±so, anekasataporiso..
802.
``may³rakoñc±bhiruda½, n²loda½ vanamajjhato.
yamuna½ pavisa m± bh²to, khema½ vattavata½ {vattavati½ (sy±0 ka0)} siva½''..
803.
``tattha patto s±nucaro, saha puttena br±hmaºa.
p³jito mayha½ k±mehi, sukha½ br±hmaºa vacchasi''..
804.
``sam± samantaparito, pah³tatagar± {bahuk± taggar± (s²0 sy±0 p²0)} mah².
indagopakasañchann±, sobhati harituttam±..
805.
``ramm±ni vanacety±ni, ramm± ha½s³pak³jit±.
opupph±padm± tiµµhanti, pokkharañño {pokkharaññ± (sy±0 p²0)} sunimmit±..
806.
``aµµha½s± sukat± thambh±, sabbe ve¼uriy±may±.
sahassathambh± p±s±d±, p³r± kaññ±hi jotare..
807.
``vim±na½ upapannosi, dibya½ puññehi attano.
asamb±dha½ siva½ ramma½, accantasukhasa½hita½..
808.
``maññe sahassanettassa, vim±na½ n±bhikaªkhasi.
iddh² hi ty±ya½ vipul±, sakkasseva jut²mato''..
809.
``manas±pi na pattabbo, ±nubh±vo jut²mato.
paric±rayam±n±na½, saind±na½ {ind±na½ (sy±0 ka0)} vasavattina½''..
810.
``ta½ vim±na½ abhijjh±ya, amar±na½ sukhesina½.
uposatha½ upavasanto, semi vammikamuddhani''..
811.
``ahañca migames±no, saputto p±visi½ vana½.
ta½ ma½ mata½ v± j²va½ v±, n±bhivedenti ñ±tak±..
812.
``±mantaye bh³ridatta½, k±siputta½ yasassina½.
tay± no samanuññ±t±, api passemu ñ±take''..
813.
``eso hi vata me chando, ya½ vasesi mamantike.
na hi et±dis± k±m±, sulabh± honti m±nuse..
814.
``sace tva½ nicchase vatthu½, mama k±mehi p³jito.
may± tva½ samanuññ±to, sotthi½ pass±hi ñ±take''..
815.
``dh±rayima½ maºi½ dibya½, pasu½ putte ca vindati.
arogo sukhito hoti {hohi (sy±0)}, gacchev±d±ya br±hmaºa''..
816.
``kusala½ paµinand±mi, bh³ridatta vaco tava.
pabbajiss±mi jiººosmi, na k±me abhipatthaye''..
817.
``brahmacariyassa ce bhaªgo, hoti bhogehi k±riya½.
avikampam±no eyy±si, bahu½ dass±mi te dhana½''..
818.
``kusala½ paµinand±mi, bh³ridatta vaco tava.
punapi ±gamiss±mi, sace attho bhavissati''..
819.
``ida½ vatv± bh³ridatto, pesesi caturo jane.
etha gacchatha uµµhetha, khippa½ p±petha br±hmaºa½..
820.
tassa ta½ vacana½ sutv±, uµµh±ya caturo jan±.
pesit± bh³ridattena, khippa½ p±pesu br±hmaºa½..
821.
``maºi½ paggayha maªgalya½, s±dhuvitta½ {s±dhucitta½ (p²0)} manorama½.
sela½ byañjanasampanna½, ko ima½ maºimajjhag±''..
822.
``lohitakkhasahass±hi, samant± pariv±rita½.
ajja k±la½ patha½ {pada½ (s²0 p²0)} gaccha½, ajjhag±ha½ maºi½ ima½''..
823.
``supaciººo aya½ selo, accito mahito {m±nito (ka0)} sad±.
sudh±rito sunikkhitto, sabbatthamabhis±dhaye..
824.
``upac±ravipannassa, nikkhepe dh±raº±ya v±.
aya½ selo vin±s±ya, pariciººo ayoniso..
825.
``na ima½ akusalo {kusala½ (ka0)} dibya½, maºi½ dh±retum±raho.
paµipajja sata½ nikkha½, dehima½ ratana½ mama''..
826.
``na ca my±ya½ maº² keyyo, gohi {kehi (ka0)} v± ratanehi v±.
selo byañjanasampanno, neva keyyo maº² mama''..
827.
``no ce tay± maº² keyyo, gohi {kehi (ka0)} v± ratanehi v±.
atha kena maº² keyyo, ta½ me akkh±hi pucchito''..
828.
``yo me sa½se mah±n±ga½, tejassi½ duratikkama½.
tassa dajja½ ima½ sela½, jalantamiva tejas±''..
829.
``ko nu br±hmaºavaººena, supaººo patata½ varo.
n±ga½ jig²samanvesi, anvesa½ bhakkhamattano..
830.
``n±ha½ dij±dhipo homi, na diµµho garu¼o may±.
±s²visena vittoti {vittosmi (sy±0 ka0)}, vajjo br±hmaºa ma½ vid³''..
831.
``ki½ nu tuyha½ bala½ atthi, ki½ sippa½ vijjate tava.
kismi½ v± tva½ paratthaddho, uraga½ n±pac±yasi''..
832.
``±raññikassa isino, ciraratta½ tapassino.
supaººo kosiyassakkh±, visavijja½ anuttara½..
833.
``ta½ bh±vitattaññatara½, sammanta½ pabbatantare.
sakkacca½ ta½ upaµµh±si½, rattindivamatandito..
834.
``so tad± pariciººo me, vattav± brahmacariyav±.
dibba½ p±tukar² manta½, k±mas± bhagav± mama..
835.
``ty±ha½ mante paratthaddho, n±ha½ bh±y±mi bhogina½.
±cariyo visagh±t±na½, alamp±noti {±lamb±noti (s²0 p²0), ±lamb±yanoti (sy±0)} ma½ vid³''..
836.
``gaºh±mase maºi½ t±ta, somadatta vij±nahi.
m± daº¹ena siri½ patta½, k±mas± pajahimhase''..
837.
``saka½ nivesana½ patta½, yo ta½ br±hmaºa p³jayi.
eva½ kaly±ºak±rissa, ki½ moh± dubbhimicchasi''..
838.
``sace tva½ {sace hi (s²0 p²0 ka0)} dhanak±mosi, bh³ridatto padassati {bh³ridatta½ padissasi (ka0)}.
tameva gantv± y±cassu, bahu½ dassati te dhana½''..
839.
``hatthagata½ pattagata½, nikiººa½ kh±ditu½ vara½.
m± no sandiµµhiko attho, somadatta upaccag±''..
840.
``paccati niraye ghore, mahissamapi vivarati {mahissamava d²yati (s²0 p²0), mahimassa vindr²yati (sy±0)}.
mittadubbh² hitacc±g², j²varev±pi sussati {j²vare c±pi sussare (s²0 p²0)}..
841.
``sace tva½ {sace hi (s²0 p²0 ka0)} dhanak±mosi, bh³ridatto padassati.
maññe attakata½ vera½, nacira½ vedayissasi''..
842.
``mah±yañña½ yajitv±na, eva½ sujjhanti br±hmaº±.
mah±yañña½ yajiss±ma, eva½ mokkh±ma p±pak±''..
843.
``handa d±ni ap±y±mi, n±ha½ ajja tay± saha.
padampeka½ {padameka½ (sy±0 ka0)} na gaccheyya½, eva½ kibbisak±rin±''..
844.
``ida½ vatv±na pitara½, somadatto bahussuto.
ujjh±petv±na bh³t±ni, tamh± µh±n± apakkami..
845.
``gaºh±heta½ mah±n±ga½, ±hareta½ maºi½ mama.
indagopakavaºº±bho, yassa lohitako siro..
846.
``kapp±sapicur±s²va, eso k±yo padissati {k±ya'ssa dissati (s²0 p²0)}.
vammikaggagato seti, ta½ tva½ gaºh±hi br±hmaºa''..
847.
``athosadhehi dibbehi, jappa½ mantapad±ni ca.
eva½ ta½ asakkhi satthu½ {saµµhu½ (s²0 p²0), yuµµhu½ (sy±0), suttu½ (ka0)}, katv± parittamattano''..
848.
``mama½ disv±na ±yanta½, sabbak±masamiddhina½.
indriy±ni ahaµµh±ni, s±va½ {s±ma½ (s²0 p²0)} j±ta½ mukha½ tava..
849.
``padma½ yath± hatthagata½, p±ºin± parimaddita½.
s±va½ j±ta½ {yanta½ (ka0)} mukha½ tuyha½, mama½ disv±na edisa½..
850.
``kacci nu te n±bhisasi {te n±bhisayi (s²0), te n±bhissasi (sy±0)}, kacci te atthi vedan±.
yena s±va½ mukha½ tuyha½, mama½ disv±na ±gata½''..
851.
``supina½ t±ta addakkhi½, ito m±sa½ adhogata½.
dakkhiºa½ viya me b±hu½, chetv± ruhiramakkhita½.
puriso ±d±ya pakk±mi, mama rodantiy± sati..
852.
``yatoha½ {yato ta½ (s²0)} supinamaddakkhi½, sudassana vij±nahi.
tato div± v± ratti½ v±, sukha½ me nopalabbhati''..
853.
``ya½ pubbe pariv±ri½su {paric±ri½su (s²0 p²0)}, kaññ± ruciraviggah±.
hemaj±lapaµicchann±, bh³ridatto na dissati..
854.
``ya½ pubbe pariv±ri½su {paric±ri½su (s²0 p²0)}, netti½savaradh±rino.
kaºik±r±va samphull±, bh³ridatto na dissati..
855.
``handa d±ni gamiss±ma, bh³ridattanivesana½.
dhammaµµha½ s²lasampanna½, pass±ma tava bh±tara½''..
856.
``tañca disv±na ±yanti½, bh³ridattassa m±tara½.
b±h± paggayha pakkandu½, bh³ridattassa n±riyo..
857.
``putta½ teyye na j±n±ma, ito m±sa½ adhogata½.
mata½ v± yadi v± j²va½, bh³ridatta½ yasassina½''..
858.
``sakuº² hataputt±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
cira½ dukkhena jh±yissa½, bh³ridatta½ apassat² {imiss± g±th±y±nantare s²0 p²0 potthakesu -- ``sakuº² hataputt±va, suñña½ disv± kul±vaka½. tena tena padh±vissa, piyaputta½ apassat²''ti iti ayampi g±th± ±gat±}..
859.
``kurar² hatach±p±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
cira½ dukkhena jh±yissa½, bh³ridatta½ apassat²..
860.
``s± n³na cakkav±k²va, pallalasmi½ anodake.
cira½ dukkhena jh±yissa½, bh³ridatta½ apassat²..
861.
``kamm±r±na½ yath± ukk±, anto jh±yati no bahi.
eva½ jh±y±mi sokena, bh³ridatta½ apassat²''..
862.
``s±l±va sampamathit± {sampamaddit± (sy±0 ka0)}, m±lutena pamaddit±.
senti putt± ca d±r± ca, bh³ridattanivesane''..
863.
``ida½ sutv±na nigghosa½, bh³ridattanivesane.
ariµµho ca subhogo {subhago (s²0 p²0)} ca, padh±vi½su anantar± {upadh±vi½su anantar± (s²0 p²0)}..
864.
``amma ass±sa m± soci, eva½dhamm± hi p±ºino.
cavanti upapajjanti, esassa pariº±mit±''..
865.
``ahampi t±ta j±n±mi, eva½dhamm± hi p±ºino.
sokena ca paretasmi, bh³ridatta½ apassat²..
866.
``ajja ce me ima½ ratti½, sudassana vij±nahi.
bh³ridatta½ apassant², maññe hiss±mi j²vita½''..
867.
``amma ass±sa m± soci, ±nayiss±ma bh±tara½.
disodisa½ gamiss±ma, bh±tupariyesana½ cara½..
868.
``pabbate giriduggesu, g±mesu nigamesu ca.
orena sattarattassa {orena dasarattassa (s²0 p²0)}, bh±tara½ passa ±gata½''..
869.
``hatth± pamutto urago, p±de te nipat² bhusa½.
kacci nu ta½ ¹a½s² t±ta {kacci ta½ nu ¹as² t±ta (s²0), kacci nu ¹a½sito t±ta (sy±0), kaccit±nu¹as² t±ta (p²0)}, m± bh±yi sukhito bhava''..
870.
``neva mayha½ aya½ n±go, ala½ dukkh±ya k±yaci.
y±vatatthi ahigg±ho, may± bhiyyo na vijjati''..
871.
``ko nu br±hmaºavaººena, ditto {datto (s²0 sy±0 p²0)} parisam±gato.
avh±yantu suyuddhena, suºantu paris± mama''..
872.
``tva½ ma½ n±gena ±lampa, aha½ maº¹³kach±piy±.
hotu no abbhuta½ tattha, ±sahassehi pañcahi''..
873.
``ahañhi vasum± a¹¹ho, tva½ daliddosi m±ºava.
ko nu te p±µibhogatthi, upaj³tañca ki½ siy±..
874.
``upaj³tañca me assa, p±µibhogo ca t±diso.
hotu no abbhuta½ tattha, ±sahassehi pañcahi''..
875.
``suºohi me mah±r±ja, vacana½ bhaddamatthu te.
pañcanna½ me sahass±na½, p±µibhogo hi kittima''..
876.
``pettika½ v± iºa½ hoti, ya½ v± hoti saya½kata½.
ki½ tva½ eva½ bahu½ mayha½, dhana½ y±casi br±hmaºa''..
877.
``alamp±no hi n±gena, mama½ abhijig²sati {abhijigi½sati (s²0 sy±0 p²0)}.
aha½ maº¹³kach±piy±, ¹a½sayiss±mi br±hmaºa½..
878.
``ta½ tva½ daµµhu½ mah±r±ja, ajja raµµh±bhiva¹¹hana.
khattasaªghapariby³¼ho, niyy±hi ahidassana½'' {abhidassana½ (s²0 p²0)}..
879.
``neva ta½ atimaññ±mi, sippav±dena m±ºava.
atimattosi sippena, uraga½ n±pac±yasi''..
880.
``ahampi n±timaññ±mi, sippav±dena br±hmaºa.
avisena ca n±gena, bhusa½ vañcayase jana½..
881.
``eva½ ceta½ jano jaññ±, yath± j±n±mi ta½ aha½.
na tva½ labhasi ±lampa, bhusamuµµhi½ {thusamuµµhi½ (sy±0), sattumuµµhi½ (s²0 p²0)} kuto dhana½''..
882.
``khar±jino jaµ² dumm² {rumm² (s²0 sy±0 p²0)}, ditto parisam±gato.
yo tva½ eva½ gata½ n±ga½, aviso atimaññasi..
883.
``±sajja kho na½ jaññ±si, puººa½ uggassa tejaso.
maññe ta½ bhasmar±si½va, khippameso karissati''..
884.
``siy± visa½ siluttassa, de¹¹ubhassa sil±bhuno.
neva lohitas²sassa, visa½ n±gassa vijjati''..
885.
``sutameta½ arahata½, saññat±na½ tapassina½.
idha d±n±ni datv±na, sagga½ gacchanti d±yak±.
j²vanto dehi d±n±ni, yadi te atthi d±tave..
886.
``aya½ n±go mahiddhiko, tejass² duratikkamo.
tena ta½ ¹a½sayiss±mi, so ta½ bhasma½ karissati''..
887.
``may±peta½ suta½ samma, saññat±na½ tapassina½.
idha d±n±ni datv±na, sagga½ gacchanti d±yak±.
tvameva dehi j²vanto, yadi te atthi d±tave..
888.
``aya½ ajamukh² {accimukh² (s²0 sy±0 p²0)} n±ma, puºº± uggassa tejaso.
t±ya ta½ ¹a½sayiss±mi, s± ta½ bhasma½ karissati''..
889.
``y± dh²t± dhataraµµhassa, vem±t± bhagin² mama.
s± ta½ ¹a½satvajamukh² {s± dissatu accimukh² (s²0 p²0)}, puºº± uggassa tejaso''..
890.
``cham±ya½ ce nisiñcissa½, brahmadatta vij±nahi.
tiºalat±ni osadhyo, ussusseyyu½ asa½saya½..
891.
``uddha½ ce p±tayiss±mi, brahmadatta vij±nahi.
satta vass±niya½ devo, na vasse na hima½ pate..
892.
``udake ce nisiñcissa½, brahmadatta vij±nahi.
y±vantodakaj± {y±vat± odak± (s²0), y±vat± udakaj± (p²0)} p±º±, mareyyu½ macchakacchap±''..
893.
``lokya½ sajanta½ udaka½, pay±gasmi½ patiµµhita½.
koma½ ajjhohar² bh³to, og±¼ha½ yamuna½ nadi½''..
894.
``yadesa lok±dhipat² yasass², b±r±ºasi½ pakriya {pakirapar² (s²0 p²0), pakirahar² (sy±0)} samantato.
tass±ha putto urag³sabhassa, subhogoti ma½ br±hmaºa vedayanti''..
895.
``sace hi putto urag³sabhassa, k±sissa {ka½sassa (s²0 p²0)} rañño amar±dhipassa.
mahesakkho aññataro pit± te, maccesu m±t± pana te atuly±.
na t±diso arahati br±hmaºassa, d±sampi oh±ritu½ {oh±tu½ (s²0 p²0)} mah±nubh±vo''..
896.
``rukkha½ niss±ya vijjhittho, eºeyya½ p±tum±gata½.
so viddho d³ramacari {d³ra'masar± (s²0 p²0)}, saravegena s²ghav± {sekhav± (s²0 p²0), pekkhav± (sy±0 ka0)}..
897.
``ta½ tva½ patitamaddakkhi, araññasmi½ brah±vane.
sama½ sak±jam±d±ya, s±ya½ nigrodhup±gami..
898.
``sukas±¼ikasaªghuµµha½, piªgala½ {piªgiya½ (s²0 sy±0 p²0)} santhat±yuta½.
kokil±bhiruda½ ramma½, dhuva½ haritasaddala½..
899.
``tattha te so p±turahu, iddhiy± yasas± jala½.
mah±nubh±vo bh±t± me, kaññ±hi pariv±rito..
900.
``so tena pariciººo tva½, sabbak±mehi tappito.
aduµµhassa tuva½ dubbhi, ta½ te vera½ idh±gata½..
901.
``khippa½ g²va½ pas±rehi, na te dass±mi j²vita½.
bh±tu parisara½ vera½, chedayiss±mi te sira½''..
902.
``ajjh±yako y±cayog², ±hutaggi ca br±hmaºo.
etehi t²hi µh±nehi, avajjho hoti {bhavati (s²0 sy±0 p²0)} br±hmaºo''..
903.
``ya½ p³ra½ dhataraµµhassa, og±¼ha½ yamuna½ nadi½.
jotate sabbasovaººa½, girim±hacca y±muna½..
904.
``tattha te purisabyaggh±, sodariy± mama bh±taro.
yath± te tattha vakkhanti, tath± hessasi br±hmaºa''..
905.
``anittar± ittarasampayutt±, yaññ± ca ved± ca subhogaloke.
tadaggarayhañhi vinindam±no, jah±ti vittañca satañca dhamma½..
906.
``ajjhenamariy± pathavi½ janind±, vess± kasi½ p±ricariyañca sudd±.
up±gu pacceka½ yath±padesa½, kat±hu ete vasin±ti ±hu''..
907.
``dh±t± vidh±t± varuºo kuvero, somo yamo candim± v±yu s³riyo.
etepi yañña½ puthuso yajitv±, ajjh±yak±na½ atho sabbak±me..
908.
``vik±sit± c±pasat±ni pañca, yo ajjuno balav± bh²maseno.
sahassab±hu asamo pathaby±, sopi tad± m±dahi j±taveda½''..
909.
``yo br±hmaºe bhojayi d²gharatta½, annena p±nena yath±nubh±va½.
pasannacitto anumodam±no, subhoga devaññataro ahosi''..
910.
``mah±sana½ devamanomavaººa½, yo sappin± asakkhi bhojetumaggi½ {jetumaggi½ (s²0 p²0)}.
sa yaññatanta½ varato yajitv±, dibba½ gati½ mucalindajjhagacchi''..
911.
``mah±nubh±vo vassasahassaj²v², yo pabbaj² dassaneyyo u¼±ro.
hitv± apariyantaraµµha½ {ratha½ (s²0 p²0)} sasena½, r±j± dud²popi jag±ma {dud²popajjhag±mi (sy±0)} sagga½''..
912.
``yo s±garanta½ s±garo vijitv±, y³pa½ subha½ soººamaya½ {sovaººamaya½ (sy±0 ka0)} u¼±ra½.
ussesi vess±naram±dah±no, subhoga devaññataro ahosi..
913.
``yass±nubh±vena subhoga gaªg±, pavattatha {pavattati (sy±0 ka0)} dadhisannisinna½ {dadhisanna (s²0 p²0)} samudda½.
salomap±do paricariyamaggi½, aªgo sahassakkhapurajjhagacchi''..
914.
``mahiddhiko devavaro yasass², sen±pati tidive v±savassa.
so somay±gena mala½ vihantv±, subhoga devaññataro ahosi''..
915.
``ak±rayi lokamima½ parañca, bh±g²rathi½ himavantañca gijjha½ {gijjha½ (sy±0 ka0), viñjha½ (?)}.
yo iddhim± devavaro yasass², sopi tad± ±dahi j±taveda½..
916.
``m±l±gir² himav± yo ca gijjho {vijjho (ka0), vijjh± (sy±0)}, sudassano nisabho kuveru {k±kaneru (s²0 p²0), k±kaveru (sy±0)}.
ete ca aññe ca nag± mahant±, city± kat± yaññakarehi m±hu''..
917.
``ajjh±yaka½ mantaguº³papanna½, tapassina½ y±cayogotidh±hu {tic±ha (s²0 p²0), ti c±hu (ka0)}.
t²re samuddassudaka½ sajanta½ {siñcanta½ (ka0)}, s±garojjhohari tenapeyyo..
918.
``±y±gavatth³ni puth³ pathaby±, sa½vijjanti br±hmaº± v±savassa.
purima½ disa½ pacchima½ dakkhiºuttara½, sa½vijjam±n± janayanti veda½''..
919.
``kal² hi dh²r±na kaµa½ mag±na½, bhavanti vedajjhagat±nariµµha.
mar²cidhamma½ asamekkhitatt±, m±y±guº± n±tivahanti pañña½..
920.
``ved± na t±º±ya bhavanti dassa, mittadduno bh³nahuno narassa.
na t±yate pariciººo ca aggi, dosantara½ maccamanariyakamma½..
921.
``sabbañca macc± sadhana½ sabhoga½ {sadhan± sabhog± (s²0 sy±0 p²0 ka0)}, ±d²pita½ d±ru tiºena missa½.
daha½ na tappe {na tappe aggi (ka0)} asamatthatejo, ko ta½ subhikkha½ dvirasaññu kayir± {dirasañña kuriy± (s²0), dirasaññu kuriy± (p²0)}..
922.
``yath±pi kh²ra½ vipariº±madhamma½, dadhi bhavitv± navan²tampi hoti.
evampi aggi vipariº±madhammo, tejo samorohat² yogayutto..
923.
``na dissat² aggimanuppaviµµho, sukkhesu kaµµhesu navesu c±pi.
n±mattham±no {n±mantham±no (s²0 p²0)} araº²narena, n±kammun± j±yati j±tavedo..
924.
``sace hi aggi antarato vaseyya, sukkhesu kaµµhesu navesu c±pi.
sabb±ni susseyyu van±ni loke, sukkh±ni kaµµh±ni ca pajjaleyyu½..
925.
``karoti ce d±rutiºena puñña½, bhoja½ naro dh³masikhi½ pat±pava½.
aªg±rik± loºakar± ca s³d±, sar²rad±h±pi kareyyu puñña½..
926.
``atha ce hi ete na karonti puñña½, ajjhenamaggi½ idha tappayitv±.
na koci lokasmi½ karoti puñña½, bhoja½ naro dh³masikhi½ pat±pava½..
927.
``kathañhi lok±pacito sam±no, amanuññagandha½ bah³na½ akanta½.
yadeva macc± parivajjayanti, tadappasattha½ dvirasaññu bhuñje..
928.
``sikhimpi devesu vadanti heke, ±pa½ milakkh³ {milakkh± (s²0 p²0)} pana devam±hu.
sabbeva ete vitatha½ bhaºanti {gaºhanti (ka0)}, agg² na devaññataro na c±po..
929.
``anindriyabaddhamasaññak±ya½ {nirindriya½ anta½ asaññak±ya½ (s²0 p²0), anidriya½ santamasaññak±ya½ (sy±0)}, vess±nara½ kammakara½ paj±na½.
paricariya maggi½ sugati½ katha½ vaje, p±p±ni kamm±ni pakubbam±no {pak³bbam±no (sy±0 ka0)}..
930.
``sabb±bhibh³ t±hudha j²vikatth±, aggissa brahm± paric±rakoti.
sabb±nubh±v² ca vas² kimattha½, animmito nimmita½ vanditassa..
931.
``hassa½ anijjh±nakhama½ ataccha½, sakk±rahetu pakiri½su pubbe.
te l±bhasakk±re ap±tubhonte, sandh±pit± {santhambhit± (s²0 p²0), sandh±bhit± (sy±0), sant±pit± (ka0)} jantubhi santidhamma½..
932.
``ajjhenamariy± pathavi½ janind±, vess± kasi½ p±ricariyañca sudd±.
up±gu pacceka½ yath±padesa½, kat±hu ete vasin±ti ±hu..
933.
``etañca sacca½ vacana½ bhaveyya, yath± ida½ bh±sita½ br±hmaºehi.
n±khattiyo j±tu labhetha rajja½, n±br±hmaºo mantapad±ni sikkhe.
n±ññatra vessehi kasi½ kareyya, suddo na mucce parapesan±ya {parapessit±ya (s²0 p²0)}..
934.
``yasm± ca eta½ vacana½ abh³ta½, mus±vime odariy± bhaºanti.
tadappapaññ± abhisaddahanti, passanti ta½ paº¹it± attan±va..
935.
``khaty± hi vess±na½ {khatt± na vess± na (s²0 p²0)} bali½ haranti, ±d±ya satth±ni caranti br±hmaº±.
ta½ t±disa½ saªkhubhita½ pabhinna½, kasm± brahm± nujju karoti loka½..
936.
``sace hi so issaro sabbaloke, brahm± bah³bh³tapat² {brahmapah³ bh³tapat² (sy±0)} paj±na½.
ki½ sabbaloka½ vidah² alakkhi½, ki½ sabbaloka½ na sukhi½ ak±si..
937.
``sace hi so issaro sabbaloke, brahm± bah³bh³tapat² paj±na½.
m±y± mus±vajjamadena {mus±vañcanapadena (ka0)} c±pi, loka½ adhammena kimatthamak±ri {kimattha'k±si (s²0 p²0), kimatthak±r² (sy±0)}..
938.
``sace hi so issaro sabbaloke, brahm± bah³bh³tapat² paj±na½.
adhammiko bh³tapat² ariµµha, dhamme sati yo vidah² adhamma½..
939.
``k²µ± paµaªg± urag± ca bhek± {bhiªg± (sy±0)}, hantv± kim² sujjhati makkhik± ca.
etepi dhamm± anariyar³p±, kambojak±na½ vitath± bah³na½..
940.
``sace hi so sujjhati yo han±ti, hatopi so saggamupeti µh±na½.
bhov±di bhov±dina m±rayeyyu½ {m±rabheyyu½ (ka0)}, ye c±pi tesa½ abhisaddaheyyu½..
941.
``neva mig± na pas³ nopi g±vo, ±y±canti attavadh±ya keci.
vipphandam±ne idha j²vikatth±, yaññesu p±ºe pasum±rabhanti {m±haranti (s²0 sy±0 p²0)}..
942.
``y³pussane {y³passa te (s²0), y³passa ne (p²0)} pasubandhe ca b±l±, cittehi vaººehi mukha½ nayanti.
aya½ te y³po k±maduho parattha, bhavissati sassato sampar±ye..
943.
``sace ca y³pe maºisaªkhamutta½, dhañña½ dhana½ rajata½ j±tar³pa½.
sukkhesu kaµµhesu navesu c±pi, sace duhe tidive sabbak±me.
tevijjasaªgh±va puth³ yajeyyu½, abr±hmaºa½ {na br±hmaº± (s²0 sy±0)} kañci na y±jayeyyu½..
944.
``kuto ca y³pe maºisaªkhamutta½, dhañña½ dhana½ rajata½ j±tar³pa½.
sukkhesu kaµµhesu navesu c±pi, kuto duhe tidive sabbak±me..
945.
``saµh± ca ludd± ca paluddhab±l± {upaladdhab±l± (s²0 p²0)}, cittehi vaººehi mukha½ nayanti.
±d±ya aggi½ mama dehi vitta½, tato sukh² hohisi sabbak±me..
946.
``tamaggihutta½ saraºa½ pavissa, cittehi vaººehi mukha½ nayanti.
oropayitv± kesamassu½ nakhañca, vedehi vitta½ atig±¼hayanti {atig±¼ayanti (s²0 p²0)}..
947.
``k±k± ul³ka½va raho labhitv±, eka½ sam±na½ bahuk± samecca.
ann±ni bhutv± kuhak± kuhitv±, muº¹a½ karitv± yaññapathossajanti..
948.
``evañhi so vañcito br±hmaºehi, eko sam±no bahuk± {bahuh² (s²0)} samecca.
te yogayogena vilumpam±n±, diµµha½ adiµµhena dhana½ haranti..
949.
``ak±siy± r±j³hiv±nusiµµh±, tadassa ±d±ya dhana½ haranti.
te t±dis± corasam± asant±, vajjh± na haññanti ariµµha loke..
950.
``indassa b±h±rasi dakkhiº±ti, yaññesu chindanti pal±sayaµµhi½.
ta½ cepi sacca½ maghav± chinnab±hu, kenassa indo asure jin±ti..
951.
``tañceva tuccha½ maghav± samaªg², hant± avajjho paramo sa devo {sudevo (sy±0 ka0)}.
mant± ime br±hmaº± tucchar³p±, sandiµµhik± vañcan± esa loke..
952.
``m±l±giri himav± yo ca gijjho, sudassano nisabho kuveru.
ete ca aññe ca nag± mahant±, city± kat± yaññakarehi m±hu..
953.
``yath±pak±r±ni hi iµµhak±ni, city± kat± yaññakarehi m±hu.
na pabbat± honti tath±pak±r±, aññ± dis± acal± tiµµhasel±..
954.
``na iµµhak± honti sil± cirena {cirenapi (s²0 p²0)}, na tattha sañj±yati ayo na loha½.
yaññañca eta½ parivaººayant±, city± kat± yaññakarehi m±hu..
955.
``ajjh±yaka½ mantaguº³papanna½, tapassina½ y±cayogotidh±hu.
t²re samuddassudaka½ sajanta½, ta½ s±garojjhohari tenapeyyo..
956.
``parosahassampi samantavede, mant³papanne nadiyo vahanti.
na tena by±pannaras³dak± na, kasm± samuddo atulo apeyyo..
957.
``ye keci k³p± idha j²valoke, loº³dak± k³pakhaºehi kh±t±.
na br±hmaºajjhoharaºena {br±hmaºajjhohari tena (ka0)} tesu, ±po apeyyo dvirasaññu m±hu..
958.
``pure puratth± k± kassa bhariy±, mano manussa½ ajanesi pubbe.
ten±pi dhammena na koci h²no, evampi vossaggavibhaªgam±hu {vossaggavibh±gam±hu (s²0)}..
959.
``caº¹±laputtopi adhicca vede, bh±seyya mante kusalo mat²m± {mut²m± (s²0 p²0)}.
na tassa muddh±pi phaleyya sattadh±, mant± ime attavadh±ya kat± {katta (s²0 p²0)}..
960.
``v±c±kat± giddhikat± {giddhigat± (ka0)} gah²t±, dummocay± kabyapath±nupann±.
b±l±na citta½ visame niviµµha½, tadappapaññ± abhisaddahanti..
961.
``s²hassa byagghassa ca d²pino ca, na vijjat² porisiya½balena.
manussabh±vo ca gava½va pekkho, j±t² hi tesa½ asam± sam±n± {sam±na½ (sy±0 ka0)}..
962.
``sace ca r±j± pathavi½ vijitv±, saj²vav± assavap±risajjo.
sayameva so sattusaªgha½ vijeyya, tassappaj± niccasukh² {niccasukh± (p²0)} bhaveyya..
963.
``khattiyamant± ca tayo ca ved±, atthena ete samak± bhavanti.
tesañca attha½ avinicchinitv±, na bujjhat² oghapatha½va channa½..
964.
``khattiyamant± ca tayo ca ved±, atthena ete samak± bhavanti.
l±bho al±bho ayaso yaso ca, sabbeva tesa½ catunnañca {sabbe te sabbesa½ catunna (s²0 p²0)} dhamm±..
965.
``yath±pi ibbh± dhanadhaññahetu, kamm±ni karonti {k±renti (s²0 sy±0 p²0)} puth³ pathaby±.
tevijjasaªgh± ca tatheva ajja, kamm±ni karonti {k±renti (s²0 sy±0 p²0)} puth³ pathaby±..
966.
``ibbhehi ye te {ete (s²0 sy±0 p²0)} samak± bhavanti, niccussuk± k±maguºesu yutt±.
kamm±ni karonti {k±renti (s²0 sy±0 p²0)} puth³ pathaby±, tadappapaññ± dvirasaññur± te''..
967.
``kassa bher² mudiªg± ca, saªkh±paºavadindim±.
purato paµipann±ni, h±sayant± rathesabha½..
968.
``kassa kañcanapaµµena, puthun± vijjuvaººin±.
yuv± kal±pasannaddho, ko eti siriy± jala½..
969.
``ukk±mukhapahaµµha½va , khadiraªg±rasannibha½.
mukhañca rucir± bh±ti, ko eti siriy± jala½..
970.
``kassa jambonada½ chatta½, sasal±ka½ manorama½.
±diccara½s±varaºa½, ko eti siriy± jala½..
971.
``kassa aªga½ {aªka½ (s²0 p²0)} pariggayha, v±¼ab²janimuttama½.
ubhato varapuññassa {carate varapaññassa (s²0 p²0)}, muddhani upar³pari..
972.
``kassa pekhuºahatth±ni, citr±ni ca mud³ni ca.
kañcanamaºidaº¹±ni {tapaññamaºidaº¹±ni (s²0 p²0), suvaººamaºidaº¹±ni (sy±0 ka0)}, caranti dubhato mukha½..
973.
``khadiraªg±ravaºº±bh±, ukk±mukhapaha½sit±.
kassete kuº¹al± vagg³, sobhanti dubhato mukha½..
974.
``kassa v±tena chupit±, niddhant± muduk±¼ak± {muduk±¼aka½ (s²0), mudu k±¼ik± (sy±0)}.
sobhayanti nal±µanta½, nabh± vijjurivuggat±..
975.
``kassa et±ni akkh²ni, ±yat±ni puth³ni ca.
ko sobhati vis±lakkho, kasseta½ uººaja½ mukha½..
976.
``kassete lapanaj±t± {lapanaj± suddh± (s²0 p²0)}, suddh± saªkhavar³pam±.
bh±sam±nassa sobhanti, dant± kuppilas±dis±..
977.
``kassa l±kh±rasasam±, hatthap±d± sukhedhit±.
ko so bimboµµhasampanno, div± s³riyova bh±sati..
978.
``himaccaye himavati {hemavato (s²0 sy±0 p²0)}, mah±s±lova pupphito.
ko so od±tap±v±ro, jaya½ indova sobhati..
979.
``suvaººap²¼ak±kiººa½ , maºidaº¹avicittaka½.
ko so parisamogayha, ²sa½ khagga½ pamuñcati {²so khagga½va muñcati (s²0 p²0), bhante khagga½ pamuñcati (sy±0)}..
980.
``suvaººavikat± citt±, sukat± cittasibban± {sibbin² (sy±0 ka0)}.
ko so omuñcate p±d±, namo katv± mahesino''..
981.
``dhataraµµh± hi te n±g±, iddhimanto yasassino.
samuddaj±ya uppann±, n±g± ete mahiddhik±''ti..
bh³ridattaj±taka½ chaµµha½.
544. candakum±raj±taka½ (7)
982.
``r±j±si luddakammo, ekar±j± pupphavat²y±.
so pucchi brahmabandhu½, khaº¹ah±la½ purohita½ m³¼ha½..
983.
`sagg±na maggam±cikkha {saggamaggam±cikkha (s²0 p²0)}, tva½si br±hmaºa dhammavinayakusalo.
yath± ito vajanti sugati½, nar± puññ±ni katv±na'..
984.
`atid±na½ daditv±na, avajjhe deva gh±tetv±.
eva½ vajanti sugati½, nar± puññ±ni katv±na'..
985.
`ki½ pana ta½ atid±na½, ke ca avajjh± imasmi lokasmi½.
etañca kho no akkh±hi, yajiss±mi dad±mi {yajiss±ma dad±ma (s²0 p²0)} d±n±ni'..
986.
`puttehi deva yajitabba½, mahes²hi negamehi ca.
usabhehi ±j±niyehi cat³hi, sabbacatukkena deva yajitabba½'''..
987.
``ta½ sutv± antepure, kum±r± mahesiyo ca haññantu.
eko ahosi nigghoso, bhism± accuggato saddo''..
988.
``gacchatha vadetha kum±re, canda½ s³riyañca bhaddasenañca.
s³rañca v±magottañca, pacur± {pasur± (s²0 p²0 ka0)} kira hotha yaññatth±ya..
989.
``kum±riyopi vadetha, upasena½ {upaseni½ (s²0), upaseºi½ (p²0)} kokilañca muditañca.
nandañc±pi kum±ri½, pacur± {pasur± (s²0 p²0 ka0)} kira hotha yaññatth±ya..
990.
``vijayampi mayha½ mahesi½, er±vati½ {ekapati½ (p²0), er±pati½ (ka0)} kesini½ sunandañca.
lakkhaºavar³papann±, pacur± kira hotha yaññatth±ya..
991.
``gahapatayo ca vadetha, puººamukha½ bhaddiya½ siªg±lañca.
va¹¹hañc±pi gahapati½, pacur± kira hotha yaññatth±ya''..
992.
``te tattha gahapatayo, avocisu½ sam±gat± puttad±raparikiºº±.
sabbeva sikhino deva karohi, atha v± no d±se s±vehi''..
993.
``abhaya½karampi me hatthi½, n±¼±giri½ accuggata½ varuºadanta½ {n±¼±giri½ accuta½ varuºadanta½ (s²0), r±jagiri½ accutavaruºadanta½ (p²0)}.
±netha kho ne khippa½, yaññatth±ya bhavissanti..
994.
``assaratanampi {assatarampi (s²0 p²0), assaratanampi me (sy±0)} kesi½, sur±mukha½ puººaka½ vinatakañca.
±netha kho ne khippa½, yaññatth±ya bhavissanti..
995.
``usabhampi {usabhampi me (sy±0)} y³thapati½ anoja½, nisabha½ gavampati½ tepi mayha½ ±netha.
sam³ha {samup± (s²0 p²0), sammukh± (sy±0)} karontu sabba½, yajiss±mi dad±mi d±n±ni..
996.
``sabba½ {sabbampi (sy±0)} paµiy±detha, yañña½ pana uggatamhi s³riyamhi.
±º±petha ca kum±re {±º±petha candakum±re (sy±0 ka0)}, abhiramantu ima½ ratti½..
997.
``sabba½ {sabbampi (sy±0)} upaµµhapetha, yañña½ pana uggatamhi s³riyamhi.
vadetha d±ni kum±re, ajja kho {vo (p²0)} pacchim± ratti''..
998.
``ta½ta½ m±t± avaca, rodant² ±gantv± vim±nato.
yañño kira te putta, bhavissati cat³hi puttehi''..
999.
``sabbepi mayha½ putt± catt±, candasmi½ haññam±nasmi½.
puttehi yañña½ yajitv±na, sugati½ sagga½ gamiss±mi''..
1000.
``m± ta½ {m± (s²0 p²0)} putta saddahesi, sugati kira hoti puttayaññena.
niray±neso maggo, neso maggo hi sagg±na½..
1001.
``d±n±ni dehi koº¹añña, ahi½s± sabbabh³tabhaby±na½''.
esa maggo sugatiy±, na ca maggo puttayaññena''..
1002.
``±cariy±na½ vacan±, gh±tessa½ candañca s³riyañca.
puttehi yañña½ {puttehi (s²0 sy±0 p²0)} yajitv±na duccajehi, sugati½ sagga½ gamiss±mi''..
1003.
``ta½ta½ pit±pi avaca, vasavatt² orasa½ saka½ putta½.
yañño kira te putta, bhavissati cat³hi puttehi''..
1004.
``sabbepi mayha½ putt± catt±, candasmi½ haññam±nasmi½.
puttehi yañña½ yajitv±na, sugati½ sagga½ gamiss±mi''..
1005.
``m± ta½ putta saddahesi, sugati kira hoti puttayaññena.
niray±neso maggo, neso maggo hi sagg±na½..
1006.
``d±n±ni dehi koº¹añña, ahi½s± sabbabh³tabhaby±na½.
esa maggo sugatiy±, na ca maggo puttayaññena''..
1007.
``±cariy±na½ vacan±, gh±tessa½ candañca s³riyañca.
puttehi yañña½ yajitv±na duccajehi, sugati½ sagga½ gamiss±mi''..
1008.
``d±n±ni dehi koº¹añña, ahi½s± sabbabh³tabhaby±na½.
puttaparivuto tuva½, raµµha½ janapadañca p±lehi''..
1009.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatth² asse ca p±lema..
1010.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatthichakaº±ni ujjhema..
1011.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, assachakaº±ni ujjhema..
1012.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa {ida½ pada½ s²0 p²0 potthakesu natthi}.
yassa honti tava k±m±, api raµµh± pabb±jit±.
bhikkh±cariya½ cariss±ma''..
1013.
``dukkha½ kho me janayatha, vilapant± j²vitassa k±m± hi.
muñcetha {muñcatha (s²0 p²0)} d±ni kum±re, alampi me hotu puttayaññena''..
1014.
``pubbeva khosi me vutto, dukkara½ durabhisambhavañceta½.
atha no upakkhaµassa yaññassa, kasm± karosi vikkhepa½..
1015.
``sabbe vajanti sugati½, ye yajanti yepi y±jenti.
ye c±pi anumodanti, yajant±na½ edisa½ mah±yañña½''..
1016.
``atha kissa jano {ca no (s²0 sy±0 p²0)} pubbe, sotth±na½ br±hmaºe av±cesi.
atha no ak±raºasm±, yaññatth±ya deva gh±tesi..
1017.
``pubbeva no daharak±le {daharake sam±ne (s²0 p²0)}, na hanesi {na m±resi (s²0 p²0)} na gh±tesi.
daharamh± yobbana½ patt±, ad³sak± t±ta haññ±ma..
1018.
``hatthigate assagate, sannaddhe passa no mah±r±ja.
yuddhe v± yujjham±ne v±, na hi m±dis± s³r± honti yaññatth±ya..
1019.
``paccante v±pi kupite, aµav²su v± m±dise niyojenti.
atha no ak±raºasm±, abh³miya½ t±ta haññ±ma..
1020.
``y±pi hi t± sakuºiyo, vasanti tiºaghar±ni katv±na.
t±sampi piy± putt±, atha no tva½ deva gh±tesi..
1021.
``m± tassa saddahesi, na ma½ khaº¹ah±lo gh±teyya.
mamañhi so gh±tetv±na, anantar± tampi deva gh±teyya..
1022.
``g±mavara½ nigamavara½ dadanti, bhogampissa mah±r±ja.
athaggapiº¹ik±pi, kule kule hete bhuñjanti..
1023.
``tesampi t±dis±na½, icchanti dubbhitu½ mah±r±ja.
yebhuyyena ete, akataññuno br±hmaº± deva..
1024.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatth² asse ca p±lema..
1025.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatthichakaº±ni ujjhema..
1026.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, assachakaº±ni ujjhema..
1027.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
yassa honti tava k±m±, api raµµh± pabb±jit±.
bhikkh±cariya½ cariss±ma''..
1028.
``dukkha½ kho me janayatha, vilapant± j²vitassa k±m± hi.
muñcetha d±ni kum±re, alampi me hotu puttayaññena''..
1029.
``pubbeva khosi me vutto, dukkara½ durabhisambhavañceta½.
atha no upakkhaµassa yaññassa, kasm± karosi vikkhepa½..
1030.
``sabbe vajanti sugati½, ye yajanti yepi y±jenti.
ye c±pi anumodanti, yajant±na½ edisa½ mah±yañña½''..
1031.
``yadi kira yajitv± puttehi, devaloka½ ito cut± yanti.
br±hmaºo t±va yajatu, pacch±pi yajasi tuva½ r±j±..
1032.
``yadi kira yajitv± puttehi, devaloka½ ito cut± yanti.
esveva khaº¹ah±lo, yajata½ sakehi puttehi..
1033.
``eva½ j±nanto khaº¹ah±lo, ki½ puttake na gh±tesi.
sabbañca ñ±tijana½, att±nañca na gh±tesi..
1034.
``sabbe vajanti niraya½, ye yajanti yepi y±jenti.
ye c±pi anumodanti, yajant±na½ edisa½ mah±yañña½..
1035.
{aya½ g±th± s²0 sy±0 p²0 potthakesu na dissati} ``sace hi so sujjhati yo han±ti, hatopi so saggamupeti µh±na½.
bhov±di bhov±dina m±rayeyyu½, ye c±pi tesa½ abhisaddaheyyu½'' {aya½ g±th± s²0 sy±0 p²0 potthakesu na dissati}..
1036.
``kathañca kira puttak±m±yo, gahapatayo gharaºiyo ca.
nagaramhi na uparavanti r±j±na½, m± gh±tayi orasa½ putta½..
1037.
``kathañca kira puttak±m±yo, gahapatayo gharaºiyo ca.
nagaramhi na uparavanti r±j±na½, m± gh±tayi atraja½ putta½..
1038.
``rañño camhi atthak±mo, hito ca sabbajanapadassa {sabbad± janapadassa (s²0 p²0)}.
na koci assa paµigha½, may± j±napado na pavedeti''..
1039.
``gacchatha vo gharaºiyo, t±tañca vadetha khaº¹ah±lañca.
m± gh±tetha kum±re, ad³sake s²hasaªk±se..
1040.
``gacchatha vo gharaºiyo, t±tañca vadetha khaº¹ah±lañca.
m± gh±tetha kum±re, apekkhite sabbalokassa''..
1041.
``ya½ n³n±ha½ j±yeyya½, rathak±rakulesu v±.
pukkusakulesu v± vessesu v± j±yeyya½.
na hajja ma½ r±ja yaññe {yaññatth±ya (s²0 p²0)} gh±teyya''..
1042.
``sabb± s²mantiniyo gacchatha, ayyassa khaº¹ah±lassa.
p±desu nipatatha, apar±dh±ha½ na pass±mi..
1043.
``sabb± s²mantiniyo gacchatha, ayyassa khaº¹ah±lassa.
p±desu nipatatha, kinte bhante maya½ ad³sema''..
1044.
``kapaº± {kapaºa½ (s²0 p²0)} vilapati sel±, disv±na bh±tare {bh±taro (s²0 sy±0 p²0 ka0)} upan²tatte.
yañño kira me ukkhipito, t±tena saggak±mena''..
1045.
``±vatti parivatti ca, vasulo sammukh± rañño.
m± no pitara½ avadhi, daharamh± yobbana½ patt±''..
1046.
``eso te vasula pit±, samehi pitar± saha.
dukkha½ kho me janayasi, vilapanto antepurasmi½.
muñcetha d±ni kum±re, alampi me hotu puttayaññena''..
1047.
``pubbeva khosi me vutto, dukkara½ durabhisambhavañceta½.
atha no upakkhaµassa yaññassa, kasm± karosi vikkhepa½..
1048.
``sabbe vajanti sugati½, ye yajanti yepi y±jenti.
ye c±pi anumodanti, yajant±na½ edisa½ mah±yañña½''..
1049.
``sabbaratanassa yañño upakkhaµo, ekar±ja tava paµiyatto.
abhinikkhamassu deva, sagga½ gato tva½ pamodissasi''..
1050.
``dahar± sattasat± et±, candakum±rassa bhariy±yo.
kese pakiritv±na {parikiritv±na (s²0 p²0), vikiritv±na (sy±0 ka0)}, rodantiyo maggamanuy±yi½su {maggamanuyanti (s²0 p²0), maggamanuy±yanti (sy±0)}..
1051.
``apar± pana sokena, nikkhant± nandane viya dev±.
kese pakiritv±na {parikiritv±na (s²0 p²0), vikiritv±na (sy±0 ka0)}, rodantiyo maggamanuy±yi½su'' {maggamanuyanti (s²0 p²0), maggamanuy±yanti (sy±0)}..
1052.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, yaññatth±ya ekar±jassa..
1053.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, m±tu katv± hadayasoka½..
1054.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, janassa katv± hadayasoka½..
1055.
``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit± {nah±pakasunah±t± (p²0)}, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, yaññatth±ya ekar±jassa..
1056.
{im± dve g±th± natthi p² potthake} ``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, m±tu katv± hadayasoka½..
1057.
``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyyanti candas³riy±, janassa katv± hadayasoka½ {im± dve g±th± natthi p² potthake}..
1058.
``yassu pubbe hatthivaradhuragate, hatth²hi {hatthik± (sy±0), pattik± (p²0)} anuvajanti.
tyajja candas³riy±, ubhova pattik± yanti..
1059.
``yassu pubbe assavaradhuragate, assehi {assak± (sy±0), pattik± (p²0)} anuvajanti.
tyajja candas³riy±, ubhova pattik± yanti..
1060.
``yassu pubbe rathavaradhuragate, rathehi {rathik± (sy±0), pattik± (p²0)} anuvajanti.
tyajja candas³riy±, ubhova pattik± yanti..
1061.
``yehissu pubbe n²yi½su {niyya½su (s²0 p²0)}, tapan²yakappanehi turaªgehi.
tyajja candas³riy±, ubhova pattik± yanti''..
1062.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu {uyyassu (sy±0 ka0)} pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi puttehi..
1063.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi kaññ±hi..
1064.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi mahes²hi..
1065.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi gahapat²hi..
1066.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbe pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi hatth²hi..
1067.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi assehi..
1068.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho cat³hi usabhehi..
1069.
``yadi sakuºi ma½samicchasi, ¹ayassu pubbena pupphavatiy±.
yajatettha ekar±j±, samm³¼ho sabbacatukkena''..
1070.
``ayamassa p±s±do, ida½ antepura½ suramaº²ya½ {sovaººo pupphamalyavikiººo (ka0)}.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1071.
``idamassa k³µ±g±ra½, sovaººa½ pupphamalyavikiººa½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1072.
``idamassa uyy±na½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1073.
``idamassa asokavana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1074.
``idamassa kaºik±ravana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1075.
``idamassa p±µalivana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1076.
``idamassa ambavana½, supupphita½ sabbak±lika½ ramma½.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1077.
``ayamassa pokkharaº², sañchann± padumapuº¹ar²kehi.
n±v± ca sovaººavikat±, pupphavalliy± {pupph±valiy± (s²0 p²0)} citt± suramaº²y±.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±''..
1078.
``idamassa hatthiratana½, er±vaºo gajo bal² dant².
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1079.
``idamassa assaratana½, ekakh³ro {ekakh³ro vego (sy±0)} asso.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1080.
``ayamassa assaratho, s±¼iya {s±¼iya viya (sy±0)} nigghoso subho ratanavicitto.
yatthassu ayyaputt±, sobhi½su nandane viya dev±.
ted±ni ayyaputt±, catt±ro vadh±ya ninn²t±..
1081.
``katha½ n±ma s±masamasundarehi, candanamudukagattehi {candanamarakatagattehi (s²0 p²0)}.
r±j± yajissate yañña½, samm³¼ho cat³hi puttehi..
1082.
``katha½ n±ma s±masamasundar±hi, candanamudukagatt±hi.
r±j± yajissate yañña½, samm³¼ho cat³hi kaññ±hi..
1083.
``katha½ n±ma s±masamasundar±hi, candanamudukagatt±hi.
r±j± yajissate yañña½, samm³¼ho cat³hi mahes²hi..
1084.
``katha½ n±ma s±masamasundarehi, candanamudukagattehi.
r±j± yajissate yañña½, samm³¼ho cat³hi gahapat²hi..
1085.
``yath± honti g±manigam±, suññ± amanussak± brah±raññ±.
tath± hessati pupphavatiy±, yiµµhesu candas³riyesu''..
1086.
``ummattik± bhaviss±mi, bh³nahat± pa½sun± ca {pa½sun±va (sy±0 ka0)} parikiºº±.
sace candavara½ {candakum±ra½ (sy±0)} hanti, p±º± me deva rujjhanti {nirujjhanti (s²0), bhijjanti (sy±0)}..
1087.
``ummattik± bhaviss±mi, bh³nahat± pa½sun± ca parikiºº±.
sace s³riyavara½ hanti, p±º± me deva rujjhanti''..
1088.
``ki½ nu m± na ram±peyyu½, aññamañña½ piya½vad±.
ghaµµik± uparikkh² ca, pokkharaº² ca bh±rik± {ghaµµiy± oparakkh² ca pokkharakkh² ca n±yik± (s²0) ghaµµiy± oparakkh² ca pokkharakkh² ca g±yik± (p²0)}.
candas³riyesu naccantiyo, sam± t±sa½ na vijjati''..
1089.
``ima½ mayha½ hadayasoka½, paµimuñcatu {paµimuccatu (ka0)} khaº¹ah±la tava m±t±.
yo mayha½ hadayasoko, candamhi vadh±ya ninn²te..
1090.
``ima½ mayha½ hadayasoka½, paµimuñcatu khaº¹ah±la tava m±t±.
yo mayha½ hadayasoko, s³riyamhi vadh±ya ninn²te..
1091.
``ima½ mayha½ hadayasoka½, paµimuñcatu khaº¹ah±la tava j±y±.
yo mayha½ hadayasoko, candamhi vadh±ya ninn²te..
1092.
``ima½ mayha½ hadayasoka½, paµimuñcatu khaº¹ah±la tava j±y±.
yo mayha½ hadayasoko, s³riyamhi vadh±ya ninn²te..
1093.
``m± ca putte m± ca pati½, addakkhi khaº¹ah±la tava m±t±.
yo gh±tesi kum±re, ad³sake s²hasaªk±se..
1094.
``m± ca putte m± ca pati½, addakkhi khaº¹ah±la tava m±t±.
yo gh±tesi kum±re, apekkhite sabbalokassa..
1095.
``m± ca putte m± ca pati½, addakkhi khaº¹ah±la tava j±y±.
yo gh±tesi kum±re, ad³sake s²hasaªk±se..
1096.
``m± ca putte m± ca pati½, addakkhi khaº¹ah±la tava j±y±.
yo gh±tesi kum±re, apekkhite sabbalokassa''..
1097.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatth² asse ca p±lema..
1098.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, hatthichakaº±ni ujjhema..
1099.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
api niga¼abandhak±pi, assachakaº±ni ujjhema..
1100.
``m± no deva avadhi, d±se no dehi khaº¹ah±lassa.
yassa honti tava k±m±, api raµµh± pabb±jit±.
bhikkh±cariya½ cariss±ma..
1101.
``dibba½ deva upay±canti, puttatthik±pi dalidd±.
paµibh±n±nipi hitv±, putte na labhanti ekacc±..
1102.
``±s²sik±ni {ass±sak±ni (s²0 p²0), ±s±sak±ni (sy±0)} karonti, putt± no j±yantu tato paputt± {putt± (s²0 p²0)}.
atha no ak±raºasm±, yaññatth±ya deva gh±tesi..
1103.
``upay±citakena putta½ labhanti, m± t±ta no agh±tesi.
m± kicch±laddhakehi puttehi, yajittho ima½ yañña½..
1104.
``upay±citakena putta½ labhanti, m± t±ta no agh±tesi.
m± kapaºaladdhakehi puttehi, amm±ya no vippav±sesi''..
1105.
``bahudukkh± {bahudukkha½ (sy±0 ka0)} posiya canda½, amma tuva½ j²yase putta½.
vand±mi kho te p±de, labhata½ t±to paraloka½..
1106.
``handa ca ma½ upaguyha, p±de te amma vanditu½ dehi.
gacch±mi d±ni pav±sa½ {vippav±sa½ (ka0)}, yaññatth±ya ekar±jassa..
1107.
``handa ca ma½ upaguyha {upaguyha (sy±0 ka0)}, p±de te amma vanditu½ dehi.
gacch±mi d±ni pav±sa½, m±tu katv± hadayasoka½..
1108.
handa ca ma½ upaguyha {upaguyha (sy±0 ka0)}, p±de te amma vanditu½ dehi.
gacch±mi d±ni pav±sa½, janassa katv± hadayasoka½''..
1109.
``handa ca padumapatt±na½, mo¼i½ bandhassu gotamiputta.
campakadalamiss±yo {campakadaliv²timiss±yo (s²0 p²0), campakadalimiss±yo (ka0)}, es± te por±ºik± pakati..
1110.
``handa ca vilepana½ te, pacchimaka½ candana½ vilimpassu.
yehi ca suvilitto, sobhasi r±japaris±ya½..
1111.
``handa ca muduk±ni vatth±ni, pacchimaka½ k±sika½ niv±sehi.
yehi ca sunivattho, sobhasi r±japaris±ya½..
1112.
``mutt±maºikanakavibh³sit±ni, gaºhassu hatth±bharaº±ni.
yehi ca hatth±bharaºehi, sobhasi r±japaris±ya½''..
1113.
``na hi n³n±ya½ raµµhap±lo, bh³mipati janapadassa d±y±do.
lokissaro mahanto, putte sneha½ janayati''..
1114.
``mayhampi piy± putt±, att± ca piyo tumhe ca bhariy±yo.
saggañca patthay±no {patthayam±no (sy±0 ka0)}, ten±ha½ gh±tayiss±mi''..
1115.
``ma½ paµhama½ gh±tehi, m± me hadaya½ dukkha½ ph±lesi.
alaªkato {analaªkato (ka0)} sundarako, putto deva tava sukhum±lo..
1116.
``handayya ma½ hanassu, paraloke {salok± (s²0 sy±0 ka0)} candakena {candiyena (s²0 p²0 ka0)} hess±mi.
puñña½ karassu vipula½, vicar±ma ubhopi paraloke''..
1117.
``m± tva½ cande rucci maraºa½ {ida½ pada½ natthi s²0 p²0 potthakesu}, bahuk± tava devar± vis±lakkhi.
te ta½ ramayissanti, yiµµhasmi½ gotamiputte''..
1118.
``eva½ vutte cand± att±na½, hanti hatthatalakehi''.
``alamettha {alamatthu (s²0 p²0)} j²vitena, piss±mi {p±y±mi (s²0 p²0)} visa½ mariss±mi..
1119.
``na hi n³nimassa rañño, mitt±macc± ca vijjare suhad±.
ye na vadanti r±j±na½, m± gh±tayi orase putte..
1120.
``na hi n³nimassa rañño, ñ±t² mitt± ca vijjare suhad±.
ye na vadanti r±j±na½, m± gh±tayi atraje putte..
1121.
``ime tepi mayha½ putt±, guºino k±y³radh±rino r±ja.
tehipi yajassu yañña½, atha muñcatu {muccatu (p²0 ka0)} gotamiputte..
1122.
``bilasata½ ma½ katv±na, yajassu sattadh± mah±r±ja.
m± jeµµhaputtamavadhi, ad³saka½ s²hasaªk±sa½..
1123.
``bilasata½ ma½ katv±na, yajassu sattadh± mah±r±ja.
m± jeµµhaputtamavadhi, apekkhita½ sabbalokassa''..
1124.
``bahuk± tava dinn±bharaº±, ucc±vac± subhaºitamhi.
mutt±maºive¼uriy±, eta½ te pacchimaka½ d±na½''..
1125.
``yesa½ pubbe khandhesu, phull± m±l±guº± vivatti½su.
tesajjapi sunisito {pitanisito (s²0 p²0)}, netti½so vivattissati khandhesu..
1126.
``yesa½ pubbe khandhesu, citt± m±l±guº± vivatti½su.
tesajjapi sunisito, netti½so vivattissati khandhesu..
1127.
``acira½ {acir± (s²0 sy±0 p²0)} vata netti½so, vivattissati r±japutt±na½ khandhesu.
atha mama hadaya½ na phalati, t±va da¼habandhañca me ±si..
1128.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, yaññatth±ya ekar±jassa..
1129.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, m±tu katv± hadayasoka½..
1130.
``k±sikasucivatthadhar±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, janassa katv± hadayasoka½..
1131.
``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, yaññatth±ya ekar±jassa..
1132.
``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, m±tu katv± hadayasoka½..
1133.
``ma½sarasabhojan± nh±pakasunh±pit±, kuº¹alino agalucandanavilitt±.
niyy±tha candas³riy±, janassa katv± hadayasoka½''..
1134.
``sabbasmi½ upakkhaµasmi½, nis²dite candasmi½ {candiyasmi½ (s²0 p²0), candas³riyasmi½ (sy±0)} yaññatth±ya.
pañc±lar±jadh²t± pañjalik±, sabbaparis±ya samanupariy±yi {sabbaparisamanupariy±si (s²0 p²0), sabbaparisantaramanupariy±si (sy±0)}..
1135.
``yena saccena khaº¹ah±lo, p±pakamma½ karoti dummedho.
etena saccavajjena, samaªgin² s±mikena homi..
1136.
``ye idhatthi amanuss±, y±ni ca yakkhabh³tabhaby±ni.
karontu me veyy±vaµika½, samaªgin² s±mikena homi..
1137.
``y± devat± idh±gat±, y±ni ca yakkhabh³tabhaby±ni.
saraºesini½ an±tha½ t±yatha ma½, y±c±maha½ patim±ha½ ajeya½'' {ajiyya½ (s²0)}..
1138.
``ta½ sutv± amanusso, ayok³µa½ paribbhametv±na.
bhayamassa janayanto, r±j±na½ idamavoca..
1139.
``bujjhassu kho r±jakali, m± t±ha½ {m± teha½ (sy±0)} matthaka½ nit±¼esi½ {nit±lemi (s²0 p²0), nipph±lesi½ (ka0)}.
m± jeµµhaputtamavadhi, ad³saka½ s²hasaªk±sa½..
1140.
``ko te diµµho r±jakali, puttabhariy±yo haññam±n±yo {haññam±n± (ka0)}.
seµµhi ca gahapatayo, ad³sak± saggak±m± hi..
1141.
``ta½ sutv± khaº¹ah±lo, r±j± ca abbhutamida½ disv±na.
sabbesa½ bandhan±ni mocesu½, yath± ta½ anupagh±ta½ {ap±p±na½ (s²0 p²0)}..
1142.
``sabbesu vippamuttesu, ye tattha sam±gat± tad± ±su½.
sabbe ekekale¹¹ukamada½su, esa vadho khaº¹ah±lassa''..
1143.
``sabbe paviµµh± {pati½su (s²0), patitv± (p²0)} niraya½, yath± ta½ p±paka½ karitv±na.
na hi p±pakamma½ katv±, labbh± sugati½ ito gantu½''..
1144.
``sabbesu vippamuttesu, ye tattha sam±gat± tad± ±su½.
canda½ abhisiñci½su, sam±gat± r±japaris± {r±japuris± (sy±0)} ca..
1145.
``sabbesu vippamuttesu, ye {y± (sy±0)} tattha sam±gat± tad± ±su½.
canda½ abhisiñci½su, sam±gat± r±jakaññ±yo ca..
1146.
``sabbesu vippamuttesu, ye tattha sam±gat± tad± ±su½.
canda½ abhisiñci½su, sam±gat± devaparis± {devapuris± (sy±0)} ca..
1147.
``sabbesu vippamuttesu, ye {y± (sy±0)} tattha sam±gat± tad± ±su½.
canda½ abhisiñci½su, sam±gat± devakaññ±yo ca..
1148.
``sabbesu vippamuttesu, ye tattha sam±gat± tad± ±su½.
celukkhepamakaru½, sam±gat± r±japaris± {r±japuris± (sy±0)} ca..
1149.
``sabbesu vippamuttesu, ye {y± (sy±0)} tattha sam±gat± tad± ±su½.
celukkhepamakaru½, sam±gat± r±jakaññ±yo ca..
1150.
``sabbesu vippamuttesu, ye tattha sam±gat± tad± ±su½.
celukkhepamakaru½, sam±gat± devaparis± {devapuris± (sy±0)} ca..
1151.
``sabbesu vippamuttesu, ye {y± (sy±0)} tattha sam±gat± tad± ±su½.
celukkhepamakaru½, sam±gat± devakaññ±yo ca..
1152.
``sabbesu vippamuttesu, bah³ ±nandit± ahu½ {bahu ±nandano ahu va½so (s²0), bahu ±nandito ahu va½so (p²0)}.
nandi½ pavesi nagara½ {v±di½su nandipavesanagara½ (sy±0), nandi½ pavesi nagare (ka0)}, bandhan± mokkho aghositth±''ti..
candakum±raj±taka½ {khaº¹ah±laj±taka½ (s²0 p²0)} sattama½.
545. mah±n±radakassapaj±taka½ (8)
1153.
``ahu r±j± videh±na½, aªgati {aªg±ti (s²0) evamuparipi} n±ma khattiyo.
pah³tayoggo dhanim±, anantabalaporiso..
1154.
so ca pannarasi½ {pannarase (sy±0 ka0)} ratti½, purimay±me an±gate.
c±tum±s± {c±tumassa (s²0 p²0)} komudiy±, amacce sannip±tayi..
1155.
``paº¹ite sutasampanne, mitapubbe {mihitapubbe (s²0 p²0)} vicakkhaºe.
vijayañca sun±mañca, sen±pati½ al±taka½..
1156.
``tamanupucchi vedeho, ``pacceka½ br³tha sa½ ruci½.
c±tum±s± komudajja, juºha½ byapahata½ {byapagata½ (s²0 p²0)} tama½.
k±yajja ratiy± ratti½, viharemu ima½ utu½''..
1157.
``tato sen±pati rañño, al±to etadabravi.
``haµµha½ yogga½ bala½ sabba½, sena½ sann±hay±mase..
1158.
``niyy±ma deva yuddh±ya, anantabalaporis±.
ye te vasa½ na ±yanti, vasa½ upanay±mase {upaniyy±mase (ka0)}.
es± mayha½ sak± diµµhi, ajita½ ojin±mase..
1159.
al±tassa vaco sutv±, sun±mo etadabravi.
``sabbe tuyha½ mah±r±ja, amitt± vasam±gat±..
1160.
``nikkhittasatth± paccatth±, niv±tamanuvattare.
uttamo ussavo ajja, na yuddha½ mama ruccati..
1161.
``annap±nañca khajjañca, khippa½ abhiharantu te.
ramassu deva k±mehi, naccag²te suv±dite''..
1162.
sun±massa vaco sutv±, vijayo etadabravi.
``sabbe k±m± mah±r±ja, nicca½ tava mupaµµhit±..
1163.
``na hete dullabh± deva, tava k±mehi moditu½.
sad±pi k±m± sulabh±, neta½ cittamata½ {citta½ mat² (ka0)} mama..
1164.
``samaºa½ br±hmaºa½ v±pi, up±semu bahussuta½.
yo najja vinaye kaªkha½, atthadhammavid³ ise''..
1165.
vijayassa vaco sutv±, r±j± aªgati mabravi.
``yath± vijayo bhaºati, mayhampeta½va ruccati..
1166.
``samaºa½ br±hmaºa½ v±pi, up±semu bahussuta½.
yo najja vinaye kaªkha½, atthadhammavid³ ise..
1167.
``sabbeva sant± karotha mati½, ka½ up±semu paº¹ita½.
yo {ko (s²0 p²0)} najja vinaye kaªkha½, atthadhammavid³ ise''..
1168.
``vedehassa vaco sutv±, al±to etadabravi.
``atth±ya½ migad±yasmi½, acelo dh²rasammato..
1169.
``guºo kassapagott±ya½, suto citrakath² gaº².
ta½ deva {tadeva (ka0)} payirup±semu {payirup±saya (s²0 p²0)}, so no kaªkha½ vinessati''..
1170.
``al±tassa vaco sutv±, r±j± codesi s±rathi½.
``migad±ya½ gamiss±ma, yutta½ y±na½ idh±naya''..
1171.
tassa y±na½ ayojesu½, danta½ r³piyapakkhara½ {r³piyupakkhara½ (ka0)}.
sukkamaµµhapariv±ra½, paº¹ara½ dosin±mukha½..
1172.
``tatr±su½ kumud±yutt±, catt±ro sindhav± hay±.
anil³pamasamupp±t± {anil³pamasamupp±d± (ka0)}, sudant± soººam±lino..
1173.
``setacchatta½ setaratho, setass± setab²jan².
vedeho sahamaccehi, niyya½ candova sobhati..
1174.
``tamanuy±yi½su bahavo, indikhaggadhar± {indakhaggadhar± (s²0), iµµhikhaggadhar± (p²0)} bal².
assapiµµhigat± v²r±, nar± naravar±dhipa½..
1175.
so muhutta½va y±yitv±, y±n± oruyha khattiyo.
vedeho sahamaccehi, patt² guºamup±gami..
1176.
yepi tattha tad± ±su½, br±hmaºibbh± sam±gat±.
na te apanay² r±j±, akata½ bh³mim±gate..
1177.
``tato so muduk± bhisiy±, muducittakasanthate {muducittaka¼andake (s²0 p²0)}.
mudupaccatthate r±j±, ekamanta½ up±visi..
1178.
``nisajja r±j± sammodi, katha½ s±raºiya½ tato.
``kacci y±paniya½ bhante, v±t±namaviyaggat± {v±t±namavisaggat± (s²0 p²0), v±t±namaviyattat± (sy±0)}..
1179.
``kacci akasir± vutti, labhasi {labbhati (s²0 p²0)} piº¹ay±pana½ {piº¹iy±pana½ (sy±0 ka0)}.
ap±b±dho casi kacci, cakkhu½ na parih±yati''..
1180.
ta½ guºo paµisammodi, vedeha½ vinaye rata½.
``y±pan²ya½ mah±r±ja, sabbameta½ tad³bhaya½..
1181.
``kacci tuyhampi vedeha, paccant± na bal²yare.
kacci aroga½ yogga½ te, kacci vahati v±hana½.
kacci te by±dhayo natthi, sar²rassupat±piy±'' {sar²rassupat±pik± (s²0 p²0), sar²rassupat±pan± (?)}..
1182.
paµisammodito r±j±, tato pucchi anantar±.
attha½ dhammañca ñ±yañca, dhammak±mo rathesabho..
1183.
``katha½ dhamma½ care macco, m±t±pit³su kassapa.
katha½ care ±cariye, puttad±re katha½ care..
1184.
``katha½ careyya vu¹¹hesu, katha½ samaºabr±hmaºe.
kathañca balak±yasmi½, katha½ janapade care..
1185.
``katha½ dhamma½ caritv±na, macc± gacchanti {pecca gacchati (s²0 sy±0 p²0)} suggati½.
kathañceke adhammaµµh±, patanti niraya½ atho''..
1186.
``vedehassa vaco sutv±, kassapo etadabravi.
```suºohi me mah±r±ja, sacca½ avitatha½ pada½..
1187.
```natthi dhammacaritassa {dhammassa ciººassa (s²0)}, phala½ kaly±ºap±paka½.
natthi deva paro loko, ko tato hi idh±gato..
1188.
```natthi deva pitaro v±, kuto m±t± kuto pit±.
natthi ±cariyo n±ma, adanta½ ko damessati..
1189.
```samatuly±ni bh³t±ni, natthi jeµµh±pac±yik±.
natthi bala½ v²riya½ v±, kuto uµµh±naporisa½.
niyat±ni hi bh³t±ni, yath± goµaviso tath±..
1190.
```laddheyya½ labhate macco, tattha d±naphala½ kuto.
natthi d±naphala½ deva, avaso devav²riyo..
1191.
```b±lehi d±na½ paññatta½, paº¹itehi paµicchita½.
avas± denti dh²r±na½, b±l± paº¹itam±nino..
1192.
```sattime sassat± k±y±, acchejj± avikopino.
tejo pathav² ±po ca, v±yo sukha½ dukhañcime.
j²ve ca sattime k±y±, yesa½ chett± na vijjati..
1193.
```natthi hant± va chett± v±, haññe yev±pi {haññare v±pi (s²0 sy±0 p²0)} koci na½.
antareneva k±y±na½, satth±ni v²tivattare..
1194.
```yo c±pi {yop±ya½ (s²0 p²0), yo c±ya½ (sy±0 ka0)} siram±d±ya, paresa½ nisit±sin±.
na so chindati te k±ye, tattha p±paphala½ kuto..
1195.
```cull±s²timah±kappe, sabbe sujjhanti sa½sara½.
an±gate tamhi k±le, saññatopi na sujjhati..
1196.
```caritv±pi bahu½ bhadra½, neva sujjhantin±gate.
p±pañcepi bahu½ katv±, ta½ khaºa½ n±tivattare..
1197.
```anupubbena no suddhi, kapp±na½ cullas²tiy±.
niyati½ n±tivatt±ma, velantamiva s±garo'''..
1198.
kassapassa vaco sutv±, al±to etadabravi.
``yath± bhadanto bhaºati, mayhampeta½va ruccati..
1199.
``ahampi purima½ j±ti½, sare sa½saritattano.
piªgalo n±maha½ ±si½, luddo gogh±tako pure..
1200.
``b±r±ºasiya½ ph²t±ya½, bahu½ p±pa½ kata½ may±.
bah³ may± hat± p±º±, mahi½s± s³kar± aj±..
1201.
``tato cuto idha j±to, iddhe sen±pat²kule.
natthi n³na phala½ p±pa½, yoha½ {p±pe soha½ (s²0 p²0)} na niraya½ gato..
1202.
athettha b²jako n±ma, d±so ±si paµaccar² {pa¼accar² (s²0 p²0), paµajjar² (ka0)}.
uposatha½ upavasanto, guºasantikup±gami..
1203.
kassapassa vaco sutv±, al±tassa ca bh±sita½.
passasanto muhu½ uºha½, ruda½ ass³ni vattayi..
1204.
tamanupucchi vedeho, ``kimattha½ samma rodasi.
ki½ te suta½ v± diµµha½ v±, ki½ ma½ vedesi vedana½''..
1205.
vedehassa vaco sutv±, b²jako etadabravi.
``natthi me vedan± dukkh±, mah±r±ja suºohi me..
1206.
``ahampi purima½ j±ti½, sar±mi sukhamattano.
s±ket±ha½ pure ±si½, bh±vaseµµhi guºe rato..
1207.
``sammato br±hmaºibbh±na½, sa½vibh±garato suci.
na c±pi p±paka½ kamma½, sar±mi katamattano..
1208.
``tato cut±ha½ vedeha, idha j±to duritthiy±.
gabbhamhi kumbhad±siy±, yato j±to suduggato..
1209.
``evampi duggato santo, samacariya½ adhiµµhito.
upa¹¹habh±ga½ bhattassa, dad±mi yo me icchati..
1210.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, sad± upavas±maha½.
na c±pi {na aha½ (ka0)} bh³te hi½s±mi, theyyañc±pi vivajjayi½..
1211.
``sabbameva hi n³neta½, suciººa½ bhavati nipphala½.
nirattha½ maññida½ s²la½, al±to bh±sat² yath±..
1212.
``kalimeva n³na gaºh±mi, asippo dhuttako yath±.
kaµa½ al±to gaºh±ti, kitavosikkhito yath±..
1213.
``dv±ra½ nappaµipass±mi, yena gacch±mi suggati½.
tasm± r±ja parod±mi, sutv± kassapabh±sita½''..
1214.
b²jakassa vaco sutv±, r±j± aªgati mabravi.
``natthi dv±ra½ sugatiy±, niyati½ {niyata½ (sy±0)} kaªkha b²jaka..
1215.
``sukha½ v± yadi v± dukkha½, niyatiy± kira labbhati.
sa½s±rasuddhi sabbesa½, m± turittho {turito (sy±0)} an±gate..
1216.
``ahampi pubbe kaly±ºo, br±hmaºibbhesu by±vaµo {v±vaµo (ka0)}.
voh±ramanus±santo , ratih²no tadantar±''..
1217.
``punapi bhante dakkhemu, saªgati ce bhavissati''.
ida½ vatv±na vedeho, paccag± sanivesana½..
1218.
tato raty± vivas±ne, upaµµh±namhi aªgati.
amacce sannip±tetv±, ida½ vacanamabravi..
1219.
``candake me vim±nasmi½, sad± k±me vidhentu me.
m± upagacchu½ atthesu, guyhappak±siyesu ca..
1220.
``vijayo ca sun±mo ca, sen±pati al±tako.
ete atthe nis²dantu, voh±rakusal± tayo''..
1221.
ida½ vatv±na vedeho, k±meva bahumaññatha.
na c±pi br±hmaºibbhesu, atthe kismiñci by±vaµo..
1222.
tato dvesattarattassa, vedehassatraj± piy±.
r±jakaññ± ruc± {ruj± (s²0 p²0) evamuparipi} n±ma, dh±tim±taramabravi..
1223.
`alaªkarotha ma½ khippa½, sakhiyo c±laªkarontu {ca karontu (s²0 p²0)} me.
suve pannaraso dibyo, gaccha½ issarasantike' {pitussa santike (sy±0)}..
1224.
tass± m±lya½ abhihari½su, candanañca mah±raha½.
maºisaªkhamutt±ratana½, n±n±ratte ca ambare..
1225.
tañca sovaººaye {soººamaye (ka0)} p²µhe, nisinna½ bahukitthiyo.
parikiriya pasobhi½su {asobhi½su (s²0 sy±0 p²0)}, ruca½ ruciravaººini½..
1226.
s± ca sakhimajjhagat±, sabb±bharaºabh³sit±.
saterat± abbhamiva, candaka½ p±vis² ruc±..
1227.
upasaªkamitv± vedeha½, vanditv± vinaye rata½.
suvaººakhacite {suvaººavikate (s²0 p²0)} p²µhe, ekamanta½ up±visi''..
1228.
tañca disv±na vedeho, acchar±na½va saªgama½.
ruca½ sakhimajjhagata½, ida½ vacanamabravi..
1229.
``kacci ramasi p±s±de, antopokkharaºi½ pati.
kacci bahuvidha½ khajja½, sad± abhiharanti te..
1230.
``kacci bahuvidha½ m±lya½, ocinitv± kum±riyo.
gharake karotha pacceka½, khi¹¹±ratirat± muhu½ {ahu (sy±0 ka0)}..
1231.
``kena v± vikala½ tuyha½, ki½ khippa½ ±harantu te.
manokarassu ku¹¹amukh² {kuµµamukh² (s²0 p²0)}, api candasamamhipi'' {api candasamampi te (ka0)}..
1232.
vedehassa vaco sutv±, ruc± pitaramabravi.
``sabbameta½ mah±r±ja, labbhatissarasantike..
1233.
``suve pannaraso dibyo, sahassa½ ±harantu me.
yath±dinnañca dass±mi, d±na½ sabbavan²svaha½'' {sabbavaº²svaha½ (sy±0 ka0)}..
1234.
ruc±ya vacana½ sutv±, r±j± aªgati mabravi.
``bahu½ vin±sita½ vitta½, nirattha½ aphala½ tay±..
1235.
``uposathe vasa½ nicca½, annap±na½ na bhuñjasi.
niyateta½ abhuttabba½, natthi puñña½ abhuñjato''..
1236.
``b²jakopi hi sutv±na, tad± kassapabh±sita½.
passasanto muhu½ uºha½, ruda½ ass³ni vattayi..
1237.
``y±va ruce j²vam±n± {j²vasino (s²0 p²0)}, m± bhattamapan±mayi.
natthi bhadde paro loko, ki½ nirattha½ vihaññasi''..
1238.
vedehassa vaco sutv±, ruc± ruciravaººin².
j±na½ pubb±para½ dhamma½, pitara½ etadabravi..
1239.
``sutameva pure ±si, sakkhi {paccakkha½ (ka0)} diµµhamida½ may±.
b±l³pasev² yo hoti, b±lova samapajjatha..
1240.
``m³¼ho hi m³¼ham±gamma, bhiyyo moha½ nigacchati.
patir³pa½ al±tena, b²jakena ca muyhitu½..
1241.
``tvañca dev±si sappañño, dh²ro atthassa kovido.
katha½ b±lehi sadisa½, h²nadiµµhi½ up±gami..
1242.
``sacepi sa½s±rapathena sujjhati, niratthiy± pabbajj± guºassa.
k²µova aggi½ jalita½ ap±pata½, upapajjati moham³¼ho {momuho (s²0 p²0)} naggabh±va½..
1243.
``sa½s±rasuddh²ti pure niviµµh±, kamma½ vid³senti bah³ aj±na½ {bah³ paj± (ka0)}.
pubbe kal² duggahitovaatth± {attho (ka0), duggahitova'natth± (?)}, dummo ca y± balis± ambujova..
1244.
``upama½ te kariss±mi, mah±r±ja tavatthiy±.
upam±ya midhekacce, attha½ j±nanti paº¹it±..
1245.
``v±ºij±na½ yath± n±v±, appam±ºabhar± {appam±ºahar± (p²0)} garu.
atibh±ra½ sam±d±ya, aººave avas²dati..
1246.
``evameva naro p±pa½, thoka½ thokampi ±cina½.
atibh±ra½ sam±d±ya, niraye avas²dati..
1247.
``na t±va bh±ro parip³ro, al±tassa mah²pati.
±cin±ti ca ta½ p±pa½, yena gacchati duggati½..
1248.
``pubbevassa kata½ puñña½, al±tassa mah²pati.
tasseva deva nissando, yañceso labhate sukha½..
1249.
``kh²yate cassa ta½ puñña½, tath± hi aguºe rato.
ujumagga½ avah±ya {ap±h±ya (s²0)}, kummaggamanudh±vati..
1250.
``tul± yath± paggahit±, ohite tulamaº¹ale.
unnameti tul±s²sa½, bh±re oropite sati..
1251.
``evameva naro puñña½, thoka½ thokampi ±cina½.
sagg±tim±no d±sova, b²jako s±tave {s±dhave (ka0)} rato..
1252.
``yamajja b²jako d±so, dukkha½ passati attani.
pubbevassa {pubbe tassa (s²0 p²0)} kata½ p±pa½, tameso paµisevati..
1253.
``kh²yate cassa ta½ p±pa½, tath± hi vinaye rato.
kassapañca sam±pajja, m± hevuppatham±gam±..
1254.
``ya½ yañhi r±ja bhajati, santa½ v± yadi v± asa½.
s²lavanta½ vis²la½ v±, vasa½ tasseva gacchati..
1255.
``y±disa½ kurute mitta½, y±disa½ c³pasevati.
sopi t±disako hoti, sahav±so hi {sahav±sopi (ka0)} t±diso..
1256.
``sevam±no sevam±na½, samphuµµho samphusa½ para½.
saro diddho kal±pa½va, alittamupalimpati.
upalepabhay± {upalimpabhay± (ka0)} dh²ro, neva p±pasakh± siy±..
1257.
``p³timaccha½ kusaggena, yo naro upanayhati.
kus±pi p³ti v±yanti, eva½ b±l³pasevan±..
1258.
``tagarañca pal±sena, yo naro upanayhati.
patt±pi surabhi v±yanti, eva½ dh²r³pasevan±..
1259.
``tasm± pattapuµasseva {phalapuµasseva (s²0 p²0)}, ñatv± samp±kamattano.
asante nopaseveyya, sante seveyya paº¹ito.
asanto niraya½ nenti, santo p±penti suggati½''..
1260.
ahampi j±tiyo satta, sare sa½saritattano.
an±gat±pi satteva, y± gamissa½ ito cut±..
1261.
``y± me s± sattam² j±ti, ahu pubbe jan±dhipa.
kamm±raputto magadhesu, ahu½ r±jagahe pure..
1262.
``p±pa½ sah±yam±gamma, bahu½ p±pa½ kata½ may±.
parad±rassa heµhento, carimh± amar± viya..
1263.
``ta½ kamma½ nihita½ aµµh±, bhasmacchannova p±vako.
atha aññehi kammehi, aj±yi½ va½sabh³miya½..
1264.
``kosambiya½ seµµhikule, iddhe ph²te mahaddhane.
ekaputto mah±r±ja, nicca½ sakkatap³jito..
1265.
``tattha mitta½ asevissa½, sah±ya½ s±tave rata½.
paº¹ita½ sutasampanna½, so ma½ atthe nivesayi..
1266.
``c±tuddasi½ pañcadasi½, bahu½ ratti½ up±vasi½.
ta½ kamma½ nihita½ aµµh±, nidh²va udakantike..
1267.
``atha p±p±na kamm±na½, yameta½ magadhe kata½.
phala½ pariy±ga ma½ {pariy±ga ta½ (s²0), pariy±gata½ (sy±0 p²0)} pacch±, bhutv± duµµhavisa½ yath±..
1268.
``tato cut±ha½ vedeha, roruve niraye cira½.
sakammun± apaccissa½, ta½ sara½ na sukha½ labhe..
1269.
``bahuvassagaºe tattha, khepayitv± bahu½ dukha½.
bhinn±gate {bheºº±kaµe (s²0 p²0)} ahu½ r±ja, chagalo uddhatapphalo {chakalo uddhitapphalo (s²0 p²0)}..
1270.
``s±taputt± may± v³¼h±, piµµhiy± ca rathena ca.
tassa kammassa nissando, parad±ragamanassa me..
1271.
``tato cut±ha½ vedeha, kapi ±si½ brah±vane.
niluñcitaphalo {nilicchitaphalo (s²0 p²0)} yeva, y³thapena pagabbhin±.
tassa kammassa nissando, parad±ragamanassa me..
1272.
``tato cut±ha½ vedeha, dassanesu {dasaººesu (s²0 p²0), dasannesu (sy±0)} pas³ ahu½.
niluñcito javo bhadro, yogga½ v³¼ha½ cira½ may±.
tassa kammassa nissando, parad±ragamanassa me..
1273.
``tato cut±ha½ vedeha, vajj²su kulam±gam±.
nevitth² na pum± ±si½, manussatte sudullabhe.
tassa kammassa nissando, parad±ragamanassa me..
1274.
``tato cut±ha½ vedeha, aj±yi½ nandane vane.
bhavane t±vati½s±ha½, acchar± k±mavaººin² {varavaººin² (ka0)}..
1275.
``vicittavatth±bharaº±, ±muttamaºikuº¹al±.
kusal± naccag²tassa, sakkassa paric±rik±..
1276.
``tattha µhit±ha½ vedeha, sar±mi j±tiyo im±.
an±gat±pi satteva, y± gamissa½ ito cut±..
1277.
``pariy±gata½ ta½ kusala½, ya½ me kosambiya½ kata½.
deve ceva manusse ca, sandh±vissa½ ito cut±..
1278.
``satta jacco {jacc± (sy±0 p²0)} mah±r±ja, nicca½ sakkatap³jit±.
th²bh±v±pi na muccissa½, chaµµh± nigatiyo {chaµµh± gatiyo (sy±0)} im±..
1279.
``sattam² ca gati deva, devaputto mahiddhiko.
pum± devo bhaviss±mi {bhavissati (ka0)}, devak±yasmimuttamo..
1280.
``ajj±pi sant±namaya½, m±la½ ganthenti nandane.
devaputto javo n±ma, yo me m±la½ paµicchati..
1281.
``muhutto viya so dibyo, idha vass±ni so¼asa.
rattindivo ca so dibyo, m±nusi½ saradosata½..
1282.
``iti kamm±ni anventi, asaªkheyy±pi j±tiyo.
kaly±ºa½ yadi v± p±pa½, na hi kamma½ vinassati {panassati (s²0 p²0)}..
1283.
``yo icche puriso hotu½, j±ti½ j±ti½ {j±tij±ti½ (s²0 p²0)} punappuna½.
parad±ra½ vivajjeyya, dhotap±dova kaddama½..
1284.
``y± icche puriso hotu½, j±ti½ j±ti½ punappuna½.
s±mika½ apac±yeyya, inda½va paric±rik±..
1285.
``yo icche dibyabhogañca, dibbam±yu½ yasa½ sukha½.
p±p±ni parivajjetv± {parivajjeyya (ka0)}, tividha½ dhammam±care..
1286.
``k±yena v±c± manas±, appamatto vicakkhaºo.
attano hoti atth±ya, itth² v± yadi v± pum±..
1287.
``ye kecime m±nuj± j²valoke, yasassino sabbasamantabhog±.
asa½saya½ tehi pure suciººa½, kammassak±se puthu sabbasatt±..
1288.
``iªgh±nucintesi sayampi deva, kutonid±n± te im± janinda.
y± te im± acchar±sannik±s±, alaªkat± kañcanaj±lachann±''..
1289.
icceva½ pitara½ kaññ±, ruc± tosesi aªgati½.
m³¼hassa maggam±cikkhi, dhammamakkh±si subbat±..
1290.
ath±gam± brahmalok±, n±rado m±nusi½ paja½.
jambud²pa½ avekkhanto, add± r±j±namaªgati½..
1291.
``tato patiµµh± p±s±de, vedehassa puratthato {purakkhato (sy±0 ka0)}.
tañca disv±n±nuppatta½, ruc± isimavandatha..
1292.
``ath±sanamh± oruyha, r±j± byathitam±naso {byamhitam±naso (s²0 sy±0 p²0)}.
n±rada½ paripucchanto, ida½ vacanamabravi..
1293.
``kuto nu ±gacchasi devavaººi, obh±saya½ sabbadis± {sa½vari½ (s²0 p²0)} candim±va.
akkh±hi me pucchito n±magotta½, katha½ ta½ j±nanti manussaloke''..
1294.
``ahañhi devato id±ni emi, obh±saya½ sabbadis± {sa½vari½ (s²0 p²0)} candim±va.
akkh±mi te pucchito n±magotta½, j±nanti ma½ n±rado kassapo ca''..
1295.
``accherar³pa½ tava {vata (s²0 p²0)} y±disañca, veh±yasa½ gacchasi tiµµhas² ca.
pucch±mi ta½ n±rada etamattha½, atha kena vaººena tav±yamiddhi''..
1296.
``saccañca dhammo ca damo ca c±go, guº± mamete pakat± pur±º±.
teheva dhammehi susevitehi, manojavo yena k±ma½ gatosmi''..
1297.
``accheram±cikkhasi puññasiddhi½, sace hi etehi {ete tva½ (s²0 p²0)} yath± vadesi.
pucch±mi ta½ n±rada etamattha½, puµµho ca me s±dhu viy±karohi''..
1298.
``pucchassu ma½ r±ja tavesa attho, ya½ sa½saya½ kuruse bh³mip±la.
aha½ ta½ nissa½sayata½ gamemi, nayehi ñ±yehi ca hetubh² ca''..
1299.
``pucch±mi ta½ n±rada etamattha½, puµµho ca me n±rada m± mus± bhaºi.
atthi nu dev± pitaro nu atthi, loko paro atthi jano yam±hu''..
1300.
``attheva dev± pitaro ca atthi, loko paro atthi jano yam±hu.
k±mesu giddh± ca nar± pam³¼h±, loka½ para½ na vid³ mohayutt±''..
1301.
``atth²ti ce n±rada saddah±si, nivesana½ paraloke mat±na½.
idheva me pañca sat±ni dehi, dass±mi te paraloke sahassa½''..
1302.
``dajjemu kho pañca sat±ni bhoto, jaññ±mu ce s²lavanta½ vadaññu½ {vataññu½ (ka0)}.
ludda½ ta½ bhonta½ niraye vasanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1303.
``idheva yo hoti adhammas²lo {akammas²lo (p²0)}, p±p±c±ro alaso luddakammo.
na paº¹it± tasmi½ iºa½ dadanti, na hi ±gamo hoti tath±vidhamh±..
1304.
``dakkhañca posa½ manuj± viditv±, uµµh±naka½ {uµµh±haka½ (s²0)} s²lavanta½ vadaññu½.
sayameva bhogehi nimantayanti, kamma½ karitv± puna m±haresi''..
1305.
``ito cuto {gato (s²0 p²0)} dakkhasi tattha r±ja, k±kolasaªghehi vikassam±na½ {k±ko¼asaªghehipi ka¹¹ham±na½ (s²0 p²0)}.
ta½ khajjam±na½ niraye vasanta½, k±kehi gijjhehi ca senakehi {soºakehi (sy±0 ka0)}.
sañchinnagatta½ ruhira½ savanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1306.
``andha½tama½ tattha na candas³riy±, nirayo sad± tumulo ghorar³po.
s± neva ratt² na div± paññ±yati, tath±vidhe ko vicare dhanatthiko..
1307.
``sabalo ca s±mo ca duve suv±n±, pavaddhak±y± balino mahant±.
kh±danti dantehi ayomayehi, ito paºunna½ paralokapatta½ {paraloke patanta½ (ka0)}..
1308.
``ta½ khajjam±na½ niraye vasanta½, luddehi v±¼ehi aghammigehi ca.
sañchinnagatta½ ruhira½ savanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1309.
``us³hi satt²hi ca sunisit±hi, hananti vijjhanti ca paccamitt± {pothayanti (ka0)}.
k±¼³pak±¼± nirayamhi ghore, pubbe nara½ dukkaµakammak±ri½..
1310.
``ta½ haññam±na½ niraye vajanta½, kucchismi½ passasmi½ vipph±lit³dara½.
sañchinnagatta½ ruhira½ savanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1311.
``satt² us³ tomarabhiº¹iv±l±, vividh±vudh± vassanti tattha dev±.
patanti aªg±ramivaccimanto, sil±san² vassati luddakamme..
1312.
``uºho ca v±to nirayamhi dussaho, na tamhi sukha½ labbhati {seti (ka0)} ittarampi.
ta½ ta½ vidh±vantamalenam±tura½, ko codaye paraloke sahassa½..
1313.
``sandh±vam±nampi {sandh±vam±na½ ta½ (s²0 p²0)} rathesu yutta½, sajotibh³ta½ pathavi½ kamanta½.
patodalaµµh²hi sucodayanta½ {sucodiyanta½ (s²0 p²0)}, ko codaye paraloke sahassa½..
1314.
``tam±ruhanta½ khurasañcita½ giri½, vibhi½sana½ pajjalita½ bhay±naka½.
sañchinnagatta½ ruhira½ savanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1315.
``tam±ruhanta½ pabbatasannik±sa½, aªg±rar±si½ jalita½ bhay±naka½.
suda¹¹hagatta½ kapaºa½ rudanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1316.
``abbhak³µasam± ucc±, kaºµakanicit± {kaºµak±pacit± (s²0 p²0), kaºµak±hicit± (sy±0)} dum±.
ayomayehi tikkhehi, naralohitap±yibhi..
1317.
``tam±ruhanti n±riyo, nar± ca parad±rag³.
codit± sattihatthehi, yamaniddesak±ribhi..
1318.
``tam±ruhanta½ niraya½, simbali½ ruharimakkhita½.
vida¹¹hak±ya½ {viduµµhak±ya½ (p²0)} vitaca½, ±tura½ g±¼havedana½..
1319.
``passasanta½ muhu½ uºha½, pubbakamm±par±dhika½.
dumagge vitaca½ gatta½ {dumaggaviµapaggata½ (s²0)}, ko ta½ y±ceyya ta½ dhana½..
1320.
``abbhak³µasam± ucc±, asipatt±cit± dum±.
ayomayehi tikkhehi, naralohitap±yibhi..
1321.
``tam±ruhanta½ asipattap±dapa½, as²hi tikkhehi ca chijjam±na½ {pabhijjam±na½ (ka0)}.
sañchinnagatta½ ruhira½ savanta½, ko codaye paraloke sahassa½..
1322.
``tato nikkhantamatta½ ta½, asipatt±cit± dum± {asipattaniray± dukh± (s²0 p²0)}.
sampatita½ vetaraºi½, ko ta½ y±ceyya ta½ dhana½..
1323.
``khar± kharodak± {kh±rodik± (s²0), kharodik± (p²0)} tatt±, dugg± vetaraº² nad².
ayopokkharasañchann±, tikkh± pattehi sandati..
1324.
``tattha sañchinnagatta½ ta½, vuyhanta½ ruhiramakkhita½.
vetaraññe an±lambe, ko ta½ y±ceyya ta½ dhana½''..
1325.
``vedh±mi rukkho viya chijjam±no, disa½ na j±n±mi pam³¼hasañño.
bhay±nutapp±mi mah± ca me bhay±, sutv±na kath± {g±th± (s²0 sy±0 p²0)} tava bh±sit± ise..
1326.
``±ditte v±rimajjha½va, d²pa½voghe mahaººave.
andhak±reva pajjoto, tva½ nosi saraºa½ ise..
1327.
``atthañca dhamma½ anus±sa ma½ ise, at²tamaddh± apar±dhita½ may±.
±cikkha me n±rada suddhimagga½, yath± aha½ no niraya½ pateyya½''..
1328.
``yath± ahu dhataraµµho ( ) {ettha kiñci ³na½ viya dissati}, vess±mitto aµµhako y±mataggi.
usindaro c±pi siv² ca r±j±, paric±rak± samaºabr±hmaº±na½..
1329.
``ete caññe ca r±j±no, ye saggavisaya½ {sakkavisaya½ (s²0 p²0)} gat±.
adhamma½ parivajjetv±, dhamma½ cara mah²pati..
1330.
``annahatth± ca te byamhe, ghosayantu pure tava.
ko ch±to ko ca tasito, ko m±la½ ko vilepana½.
n±n±ratt±na½ vatth±na½, ko naggo paridahissati..
1331.
``ko panthe chattam±neti {chatta'm±deti (s²0 sy±0 p²0)}, p±duk± ca mud³ subh±.
iti s±yañca p±to ca, ghosayantu pure tava..
1332.
``jiººa½ posa½ gavassañca, m±ssu yuñja yath± pure.
parih±rañca dajj±si, adhik±rakato bal²..
1333.
``k±yo te rathasaññ±to, manos±rathiko lahu.
avihi½s±s±ritakkho, sa½vibh±gapaµicchado..
1334.
``p±dasaññamanemiyo, hatthasaññamapakkharo.
kucchisaññamanabbhanto, v±c±saññamak³jano..
1335.
``saccav±kyasamattaªgo, apesuññasusaññato.
gir±sakhilanelaªgo, mitabh±ºisilesito..
1336.
``saddh±lobhasusaªkh±ro, niv±tañjalikubbaro.
athaddhat±nat²s±ko {atthaddhat±nat²s±ko (s²0 p²0)}, s²lasa½varanandhano..
1337.
``akkodhanamanuggh±t², dhammapaº¹arachattako.
b±husaccamap±lambo, µhitacittamup±dhiyo {dhiticittamup±dhiyo (ka0)}..
1338.
``k±laññut±cittas±ro, ves±rajjatidaº¹ako.
niv±tavuttiyottako {niv±tavuttiyottaªgo (ka0)}, anatim±nayugo lahu..
1339.
``al²nacittasanth±ro , vuddhisev² rajohato.
sati patodo dh²rassa, dhiti yogo ca rasmiyo..
1340.
``mano danta½ patha½ neti {patha'nveti (s²0 p²0)}, samadantehi v±hibhi.
icch± lobho ca kummaggo, ujumaggo ca sa½yamo..
1341.
``r³pe sadde rase gandhe, v±hanassa padh±vato.
paññ± ±koµan² r±ja, tattha att±va s±rathi..
1342.
``sace etena y±nena, samacariy± da¼h± dhiti.
sabbak±maduho r±ja, na j±tu niraya½ vaje''..
1343.
``al±to devadattosi, sun±mo ±si bhaddaji.
vijayo s±riputtosi, moggall±nosi b²jako..
1344.
``sunakkhatto licchaviputto, guºo ±si acelako.
±nando s± ruc± ±si, y± r±j±na½ pas±dayi..
1345.
``³ruve¼akassapo r±j±, p±padiµµhi tad± ahu.
mah±brahm± bodhisatto, eva½ dh±retha j±taka''nti..
mah±n±radakassapaj±taka½ aµµhama½.
546. vidhuraj±taka½ (9)
doha¼akaº¹a½
1346.
``paº¹u kisiy±si dubbal±, vaººar³pa½ {vaººar³pe (ka0)} natavedisa½ pure.
vimale akkh±hi pucchit±, k²dis² tuyha½ sar²ravedan±''..
1347.
``dhammo manujesu m±t²na½ {m±tina½ (s²0 p²0)}, doha¼o n±ma janinda vuccati.
dhamm±hata½ n±gakuñjara, vidhurassa haday±bhipatthaye''..
1348.
``canda½ kho tva½ doha¼±yasi, s³riya½ v± atha v±pi m±luta½.
dullabhañhi {dullabhe (s²0 p²0)} vidhurassa dassana½ {dassane (s²0 p²0)}, ko vidhuramidha m±nayissati''..
1349.
``kinnu t±ta tuva½ pajjh±yasi, paduma½ hatthagata½va te mukha½.
kinnu dummanar³posi issara, m± tva½ soci amittat±pana''..
1350.
``m±t± hi tava irandhati {irandati (s²0 sy±0 p²0)}, vidhurassa hadaya½ dhaniyati.
dullabhañhi vidhurassa dassana½, ko vidhuramidha m±nayissati''..
1351.
``tassa bhattupariyesana½ {bhattupariyesana½ (s²0 p²0)} cara, yo vidhuramidha m±nayissati''.
``pituno ca s± sutv±na v±kya½, ratti½ nikkhamma avassuti½ cari''..
1352.
``ke gandhabbe rakkhase ca n±ge, ke kimpurise c±pi m±nuse.
ke paº¹ite sabbak±madade {sabbak±made (s²0 p²0)}, d²gharatta½ bhatt± me bhavissati''..
1353.
``ass±sa hess±mi te pati, bhatt± te hess±mi anindalocane.
paññ± hi mama½ tath±vidh±, ass±sa hessasi bhariy± mama..
1354.
``avac±si puººaka½ irandhat² {irandat² (s²0 p²0)}, pubbapath±nugatena cetas±.
ehi gacch±ma pitu mamantike {pitu mama santika½ (ka0)}, esova te etamattha½ pavakkhati..
1355.
``alaªkat± suvasan±, m±lin² candanussad±.
yakkha½ hatthe gahetv±na, pitusantikup±gami''..
1356.
``n±gavara vaco suºohi me, patir³pa½ paµipajja suªkiya½.
patthemi aha½ irandhati½, t±ya samaªgi½ karohi ma½ tuva½..
1357.
``sata½ hatth² sata½ ass±, sata½ assatar²rath±.
sata½ valabhiyo puºº±, n±n±ratnassa keval±.
te n±ga paµipajjassu, dh²tara½ dehirandhati½''..
1358.
``y±va ±mantaye ñ±t², mitte ca suhadajjane {suhada½jana½ (s²0 p²0)}.
an±manta kata½ kamma½, ta½ pacch± anutappati''..
1359.
tato so varuºo n±go, pavisitv± nivesana½.
bhariya½ ±mantayitv±na, ida½ vacanamabravi..
1360.
``aya½ so puººako yakkho, y±cat² ma½ irandhati½.
bahun± vittal±bhena, tassa dema piya½ mama½''..
1361.
``na dhanena na vittena, labbh± amha½ irandhat².
sace ca kho hadaya½ paº¹itassa, dhammena laddh± idha m±hareyya.
etena vittena kum±ri labbh±, n±ñña½ dhana½ uttari patthay±ma''..
1362.
tato so varuºo n±go, nikkhamitv± nivesan±.
puººak±mantayitv±na, ida½ vacanamabravi..
1363.
``na dhanena na vittena, labbh± amha½ irandhat².
sace tuva½ hadaya½ paº¹itassa, dhammena laddh± idha m±haresi.
etena vittena kum±ri labbh±, n±ñña½ dhana½ uttari patthay±ma''..
1364.
``ya½ paº¹itotyeke vadanti loke, tameva b±loti pun±hu aññe.
akkh±hi me vippavadanti ettha, ka½ paº¹ita½ n±ga tuva½ vadesi''..
1365.
``korabyar±jassa dhanañcayassa {dhanañjayassa (s²0 sy±0 p²0)}, yadi te suto vidhuro n±ma katt±.
±nehi ta½ paº¹ita½ dhammaladdh±, irandhat² padacar± {paddhacar± (s²0 p²0), paµµhacar± (sy±0 ka0)} te hotu..
1366.
``idañca sutv± varuºassa v±kya½, uµµh±ya yakkho paramappat²to.
tattheva santo purisa½ asa½si, ±nehi ±jaññamidheva yutta½..
1367.
``j±tar³pamay± kaºº±, k±camhicamay± {k±camhamay± (s²0), k±cambhamay± (p²0)} khur±.
jambonadassa p±kassa, suvaººassa uracchado''..
1368.
``devav±havaha½ y±na½, assam±ruyha puººako.
alaªkato kappitakesamassu, pakk±mi veh±yasamantalikkhe {antalikkha½ (ka0)}..
1369.
``so puººako k±mar±gena {k±mavegena (s²0 p²0)} giddho, irandhati½ n±gakañña½ jig²sa½ {jigi½sa½ (s²0 sy±0 p²0)}.
gantv±na ta½ bh³tapati½ yasassi½, iccabrav² vessavaºa½ kuvera½..
1370.
``bhogavat² n±ma mandire, v±s± hiraññavat²ti vuccati.
nagare nimmite kañcanamaye, maº¹alassa uragassa niµµhita½..
1371.
``aµµ±lak± oµµhag²viyo, lohitaªkassa mas±ragallino.
p±s±dettha sil±may±, sovaººaratanehi ch±dit±..
1372.
``amb± tilak± ca jambuyo, sattapaºº± mucalindaketak±.
piyaªgu {piyak± (s²0 p²0), piyaªguk± (sy±0)} udd±lak± sah±, uparibhaddak± sinduv±rak± {bhinduv±rit± (sy±0 p²0), bhindhav±rit± (ka0)}..
1373.
``campeyyak± n±gamallik±, bhagin²m±l± atha mettha koliy±.
ete dum± pariº±mit±, sobhayanti uragassa mandira½ {mandire (sy±0 ka0)}..
1374.
``khajjurettha sil±may±, sovaººadhuvapupphit± bah³.
yattha vasato pap±tiko, n±gar±j± varuºo mahiddhiko..
1375.
``tassa kom±rik± bhariy±, vimal± kañcanavelliviggah±.
k±l± taruº±va uggat±, pucimandatthan² c±rudassan±..
1376.
``l±kh±rasarattasucchav² , kaºik±r±va niv±tapupphit± {kaºik±rova niv±tapupphito (s²0 p²0)}.
tidivokacar±va acchar±, vijjuvabbhaghan± vinissaµ±..
1377.
``s± doha¼in² suvimhit±, vidhurassa hadaya½ dhaniyati.
ta½ tesa½ demi issara, tena te denti irandhati½ mama½''..
1378.
``so puººako bh³tapati½ yasassi½, ±mantaya vessavaºa½ kuvera½.
tattheva santo {santa½ (p²0)} purisa½ asa½si, ±nehi ±jaññamidheva yutta½..
1379.
``j±tar³pamay± kaºº±, k±camhicamay± khur±.
jambonadassa p±kassa, suvaººassa uracchado..
1380.
``devav±havaha½ y±na½, assam±ruyha puººako.
alaªkato kappitakesamassu, pakk±mi veh±yasamantalikkhe''..
1381.
``so aggam± r±jagaha½ suramma½, aªgassa rañño nagara½ dur±yuta½ {dur±sada½ (sy±0)}.
pah³tabhakkha½ bahuannap±na½, masakkas±ra½ viya v±savassa..
1382.
``may³rakoñc±gaºasampaghuµµha½, dij±bhighuµµha½ dijasaªghasevita½.
n±n±sakunt±bhiruda½ suvaªgaºa½ {subhaªgaºa½ (s²0 p²0)}, pupph±bhikiººa½ himava½va pabbata½..
1383.
``so puººako vepulam±bhir³hi {vepullam±bhirucchi (s²0 p²0)}, siluccaya½ kimpuris±nuciººa½.
anvesam±no maºiratana½ u¼±ra½, tamaddas± pabbatak³µamajjhe..
1384.
``disv± maºi½ pabhassara½ j±timanta½ {j±tivanta½ (s²0 sy±0)}, manohara½ {dhan±hara½ (s²0 p²0 ka0)} maºiratana½ u¼±ra½.
daddallam±na½ yasas± yasassina½, obh±sat² vijjurivantalikkhe..
1385.
``tamaggah² ve¼uriya½ mahaggha½, manohara½ n±ma mah±nubh±va½.
±jaññam±ruyha manomavaººo, pakk±mi veh±yasamantalikkhe..
1386.
``so aggam± {agam± (sy±0 p²0 ka0)} nagaramindapattha½, oruyhup±gacchi sabha½ kur³na½.
sam±gate ekasata½ samagge, avhettha yakkho avikampam±no..
1387.
``ko n²dha rañña½ varam±bhijeti, kam±bhijeyy±ma varaddhanena {vara½dhanena (s²0 p²0)}.
kamanuttara½ ratanavara½ jin±ma, ko v±pi no jeti varaddhanena''..
1388.
``kuhi½ nu raµµhe tava j±tibh³mi, na korabyasseva vaco taveda½.
abh²tosi {abhibhosi (s²0 p²0)} no vaººanibh±ya sabbe, akkh±hi me n±mañca bandhave ca''..
1389.
``kacc±yano m±ºavakosmi r±ja, an³nan±mo iti mavhayanti.
aªgesu me ñ±tayo bandhav± ca, akkhena devasmi idh±nupatto''..
1390.
``ki½ m±ºavassa ratan±ni atthi, ye ta½ jinanto hare akkhadhutto.
bah³ni rañño ratan±ni atthi, te tva½ daliddo kathamavhayesi''..
1391.
``manoharo n±ma maº² mam±ya½, manohara½ maºiratana½ u¼±ra½.
imañca ±jaññamamittat±pana½, eta½ me jinitv± hare akkhadhutto''..
1392.
``eko maº² m±ºava ki½ karissati, ±j±niyeko pana ki½ karissati.
bah³ni rañño maºiratan±ni atthi, ±j±niy± v±tajav± anappak±''..
doha¼akaº¹a½ n±ma.
maºikaº¹a½
1393.
``idañca me maºiratana½, passa tva½ dvipaduttama.
itth²na½ viggah± cettha, puris±nañca viggah±..
1394.
``mig±na½ viggah± cettha, sakuº±nañca viggah±.
n±gar±j± supaºº± ca {n±gar±je supaººe ca (s²0 sy±0 p²0)}, maºimhi passa nimmita½..
1395.
``hatth±n²ka½ rath±n²ka½, asse patt² ca vammine {dhaj±ni ca (p²0)}.
caturaªginima½ sena½, maºimhi passa nimmita½..
1396.
``hatth±rohe an²kaµµhe, rathike pattik±rake.
balagg±ni viy³¼h±ni {viy³h±ni (sy±0 ka0)}, maºimhi passa nimmita½..
1397.
``pura½ uddh±pasampanna½ {udd±pasampanna½ (s²0 p²0), aµµ±lasampanna½ (sy±0)}, bahup±k±ratoraºa½.
siªgh±µakesu bh³miyo, maºimhi passa nimmita½..
1398.
``esik± parikh±yo ca, palikha½ agga¼±ni ca.
aµµ±lake ca dv±re ca, maºimhi passa nimmita½..
1399.
``passa toraºamaggesu, n±n±dij± gaº± bah³.
ha½s± koñc± may³r± ca, cakkav±k± ca kukkuh±..
1400.
``kuº±lak± bah³ citr±, sikhaº¹² j²vaj²vak±.
n±n±dijagaº±kiººa½, maºimhi passa nimmita½..
1401.
``passa nagara½ sup±k±ra½, abbhuta½ lomaha½sana½.
samussitadhaja½ ramma½, soººav±lukasanthata½..
1402.
``passettha {passa tva½ (s²0 p²0)} paººas±l±yo, vibhatt± bh±gaso mit±.
nivesane nivese ca, sandhiby³he pathaddhiyo..
1403.
``p±n±g±re ca soº¹e ca, s³n± {s³º± (s²0 p²0), sudd± (sy±0 ka0)} odaniy± ghar±.
ves² ca gaºik±yo ca, maºimhi passa nimmita½..
1404.
``m±l±k±re ca rajake, gandhike atha dussike.
suvaººak±re maºik±re, maºimhi passa nimmita½..
1405.
``±¼±rike ca s³de ca, naµan±µakag±yino.
p±ºissare kumbhath³nike, maºimhi passa nimmita½..
1406.
``passa bher² mudiªg± ca, saªkh± paºavadindim±.
sabbañca t±¼±vacara½, maºimhi passa nimmita½..
1407.
``sammat±lañca v²ºañca, naccag²ta½ suv±dita½.
t³riyat±¼itasaªghuµµha½ , maºimhi passa nimmita½..
1408.
``laªghik± muµµhik± cettha, m±y±k±r± ca sobhiy±.
vet±like {vettalike (ka0)} ca jalle ca, maºimhi passa nimmita½..
1409.
``samajj± cettha vattanti, ±kiºº± naran±ribhi.
mañc±timañce bh³miyo, maºimhi passa nimmita½..
1410.
``passa malle samajjasmi½, phoµente {p±µhente (s²0 sy±0 p²0)} diguºa½ bhuja½.
nihate nihatam±ne ca, maºimhi passa nimmita½..
1411.
``passa pabbatap±desu, n±n±migagaº± bah³.
s²h± byaggh± var±h± ca, acchakokataracchayo..
1412.
``pal±s±d± gavaj± ca, mahi½s± rohit± rur³.
eºeyy± ca var±h± {sarabh± (sy±0)} ca, gaºino n²ka {niªka (s²0 sy±0 p²0)} s³kar±..
1413.
``kadalimig± bah³ citr±, bi¼±r± sasakaºµak±.
n±n±migagaº±kiººa½, maºimhi passa nimmita½..
1414.
``najj±yo supatitth±yo, soººav±lukasanthat±.
acch± savanti amb³ni, macchagumbanisevit±..
1415.
``kumbh²l± makar± cettha, susum±r± ca kacchap±.
p±µh²n± p±vus± macch±, balaj± {valaj± (s²0), v±laj± (p²0)} muñjarohit±..
1416.
``n±n±dijagaº±kiºº±, n±n±dumagaº±yut±.
ve¼uriyaka-rod±yo {ve¼uriyaphalakarod±yo (s²0)}, maºimhi passa nimmita½..
1417.
``passettha pokkharaºiyo, suvibhatt± catuddis±.
n±n±dijagaº±kiºº±, puthulomanisevit±..
1418.
``samantodakasampanna½ , mahi½ s±garakuº¹ala½.
upeta½ vanar±jehi, maºimhi passa nimmita½..
1419.
``purato videhe passa, goy±niye ca pacchato.
kuruyo jambud²pañca, maºimhi passa nimmita½..
1420.
``passa canda½ s³riyañca, obh±sante catuddis±.
sineru½ anupariyante, maºimhi passa nimmita½..
1421.
``sineru½ himavantañca, s±garañca mah²tala½ {mahiddhika½ (s²0 p²0), mahiddhiya½ (sy±0)}.
catt±ro ca mah±r±je, maºimhi passa nimmita½..
1422.
``±r±me vanagumbe ca, p±µiye {piµµhiye (ka0)} ca siluccaye.
ramme kimpuris±kiººe, maºimhi passa nimmita½..
1423.
``ph±rusaka½ cittalata½, missaka½ nandana½ vana½.
vejayantañca p±s±da½, maºimhi passa nimmita½..
1424.
``sudhamma½ t±vati½sañca, p±richattañca pupphita½.
er±vaºa½ n±gar±ja½, maºimhi passa nimmita½..
1425.
``passettha devakaññ±yo, nabh± vijjurivuggat±.
nandane vicarantiyo, maºimhi passa nimmita½..
1426.
``passettha devakaññ±yo, devaputtapalobhin².
devaputte ramam±ne {caram±ne (s²0 p²0)}, maºimhi passa nimmita½..
1427.
``parosahassap±s±de, ve¼uriyaphalasanthate.
pajjalante ca {pajjalantena (s²0 sy±0 p²0)} vaººena, maºimhi passa nimmita½..
1428.
``t±vati½se ca y±me ca, tusite c±pi nimmite.
paranimmitavasavattino {paranimmit±bhiratino (s²0 p²0)}, maºimhi passa nimmita½..
1429.
``passettha pokkharaºiyo, vippasannodik± suc².
mand±lakehi sañchann±, padumuppalakehi ca..
1430.
``dasettha r±jiyo set±, dasan²l± {dassan²y± (ka0)} manoram±.
cha piªgal± pannarasa, halidd± ca catuddasa..
1431.
``v²sati tattha sovaºº±, v²sati rajat±may±.
indagopakavaºº±bh±, t±va dissanti ti½sati..
1432.
``dasettha k±¼iyo chacca, mañjeµµh± pannav²sati.
miss± bandhukapupphehi, n²luppalavicittik±..
1433.
``eva½ sabbaªgasampanna½, accimanta½ pabhassara½.
odhisuªka½ mah±r±ja, passa tva½ dvipaduttama''..
maºikaº¹a½ n±ma.
akkhakaº¹a½
1434.
``up±gata½ r±ja mupehi lakkha½, net±disa½ maºiratana½ tavatthi.
dhammena jiss±ma {jiyy±ma (s²0 sy±0 p²0)} as±hasena, jito ca no khippamav±karohi..
1435.
``pañc±la -paccuggata-s³rasena, macch± {majjh± (ka0)} ca madd± saha kekakebhi.
passantu note asaµhena yuddha½, na no sabh±ya½ na karonti kiñci''..
1436.
``te p±visu½ akkhamadena matt±, r±j± kur³na½ puººako c±pi yakkho.
r±j± kali½ viccinamaggahesi, kaµa½ aggah² puººako n±ma yakkho..
1437.
``te tattha j³te ubhaye sam±gate, rañña½ sak±se sakh²nañca majjhe.
ajesi yakkho narav²raseµµha½, tatthappan±do tumulo babh³va''..
1438.
``jayo mah±r±ja par±jayo ca, ±y³hata½ aññatarassa hoti.
janinda j²nosi {jinnosi (sy±0), jitosi (p²0) jinomhi (ka0)} varaddhanena, jito ca me khippamav±karohi''..
1439.
``hatth² gavass± maºikuº¹al± ca, yañc±pi mayha½ {añña½ (ka0)} ratana½ pathaby±.
gaºh±hi kacc±na vara½ dhan±na½, ±d±ya yenicchasi tena gaccha''..
1440.
``hatth² gavass± maºikuº¹al± ca, yañc±pi tuyha½ ratana½ pathaby±.
tesa½ varo vidhuro n±ma katt±, so me jito ta½ me av±karohi''..
1441.
``att± ca me so saraºa½ gat² ca, d²po ca leºo ca par±yaºo ca.
asantuleyyo mama so dhanena, p±ºena me s±diso esa katt±''..
1442.
``cira½ viv±do mama tuyhañcassa, k±mañca pucch±ma tameva gantv±.
esova no vivaratu etamattha½, ya½ vakkhat² hotu kath± {tath± (sy±0 ka0)} ubhinna½''..
1443.
``addh± hi sacca½ bhaºasi, na ca m±ºava s±hasa½.
tameva gantv± pucch±ma, tena tuss±mubho jan±''..
1444.
``sacca½ nu dev± vidah³ kur³na½, dhamme µhita½ vidhura½ n±mamacca½.
d±sosi rañño uda v±si ñ±ti, vidhuroti saªkh± katam±si loke''..
1445.
``±m±yad±s±pi bhavanti heke, dhanena k²t±pi bhavanti d±s±.
sayampi heke upayanti d±s±, bhay± paºunn±pi bhavanti d±s±..
1446.
``ete nar±na½ caturova d±s±, addh± hi yonito ahampi j±to.
bhavo ca rañño abhavo ca rañño, d±s±ha½ devassa parampi gantv±.
dhammena ma½ m±ºava tuyha dajj±''..
1447.
``aya½ {ayampi (sy±0 ka0)} dut²yo vijayo mamajja, puµµho hi katt± vivarettha {vivarittha (s²0 sy±0 ka0)} pañha½.
adhammar³po vata r±jaseµµho, subh±sita½ n±nuj±n±si mayha½''..
1448.
``eva½ ce no so vivarettha pañha½, d±sohamasmi na ca khosmi ñ±ti.
gaºh±hi kacc±na vara½ dhan±na½, ±d±ya yenicchasi tena gaccha''..
akkhakaº¹a½ n±ma.
ghar±v±sapañh±
1449.
``vidhura vasam±n±ssa, gahaµµhassa saka½ ghara½.
khem± vutti katha½ assa, kathannu assa saªgaho..
1450.
``aby±bajjha½ {aby±pajjha½ (s²0 sy±0 p²0)} katha½ assa, saccav±d² ca m±ºavo.
asm± lok± para½ loka½, katha½ pecca na socati''..
1451.
ta½ tattha gatim± dhitim±, matim± atthadassim±.
saªkh±t± {saªkh±to (ka0)} sabbadhamm±na½, vidhuro etadabravi..
1452.
``na s±dh±raºad±rassa, na bhuñje s±dumekako.
na seve lok±yatika½, neta½ paññ±ya va¹¹hana½..
1453.
``s²lav± vattasampanno, appamatto vicakkhaºo.
niv±tavutti atthaddho, surato sakhilo mudu..
1454.
``saªgahet± ca mitt±na½, sa½vibh±g² vidh±nav±.
tappeyya annap±nena, sad± samaºabr±hmaºe..
1455.
``dhammak±mo sut±dh±ro, bhaveyya paripucchako.
sakkacca½ payirup±seyya, s²lavante bahussute..
1456.
``gharam±vasam±nassa, gahaµµhassa saka½ ghara½.
khem± vutti siy± eva½, eva½ nu assa saªgaho..
1457.
``aby±bajjha½ siy± eva½, saccav±d² ca m±ºavo.
asm± lok± para½ loka½, eva½ pecca na socati''..
ghar±v±sapañh± n±ma.
lakkhaºakaº¹a½
1458.
``ehi d±ni gamiss±ma, dinno no issarena me.
mamevattha½ {tamevattha½ (p²0)} paµipajja, esa dhammo sanantano''..
1459.
``j±n±mi m±ºava tay±hamasmi, dinnohamasmi tava issarena.
t²hañca ta½ v±sayemu ag±re, yenaddhun± anus±semu putte''..
1460.
``ta½ me tath± hotu vasemu t²ha½, kuruta½ bhavajja gharesu kicca½.
anus±sata½ puttad±re bhavajja, yath± tay² pecca {pacch± (s²0 p²0)} sukh² bhaveyya''..
1461.
``s±dh³ti vatv±na pah³tak±mo, pakk±mi yakkho vidhurena saddhi½.
ta½ kuñjar±jaññahay±nuciººa½, p±vekkhi antepuramariyaseµµho''..
1462.
``koñca½ may³rañca piyañca keta½, up±gami tattha surammar³pa½.
pah³tabhakkha½ bahuannap±na½, masakkas±ra½ viya v±savassa''..
1463.
``tattha naccanti g±yanti, avh±yanti var±vara½.
acchar± viya devesu, n±riyo samalaªkat±..
1464.
``samaªgikatv± pamad±hi yakkha½, annena p±nena ca dhammap±lo.
atthattha {aggattha (sy±0 aµµha0)} mev±nuvicintayanto, p±vekkhi bhariy±ya tad± sak±se..
1465.
``ta½ candanagandharas±nulitta½, suvaººajambonadanikkhas±disa½.
bhariya½vac± ehi suºohi bhoti, putt±ni ±mantaya tambanette..
1466.
``sutv±na v±kya½ patino anujj± {anoj± (sy±0 ka0)}, suºisa½vaca tambanakhi½ sunetta½.
±mantaya vammadhar±ni cete, putt±ni ind²varapupphas±me''..
1467.
``te ±gate muddhani dhammap±lo, cumbitv± putte avikampam±no.
±mantayitv±na avoca v±kya½, dinn±ha½ raññ± idha m±ºavassa..
1468.
``tassajjaha½ attasukh² vidheyyo, ±d±ya yenicchati tena gacchati.
ahañca vo s±situm±gatosmi {anus±situ½ ±gatosmi (sy±0 ka0)}, katha½ aha½ aparitt±ya gacche..
1469.
``sace vo r±j± kururaµµhav±s² {kurukhettav±s² (s²0 p²0)}, janasandho puccheyya pah³tak±mo.
kim±bhij±n±tha pure pur±ºa½, ki½ vo pit± anus±se puratth±..
1470.
``sam±san± hotha may±va sabbe, kon²dha rañño abbhatiko manusso.
tamañjali½ kariya vadetha eva½, m± heva½ deva na hi esa dhammo.
viyagghar±jassa nih²najacco, sam±sano deva katha½ bhaveyya''..
lakkhaºakaº¹a½ {pekkhaºakaº¹a½ (s²0 ka0)} n±ma.
r±javasati
1471.
``so ca putte {mitte (s²0 p²0)} amacce ca, ñ±tayo suhadajjane.
al²namanasaªkappo, vidhuro etadabravi..
1472.
``ethayyo {ethayy± (sy±0)} r±javasati½, nis²ditv± suº±tha me.
yath± r±jakula½ patto, yasa½ poso nigacchati..
1473.
``na hi r±jakula½ patto, aññ±to labhate yasa½.
n±s³ro n±pi dummedho, nappamatto kud±cana½..
1474.
``yad±ssa s²la½ paññañca, soceyya½ c±dhigacchati.
atha vissasate tyamhi, guyhañcassa na rakkhati..
1475.
``tul± yath± paggahit±, samadaº¹± sudh±rit±.
ajjhiµµho na vikampeyya, sa r±javasati½ vase..
1476.
``tul± yath± paggahit±, samadaº¹± sudh±rit±.
sabb±ni abhisambhonto, sa r±javasati½ vase..
1477.
``div± v± yadi v± ratti½, r±jakiccesu paº¹ito.
ajjhiµµho na vikampeyya, sa r±javasati½ vase..
1478.
``div± v± yadi v± ratti½, r±jakiccesu paº¹ito.
sabb±ni abhisambhonto, sa r±javasati½ vase..
1479.
``yo cassa sukato maggo, rañño suppaµiy±dito.
na tena vutto gaccheyya, sa r±javasati½ vase..
1480.
``na rañño sadisa½ {samaka½ (s²0 sy±0 p²0)} bhuñje, k±mabhoge kud±cana½.
sabbattha pacchato gacche, sa r±javasati½ vase..
1481.
``na rañño sadisa½ vattha½, na m±la½ na vilepana½.
±kappa½ sarakutti½ v±, na rañño sadisam±care.
añña½ kareyya ±kappa½, sa r±javasati½ vase..
1482.
``k²¼e r±j± amaccehi, bhariy±hi pariv±rito.
n±macco r±jabhariy±su, bh±va½ kubbetha paº¹ito..
1483.
``anuddhato acapalo, nipako sa½vutindriyo.
manopaºidhisampanno, sa r±javasati½ vase..
1484.
``n±ssa bhariy±hi k²¼eyya, na manteyya rahogato.
n±ssa kos± dhana½ gaºhe, sa r±javasati½ vase..
1485.
``na nidda½ bahu maññeyya {na niddanna½ bahu½ maññe (s²0 p²0)}, na mad±ya sura½ pive.
n±ssa d±ye mige haññe, sa r±javasati½ vase..
1486.
``n±ssa p²µha½ na pallaªka½, na koccha½ na n±va½ {n±ga½ (s²0 p²0)} ratha½.
sammatomh²ti ±r³he, sa r±javasati½ vase..
1487.
``n±tid³re bhaje {bhave (s²0 p²0)} rañño, n±cc±sanne vicakkhaºo.
sammukhañcassa tiµµheyya, sandissanto sabhattuno..
1488.
``na ve {me (sy±0 ka0)} r±j± sakh± hoti, na r±j± hoti methuno.
khippa½ kujjhanti r±j±no, s³kena'kkh²va ghaµµita½..
1489.
``na p³jito maññam±no, medh±v² paº¹ito naro.
pharusa½ patimanteyya, r±j±na½ parisa½gata½..
1490.
``laddhadv±ro labhe dv±ra½ {laddhav±rolabhe v±ra½ (p²0)}, neva r±j³su vissase.
agg²va sa½yato tiµµhe {agg²va yato tiµµheyya (s²0 p²0)}, sa r±javasati½ vase..
1491.
``putta½ v± bh±tara½ v± sa½, sampaggaºh±ti khattiyo.
g±mehi nigamehi v±, raµµhehi janapadehi v±.
tuºh²bh³to upekkheyya, na bhaºe chekap±paka½..
1492.
``hatth±rohe an²kaµµhe, rathike pattik±rake.
tesa½ kamm±vad±nena {kamm±pav±dena (sy±0)}, r±j± va¹¹heti vetana½.
na tesa½ antar± gacche, sa r±javasati½ vase..
1493.
``c±pov³nudaro dh²ro {c±pova oname dh²ro (sy±0)}, va½sov±pi pakampaye.
paµiloma½ na vatteyya, sa r±javasati½ vase..
1494.
``c±pov³nudaro assa, macchovassa ajivhav± {ajivhat± (sy±0 ka0)}.
app±s² nipako s³ro, sa r±javasati½ vase..
1495.
``na b±¼ha½ itthi½ gaccheyya, sampassa½ tejasaªkhaya½.
k±sa½ s±sa½ dara½ balya½, kh²ºamedho nigacchati..
1496.
``n±tivela½ pabh±seyya, na tuºh² sabbad± siy±.
avikiººa½ mita½ v±ca½, patte k±le ud²raye..
1497.
``akkodhano asaªghaµµo, sacco saºho apesuºo.
sampha½ gira½ na bh±seyya, sa r±javasati½ vase..
1498.
{aya½ g±th± natthi p²0 potthake} ``m±t±pettibharo assa, kule jeµµh±pac±yiko.
saºho sakhilasambh±so {hiriottappasampanno (s²0 ka0)}, sa r±javasati½ vase {aya½ g±th± natthi p²0 potthake}..
1499.
``vin²to sippav± danto, katatto niyato mudu.
appamatto suci dakkho, sa r±javasati½ vase..
1500.
``niv±tavutti vuddhesu, sappatisso sag±ravo.
surato sukhasa½v±so, sa r±javasati½ vase..
1501.
``±rak± parivajjeyya, sahitu½ pahita½ jana½.
bhatt±raññevudikkheyya, na ca aññassa r±jino..
1502.
``samaºe br±hmaºe c±pi, s²lavante bahussute.
sakkacca½ payirup±seyya, sa r±javasati½ vase..
1503.
``samaºe br±hmaºe c±pi, s²lavante bahussute.
sakkacca½ anuv±seyya, sa r±javasati½ vase..
1504.
``samaºe br±hmaºe c±pi, s²lavante bahussute.
tappeyya annap±nena, sa r±javasati½ vase..
1505.
``samaºe br±hmaºe c±pi, s²lavante bahussute.
±sajja paññe sevetha, ±kaªkha½ vuddhimattano..
1506.
``dinnapubba½ na h±peyya, d±na½ samaºabr±hmaºe.
na ca kiñci niv±reyya, d±nak±le vaºibbake..
1507.
``paññav± buddhisampanno, vidh±navidhikovido.
k±laññ³ samayaññ³ ca, sa r±javasati½ vase..
1508.
``uµµh±t± kammadheyyesu, appamatto vicakkhaºo.
susa½vih²takammanto, sa r±javasati½ vase..
1509.
``khala½ s±la½ pasu½ khetta½, gant± cassa abhikkhaºa½.
mita½ dhañña½ nidh±peyya, mita½va p±caye ghare..
1510.
``putta½ v± bh±tara½ v± sa½, s²lesu asam±hita½.
anaªgav± hi te b±l±, yath± pet± tatheva te.
co¼añca nesa½ piº¹añca, ±s²n±na½ pad±paye..
1511.
``d±se kammakare pesse, s²lesu susam±hite.
dakkhe uµµh±nasampanne, ±dhipaccamhi µh±paye..
1512.
``s²lav± ca alolo {alobho (sy±0 ka0)} ca, anurakkho {anuratto (s²0 p²0)} ca r±jino.
±v² raho hito tassa, sa r±javasati½ vase..
1513.
``chandaññ³ r±jino cassa, cittaµµho assa r±jino.
asaªkusakavutti'ssa, sa r±javasati½ vase..
1514.
``ucch±daye ca nh±paye {acch±dane ca nh±pe ca (sy±0 ka0)}, dhove p±de adhosira½.
±hatopi na kuppeyya, sa r±javasati½ vase..
1515.
``kumbhampañjali½ kariy± {kuriy± (s²0)}, c±µañc±pi {v±yasa½ v± (s²0 p²0)} padakkhiºa½.
kimeva sabbak±m±na½, d±t±ra½ dh²ramuttama½..
1516.
``yo deti sayana½ vattha½, y±na½ ±vasatha½ ghara½.
pajjunnoriva bh³t±ni, bhogehi abhivassati..
1517.
``esayyo r±javasati, vattam±no yath± naro.
±r±dhayati r±j±na½, p³ja½ labhati bhattusu''..
r±javasati n±ma.
antarapeyy±la½
1518.
``eva½ samanus±sitv±, ñ±tisaªgha½ vicakkhaºo.
parikiººo suhadehi, r±j±namupasaªkami..
1519.
``vanditv± siras± p±de, katv± ca na½ padakkhiºa½.
vidhuro avaca r±j±na½, paggahetv±na añjali½..
1520.
``aya½ ma½ m±ºavo neti, kattuk±mo {gantuk±mo (ka0)} yath±mati.
ñ±t²nattha½ pavakkh±mi, ta½ suºohi arindama..
1521.
``putte ca me udikkhesi, yañca mañña½ ghare dhana½.
yath± pecca {pacch± (sy±0 ka0)} na h±yetha, ñ±tisaªgho may² gate..
1522.
``yatheva khalat² bh³my±, bh³my±yeva patiµµhati.
eveta½ khalita½ mayha½, eta½ pass±mi accaya½''..
1523.
``sakk± na gantu½ iti mayha hoti, chetv± {jhatv± (s²0 p²0)} vadhitv± idha k±tiy±na½.
idheva hoh² iti mayha ruccati, m± tva½ ag± uttamabh³ripañña''..
1524.
``m± hevadhammesu mana½ paº²dahi, atthe ca dhamme ca yutto bhavassu.
dhiratthu kamma½ akusala½ anariya½, ya½ katv± pacch± niraya½ vajeyya..
1525.
``nevesa dhammo na puneta {puneti (sy±0 ka0)} kicca½, ayiro hi d±sassa janinda issaro.
gh±tetu½ jh±petu½ athopi hantu½, na ca mayha kodhatthi vaj±mi c±ha½''..
1526.
``jeµµhaputta½ upaguyha, vineyya hadaye dara½.
assupuººehi nettehi, p±vis² so mah±ghara½''..
1527.
``s±l±va sammapatit± {sampamathit± (s²0 p²0)}, m±lutena pamaddit±.
senti putt± ca d±r± ca, vidhurassa nivesane..
1528.
``itthisahassa½ bhariy±na½, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, vidhurassa nivesane..
1529.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
b±h± paggayha pakkandu½, vidhurassa nivesane..
1530.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
b±h± paggayha pakkandu½, vidhurassa nivesane..
1531.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
b±h± paggayha pakkandu½, vidhurassa nivesane..
1532.
``itthisahassa½ bhariy±na½, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
1533.
``orodh± ca kum±r± ca, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
1534.
``hatth±roh± an²kaµµh±, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi..
1535.
``sam±gat± j±napad±, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, kasm± no vijahissasi''..
1536.
``katv± gharesu kicc±ni, anus±sitv± saka½ jana½.
mitt±macce ca bhacce ca {suhajje (p²0 ka0)}, puttad±re ca bandhave..
1537.
``kammanta½ sa½vidhetv±na, ±cikkhitv± ghare dhana½.
nidhiñca iºad±nañca, puººaka½ etadabravi..
1538.
``avas² tuva½ mayha t²ha½ ag±re, kat±ni kicc±ni gharesu mayha½.
anus±sit± puttad±r± may± ca, karoma kacc±na {kicc±ni (sy±0 ka0)} yath±mati½ te''..
1539.
``sace hi katte anus±sit± te, putt± ca d±r± anuj²vino ca.
handehi d±n² taram±nar³po, d²gho hi addh±pi aya½ puratth±..
1540.
``achambhitova {ayambhitova (s²0 p²0)} gaºh±hi, ±j±neyyassa v±ladhi½.
ida½ pacchimaka½ tuyha½, j²valokassa dassana½''..
1541.
``soha½ kissa nu bh±yissa½, yassa me natthi dukkaµa½.
k±yena v±c± manas±, yena gaccheyya duggati½''..
1542.
``so assar±j± vidhura½ vahanto, pakk±mi veh±yasamantalikkhe.
s±kh±su selesu asajjam±no, k±l±giri½ khippamup±gam±si''..
1543.
``itthisahassa½ bhariy±na½, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, yakkho br±hmaºavaººena.
vidhura½ ±d±ya gacchati..
1544.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
b±h± paggayha pakkandu½, yakkho br±hmaºavaººena.
vidhura½ ±d±ya gacchati..
1545.
``itthisahassa½ bhariy±na½, d±sisattasat±ni ca.
b±h± paggayha pakkandu½, paº¹ito so kuhi½ gato..
1546.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
b±h± paggayha pakkandu½, paº¹ito so kuhi½ gato''..
1547.
``sace so sattarattena, n±gacchissati paº¹ito.
sabbe aggi½ pavekkh±ma {paviss±ma (sy±0)}, natthattho j²vitena no''..
1548.
``paº¹ito ca viyatto ca, vibh±v² ca vicakkhaºo.
khippa½ mociya att±na½, m± bh±yitth±gamissati'' {khippa½ mocessata'tt±na½, m± bh±tha ±gamissati (s²0 p²0)}..
antarapeyy±la½ n±ma.
s±dhunaradhammakaº¹a½
1549.
``so tattha gantv±na vicintayanto, ucc±vac± cetanak± {cetanat± (ka0)} bhavanti.
nayimassa j²vena mamatthi kiñci, hantv±nima½ hadayam±nayissa½'' {±diyissa½ (s²0 p²0)}..
1550.
``so tattha gantv± pabbatantarasmi½ {pabbatap±dasmi½ (ka0)}, anto pavisitv±na paduµµhacitto.
asa½vutasmi½ jagatippadese, adhosira½ dh±rayi k±tiy±no..
1551.
``so lambam±no narake pap±te, mahabbhaye lomaha½se vidugge.
asantasanto kur³na½ kattuseµµho, iccabravi puººaka½ n±ma yakkha½..
1552.
``ariy±vak±sosi anariyar³po, asaññato saññatasannik±so.
acc±hita½ kamma½ karosi ludra½, bh±ve ca te kusala½ natthi kiñci..
1553.
``ya½ ma½ pap±tasmi½ pap±tumicchasi, ko nu tavattho maraºena mayha½.
am±nusasseva tavajja vaººo, ±cikkha me tva½ katam±si devat±''..
1554.
``yadi te suto puººako n±ma yakkho, rañño kuverassa hi so sajibbo {saj²vo (s²0 p²0)}.
bh³mindharo varuºo n±ma n±go, brah± suc² vaººabal³papanno..
1555.
``tass±nuja½ dh²tara½ k±may±mi, irandhat² n±ma s± n±gakaññ±.
tass± sumajjh±ya piy±ya hetu, pat±rayi½ tuyha vadh±ya dh²ra''..
1556.
``m± heva tva½ {te (sy±0 ka0)} yakkha ahosi m³¼ho, naµµh± bah³ duggah²tena loke {lok± (s²0 sy±0 ka0)}.
ki½ te sumajjh±ya piy±ya kicca½, maraºena me iªgha suºomi {suºoma (s²0 p²0)} sabba½''..
1557.
``mah±nubh±vassa mahoragassa, dh²tuk±mo ñ±tibhato {ñ±tigato (p²0)} hamasmi.
ta½ y±cam±na½ sasuro avoca, yath± mamaññi½su suk±man²ta½..
1558.
``dajjemu kho te sutanu½ sunetta½, sucimhita½ candanalittagatta½.
sace tuva½ hadaya½ paº¹itassa, dhammena laddh± idha m±haresi.
etena vittena kum±ri labbh±, nañña½ dhana½ uttari patthay±ma..
1559.
``eva½ na m³¼hosmi suºohi katte, na c±pi me duggahitatthi kiñci.
hadayena te dhammaladdhena n±g±, irandhati½ n±gakañña½ dadanti..
1560.
``tasm± aha½ tuyha½ vadh±ya yutto, eva½ mamattho maraºena tuyha½.
idheva ta½ narake p±tayitv±, hantv±na ta½ hadayam±nayissa½''..
1561.
``khippa½ mama½ uddhara k±tiy±na, hadayena me yadi te atthi kicca½.
ye kecime s±dhunarassa dhamm±, sabbeva te p±tukaromi ajja''..
1562.
``so puººako kur³na½ kattuseµµha½, nagamuddhani khippa½ patiµµhapetv±.
assattham±s²na½ samekkhiy±na, paripucchi katt±ramanomapañña½..
1563.
``samuddhato mesi tuva½ pap±t±, hadayena te ajja mamatthi kicca½.
ye kecime s±dhunarassa dhamm±, sabbeva me p±tukarohi ajja''..
1564.
``samuddhato tyasmi aha½ pap±t±, hadayena me yadi te atthi kicca½.
ye kecime s±dhunarassa dhamm±, sabbeva te p±tukaromi ajja''..
1565.
``y±t±nuy±y² ca bhav±hi m±ºava, allañca {addañca (s²0 p²0)} p±ºi½ parivajjayassu.
m± cassu mittesu kad±ci dubbh², m± ca vasa½ asat²na½ nigacche''..
1566.
``katha½ nu y±ta½ anuy±y² hoti, allañca p±ºi½ dahate katha½ so.
asat² ca k± ko pana mittadubbho, akkh±hi me pucchito etamattha½''..
1567.
``asanthuta½ {asandhava½ (sy±0 ka0)} nopi ca diµµhapubba½, yo ±sanen±pi nimantayeyya.
tasseva attha½ puriso kareyya, y±t±nuy±y²ti tam±hu paº¹it±..
1568.
``yassekarattampi ghare vaseyya, yatthannap±na½ puriso labheyya.
na tassa p±pa½ manas±pi cintaye, adubbh² p±ºi½ dahate mittadubbho..
1569.
``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±.
na tassa s±kha½ bhañjeyya, mittadubbho hi p±pako..
1570.
``puººampi cema½ pathavi½ dhanena, dajjitthiy± puriso sammat±ya.
laddh± khaºa½ atimaññeyya tampi, t±sa½ vasa½ asat²na½ na gacche..
1571.
``eva½ kho y±ta½ anuy±y² hoti, allañca p±ºi½ dahate puneva½.
asat² ca s± so pana mittadubbho, so dhammiko hoti jahassu adhamma½''..
s±dhunaradhammakaº¹a½ n±ma.
k±l±girikaº¹a½
1572.
``avasi½ aha½ tuyha½ t²ha½ ag±re, annena p±nena upaµµhitosmi.
mitto mam±s² visajj±maha½ ta½, k±ma½ ghara½ uttamapañña gaccha..
1573.
``api h±yatu n±gakul± {n±gakulassa (s²0 sy±0 p²0)} attho, alampi me n±gakaññ±ya hotu.
so tva½ sakeneva subh±sitena, muttosi me ajja vadh±ya pañña''..
1574.
``handa tuva½ yakkha mamampi nehi, sasura½ te {sassura½ nu te (s²0 sy±0 p²0 ka0)} attha½ mayi carassu.
mayañca n±g±dhipati½ vim±na½, dakkhemu n±gassa adiµµhapubba½''..
1575.
``ya½ ve narassa ahit±ya assa, na ta½ pañño arahati dassan±ya.
atha kena vaººena amittag±ma½, tuvamicchasi uttamapañña gantu½''..
1576.
``addh± paj±n±mi ahampi eta½, na ta½ pañño arahati dassan±ya.
p±pañca me natthi kata½ kuhiñci, tasm± na saªke maraº±gam±ya''..
1577.
``handa ca µh±na½ atul±nubh±va½, may± saha dakkhasi ehi katte.
yatthacchati naccag²tehi n±go, r±j± yath± vessavaºo na¼iñña½ {ni¼iñña½ (sy±0), ni¼añña½ (ka0)}..
1578.
``ta½ n±gakaññ± carita½ gaºena, nik²¼ita½ niccamaho ca ratti½.
pah³tam±lya½ {bahuttamalla½ (ka0)} bahupupphachanna½ {bahupupphasañchanna½ (ka0)}, obh±sat² vijjurivantalikkhe..
1579.
``annena p±nena upetar³pa½, naccehi g²tehi ca v±ditehi.
parip³ra½ kaññ±hi alaªkat±hi, upasobhati vatthapilandhanena {vatthapilandhanehi (ka0)}..
1580.
``so puººako kur³na½ kattuseµµha½, nis²day² pacchato ±sanasmi½.
±d±ya katt±ramanomapañña½, up±nay² bhavana½ n±garañño..
1581.
``patv±na µh±na½ atul±nubh±va½, aµµh±si katt± pacchato puººakassa.
s±maggi pekkham±no {s±maggipekkh² pana (s²0 sy±0 p²0)} n±gar±j±, pubbeva j±m±taramajjhabh±satha''..
1582.
``yannu tuva½ agam± maccaloka½, anvesam±no hadaya½ paº¹itassa.
kacci samiddhena idh±nupatto, ±d±ya katt±ramanomapañña½''..
1583.
``ayañhi so ±gato ya½ tvamicchasi, dhammena laddho mama dhammap±lo.
ta½ passatha sammukh± {ta½ passa dhamma½ samukh± (ka0)} bh±sam±na½, sukho have {bhave (p²0)} sappurisehi saªgamo''..
k±l±girikaº¹a½ n±ma.
1584.
``adiµµhapubba½ disv±na, macco maccubhayaµµito {bhayaddito (s²0 p²0)}.
byamhito n±bhiv±desi, nayida½ paññavat±miva''..
1585.
``na camhi byamhito n±ga, na ca maccubhayaµµito.
na vajjho abhiv±deyya, vajjha½ v± n±bhiv±daye..
1586.
``katha½ no abhiv±deyya, abhiv±d±payetha ve.
ya½ naro hantumiccheyya, ta½ kamma½ nupapajjati''..
1587.
``evameta½ yath± br³si, sacca½ bh±sasi paº¹ita.
na vajjho abhiv±deyya, vajjha½ v± n±bhiv±daye..
1588.
``katha½ no abhiv±deyya, abhiv±d±payetha ve.
ya½ naro hantumiccheyya, ta½ kamma½ nupapajjati''..
1589.
``asassata½ sassata½ nu tavayida½, iddh²jut²balav²riy³papatti {iddhi½ juti½ bala½ v²riy³papatti (ka0)}.
pucch±mi ta½ n±gar±jetamattha½, katha½ nu te laddhamida½ vim±na½..
1590.
``adhiccaladdha½ pariº±maja½ te, saya½kata½ ud±hu devehi dinna½.
akkh±hi me n±gar±jetamattha½, yatheva te laddhamida½ vim±na½..
1591.
``n±dhiccaladdha½ na pariº±maja½ me, na saya½kata½ n±pi devehi dinna½.
sakehi kammehi ap±pakehi, puññehi me laddhamida½ vim±na½''..
1592.
``ki½ te vata½ ki½ pana brahmacariya½, kissa suciººassa aya½ vip±ko.
iddh²jut²balav²riy³papatti, idañca te n±ga mah±vim±na½''..
1593.
``ahañca bhariy± ca manussaloke, saddh± ubho d±napat² ahumh±.
op±nabh³ta½ me ghara½ tad±si, santappit± samaºabr±hmaº± ca..
1594.
``m±lañca gandhañca vilepanañca, pad²piya½ seyyamupassayañca.
acch±dana½ s±yanamannap±na½, sakkacca d±n±ni adamha tattha..
1595.
``ta½ me vata½ ta½ pana brahmacariya½, tassa suciººassa aya½ vip±ko.
iddh²jut²balav²riy³papatti, idañca me dh²ra mah±vim±na½'..
1596.
``eva½ ce te laddhamida½ vim±na½, j±n±si puññ±na½ phal³papatti½.
tasm± hi dhamma½ cara appamatto, yath± vim±na½ puna m±vasesi'..
1597.
``nayidha santi samaºabr±hmaº± ca, yesannap±n±ni dademu katte.
akkh±hi me pucchito etamattha½, yath± vim±na½ puna m±vasema''..
1598.
``bhog² hi te santi idh³papann±, putt± ca d±r± anuj²vino ca.
tesu tuva½ vacas± kammun± ca, asampaduµµho ca bhav±hi nicca½..
1599.
``eva½ tuva½ n±ga asampadosa½, anup±laya vacas± kammun± ca.
µhatv± idha y±vat±yuka½ vim±ne, uddha½ ito gacchasi devaloka½''..
1600.
``addh± hi so socati r±jaseµµho, tay± vin± yassa tuva½ sajibbo.
dukkh³pan²topi tay± samecca, vindeyya poso sukham±turopi''..
1601.
``addh± sata½ bh±sasi n±ga dhamma½, anuttara½ atthapada½ suciººa½.
et±disiy±su hi ±pad±su, paññ±yate m±dis±na½ viseso''..
1602.
``akkh±hi no t±ya½ mudh± nu laddho, akkhehi no t±ya½ ajesi j³te.
dhammena laddho iti t±yam±ha {m±'ya'm±ha (sy±0)}, katha½ nu tva½ hatthamimassa m±gato''..
1603.
``yo missaro tattha ahosi r±j±, tam±yamakkhehi ajesi j³te.
so ma½ jito r±j± imassad±si, dhammena laddhosmi as±hasena..
1604.
``mahorago attamano udaggo, sutv±na dh²rassa subh±sit±ni.
hatthe gahetv±na anomapañña½, p±vekkhi bhariy±ya tad± sak±se..
1605.
``yena tva½ vimale paº¹u, yena bhatta½ na ruccati.
na ca me t±diso vaººo, ayameso tamonudo..
1606.
``yassa te hadayenattho, ±gat±ya½ pabhaªkaro.
tassa v±kya½ nis±mehi, dullabha½ dassana½ puna..
1607.
``disv±na ta½ vimal± bh³ripañña½, dasaªgul² añjali½ paggahetv±.
haµµhena bh±vena pat²tar³p±, iccabravi kur³na½ kattuseµµha½..
1608.
``adiµµhapubba½ disv±na, macco maccubhayaµµito.
byamhito n±bhiv±desi, nayida½ paññavat±miva''..
1609.
``na camhi byamhito n±gi, na ca maccubhayaµµito.
na vajjho abhiv±deyya, vajjha½ v± n±bhiv±daye..
1610.
``katha½ no abhiv±deyya, abhiv±d±payetha ve.
ya½ naro hantumiccheyya, ta½ kamma½ nupapajjati''..
1611.
``evameta½ yath± br³si, sacca½ bh±sasi paº¹ita.
na vajjho abhiv±deyya, vajjha½ v± n±bhiv±daye..
1612.
``katha½ no abhiv±deyya, abhiv±d±payetha ve.
ya½ naro hantumiccheyya, ta½ kamma½ nupapajjati''..
1613.
``asassata½ sassata½ nu tavayida½, iddh²jut²balav²riy³papatti.
pucch±mi ta½ n±gakaññetamattha½, katha½ nu te laddhamida½ vim±na½..
1614.
``adhiccaladdha½ pariº±maja½ te, saya½kata½ ud±hu devehi dinna½.
akkh±hi me n±gakaññetamattha½, yatheva te laddhamida½ vim±na½''..
1615.
``n±dhiccaladdha½ na pariº±maja½ me, na saya½ kata½ n±pi devehi dinna½.
sakehi kammehi ap±pakehi, puññehi me laddhamida½ vim±na½''..
1616.
``ki½ te vata½ ki½ pana brahmacariya½, kissa suciººassa aya½ vip±ko.
iddh²jut²balav²riy³papatti, idañca te n±gi mah±vim±na½''..
1617.
``ahañca kho s±miko c±pi mayha½, saddh± ubho d±napat² ahumh±.
op±nabh³ta½ me ghara½ tad±si, santappit± samaºabr±hmaº± ca..
1618.
``m±lañca gandhañca vilepanañca, pad²piya½ seyyamupassayañca.
acch±dana½ s±yanamannap±na½, sakkacca½ d±n±ni adamha tattha..
1619.
``ta½ me vata½ ta½ pana brahmacariya½, tassa suciººassa aya½ vip±ko.
iddh²jut²balav²riy³papatti , idañca me dh²ra mah±vim±na½''..
1620.
``eva½ ce te laddhamida½ vim±na½, j±n±si puññ±na½ phal³papatti½.
tasm± hi dhamma½ cara appamatt±, yath± vim±na½ puna m±vasesi''..
1621.
``nayidha santi samaºabr±hmaº± ca, yesannap±n±ni dademu katte.
akkh±hi me pucchito etamattha½, yath± vim±na½ puna m±vasema''..
1622.
``bhog² hi te santi idh³papann±, putt± ca d±r± anuj²vino ca.
tesu tuva½ vacas± kammun± ca, asampaduµµh± ca bhav±hi nicca½..
1623.
``eva½ tuva½ n±gi asampadosa½, anup±laya vacas± kammun± ca.
µhatv± idha y±vat±yuka½ vim±ne, uddha½ ito gacchasi devaloka½''..
1624.
``addh± hi so socati r±jaseµµho, tay± vin± yassa tuva½ sajibbo.
dukkh³pan²topi tay± samecca, vindeyya poso sukham±turopi''..
1625.
``addh± sata½ bh±sasi n±gi dhamma½, anuttara½ atthapada½ suciººa½.
et±disiy±su hi ±pad±su, paññ±yate m±dis±na½ viseso''..
1626.
``akkh±hi no t±ya½ mudh± nu laddho, akkhehi no t±ya½ ajesi j³te.
dhammena laddho iti t±yam±ha, katha½ nu tva½ hatthamimassa m±gato''..
1627.
``yo missaro tattha ahosi r±j±, tam±yamakkhehi ajesi j³te.
so ma½ jito r±j± imassad±si, dhammena laddhosmi as±hasena..
1628.
``yatheva varuºo n±go, pañha½ pucchittha paº¹ita½.
tatheva n±gakaññ±pi, pañha½ pucchittha paº¹ita½..
1629.
``yatheva varuºa½ n±ga½, dh²ro tosesi pucchito.
tatheva n±gakaññampi, dh²ro tosesi pucchito..
1630.
``ubhopi te attamane viditv±, mahoraga½ n±gakaññañca dh²ro {vidh³ro (ka0)}.
achambh² abh²to alomahaµµho, iccabravi varuºa½ n±gar±j±na½..
1631.
``m± rodhayi {m± heµhayi (p²0)} n±ga ±y±hamasmi, yena tavattho ida½ sar²ra½.
hadayena ma½sena karohi kicca½, saya½ kariss±mi yath±mati te''..
1632.
``paññ± have hadaya½ paº¹it±na½, te tyamha paññ±ya maya½ sutuµµh±.
an³nan±mo labhatajja d±ra½, ajjeva ta½ kuruyo p±pay±tu''..
1633.
``sa puººako attamano udaggo, irandhati½ n±gakañña½ labhitv±.
haµµhena bh±vena pat²tar³po, iccabravi kur³na½ kattuseµµha½..
1634.
``bhariy±ya ma½ tva½ akari samaªgi½, ahañca te vidhura karomi kicca½.
idañca te maºiratana½ dad±mi, ajjeva ta½ kuruyo p±pay±mi''..
1635.
``ajeyyames± tava hotu metti, bhariy±ya kacc±na piy±ya saddhi½.
±nandi vitto {±nandacitto (sy±0 p²0)} sumano pat²to, datv± maºi½ mañca nayindapattha½..
1636.
``sa puººako kur³na½ kattuseµµha½, nis²day² purato ±sanasmi½.
±d±ya katt±ramanomapañña½, up±nay² nagara½ indapattha½..
1637.
``mano manussassa yath±pi gacche, tatopissa khippatara½ {tatopi sa½khippatara½ (s²0 p²0)} ahosi.
sa puººako kur³na½ kattuseµµha½, up±nay² nagara½ indapattha½''..
1638.
``etindapattha½ nagara½ padissati, ramm±ni ca ambavan±ni bh±gaso.
ahañca bhariy±ya samaªgibh³to, tuvañca pattosi saka½ niketa½''..
1639.
``sa puººako kur³na½ kattuseµµha½, oropiya dhammasabh±ya majjhe.
±jaññam±ruyha anomavaººo, pakk±mi veh±yasamantalikkhe..
1640.
``ta½ disv± r±j± paramappat²to, uµµh±ya b±h±hi palissajitv±.
avikampaya½ dhammasabh±ya majjhe, nis²day² pamukham±sanasmi½''..
1641.
``tva½ no vinet±si ratha½va naddha½, nandanti ta½ kuruyo dassanena.
akkh±hi me pucchito etamattha½, katha½ pamokkho ahu m±ºavassa''..
1642.
``ya½ m±ºavoty±bhivad² janinda, na so manusso narav²raseµµha.
yadi te suto puººako n±ma yakkho, rañño kuverassa hi so sajibbo..
1643.
``bh³mindharo varuºo n±ma n±go, brah± suc² vaººabal³papanno.
tass±nuja½ dh²tara½ k±may±no, irandhat² n±ma s± n±gakaññ±..
1644.
``tass± sumajjh±ya piy±ya hetu, pat±rayittha maraº±ya mayha½.
so ceva bhariy±ya samaªgibh³to, ahañca anuññ±to maºi ca laddho''..
1645.
``rukkho hi mayha½ paddh±re {gharadv±re (sy±0)} suj±to, paññ±kkhandho s²lamayassa s±kh±.
atthe ca dhamme ca µhito nip±ko, gavapphalo hatthigavassachanno..
1646.
``naccag²tat³riy±bhin±dite, ucchijja sena½ {mena½ (s²0 p²0)} puriso ah±si.
so no aya½ ±gato sanniketa½, rukkhassimass±paciti½ karotha..
1647.
``ye keci vitt± mama paccayena, sabbeva te p±tukarontu ajja.
tibb±ni katv±na up±yan±ni, rukkhassimass±paciti½ karotha..
1648.
``ye keci baddh± mama atthi raµµhe, sabbeva te bandhan± mocayantu.
yatheva ya½ bandhanasm± pamutto, evamete muñcare bandhanasm±..
1649.
``unnaªgal± m±samima½ karontu, ma½sodana½ br±hmaº± bhakkhayantu.
amajjap± majjarah± pivantu, puºº±hi th±l±hi palissut±hi..
1650.
``mah±patha½ nicca samavhayantu, tibbañca rakkha½ vidahantu raµµhe.
yath±ññamañña½ na viheµhayeyyu½, rukkhassimass±paciti½ karotha''..
1651.
orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
1652.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
1653.
sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
bahu½ annañca p±nañca, paº¹itass±bhih±rayu½..
1654.
bahujano pasannosi, disv± paº¹itam±gate.
paº¹itamhi anuppatte, celukkhepo pavattath±ti..
vidhuraj±taka½ navama½.
547. vessantaraj±taka½ (10)
dasavarakath±
1655.
``phussat² {phusati (s²0 p²0)} varavaºº±bhe, varassu dasadh± vare.
pathaby± c±rupubbaªgi, ya½ tuyha½ manaso piya½''..
1656.
``devar±ja namo tyatthu, ki½ p±pa½ pakata½ may±.
ramm± c±vesi ma½ µh±n±, v±tova dharaº²ruha½''..
1657.
``na ceva te kata½ p±pa½, na ca me tvamasi appiy±.
puññañca te parikkh²ºa½, yena teva½ vad±maha½..
1658.
``santike maraºa½ tuyha½, vin±bh±vo bhavissati.
paµigaºh±hi me ete, vare dasa pavecchato''..
1659.
``vara½ ce me ado sakka, sabbabh³t±namissara.
sivir±jassa bhaddante, tattha assa½ nivesane..
1660.
``n²lanett± n²labhamu, nilakkh² ca yath± mig².
phussat² n±ma n±mena, tatthapassa½ purindada..
1661.
``putta½ labhetha varada½, y±cayoga½ {y±cayogi½ (ka0)} amacchari½.
p³jita½ paµir±j³hi, kittimanta½ yasassina½..
1662.
``gabbha½ me dh±rayantiy±, majjhimaªga½ anunnata½.
kucchi anunnato assa, c±pa½va likhita½ sama½..
1663.
``than± me nappapateyyu½, palit± na santu v±sava.
k±ye rajo na limpetha, vajjhañc±pi pamocaye..
1664.
``may³rakoñc±bhirude, n±rivaragaº±yute.
khujjacel±pak±kiººe , s³dam±gadhavaººite..
1665.
``citragga¼erughusite, sur±ma½sapabodhane.
sivir±jassa bhaddante, tatthassa½ mahes² piy±''..
1666.
``ye te dasa var± dinn±, may± sabbaªgasobhane.
sivir±jassa vijite, sabbe te lacchas² vare..
1667.
``ida½ vatv±na maghav±, devar±j± sujampati.
phussatiy± vara½ datv±, anumodittha v±savo..
dasavarakath± n±ma.
hemavanta½
1668.
``par³¼hakacchanakhalom± , paªkadant± rajassir±.
paggayha dakkhiºa½ b±hu½, ki½ ma½ y±canti br±hmaº±''..
1669.
``ratana½ deva y±c±ma, siv²na½ raµµhava¹¹hana½.
dad±hi pavara½ n±ga½, ²s±danta½ ur³¼hava½''..
1670.
``dad±mi na vikamp±mi, ya½ ma½ y±canti br±hmaº±.
pabhinna½ kuñjara½ danti½, opavayha½ gajuttama½''..
1671.
``hatthikkhandhato oruyha, r±j± c±g±dhim±naso.
br±hmaº±na½ ad± d±na½, siv²na½ raµµhava¹¹hano''..
1672.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
hatthin±ge padinnamhi, medan² sampakampatha..
1673.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
hatthin±ge padinnamhi, khubbhittha nagara½ tad±..
1674.
``sam±kula½ pura½ ±si, ghoso ca vipulo mah±.
hatthin±ge padinnamhi, siv²na½ raµµhava¹¹hane''..
1675.
``ugg± ca r±japutt± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±..
1676.
``kevalo c±pi nigamo, sivayo ca sam±gat±.
disv± n±ga½ n²yam±na½, te rañño paµivedayu½..
1677.
``vidhama½ deva te raµµha½, putto vessantaro tava.
katha½ no hatthina½ dajj±, n±ga½ raµµhassa p³jita½..
1678.
``katha½ no kuñjara½ dajj±, ²s±danta½ ur³¼hava½.
khettaññu½ sabbayuddh±na½, sabbaseta½ gajuttama½..
1679.
``paº¹ukambalasañchanna½, pabhinna½ sattumaddana½.
danti½ sav±¼ab²jani½, seta½ kel±sas±disa½..
1680.
``sasetacchatta½ saup±dheyya½, s±thabbana½ sahatthipa½.
aggay±na½ r±jav±hi½, br±hmaº±na½ ad± gaja½ {dhana½ (s²0 p²0), d±na½ (sy±0)}..
1681.
``anna½ p±nañca yo {so (s²0 sy±0 ka0)} dajj±, vatthasen±san±ni ca.
eta½ kho d±na½ patir³pa½, eta½ kho br±hmaº±raha½..
1682.
``aya½ te va½sar±j± no, siv²na½ raµµhava¹¹hano {raµµhava¹¹hana½ (s²0), raµµhava¹¹hana (p²0)}.
katha½ vessantaro putto, gaja½ bh±jeti sañjaya..
1683.
``sace tva½ na karissasi, siv²na½ vacana½ ida½.
maññe ta½ saha puttena, siv² hatthe karissare''..
1684.
``k±ma½ janapado m±si, raµµhañc±pi vinassatu.
n±ha½ siv²na½ vacan±, r±japutta½ ad³saka½.
pabb±jeyya½ sak± raµµh±, putto hi mama oraso..
1685.
``k±ma½ janapado m±si, raµµhañc±pi vinassatu.
n±ha½ siv²na½ vacan±, r±japutta½ ad³saka½.
pabb±jeyya½ sak± raµµh±, putto hi mama atrajo..
1686.
``na c±ha½ tasmi½ dubbheyya½, ariyas²lavato hi so.
asilokopi me assa, p±pañca pasave bahu½.
katha½ vessantara½ putta½, satthena gh±tay±mase''..
1687.
``m± na½ daº¹ena satthena, na hi so bandhan±raho.
pabb±jehi ca na½ raµµh±, vaªke vasatu pabbate''..
1688.
``eso ce siv²na½ chando, chanda½ na panud±mase.
ima½ so vasatu ratti½, k±me ca paribhuñjatu..
1689.
``tato raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati {s³riyuggamane sati (ka0)}.
samagg± sivayo hutv±, raµµh± pabb±jayantu na½''..
1690.
``uµµhehi katte taram±no, gantv± vessantara½ vada.
sivayo deva te kuddh±, negam± ca sam±gat±..
1691.
``ugg± ca r±japutt± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
kevalo c±pi nigamo, sivayo ca sam±gat±..
1692.
``asm± raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati.
samagg± sivayo hutv±, raµµh± pabb±jayanti ta½..
1693.
``sa katt± taram±nova, sivir±jena pesito.
±muttahatth±bharaº±, suvattho candanabh³sito..
1694.
``s²sa½ nh±to udake so, ±muttamaºikuº¹alo.
up±gami pura½ ramma½, vessantaranivesana½..
1695.
``tatthaddasa kum±ra½ so, ramam±na½ sake pure.
parikiººa½ amaccehi, tidas±na½va v±sava½..
1696.
``so tattha gantv± taram±no, katt± vessantara½bravi.
dukkha½ te vedayiss±mi, m± me kujjhi rathesabha..
1697.
``vanditv± rodam±no so, katt± r±j±namabravi.
bhatt± mesi mah±r±ja, sabbak±maras±haro..
1698.
``dukkha½ te vedayiss±mi, tattha ass±sayantu ma½.
sivayo deva te kuddh±, negam± ca sam±gat±..
1699.
``ugg± ca r±japutt± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
kevalo c±pi nigamo, sivayo ca sam±gat±..
1700.
``asm± raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati.
samagg± sivayo hutv±, raµµh± pabb±jayanti ta½''..
1701.
``kismi½ me sivayo kuddh±, n±ha½ pass±mi dukkaµa½.
ta½ me katte viy±cikkha, kasm± pabb±jayanti ma½''..
1702.
``ugg± ca r±japutt± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
n±gad±nena khiyyanti, tasm± pabb±jayanti ta½''..
1703.
``hadaya½ cakkhumpaha½ dajja½, ki½ me b±hiraka½ dhana½.
hirañña½ v± suvaººa½ v±, mutt± ve¼uriy± maºi..
1704.
``dakkhiºa½ v±paha½ b±hu½, disv± y±cakam±gate.
dadeyya½ na vikampeyya½, d±ne me ramate mano..
1705.
``k±ma½ ma½ sivayo sabbe, pabb±jentu hanantu v±.
neva d±n± viramissa½, k±ma½ chindantu sattadh±''..
1706.
``eva½ ta½ sivayo ±hu, negam± ca sam±gat±.
kontim±r±ya t²rena, girim±rañjara½ pati.
yena pabb±jit± yanti, tena gacchatu subbato''..
1707.
``soha½ tena gamiss±mi, yena gacchanti d³sak±.
rattindiva½ me khamatha, y±va d±na½ dad±maha½''..
1708.
``±mantayittha r±j±na½, maddi½ sabbaªgasobhana½.
ya½ te kiñci may± dinna½, dhana½ dhaññañca vijjati..
1709.
``hirañña½ v± suvaººa½ v±, mutt± ve¼uriy± bah³.
sabba½ ta½ nidaheyy±si, yañca te pettika½ dhana½..
1710.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
kuhi½ deva nidah±mi, ta½ me akkh±hi pucchito''..
1711.
``s²lavantesu dajj±si, d±na½ maddi yath±raha½.
na hi d±n± para½ atthi, patiµµh± sabbap±ºina½..
1712.
``puttesu maddi dayesi, sassuy± sasuramhi ca.
yo ca ta½ bhatt± maññeyya, sakkacca½ ta½ upaµµhahe..
1713.
``no ce ta½ bhatt± maññeyya, may± vippavasena te.
añña½ bhatt±ra½ pariyesa, m± kisittho {m± kilittha (s²0 p²0)} may± vin±''..
1714.
``ahañhi vana½ gacch±mi, ghora½ v±¼amig±yuta½.
sa½sayo j²vita½ mayha½, ekakassa brah±vane''..
1715.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
``abhumme katha½ nu bhaºasi, p±paka½ vata bh±sasi..
1716.
``nesa dhammo mah±r±ja, ya½ tva½ gaccheyya ekako.
ahampi tena gacch±mi, yena gacchasi khattiya..
1717.
``maraºa½ v± tay± saddhi½, j²vita½ v± tay± vin±.
tadeva maraºa½ seyyo, ya½ ce j²ve tay± vin±..
1718.
``aggi½ ujj±layitv±na {nijj±layitv±na (s²0 p²0)}, ekaj±lasam±hita½.
tattha me {tattheva (sy±0 ka0)} maraºa½ seyyo, ya½ ce j²ve tay± vin±..
1719.
``yath± ±raññaka½ n±ga½, danti½ anveti hatthin².
jessanta½ giriduggesu, samesu visamesu ca..
1720.
``eva½ ta½ anugacch±mi, putte ±d±ya pacchato.
subhar± te bhaviss±mi, na te hess±mi dubbhar±..
1721.
``ime kum±re passanto, mañjuke piyabh±ºine.
±s²ne {±sane (ka0)} vanagumbasmi½, na rajjassa sarissasi..
1722.
``ime kum±re passanto, mañjuke piyabh±ºine.
k²¼ante vanagumbasmi½, na rajjassa sarissasi..
1723.
``ime kum±re passanto, mañjuke piyabh±ºine.
assame ramaº²yamhi, na rajjassa sarissasi..
1724.
``ime kum±re passanto, mañjuke piyabh±ºine.
k²¼ante assame ramme, na rajjassa sarissasi..
1725.
``ime kum±re passanto, m±ladh±r² alaªkate.
assame ramaº²yamhi, na rajjassa sarissasi..
1726.
``ime kum±re passanto, m±ladh±r² alaªkate.
k²¼ante assame ramme, na rajjassa sarissasi..
1727.
``yad± dakkhisi naccante, kum±re m±ladh±rine.
assame ramaº²yamhi, na rajjassa sarissasi..
1728.
``yad± dakkhisi naccante, kum±re m±ladh±rine.
k²¼ante assame ramme, na rajjassa sarissasi..
1729.
``yad± dakkhisi m±taªga½, kuñjara½ saµµhih±yana½.
eka½ araññe caranta½, na rajjassa sarissasi..
1730.
``yad± dakkhisi m±taªga½, kuñjara½ saµµhih±yana½.
s±ya½ p±to vicaranta½, na rajjassa sarissasi..
1731.
``yad± kareºusaªghassa, y³thassa purato vaja½.
koñca½ k±hati m±taªgo, kuñjaro saµµhih±yano.
tassa ta½ nadato sutv±, na rajjassa sarissasi..
1732.
``dubhato vanavik±se, yad± dakkhisi k±mado.
vane v±¼amig±kiººe, na rajjassa sarissasi..
1733.
``miga½ disv±na s±yanha½, pañcam±linam±gata½.
kimpurise ca naccante, na rajjassa sarissasi..
1734.
``yad± sossasi nigghosa½, sandam±n±ya sindhuy±.
g²ta½ kimpuris±nañca, na rajjassa sarissasi..
1735.
``yad± sossasi nigghosa½, girigabbharac±rino.
vassam±nassul³kassa, na rajjassa sarissasi..
1736.
``yad± s²hassa byagghassa, khaggassa gavayassa ca.
vane sossasi v±¼±na½, na rajjassa sarissasi..
1737.
``yad± mor²hi parikiººa½, barih²na½ matthak±sina½.
mora½ dakkhisi naccanta½, na rajjassa sarissasi..
1738.
``yad± mor²hi parikiººa½, aº¹aja½ citrapakkhina½.
mora½ dakkhisi naccanta½, na rajjassa sarissasi..
1739.
``yad± mor²hi parikiººa½, n²lag²va½ sikhaº¹ina½.
mora½ dakkhisi naccanta½, na rajjassa sarissasi..
1740.
``yad± dakkhisi hemante, pupphite dharaº²ruhe.
surabhi½ sampav±yante, na rajjassa sarissasi..
1741.
``yad± hemantike m±se, harita½ dakkhisi medani½ {medini½ (s²0 p²0)}.
indagopakasañchanna½, na rajjassa sarissasi..
1742.
``yad± dakkhisi hemante, pupphite dharaº²ruhe.
kuµaja½ bimbaj±lañca, pupphita½ loddapadmaka½ {lomapaddhaka½ (s²0 p²0)}.
surabhi½ sampav±yante, na rajjassa sarissasi..
1743.
``yad± hemantike m±se, vana½ dakkhisi pupphita½.
opupph±ni ca padm±ni, na rajjassa sarissasi''..
hemavanta½ n±ma.
d±nakaº¹a½
1744.
``tesa½ l±lappita½ sutv±, puttassa suºis±ya ca.
kaluna½ {karuºa½ (s²0 p²0), kal³na½ (sy±0 ka0)} paridevesi, r±japutt² yasassin²..
1745.
``seyyo visa½ me kh±yita½, pap±t± papateyyaha½.
rajjuy± bajjha miyy±ha½, kasm± vessantara½ putta½.
pabb±jenti ad³saka½..
1746.
``ajjh±yaka½ d±napati½, y±cayoga½ amacchari½.
p³jita½ paµir±j³hi, kittimanta½ yasassina½.
kasm± vessantara½ putta½, pabb±jenti ad³saka½..
1747.
``m±t±pettibhara½ jantu½, kule jeµµh±pac±yika½.
kasm± vessantara½ putta½, pabb±jenti ad³saka½..
1748.
``rañño hita½ devihita½, ñ±t²na½ sakhina½ hita½.
hita½ sabbassa raµµhassa, kasm± vessantara½ putta½.
pabb±jenti ad³saka½..
1749.
``madh³niva pal±t±ni, amb±va patit± cham±.
eva½ hessati te raµµha½, pabb±jenti ad³saka½..
1750.
``ha½so nikh²ºapattova, pallalasmi½ an³dake.
apaviµµho amaccehi, eko r±j± vihiyyasi..
1751.
``ta½ ta½ br³mi mah±r±ja, attho te m± upaccag±.
m± na½ siv²na½ vacan±, pabb±jesi ad³saka½''..
1752.
``dhammass±paciti½ kummi, siv²na½ vinaya½ dhaja½.
pabb±jemi saka½ putta½, p±º± piyataro hi me''..
1753.
``yassa pubbe dhajagg±ni, kaºik±r±va pupphit±.
y±yantamanuy±yanti, svajjekova gamissati..
1754.
``yassa pubbe dhajagg±ni, kaºik±ravan±niva.
y±yantamanuy±yanti , svajjekova gamissati..
1755.
``yassa pubbe an²k±ni, kaºik±r±va pupphit±.
y±yantamanuy±yanti, svajjekova gamissati..
1756.
``yassa pubbe an²k±ni, kaºik±ravan±niva.
y±yantamanuy±yanti, svajjekova gamissati..
1757.
``indagopakavaºº±bh±, gandh±r± paº¹ukambal±.
y±yantamanuy±yanti, svajjekova gamissati..
1758.
``yo pubbe hatthin± y±ti, sivik±ya rathena ca.
svajja vessantaro r±j±, katha½ gacchati pattiko..
1759.
``katha½ candanalittaªgo, naccag²tappabodhano.
khur±jina½ pharasuñca, kh±rik±jañca h±hiti {h±riti (sy±0 ka0)}..
1760.
``kasm± n±bhiharissanti, k±s±va ajin±ni ca.
pavisanta½ brah±rañña½, kasm± c²ra½ na bajjhare..
1761.
``katha½ nu c²ra½ dh±renti, r±japabb±jit± jan±.
katha½ kusamaya½ c²ra½, madd² paridahissati..
1762.
``k±siy±ni ca dh±retv±, khomakoµumbar±ni ca.
kusac²r±ni dh±rent², katha½ madd² karissati..
1763.
``vayh±hi pariy±yitv±, sivik±ya rathena ca.
s± kathajja anujjhaªg², patha½ gacchati pattik±..
1764.
``yass± mudutal± hatth±, caraº± ca sukhedhit±.
s± kathajja anujjhaªg², patha½ gacchati pattik±..
1765.
``yass± mudutal± p±d±, caraº± ca sukhedhit±.
p±duk±hi suvaºº±hi, p²¼am±n±va gacchati.
s± kathajja anujjhaªg², patha½ gacchati pattik±..
1766.
``y±ssu itthisahass±na½, purato gacchati m±lin².
s± kathajja anujjhaªg², vana½ gacchati ekik±..
1767.
``y±ssu siv±ya sutv±na, muhu½ uttasate pure.
s± kathajja anujjhaªg², vana½ gacchati bh²ruk±..
1768.
``y±ssu indasagottassa, ul³kassa pavassato.
sutv±na nadato bh²t±, v±ruº²va pavedhati.
s± kathajja anujjhaªg², vana½ gacchati bh²ruk±..
1769.
``sakuº² hataputt±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
cira½ dukkhena jh±yissa½, suñña½ ±gammima½ pura½..
1770.
``sakuº² hataputt±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
kis± paº¹u bhaviss±mi, piye putte apassat²..
1771.
``sakuº² hataputt±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
tena tena padh±vissa½, piye putte apassat²..
1772.
``kurar² {kurur² (sy±0 ka0)} hatach±p±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
cira½ dukkhena jh±yissa½, suñña½ ±gammima½ pura½..
1773.
``kurar² hatach±p±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
kis± paº¹u bhaviss±mi, piye putte apassat²..
1774.
``kurar² hatach±p±va, suñña½ disv± kul±vaka½.
tena tena padh±vissa½, piye putte apassat²..
1775.
``s± n³na cakkav±k²va, pallalasmi½ an³dake.
cira½ dukkhena jh±yissa½, suñña½ ±gammima½ pura½..
1776.
``s± n³na cakkav±k²va, pallalasmi½ an³dake.
kis± paº¹u bhaviss±mi, piye putte apassat²..
1777.
``s± n³na cakkav±k²va, pallalasmi½ an³dake.
tena tena padh±vissa½, piye putte apassat²..
1778.
``eva½ me vilapantiy±, r±j± putta½ ad³saka½.
pabb±jesi vana½ raµµh±, maññe hiss±mi j²vita½''..
1779.
``tass± l±lappita½ sutv±, sabb± antepure bah³ {ahu (sy±0 ka0)}.
b±h± paggayha pakkandu½, sivikaññ± sam±gat±..
1780.
``s±l±va sampamathit±, m±lutena pamaddit±.
senti putt± ca d±r± ca, vessantaranivesane..
1781.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
b±h± paggayha pakkandu½, vessantaranivesane..
1782.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
b±h± paggayha pakkandu½, vessantaranivesane..
1783.
``tato raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati.
atha vessantaro r±j±, d±na½ d±tu½ up±gami..
1784.
``vatth±ni vatthak±m±na½, soº¹±na½ detha v±ruºi½.
bhojana½ bhojanatth²na½, sammadeva pavecchatha..
1785.
``m± ca kiñci vanibbake, heµµhayittha idh±gate.
tappetha annap±nena, gacchantu paµip³jit±..
1786.
``athettha vattat² saddo, tumulo bheravo mah±.
d±nena ta½ n²haranti, puna d±na½ ad± tuva½ {aya½ g±th± s²0 sy±0 p²0 potthakesu na dissati}..
1787.
``tesu matt± kilant±va, sampatanti vanibbak±.
nikkhamante mah±r±je, siv²na½ raµµhava¹¹hane..
1788.
``acchecchu½ vata bho rukkha½, n±n±phaladhara½ duma½.
yath± vessantara½ raµµh±, pabb±jenti ad³saka½..
1789.
``acchecchu½ vata bho rukkha½, sabbak±madada½ duma½.
yath± vessantara½ raµµh±, pabb±jenti ad³saka½..
1790.
``acchecchu½ vata bho rukkha½, sabbak±maras±hara½.
yath± vessantara½ raµµh±, pabb±jenti ad³saka½..
1791.
``ye vu¹¹h± ye ca dahar±, ye ca majjhimaporis±.
b±h± paggayha pakkandu½, nikkhamante mah±r±je.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
1792.
``atiyakkh± vassavar±, itth±g±r± ca r±jino.
b±h± paggayha pakkandu½, nikkhamante mah±r±je.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
1793.
``thiyopi tattha pakkandu½, y± tamhi nagare ahu.
nikkhamante mah±r±je, siv²na½ raµµhava¹¹hane..
1794.
``ye br±hmaº± ye ca samaº±, aññe v±pi vanibbak±.
b±h± paggayha pakkandu½, adhammo kira bho iti..
1795.
``yath± vessantaro r±j±, yajam±no sake pure.
siv²na½ vacanatthena, samh± raµµh± nirajjati..
1796.
``satta hatthisate datv±, sabb±laªk±rabh³site.
suvaººakacche m±taªge, hemakappanav±sase..
1797.
``±r³¼he g±maº²yehi, tomaraªkusap±ºibhi.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1798.
``satta assasate datv±, sabb±laªk±rabh³site.
±j±n²yeva j±tiy±, sindhave s²ghav±hane..
1799.
``±r³¼he g±maº²yehi, illiy±c±padh±ribhi.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1800.
``satta rathasate datv±, sannaddhe ussitaddhaje.
d²pe athopi veyagghe, sabb±laªk±rabh³site..
1801.
``±r³¼he g±maº²yehi, c±pahatthehi vammibhi.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1802.
``satta itthisate datv±, ekamek± rathe µhit±.
sannaddh± nikkharajj³hi, suvaººehi alaªkat±..
1803.
``p²t±laªk±r± p²tavasan±, p²t±bharaºavibh³sit±.
a¼±rapamh± hasul±, susaññ± tanumajjhim±.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1804.
``satta dhenusate datv±, sabb± ka½supadh±raº± {kusumadh±rine (ka0)}.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1805.
``satta d±sisate datv±, satta d±sasat±ni ca.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1806.
``hatth² assarathe {asse rathe (sy±0)} datv±, n±riyo ca alaªkat±.
esa vessantaro r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1807.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
mah±d±ne padinnamhi, medan² sampakampatha..
1808.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
ya½ pañjalikato r±j±, samh± raµµh± nirajjati..
1809.
``athettha vattat² saddo, tumulo bheravo mah±.
d±nena ta½ n²haranti, puna d±na½ ad± tuva½..
1810.
``tesu matt± kilant±va, sampatanti vanibbak±.
nikkhamante mah±r±je, siv²na½ raµµhava¹¹hane''..
1811.
``±mantayittha r±j±na½, sañjaya½ dhammina½ vara½ {dhammika½vara½ (sy±0 ka0)}.
avaruddhasi ma½ deva, vaªka½ gacch±mi pabbata½..
1812.
``ye hi keci mah±r±ja, bh³t± ye ca bhavissare.
atitt±yeva k±mehi, gacchanti yamas±dhana½..
1813.
``sv±ha½ sake abhissasi½, yajam±no sake pure.
siv²na½ vacanatthena, samh± raµµh± nirajjati..
1814.
``agha½ ta½ paµisevissa½, vane v±¼amig±kiººe.
khaggad²pinisevite, aha½ puññ±ni karomi.
tumhe paªkamhi s²datha''..
1815.
``anuj±n±hi ma½ amma, pabbajj± mama ruccati.
sv±ha½ sake abhissasi½, yajam±no sake pure.
siv²na½ vacanatthena, samh± raµµh± nirajjati..
1816.
``agha½ ta½ paµisevissa½, vane v±¼amig±kiººe.
khaggad²pinisevite, aha½ puññ±ni karomi.
tumhe paªkamhi s²datha {vaªka½ gacch±mi pabbata½ (ka0)}..
1817.
``anuj±n±mi ta½ putta, pabbajj± te samijjhatu.
ayañca madd² kaly±º², susaññ± tanumajjhim±.
acchata½ saha puttehi, ki½ araññe karissati''..
1818.
``n±ha½ ak±m± d±simpi, arañña½ netumussahe.
sace icchati anvetu, sace nicchati acchatu''..
1819.
``tato suºha½ mah±r±j±, y±citu½ paµipajjatha.
m± candanasam±c±re, rajojalla½ adh±rayi..
1820.
``m± k±siy±ni dh±retv± {k±siy±ni ca dh±retv± (ka0)}, kusac²ra½ adh±rayi.
dukkho v±so araññasmi½, m± hi tva½ lakkhaºe gami..
1821.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
n±ha½ ta½ sukhamiccheyya½, ya½ me vessantara½ vin±''..
1822.
``tamabravi mah±r±j±, siv²na½ raµµhava¹¹hano.
iªgha madd² nis±meti, vane ye honti dussah±..
1823.
``bah³ k²µ± paµaªg± ca, makas± madhumakkhik±.
tepi ta½ tattha hi½seyyu½, ta½ te dukkhatara½ siy±..
1824.
``apare passa sant±pe, nad²nupanisevite.
sapp± ajagar± n±ma, avis± te mahabbal±..
1825.
``te manussa½ miga½ v±pi, api m±sannam±gata½.
parikkhipitv± bhogehi, vasam±nenti attano..
1826.
``aññepi kaºhajaµino {kaºhajaµil± (ka0)}, acch± n±ma aghammig±.
na tehi puriso diµµho, rukkham±ruyha muccati..
1827.
``saªghaµµayant± siªg±ni, tikkhagg±tippah±rino {tikkhagg±ni pah±rino (s²0 sy±0)}.
mahi½s± vicarantettha, nadi½ sotumbara½ pati..
1828.
``disv± mig±na½ y³th±na½, gava½ sañcarata½ vane.
dhenuva vacchagiddh±va, katha½ maddi karissasi..
1829.
``disv± sampatite ghore, dumaggesu plavaªgame.
akhettaññ±ya te maddi, bhavissate mahabbhaya½..
1830.
``y± tva½ siv±ya sutv±na, muhu½ uttasay² {uttasase (s²0 sy±0 ka0)} pure.
s± tva½ vaªkamanuppatt±, katha½ maddi karissasi..
1831.
``µhite majjhanhike {majjhantike (s²0 sy±0 p²0)} k±le, sannisinnesu pakkhisu.
saºateva brah±rañña½, tattha ki½ gantumicchasi''..
1832.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
y±ni et±ni akkh±si, vane paµibhay±ni me.
sabb±ni abhisambhossa½, gacchaññeva rathesabha..
1833.
``k±sa½ kusa½ poµakila½, usira½ muñjapabbaja½ {muñjababbaja½ (s²0)}.
uras± panudahiss±mi, nassa hess±mi dunnay±..
1834.
``bah³hi vata cariy±hi, kum±r² vindate pati½.
udarassuparodhena, gohanuveµhanena ca..
1835.
``aggissa p±ricariy±ya, udakummujjanena ca.
vedhabya½ {vedhabba½ (s²0 p²0)} kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1836.
``apiss± hoti appatto, ucchiµµhamapi bhuñjitu½.
yo na½ hatthe gahetv±na, ak±ma½ parika¹¹hati.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1837.
``kesaggahaºamukkhep± , bh³my± ca parisumbhan±.
datv± ca nopakkamati, bahudukkha½ anappaka½.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1838.
``sukacchav² vedhaver±, datv± subhagam±nino.
ak±ma½ parika¹¹hanti, ul³kaññeva v±yas±.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1839.
``api ñ±tikule ph²te, ka½sapajjotane vasa½.
nev±bhiv±kya½ na labhe, bh±t³hi sakhin²hipi {sakhik±hi ca (s²0 p²0)}.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1840.
``nagg± nad² an³dak±, nagga½ raµµha½ ar±jaka½.
itth²pi vidhav± nagg±, yass±pi dasa bh±taro.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1841.
``dhajo rathassa paññ±ºa½, dh³mo paññ±ºamaggino.
r±j± rathassa paññ±ºa½, bhatt± paññ±ºamitthiy±.
vedhabya½ kaµuka½ loke, gacchaññeva rathesabha..
1842.
``y± dalidd² daliddassa, a¹¹h± a¹¹hassa kittima½.
ta½ ve dev± pasa½santi, dukkarañhi karoti s±..
1843.
``s±mika½ anubandhissa½, sad± k±s±yav±sin².
pathaby±pi abhijjanty± {abhejjanty± (s²0 p²0)}, vedhabya½ kaµukitthiy±..
1844.
``api s±garapariyanta½, bahuvittadhara½ mahi½.
n±n±ratanaparip³ra½ , nicche vessantara½ vin±..
1845.
``katha½ nu t±sa½ hadaya½, sukhar± vata itthiyo.
y± s±mike dukkhitamhi, sukhamicchanti attano..
1846.
``nikkhamante mah±r±je, siv²na½ raµµhava¹¹hane.
tamaha½ anubandhissa½, sabbak±madado hi me''..
1847.
``tamabravi mah±r±j±, maddi½ sabbaªgasobhana½.
ime te dahar± putt±, j±l² kaºh±jin± cubho.
nikkhippa lakkhaºe gaccha, maya½ te posay±mase'' {posiy±mase (s²0 p²0 ka0)}..
1848.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
piy± me puttak± deva, j±l² kaºh±jin± cubho.
tyamha½ tattha ramessanti, araññe j²vasokina½''..
1849.
``tamabravi mah±r±j±, siv²na½ raµµhava¹¹hano.
s±l²na½ odana½ bhutv±, suci½ ma½s³pasecana½.
rukkhaphal±ni bhuñjant±, katha½ k±hanti d±rak±..
1850.
``bhutv± satapale ka½se, sovaººe satar±jike.
rukkhapattesu bhuñjant±, katha½ k±hanti d±rak±..
1851.
``k±siy±ni ca dh±retv±, khomakoµumbar±ni ca.
kusac²r±ni dh±rent±, katha½ k±hanti d±rak±..
1852.
``vayh±hi pariy±yitv±, sivik±ya rathena ca.
pattik± paridh±vant±, katha½ k±hanti d±rak±..
1853.
``k³µ±g±re sayitv±na, niv±te phusitagga¼e.
sayant± rukkham³lasmi½, katha½ k±hanti d±rak±..
1854.
``pallaªkesu sayitv±na, gonake cittasanthate.
sayant± tiºasanth±re, katha½ k±hanti d±rak±..
1855.
``gandhakena vilimpitv±, agarucandanena ca.
rajojall±ni dh±rent±, katha½ k±hanti d±rak±..
1856.
``c±maramorahatthehi, b²jitaªg± sukhedhit± {sukhe µhit± (sy±0 p²0)}.
phuµµh± ¹a½sehi makasehi, katha½ k±hanti d±rak±''..
1857.
``tamabravi r±japutt², madd² sabbaªgasobhan±.
m± deva paridevesi, m± ca tva½ vimano ahu.
yath± maya½ bhaviss±ma, tath± hessanti d±rak±..
1858.
``ida½ vatv±na pakk±mi, madd² sabbaªgasobhan±.
sivimaggena anvesi, putte ±d±ya lakkhaº±''..
1859.
tato vessantaro r±j±, d±na½ datv±na khattiyo.
pitu m±tu ca vanditv±, katv± ca na½ padakkhiºa½..
1860.
catuv±hi½ ratha½ yutta½, s²gham±ruyha sandana½.
±d±ya puttad±rañca, vaªka½ p±y±si pabbata½..
1861.
tato vessantaro r±j±, yen±si bahuko jano.
``±manta kho ta½ gacch±ma, arog± hontu ñ±tayo''..
1862.
``iªgha maddi nis±mehi, rammar³pa½va dissati.
±v±sa½ siviseµµhassa, pettika½ bhavana½ mama''..
1863.
``ta½ br±hmaº± anvagamu½, te na½ asse ay±cisu½.
y±cito paµip±desi, catunna½ caturo haye'''..
1864.
``iªgha maddi nis±mehi, cittar³pa½va dissati.
migarohiccavaººena, dakkhiºass± vahanti ma½''..
1865.
``athettha pañcamo ±g±, so ta½ rathamay±catha.
tassa ta½ y±citod±si, na cassupahato mano..
1866.
``tato vessantaro r±j±, oropetv± {ot±retv± (ka0)} saka½ jana½.
ass±sayi assaratha½, br±hmaºassa dhanesino''..
1867.
``tva½ maddi kaºha½ gaºh±hi, lahu es± kaniµµhik±.
aha½ j±li½ gahess±mi, garuko bh±tiko hi so''..
1868.
``r±j± kum±ram±d±ya, r±japutt² ca d±rika½.
sammodam±n± pakk±mu½, aññamañña½ piya½vad±''..
d±nakaº¹a½ n±ma.
vanapavesana½
1869.
``yadi keci manuj± enti, anumagge paµipathe.
magga½ te paµipucch±ma, kuhi½ vaªkatapabbato..
1870.
``te tattha amhe passitv±, kaluna½ paridevayu½.
dukkha½ te paµivedenti, d³re vaªkatapabbato''..
1871.
``yadi passanti pavane, d±rak± phaline {phalite (s²0 sy±0 p²0)} dume.
tesa½ phal±na½ hetumhi, uparodanti d±rak±..
1872.
``rodante d±rake disv±, ubbiddh± {ubbigg± (s²0 sy±0 p²0)} vipul± dum±.
sayamevonamitv±na, upagacchanti d±rake..
1873.
``ida½ accheraka½ disv±, abbhuta½ lomaha½sana½.
s±dhuk±ra½ pavattesi, madd² sabbaªgasobhan±..
1874.
``acchera½ vata lokasmi½, abbhuta½ lomaha½sana½.
vessantarassa tejena, sayamevonat± dum±''..
1875.
``saªkhipi½su patha½ yakkh±, anukamp±ya d±rake.
nikkhantadivaseneva, cetaraµµha½ up±gamu½''..
1876.
``te gantv± d²ghamaddh±na½, cetaraµµha½ up±gamu½.
iddha½ ph²ta½ janapada½, bahuma½sasurodana½''..
1877.
``cetiyo pariv±ri½su, disv± lakkhaºam±gata½.
sukhum±l² vata ayy±, pattik± paridh±vati..
1878.
``vayh±hi pariy±yitv±, sivik±ya rathena ca.
s±jja madd² araññasmi½, pattik± paridh±vati''..
1879.
``ta½ disv± cetap±mokkh±, rodam±n± up±gamu½.
kacci nu deva kusala½, kacci deva an±maya½.
kacci pit± arogo te, siv²nañca an±maya½..
1880.
``ko te bala½ mah±r±ja, ko nu te rathamaº¹ala½.
anassako arathako, d²ghamaddh±nam±gato.
kacc±mittehi pakato, anuppattosima½ disa½''..
1881.
``kusalañceva me samma, atho samma an±maya½.
atho pit± arogo me, siv²nañca an±maya½..
1882.
``ahañhi kuñjara½ dajja½, ²s±danta½ ur³¼hava½.
khettaññu½ sabbayuddh±na½, sabbaseta½ gajuttama½..
1883.
``paº¹ukambalasañchanna½, pabhinna½ sattumaddana½.
danti½ sav±¼ab²jani½, seta½ kel±sas±disa½..
1884.
``sasetacchatta½ saup±dheyya½, s±thappana½ sahatthipa½.
aggay±na½ r±jav±hi½, br±hmaº±na½ ad±saha½..
1885.
``tasmi½ me sivayo kuddh±, pit± cupahatomano.
avaruddhasi ma½ r±j±, vaªka½ gacch±mi pabbata½.
ok±sa½ samm± j±n±tha, vane yattha vas±mase''..
1886.
``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½.
issarosi anuppatto, ya½ idhatthi pavedaya..
1887.
``s±ka½ bhisa½ madhu½ ma½sa½, suddha½ s±linamodana½.
paribhuñja mah±r±ja, p±huno nosi ±gato''..
1888.
``paµiggahita½ ya½ dinna½, sabbassa agghiya½ kata½.
avaruddhasi ma½ r±j±, vaªka½ gacch±mi pabbata½.
ok±sa½ samm± j±n±tha, vane yattha vas±mase''..
1889.
``idheva t±va acchassu, cetaraµµhe rathesabha.
y±va cet± gamissanti, rañño santika y±citu½..
1890.
``nijjh±petu½ mah±r±ja½, siv²na½ raµµhava¹¹hana½.
ta½ ta½ cet± purakkhatv±, pat²t± laddhapaccay±.
pariv±retv±na gacchanti, eva½ j±n±hi khattiya''..
1891.
``m± vo ruccittha gamana½, rañño santika y±citu½.
nijjh±petu½ mah±r±ja½, r±j±pi tattha nissaro..
1892.
``accuggat± hi sivayo, balagg± negam± ca ye.
te vidha½setumicchanti, r±j±na½ mama k±raº±''..
1893.
``sace es± pavattettha, raµµhasmi½ raµµhava¹¹hana.
idheva rajja½ k±rehi, cetehi pariv±rito..
1894.
``iddha½ ph²tañcida½ raµµha½, iddho janapado mah±.
mati½ karohi tva½ deva, rajjassa manus±situ½''..
1895.
``na me chando mati atthi, rajjassa anus±situ½.
pabb±jitassa raµµhasm±, cetaputt± suº±tha me..
1896.
``atuµµh± sivayo ±su½, balagg± negam± ca ye.
pabb±jitassa raµµhasm±, cet± rajjebhisecayu½..
1897.
``asammodiyampi vo assa, accanta½ mama k±raº±.
siv²hi bhaº¹anañc±pi, viggaho me na ruccati..
1898.
``athassa bhaº¹ana½ ghora½, sampah±ro anappako.
ekassa k±raº± mayha½, hi½seyya bahuko jano..
1899.
``paµiggahita½ ya½ dinna½, sabbassa agghiya½ kata½.
avaruddhasi ma½ r±j±, vaªka½ gacch±mi pabbata½.
ok±sa½ samm± j±n±tha, vane yattha vas±mase''..
1900.
``taggha te mayamakkh±ma, yath±pi kusal± tath±.
r±jis² yattha sammanti, ±hutagg² sam±hit±..
1901.
``esa selo mah±r±ja, pabbato gandham±dano.
yattha tva½ saha puttehi, saha bhariy±ya cacchasi..
1902.
``ta½ cet± anus±si½su, assunett± ruda½mukh±.
ito gaccha mah±r±ja, uju½ yenuttar± mukho..
1903.
``atha dakkhisi bhaddante, vepulla½ n±ma pabbata½.
n±n±dumagaº±kiººa½, s²tacch±ya½ manorama½..
1904.
``tamatikkamma bhaddante, atha dakkhisi ±paga½.
nadi½ ketumati½ n±ma, gambh²ra½ girigabbhara½..
1905.
``puthulomamacch±kiººa½, supatittha½ mahodaka½.
tattha nhatv± pivitv± ca, ass±setv± saputtake..
1906.
``atha dakkhisi bhaddante, nigrodha½ madhupipphala½.
rammake sikhare j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½..
1907.
``atha dakkhisi bhaddante, n±¼ika½ n±ma pabbata½.
n±n±dijagaº±kiººa½, sela½ kimpuris±yuta½..
1908.
``tassa uttarapubbena, mucalindo n±ma so saro.
puº¹ar²kehi sañchanno, setasogandhikehi ca..
1909.
``so vana½ meghasaªk±sa½, dhuva½ haritasaddala½.
s²hov±misapekkh²va vanasaº¹a½ vig±haya.
puppharukkhehi sañchanna½, phalarukkhehi c³bhaya½..
1910.
``tattha bindussar± vagg³, n±n±vaºº± bah³ dij±.
k³jantamupak³janti, utusa½pupphite dume..
1911.
``gantv± girividugg±na½, nad²na½ pabhav±ni ca.
so addasa {dakkhasi (s²0 p²0)} pokkharaºi½, karañjakakudh±yuta½..
1912.
``puthulomamacch±kiººa½, supatittha½ mahodaka½.
samañca catura½sañca, s±du½ appaµigandhiya½..
1913.
``tass± uttarapubbena, paººas±la½ am±paya.
paººas±la½ am±petv±, uñch±cariy±ya ²hatha''..
vanapavesana½ n±ma.
j³jakapabba½
1914.
``ahu v±s² kaliªgesu, j³jako n±ma br±hmaºo.
tass±si dahar± bhariy±, n±men±mittat±pan±..
1915.
``t± na½ tattha gat±vocu½, nadi½ udakah±riy±.
thiyo na½ paribh±si½su, sam±gantv± kut³hal±..
1916.
``amitt± n³na te m±t±, amitto n³na te pit±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1917.
``ahita½ vata te ñ±t², mantayi½su rahogat±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1918.
``amitt± vata te ñ±t², mantayi½su rahogat±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1919.
``dukkaµa½ vata te ñ±t², mantayi½su rahogat±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1920.
``p±paka½ vata te ñ±t², mantayi½su rahogat±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1921.
``aman±pa½ vata te ñ±t², mantayi½su rahogat±.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1922.
``aman±pav±sa½ vasi, jiººena patin± saha {eva½ dahariy± sat² (s²0 p²0)}.
y± tva½ vasasi jiººassa, mata½ te j²vit± vara½..
1923.
``na hi n³na tuyha½ kaly±ºi, pit± m±t± ca sobhane.
añña½ bhatt±ra½ vindi½su, ye ta½ jiººassa p±da½su.
eva½ dahariya½ sati½..
1924.
``duyiµµha½ te navamiya½, akata½ aggihuttaka½.
ye ta½ jiººassa p±da½su, eva½ dahariya½ sati½..
1925.
``samaºe br±hmaºe n³na, br±hmaºacariyapar±yaºe.
s± tva½ loke abhisapi, s²lavante bahussute.
y± tva½ vasasi jiººassa, eva½ dahariy± sat²..
1926.
``na dukkha½ ahin± daµµha½, na dukkha½ sattiy± hata½.
tañca dukkhañca tibbañca, ya½ passe jiººaka½ pati½..
1927.
``natthi khi¹¹± natthi rati, jiººena patin± saha.
natthi all±pasall±po, jagghitumpi {jagghitampi (s²0 p²0)} na sobhati..
1928.
``yad± ca daharo dahar±, mantayanti {mantayi½su (sy±0 ka0)} rahogat±.
sabbesa½ sok± nassanti, ye keci hadayassit±..
1929.
``dahar± tva½ r³pavat², puris±na½bhipatthit±.
gaccha ñ±tikule accha, ki½ jiººo ramayissati''..
1930.
``na te br±hmaºa gacch±mi, nadi½ udakah±riy±.
thiyo ma½ paribh±santi, tay± jiººena br±hmaºa''..
1931.
``m± me tva½ akar± kamma½, m± me udakam±hari.
aha½ udakam±hissa½, m± bhoti kupit± ahu''..
1932.
``n±ha½ tamhi kule j±t±, ya½ tva½ udakam±hare.
eva½ br±hmaºa j±n±hi, na te vacch±maha½ ghare..
1933.
``sace me d±sa½ d±si½ v±, n±nayissasi br±hmaºa.
eva½ br±hmaºa j±n±hi, na te vacch±mi santike''..
1934.
``natthi me sippaµh±na½ v±, dhana½ dhaññañca br±hmaºi.
kutoha½ d±sa½ d±si½ v±, ±nayiss±mi bhotiy±.
aha½ bhoti½ upaµµhissa½, m± bhoti kupit± ahu''..
1935.
``ehi te ahamakkhissa½, yath± me vacana½ suta½.
esa vessantaro r±j±, vaªke vasati pabbate..
1936.
``ta½ tva½ gantv±na y±cassu, d±sa½ d±siñca br±hmaºa.
so te dassati y±cito, d±sa½ d±siñca khattiyo''..
1937.
``jiººohamasmi dubbalo {abalo (s²0 p²0 ka0)}, d²gho caddh± suduggamo.
m± bhoti paµidevesi, m± ca tva½ {m± bhoti (sy±0 ka0)} viman± ahu.
aha½ bhoti½ upaµµhissa½, m± bhoti kupit± ahu''..
1938.
``yath± agantv± saªg±ma½, ayuddhova par±jito.
evameva tuva½ brahme, agantv±va par±jito..
1939.
``sace me d±sa½ d±si½ v±, n±nayissasi br±hmaºa.
eva½ br±hmaºa j±n±hi, na te vacch±maha½ ghare.
aman±pa½ te kariss±mi, ta½ te dukkha½ bhavissati..
1940.
``nakkhatte utupubbesu, yad± ma½ dakkhisilaªkata½.
aññehi saddhi½ ramam±na½, ta½ te dukkha½ bhavissati..
1941.
``adassanena mayha½ te, jiººassa paridevato.
bhiyyo vaªk± ca palit±, bah³ hessanti br±hmaºa''..
1942.
``tato so br±hmaºo bh²to, br±hmaºiy± vas±nugo.
aµµito k±mar±gena, br±hmaºi½ etadabravi''..
1943.
``p±theyya½ me karohi tva½, sa½kuly± sagu¼±ni ca {saªkul± saªgu¼±ni ca (sy±0), aªgu¼± sakal±ni ca (ka0)}.
madhupiº¹ik± ca sukat±yo, sattubhattañca br±hmaºi..
1944.
``±nayissa½ methunake, ubho d±sakum±rake.
te ta½ paricarissanti, rattindivamatandit±''..
1945.
``ida½ vatv± brahmabandhu, paµimuñci up±han±.
tato so mantayitv±na, bhariya½ katv± padakkhiºa½..
1946.
``pakk±mi so ruººamukho, br±hmaºo sahitabbato.
siv²na½ nagara½ ph²ta½, d±sapariyesana½ cara½''..
1947.
``so tattha gantv± avaca {avac±si (sy±0 ka0)}, ye tatth±su½ sam±gat±.
kuhi½ vessantaro r±j±, kattha passemu khattiya½''..
1948.
``te jan± ta½ avaci½su, ye tatth±su½ sam±gat±.
tumhehi brahme pakato, atid±nena khattiyo.
pabb±jito sak± raµµh±, vaªke vasati pabbate..
1949.
``tumhehi brahme pakato, atid±nena khattiyo.
±d±ya puttad±rañca, vaªke vasati pabbate''..
1950.
``so codito br±hmaºiy±, br±hmaºo k±magiddhim±.
agha½ ta½ paµisevittha, vane v±¼amig±kiººe.
khaggad²pinisevite..
1951.
``±d±ya be¼uva½ daº¹a½, aggihutta½ kamaº¹alu½.
so p±visi brah±rañña½, yattha assosi k±mada½..
1952.
``ta½ paviµµha½ brah±rañña½, kok± na½ pariv±rayu½.
vikkandi so vippanaµµho, d³re panth± apakkami..
1953.
``tato so br±hmaºo gantv±, bhogaluddho asaññato.
vaªkassorohaºe naµµhe, im± g±th± abh±satha''..
1954.
``ko r±japutta½ nisabha½, jayantamapar±jita½.
bhaye khemassa d±t±ra½, ko me vessantara½ vid³..
1955.
``yo y±cata½ patiµµh±si, bh³t±na½ dharaº²riva.
dharaº³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1956.
``yo y±cata½ gat² ±si, savant²na½va s±garo.
s±gar³pama½ {udadh³pama½ (s²0 sy±0 p²0), tath³pama½ (ka0)} mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1957.
``kaly±ºatittha½ sucima½, s²t³daka½ manorama½.
puº¹ar²kehi sañchanna½, yutta½ kiñjakkhareºun±.
rahad³pama½ {sar³pama½ (ka0)} mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1958.
``assattha½va pathe j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½.
sant±na½ visamet±ra½, kilant±na½ paµiggaha½.
tath³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1959.
``nigrodha½va pathe j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½.
sant±na½ visamet±ra½, kilant±na½ paµiggaha½.
tath³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1960.
``amba½ iva pathe j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½.
sant±na½ visamet±ra½, kilant±na½ paµiggaha½.
tath³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1961.
``s±la½ iva pathe j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½.
sant±na½ visamet±ra½, kilant±na½ paµiggaha½.
tath³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1962.
``duma½ iva pathe j±ta½, s²tacch±ya½ manorama½.
sant±na½ visamet±ra½, kilant±na½ paµiggaha½.
tath³pama½ mah±r±ja½, ko me vessantara½ vid³..
1963.
``evañca me vilapato, paviµµhassa brah±vane.
aha½ j±nanti yo vajj±, nandi½ so janaye mama..
1964.
``evañca me vilapato, paviµµhassa brah±vane.
aha½ j±nanti yo vajj±, t±ya so ekav±c±ya.
pasave puñña½ anappaka½''..
1965.
``tassa ceto paµissosi, araññe luddako cara½.
tumhehi brahme pakato, atid±nena khattiyo.
pabb±jito sak± raµµh±, vaªke vasati pabbate..
1966.
``tumhehi brahme pakato, atid±nena khattiyo.
±d±ya puttad±rañca, vaªke vasati pabbate..
1967.
``akiccak±r² dummedho, raµµh± pavanam±gato.
r±japutta½ gavesanto, bako macchamivodake..
1968.
``tassa ty±ha½ na dass±mi, j²vita½ idha br±hmaºa.
ayañhi te may± nunno {may±'ru¼ho (ka0)}, saro pissati lohita½..
1969.
``siro te vajjhayitv±na, hadaya½ chetv± sabandhana½.
panthasakuºa½ {bandhasakuºa½ (ka0)} yajiss±mi, tuyha½ ma½sena br±hmaºa..
1970.
``tuyha½ ma½sena medena, matthakena ca br±hmaºa.
±huti½ paggahess±mi, chetv±na hadaya½ tava..
1971.
``ta½ me suyiµµha½ suhuta½, tuyha½ ma½sena br±hmaºa.
na ca tva½ r±japuttassa, bhariya½ putte ca nessasi''..
1972.
``avajjho br±hmaºo d³to, cetaputta suºohi me.
tasm± hi d³ta½ na hanti, esa dhammo sanantano..
1973.
``nijjhatt± sivayo sabbe, pit± na½ daµµhumicchati.
m±t± ca dubbal± tassa, acir± cakkh³ni j²yare..
1974.
``tes±ha½ pahito d³to, cetaputta suºohi me.
r±japutta½ nayiss±mi, yadi j±n±si sa½sa me..
``piyassa me piyo d³to, puººapatta½ dad±mi te''.
1975.
``imañca madhuno tumba½, migasatthiñca br±hmaºa.
tañca te desamakkhissa½, yattha sammati k±mado''..
j³jakapabba½ n±ma.
c³¼avanavaººan±
1976.
``esa selo mah±brahme, pabbato gandham±dano.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
1977.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca {±saµañca (ka0)} masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati..
1978.
``ete n²l± padissanti, n±n±phaladhar± dum±.
uggat± abbhak³µ±va, n²l± añjanapabbat±..
1979.
``dhavassakaºº± khadir±, s±l± phandanam±luv±.
sampavedhanti v±tena, saki½ p²t±va m±ºav±..
1980.
``upari dumapariy±yesu, saªg²tiyova suyyare.
najjuh± kokilasaªgh± {kokil± siªgh± (ka0)}, sampatanti dum± duma½..
1981.
``avhayanteva gacchanta½, s±kh±pattasam²rit±.
ramayanteva ±ganta½, modayanti niv±sina½.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
1982.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati..
1983.
``amb± kapitth± panas±, s±l± jamb³ vibh²tak±.
har²tak² ±malak±, assatth± badar±ni ca..
1984.
``c±rutimbarukkh± cettha, nigrodh± ca kapitthan±.
madhumadhuk± thevanti, n²ce pakk± cudumbar±..
1985.
``p±revat± bhaveyy± ca, muddik± ca madhutthik±.
madhu½ anelaka½ tattha, sakam±d±ya bhuñjare..
1986.
``aññettha pupphit± amb±, aññe tiµµhanti dovil±.
aññe ±m± ca pakk± ca, bhekavaºº± tad³bhaya½..
1987.
``athettha heµµh± puriso, ambapakk±ni gaºhati.
±m±ni ceva pakk±ni, vaººagandharasuttame..
1988.
``ateva me acchariya½, hiªk±ro paµibh±ti ma½.
dev±namiva ±v±so, sobhati nandan³pamo..
1989.
``vibhedik± n±¼iker±, khajjur²na½ brah±vane.
m±l±va ganthit± µhanti, dhajagg±neva dissare.
n±n±vaººehi puppheti, nabha½ t±r±cit±miva..
1990.
``kuµaj² kuµµhatagar±, p±µaliyo ca pupphit±.
punn±g± giripunn±g±, kovi¼±r± ca pupphit±..
1991.
``udd±lak± somarukkh±, agaruphalliy± {agarubhalliy± (s²0 sy±0 p²0)} bah³.
puttaj²v± {puµaj²v± (ka0)} ca kakudh±, asan± cettha pupphit±..
1992.
``kuµaj± sala¼± n²p± {nimb± (ka0)}, kosamb± labuj± dhav±.
s±l± ca pupphit± tattha, pal±lakhalasannibh±..
1993.
``tass±vid³re pokkharaº², bh³mibh±ge manorame.
padumuppalasañchann±, dev±namiva nandane..
1994.
``athettha puppharasamatt±, kokil± mañjubh±ºik±.
abhin±denti pavana½, utusampupphite dume..
1995.
``bhassanti makarandehi, pokkhare pokkhare madh³.
athettha v±t± v±yanti, dakkhiº± atha pacchim±.
padumakiñjakkhareº³hi, okiººo hoti assamo..
1996.
``th³l± siªgh±µak± cettha, sa½s±diy± pas±diy± {sa½s±riy± pas±riy± (ka0)}.
macchakacchapaby±viddh±, bah³ cettha mupay±nak±.
madhu½ bhisehi savati, khirasappimu¼±libhi..
1997.
``surabh² ta½ vana½ v±ti, n±n±gandhasamodita½ {n±n±gandhasamerita½ (s²0 sy±0 p²0)}.
sammaddateva {samodateva (ka0)} gandhena, pupphas±kh±hi ta½ vana½.
bhamar± pupphagandhena, samant± mabhin±dit±..
1998.
``athettha sakuº± santi, n±n±vaºº± bah³ dij±.
modanti saha bhariy±hi, aññamañña½ pak³jino..
1999.
``nandik± j²vaputt± ca, j²vaputt± piy± ca no.
piy± putt± piy± nand±, dij± pokkharaº²ghar±..
2000.
``m±l±va ganthit± µhanti, dhajagg±neva dissare.
n±n±vaººehi pupphehi, kusaleheva suganthit± {suganthik± (s²0 p²0)}.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
2001.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati''..
2002.
``idañca me sattubhatta½, madhun± paµisa½yuta½.
madhupiº¹ik± ca sukat±yo, sattubhatta½ dad±mi te''..
2003.
``tuyheva sambala½ hotu, n±ha½ icch±mi sambala½.
itopi brahme gaºh±hi, gaccha brahme yath±sukha½..
2004.
``aya½ ekapad² eti, uju½ gacchati assama½.
is²pi accuto tattha, paªkadanto rajassiro.
dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½..
2005.
``cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati.
ta½ tva½ gantv±na pucchassu, so te magga½ pavakkhati''..
2006.
ida½ sutv± brahmabandhu, ceta½ katv± padakkhiºa½.
udaggacitto pakk±mi, yen±si accuto isi..
c³¼avanavaººan±.
mah±vanavaººan±
2007.
gacchanto so bh±radv±jo, addassa accuta½ isi½.
disv±na ta½ bh±radv±jo, sammodi isin± saha..
2008.
``kacci nu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci uñchena y±pesi, kacci m³laphal± bah³..
2009.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
2010.
``kusalañceva me brahme, atho brahme an±maya½.
atho uñchena y±pemi, atho m³laphal± bah³..
2011.
``atho ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, hi½s± mayha½ na vijjati..
2012.
``bah³ni vassap³g±ni, assame vasato mama.
n±bhij±n±mi uppanna½, ±b±dha½ amanorama½..
2013.
``sv±gata½ te mah±brahme, atho te adur±gata½.
anto pavisa bhaddante, p±de pakkh±layassu te..
2014.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja brahme vara½ vara½..
2015.
``idampi p±n²ya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±brahme, sace tva½ abhikaªkhasi''..
2016.
``paµiggahita½ ya½ dinna½, sabbassa agghiya½ kata½.
sañjayassa saka½ putta½, siv²hi vippav±sita½.
tamaha½ dassanam±gato, yadi j±n±si sa½sa me''..
2017.
``na bhava½ eti puññattha½, sivir±jassa dassana½.
maññe bhava½ patthayati, rañño bhariya½ patibbata½.
maññe kaºh±jina½ d±si½, j±li½ d±sañca icchasi..
2018.
``atha v± tayo m±t±putte, araññ± netum±gato.
na tassa bhog± vijjanti, dhana½ dhaññañca br±hmaºa''..
2019.
``akuddhar³poha½ bhoto {bhoto (s²0 p²0)}, n±ha½ y±citum±gato.
s±dhu dassanamariy±na½, sanniv±so sad± sukho..
2020.
``adiµµhapubbo sivir±j±, siv²hi vippav±sito.
tamaha½ dassanam±gato, yadi j±n±si sa½sa me''..
2021.
``esa selo mah±brahme, pabbato gandham±dano.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
2022.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati..
2023.
``ete n²l± padissanti, n±n±phaladhar± dum±.
uggat± abbhak³µ±va n²l± añjanapabbat±..
2024.
``dhavassakaºº± khadir±, s±l± phandanam±luv±.
sampavedhanti v±tena, saki½ p²t±va m±ºav±..
2025.
``upari dumapariy±yesu, saªg²tiyova suyyare.
najjuh± kokilasaªgh±, sampatanti dum± duma½..
2026.
``avhayanteva gacchanta½, s±kh±pattasam²rit±.
ramayanteva ±ganta½, modayanti niv±sina½.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
2027.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati..
2028.
``karerim±l± vitat±, bh³mibh±ge manorame.
saddal±harit± bh³mi, na tatthuddha½sate rajo..
2029.
``may³rag²vasaªk±s±, t³laphassasam³pam±.
tiº±ni n±tivattanti, samant± caturaªgul±..
2030.
``amb± jamb³ kapitth± ca, n²ce pakk± cudumbar±.
paribhogehi rukkhehi, vana½ ta½ rativa¹¹hana½..
2031.
``ve¼uriyavaººasannibha½ , macchagumbanisevita½.
suci½ sugandha½ salila½, ±po tatthapi sandati..
2032.
``tass±vid³re pokkharaº², bh³mibh±ge manorame.
padumuppalasañchann±, dev±namiva nandane..
2033.
``t²ºi uppalaj±t±ni, tasmi½ sarasi br±hmaºa.
vicitta½ n²l±nek±ni, set± lohitak±ni ca..
2034.
``khom±va tattha padum±, setasogandhikehi ca.
kalambakehi sañchanno, mucalindo n±ma so saro..
2035.
``athettha padum± phull±, apariyant±va dissare.
gimh± hemantik± phull±, jaººutaggh± upatthar±..
2036.
``surabh² sampav±yanti, vicittapupphasanthat±.
bhamar± pupphagandhena, samant± mabhin±dit±..
2037.
``athettha udakantasmi½, rukkh± tiµµhanti br±hmaºa.
kadamb± p±µal² phull±, kovi¼±r± ca pupphit±..
2038.
``aªkol± kacchik±r± ca, p±rijaññ± ca pupphit±.
v±raº± vayan± {s±yan± (s²0 p²0), vuyhan± (sy±0)} rukkh±, mucalindamubhato {mucalindamabhito (s²0 p²0)} sara½..
2039.
``sir²s± setap±ris± {setav±ris± (s²0 p²0)}, s±dhu v±yanti padmak±.
nigguº¹² sir²nigguº¹² {saranigguº¹² (ka0)}, asan± cettha pupphit±..
2040.
``paªgur± {paªkur± (sy±0), paªgul± (ka0)} bahul± sel±, sobhañjan± ca pupphit±.
ketak± kaºik±r± ca, kanaver± ca pupphit±..
2041.
``ajjun± ajjukaºº± ca, mah±n±m± ca pupphit±.
supupphitagg± tiµµhanti, pajjalanteva ki½suk±..
2042.
``setapaºº² sattapaºº±, kadaliyo kusumbhar±.
dhanutakk±r² pupphehi, s²sap±varaº±ni ca..
2043.
``acchiv± sallav± {sabal± (s²0), simal± (p²0)} rukkh±, sallakiyo ca pupphit±.
setageru ca tagar±, ma½sikuµµh± kul±var±..
2044.
``dahar± rukkh± ca vuddh± ca, akuµil± cettha pupphit±.
assama½ ubhato µhanti, agy±g±ra½ samantato..
2045.
``athettha udakantasmi½, bahuj±to phaºijjako.
muggatiyo karatiyo, sev±las²sak± bah³..
2046.
``udd±pavatta½ {uddh±pavatta½ (sy±0 p²0)} ullu¼ita½, makkhik± hiªguj±lik±.
d±simakañjako {d±sim± koñjako (ka0)} cettha, bah³ n²ceka¼ambak±..
2047.
``elamphurakasañchann± {elambarakasañchann± (s²0 p²0), e¼ambakehi sañchann± (sy±0)}, rukkh± tiµµhanti br±hmaºa.
satt±ha½ dh±riyam±n±na½, gandho tesa½ na chijjati..
2048.
``ubhato sara½ mucalinda½, pupph± tiµµhanti sobhan±.
ind²varehi sañchanna½, vana½ ta½ upasobhati..
2049.
``a¹¹ham±sa½ dh±riyam±n±na½, gandho tesa½ na chijjati.
n²lapupph² setav±r², pupphit± girikaººik±.
kalerukkhehi {kaµerukehi (s²0), kaµerukkhehi (p²0)} sañchanna½, vana½ ta½ tulas²hi ca..
2050.
``sammaddateva gandhena, pupphas±kh±hi ta½ vana½.
bhamar± pupphagandhena, samant± mabhin±dit±..
2051.
``t²ºi kakk±ruj±t±ni, tasmi½ sarasi br±hmaºa.
kumbhamatt±ni cek±ni, murajamatt±ni t± ubho..
2052.
``athettha s±sapo bahuko, n±diyo {n±riyo (ka0)} harit±yuto.
as² t±l±va tiµµhanti, chejj± ind²var± bah³..
2053.
``apphoµ± suriyavall² ca, k±¼²y± {ko¼²y± (ka0)} madhugandhiy±.
asok± mudayant² ca, vallibho khuddapupphiyo..
2054.
``koraº¹ak± anoj± ca, pupphit± n±gamallik± {n±gavallik± (s²0 p²0)}.
rukkham±ruyha tiµµhanti, phull± ki½sukavalliyo..
2055.
``kaµeruh± ca v±sant², y³thik± madhugandhiy±.
niliy± suman± bhaº¹², sobhati padumuttaro..
2056.
``p±µal² samuddakapp±s², kaºik±r± ca pupphit±.
hemaj±l±va dissanti, ruciraggi sikh³pam±..
2057.
``y±ni t±ni ca pupph±ni, thalaj±nudak±ni ca.
sabb±ni tattha dissanti, eva½ rammo mahodadhi..
2058.
``athass± pokkharaºiy±, bahuk± v±rigocar±.
rohit± na¼ap² {na¼ape (ka0)} siªg³, kumbhil± makar± sus³..
2059.
``madhu ca madhulaµµhi ca, t±lis± ca piyaªguk±.
kuµandaj± bhaddamutt± {unnak± bhaddamuµµh± ca (ka0)}, setapupph± ca lolup±..
2060.
``surabh² ca rukkh± tagar±, bahuk± tuªgavaºµak± {tuªgavallik± (ka0)}.
padmak± narad± kuµµh±, jh±mak± ca hareºuk±..
2061.
``haliddak± gandhasil±, hiriver± ca guggul±.
vibhedik± corak± kuµµh±, kappur± ca kaliªguk±..
2062.
``athettha s²habyaggh± ca, puris±l³ ca hatthiyo.
eºeyy± pasad± ceva, rohicc± sarabh± mig±..
2063.
``koµµhasuº± suºopi ca, tuliy± na¼asannibh±.
c±mar² calan² laªgh², jh±pit± makkaµ± picu..
2064.
``kakkaµ± kaµam±y± ca, ikk± goºasir± bah³.
khagg± var±h± nakul±, k±¼akettha bah³taso..
2065.
``mahi½s± soºasiªg±l±, pampak± ca samantato.
±kucch± pacal±k± ca, citrak± c±pi d²piyo..
2066.
``pelak± ca vigh±s±d±, s²h± gogaºis±dak±.
aµµhap±d± ca mor± ca, bhassar± ca kukutthak±..
2067.
``caªkor± kukkuµ± n±g±, aññamañña½ pak³jino.
bak± bal±k± najjuh±, dindibh± kuñjav±jit± {kuñjav±dik± (s²0 p²0)}..
2068.
``byagghinas± lohapiµµh±, pammak± {pampak± (s²0 p²0), cappak± (sy±0), pabbak± (ka0)} j²vaj²vak±.
kapiñjar± tittir±yo, kul± ca paµikutthak±..
2069.
``mand±lak± celakeµu, bhaº¹utittiran±mak±.
cel±vak± piªgal±yo {piªgul±yo (s²0 p²0)}, goµak± aªgahetuk±..
2070.
``karaviy± ca sagg± ca, uhuªk±r± ca kukkuh±.
n±n±dijagaº±kiººa½, n±n±saranik³jita½..
2071.
``athettha sakuº± santi, n²lak± {s±¼ik± (ka0)} mañjubh±ºik±.
modanti saha bhariy±hi, aññamañña½ pak³jino..
2072.
``athettha sakuº± santi, dij± mañjussar± sit±.
setacchikuµ± bhadrakkh±, aº¹aj± citrapekhuº±..
2073.
``athettha sakuº± santi, dij± mañjussar± sit±.
sikhaº¹² n²lag²v±hi, aññamañña½ pak³jino..
2074.
``kukutthak± ku¼²rak±, koµµh± pokkharas±tak±.
k±l±meyy± baliyakkh±, kadamb± suvas±¼ik±..
2075.
``halidd± lohit± set±, athettha nalak± bah³.
v±raº± bhiªgar±j± ca, kadamb± suvakokil±..
2076.
``ukkus± kurar± ha½s±, ±µ± parivadentik±.
p±kaha½s± atibal±, najjuh± j²vaj²vak±..
2077.
``p±revat± raviha½s±, cakkav±k± nad²car±.
v±raº±bhirud± ramm±, ubho k±l³pak³jino..
2078.
``athettha sakuº± santi, n±n±vaºº± bah³ dij±.
modanti saha bhariy±hi, aññamañña½ pak³jino..
2079.
``athettha sakuº± santi, n±n±vaºº± bah³ dij±.
sabbe mañj³ nik³janti, mucalindamubhatosara½..
2080.
``athettha sakuº± santi, karaviy± n±ma te dij± {karav² n±ma te dij± (s²0 p²0)}.
modanti saha bhariy±hi, aññamañña½ pak³jino..
2081.
``athettha sakuº± santi, karaviy± n±ma te dij±.
sabbe mañj³ nik³janti, mucalindamubhatosara½..
2082.
``eºeyyapasad±kiººa½, n±gasa½sevita½ vana½.
n±n±lat±hi sañchanna½, kadal²migasevita½..
2083.
``athettha s±sapo bahuko {s±m± bahuk± (sy±0 ka0)}, n²v±ro varako bahu.
s±li akaµµhap±ko ca, ucchu tattha anappako..
2084.
``aya½ ekapad² eti, uju½ gacchati assama½.
khuda½ {khudda½ (sy±0 ka0)} pip±sa½ arati½, tattha patto na vindati.
yattha vessantaro r±j±, saha puttehi sammati..
2085.
``dh±rento br±hmaºavaººa½, ±sadañca masa½ jaµa½.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati''..
2086.
ida½ sutv± brahmabandhu, isi½ katv± padakkhiºa½.
udaggacitto pakk±mi, yattha vessantaro ahu''..
mah±vanavaººan±.
d±rakapabba½
2087.
``uµµhehi j±li patiµµha, por±ºa½ viya dissati.
br±hmaºa½ viya pass±mi, nandiyo m±bhik²rare''..
2088.
``ahampi t±ta pass±mi, yo so brahm±va dissati.
addhiko viya {atthiko viya (s²0 p²0)} ±y±ti, atith² no bhavissati''..
2089.
``kacci nu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci uñchena y±petha, kacci m³laphal± bah³..
2090.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
2091.
``kusalañceva no brahme, atho brahme an±maya½.
atho uñchena y±pema, atho m³laphal± bah³..
2092.
``atho ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, hi½s± amha½ {mayha½ (sy±0 ka0)} na vijjati''..
2093.
``satta no m±se vasata½, araññe j²vasokina½ {j²visokina½ (sy±0)}.
idampi paµhama½ pass±ma, br±hmaºa½ devavaººina½.
±d±ya ve¼uva½ daº¹a½, aggihutta½ kamaº¹alu½..
2094.
``sv±gata½ te mah±brahme, atho te adur±gata½.
anto pavisa bhaddante, p±de pakkh±layassu te..
2095.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja brahme vara½ vara½..
2096.
``idampi p±n²ya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±brahme, sace tva½ abhikaªkhasi..
2097.
``atha tva½ kena vaººena, kena v± pana hetun±.
anuppatto brah±rañña½, ta½ me akkh±hi pucchito''..
2098.
``yath± v±rivaho p³ro, sabbak±la½ na kh²yati.
eva½ ta½ y±cit±gacchi½, putte me dehi y±cito''..
2099.
``dad±mi na vikamp±mi, issaro naya br±hmaºa.
p±to gat± r±japutt², s±ya½ uñch±to ehiti..
2100.
``ekaratti½ vasitv±na, p±to gacchasi br±hmaºa.
tass± nh±te upagh±te, atha ne m±ladh±rine..
2101.
``ekaratti½ vasitv±na, p±to gacchasi br±hmaºa.
n±n±pupphehi sañchanne, n±n±gandhehi bh³site.
n±n±m³laphal±kiººe, gaccha sv±d±ya br±hmaºa''..
2102.
``na v±samabhiroc±mi, gamana½ mayha ruccati.
antar±yopi me assa, gacchaññeva rathesabha..
2103.
``na het± y±cayog² na½, antar±yassa k±riy±.
itthiyo manta½ {itthik±manta½ (ka0)} j±nanti, sabba½ gaºhanti v±mato..
2104.
``saddh±ya d±na½ dadato, m±sa½ adakkhi m±tara½.
antar±yampi s± kayir±, gacchaññeva rathesabha..
2105.
``±mantayassu te putte, m± te m±taramaddasu½.
saddh±ya d±na½ dadato, eva½ puñña½ pava¹¹hati..
2106.
``±mantayassu te putte, m± te m±taramaddasu½.
m±disassa dhana½ datv±, r±ja sagga½ gamissasi''..
2107.
``sace tva½ nicchase daµµhu½, mama bhariya½ patibbata½.
ayyakassapi dassehi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2108.
``ime kum±re disv±na, mañjuke piyabh±ºine.
pat²to sumano vitto, bahu½ dassati te dhana½''..
2109.
``acchedanassa bh±y±mi, r±japutta suºohi me.
r±jadaº¹±ya ma½ dajj±, vikkiºeyya haneyya v±.
jino dhanañca d±se ca, g±rayhassa brahmabandhuy±''..
2110.
``ime kum±re disv±na, mañjuke piyabh±ºine.
dhamme µhito mah±r±j±, siv²na½ raµµhava¹¹hano.
laddh± p²tisomanassa½, bahu½ dassati te dhana½''..
2111.
``n±ha½ tampi kariss±mi, ya½ ma½ tva½ anus±sasi.
d±rakeva aha½ nessa½, br±hmaºy± paric±rake''..
2112.
``tato kum±r± byathit± {byadhit± (s²0 p²0 ka0)}, sutv± luddassa bh±sita½.
tena tena padh±vi½su, j±l² kaºh±jin± cubho''..
2113.
``ehi t±ta piyaputta, p³retha mama p±rami½.
hadaya½ mebhisiñcetha, karotha vacana½ mama..
2114.
``y±n± n±v± ca me hotha, acal± bhavas±gare.
j±tip±ra½ tariss±mi, sant±ressa½ sadevaka½''..
2115.
``ehi amma piyadh²ti, p³retha mama p±rami½ {piy± me d±nap±ram² (sy±0 ka0)}.
hadaya½ mebhisiñcetha, karotha vacana½ mama..
2116.
``y±n± n±v± ca me hotha, acal± bhavas±gare.
j±tip±ra½ tariss±mi, uddharissa½ sadevaka½''..
2117.
``tato kum±re ±d±ya, j±li½ kaºh±jina½ cubho.
br±hmaºassa ad± d±na½, siv²na½ raµµhava¹¹hano..
2118.
``tato kum±re ±d±ya, j±li½ kaºh±jina½ cubho.
br±hmaºassa ad± vitto, puttake d±namuttama½..
2119.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
ya½ kum±re padinnamhi, medan² sampakampatha..
2120.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
ya½ pañjalikato r±j±, kum±re sukhavacchite.
br±hmaºassa ad± d±na½, siv²na½ raµµhava¹¹hano''..
2121.
``tato so br±hmaºo luddo, lata½ dantehi chindiya.
lat±ya hatthe bandhitv±, lat±ya anumajjatha {anupajjatha (ka0)}..
2122.
``tato so rajjum±d±ya, daº¹añc±d±ya br±hmaºo.
±koµayanto te neti, sivir±jassa pekkhato''..
2123.
``tato kum±r± pakk±mu½, br±hmaºassa pamuñciya.
assupuººehi nettehi, pitara½ so udikkhati..
2124.
``vedhamassatthapatta½va, pitu p±d±ni vandati.
pitu p±d±ni vanditv±, ida½ vacanamabravi..
2125.
``amm± ca t±ta nikkhant±, tvañca no t±ta dassasi.
y±va ammampi passemu, atha no t±ta dassasi..
2126.
``amm± ca t±ta nikkhant±, tvañca no t±ta dassasi.
m± no tva½ t±ta adad±, y±va amm±pi etu no.
tad±ya½ br±hmaºo k±ma½, vikkiº±tu han±tu v±..
2127.
``balaªkap±do {bilaªkap±do (ka0)} andhanakho {addhanakho (s²0 sy±0 p²0)}, atho ovaddhapiº¹iko {obandhapiº¹iko (ka0)}.
d²ghuttaroµµho capalo, ka¼±ro bhaggan±sako..
2128.
``kumbhodaro bhaggapiµµhi, atho visamacakkhuko.
lohamassu haritakeso, val²na½ tilak±hato..
2129.
``piªgalo ca vinato ca, vikaµo ca brah± kharo.
ajin±ni ca sannaddho, amanusso bhay±nako..
2130.
``manusso ud±hu yakkho, ma½salohitabhojano.
g±m± araññam±gamma, dhana½ ta½ t±ta y±cati..
2131.
``n²yam±ne pis±cena, ki½ nu t±ta udikkhasi.
asm± n³na te hadaya½, ±yasa½ da¼habandhana½..
2132.
``yo no baddhe na j±n±si, br±hmaºena dhanesin±.
acc±yikena luddena, yo no g±vova sumbhati..
2133.
``idheva acchata½ kaºh±, na s± j±n±ti kismiñci.
mig²va kh²rasammatt±, y³th± h²n± pakandati..
2134.
``na me ida½ tath± dukkha½, labbh± hi pumun± ida½.
yañca amma½ na pass±mi, ta½ me dukkhatara½ ito..
2135.
``na me ida½ tath± dukkha½, labbh± hi pumun± ida½.
yañca t±ta½ na pass±mi, ta½ me dukkhatara½ ito..
2136.
``s± n³na kapaº± amm±, ciraratt±ya rucchati {rujjati (sy±0 ka0)}.
kaºh±jina½ apassant², kum±ri½ c±rudassani½..
2137.
``so n³na kapaºo t±to, ciraratt±ya rucchati.
kaºh±jina½ apassanto, kum±ri½ c±rudassani½..
2138.
``s± n³na kapaº± amm±, cira½ rucchati assame.
kaºh±jina½ apassant², kum±ri½ c±rudassani½..
2139.
``so n³na kapaºo t±to, cira½ rucchati assame.
kaºh±jina½ apassanto, kum±ri½ c±rudassani½..
2140.
``s± n³na kapaº± amm±, ciraratt±ya rucchati.
a¹¹haratte va ratte v±, nad²va avasucchati..
2141.
``so n³na kapaºo t±to, ciraratt±ya rucchati.
a¹¹haratte va ratte v±, nad²va avasucchati..
2142.
``ime te jambuk± rukkh±, vedis± sinduv±rak± {sindhuv±rit± (bah³su)}.
vividh±ni rukkhaj±t±ni, t±ni ajja jah±mase..
2143.
``assatth± panas± ceme, nigrodh± ca kapitthan±.
vividh±ni phalaj±t±ni, t±ni ajja jah±mase..
2144.
``ime tiµµhanti ±r±m±, aya½ s²t³dak± {s²todik± (s²0 p²0)} nad².
yatthassu pubbe k²¼±ma, t±ni ajja jah±mase..
2145.
``vividh±ni pupphaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe dh±rema, t±ni ajja jah±mase..
2146.
``vividh±ni phalaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe bhuñj±ma, t±ni ajja jah±mase..
2147.
``ime no hatthik± ass±, balibadd± ca no ime.
yehissu pubbe k²¼±ma, t±ni ajja jah±mase''..
2148.
``n²yam±n± kum±r± te, pitara½ etadabravu½.
amma½ ±rogya½ vajj±si, tvañca t±ta sukh² bhava..
2149.
``ime no hatthik± ass±, balibadd± ca no ime.
t±ni amm±ya dajjesi, soka½ tehi vinessati..
2150.
``ime no hatthik± ass±, balibadd± ca no ime.
t±ni amm± udikkhant², soka½ paµivinessati..
2151.
``tato vessantaro r±j±, d±na½ datv±na khattiyo.
paººas±la½ pavisitv±, kaluna½ paridevayi''..
2152.
``ka½ nvajja ch±t± tasit±, uparucchanti d±rak±.
s±ya½ sa½vesan±k±le, ko ne dassati bhojana½..
2153.
``ka½ nvajja ch±t± tasit±, uparucchanti d±rak±.
s±ya½ sa½vesan±k±le, amm± ch±tamha detha no..
2154.
``katha½ nu patha½ gacchanti, pattik± anup±han±.
sant± s³nehi p±dehi, ko ne hatthe gahessati..
2155.
``katha½ nu so na lajjeyya, sammukh± pahara½ mama.
ad³sak±na½ putt±na½, alajj² vata br±hmaºo..
2156.
``yopi me d±sid±sassa, añño v± pana pesiyo.
tass±pi suvih²nassa, ko lajj² paharissati..
2157.
``v±rijasseva me sato, baddhassa kumin±mukhe.
akkosati paharati, piye putte apassato..
2158.
``adu c±pa½ gahetv±na, khagga½ bandhiya v±mato.
±ness±mi sake putte, putt±nañhi vadho dukho..
2159.
``aµµh±nameta½ {addh± hi meta½ (p²0)} dukkhar³pa½, ya½ kum±r± vihaññare.
satañca dhammamaññ±ya, ko datv± anutappati''..
2160.
``sacca½ kirevam±ha½su, nar± ekacciy± idha.
yassa natthi sak± m±t±, yath± natthi {pit± atthi (ka0)} tatheva so..
2161.
``ehi kaºhe mariss±ma, natthattho j²vitena no.
dinnamh±ti {dinnamh±pi (s²0 sy±0), dinnam±si (ka0)} janindena, br±hmaºassa dhanesino.
acc±yikassa luddassa, yo no g±vova sumbhati..
2162.
``ime te jambuk± rukkh±, vedis± sinduv±rak±.
vividh±ni rukkhaj±t±ni, t±ni kaºhe jah±mase..
2163.
``assatth± panas± ceme, nigrodh± ca kapitthan±.
vividh±ni phalaj±t±ni, t±ni kaºhe jah±mase..
2164.
``ime tiµµhanti ±r±m±, aya½ s²t³dak± nad².
yatthassu pubbe k²¼±ma, t±ni kaºhe jah±mase..
2165.
``vividh±ni pupphaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe dh±rema, t±ni kaºhe jah±mase..
2166.
``vividh±ni phalaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe bhuñj±ma, t±ni kaºhe jah±mase..
2167.
``ime no hatthik± ass±, balibadd± ca no ime.
yehissu pubbe k²¼±ma, t±ni kaºhe jah±mase''..
2168.
``n²yam±n± kum±r± te, br±hmaºassa pamuñciya.
tena tena padh±vi½su, j±l² kaºh±jin± cubho''..
2169.
``tato so rajjum±d±ya, daº¹añc±d±ya br±hmaºo.
±koµayanto te neti, sivir±jassa pekkhato''..
2170.
``ta½ ta½ kaºh±jin±voca, aya½ ma½ t±ta br±hmaºo.
laµµhiy± paµikoµeti, ghare j±ta½va d±siya½..
2171.
``na c±ya½ br±hmaºo t±ta, dhammik± honti br±hmaº±.
yakkho br±hmaºavaººena, kh±ditu½ t±ta neti no.
n²yam±ne pis±cena, ki½ nu t±ta udikkhasi''..
2172.
``ime no p±dak± dukkh±, d²gho caddh± suduggamo.
n²ce colambate s³riyo, br±hmaºo ca dh±reti {tareti (s²0 sy±0 p²0)} no..
2173.
``okand±mase {okkant±masi (ka0)} bh³t±ni, pabbat±ni van±ni ca.
sarassa siras± vand±ma, supatitthe ca ±pake {±vake (ka0)}..
2174.
``tiºalat±ni osadhyo, pabbat±ni van±ni ca.
amma½ ±rogya½ vajj±tha, aya½ no neti br±hmaºo..
2175.
``vajjantu bhonto ammañca, maddi½ asm±ka m±tara½.
sace anupatituk±m±si, khippa½ anupatiy±si no..
2176.
``aya½ ekapad² eti, uju½ gacchati assama½.
tamev±nupateyy±si, api passesi ne lahu½..
2177.
``aho vata re jaµin², vanam³laphalah±rike {h±riy± (sy±0 ka0)}.
suñña½ disv±na assama½, ta½ te dukkha½ bhavissati..
2178.
``ativela½ nu amm±ya, uñch± laddho anappako {uñch±laddha½ anappaka½ (sy±0)}.
y± no baddhe na j±n±si, br±hmaºena dhanesin±..
2179.
``acc±yikena luddena, yo no g±vova sumbhati.
apajja amma½ passemu, s±ya½ uñch±to ±gata½..
2180.
``dajj± amm± br±hmaºassa, phala½ khuddena missita½.
tad±ya½ asito dh±to, na b±¼ha½ dh±rayeyya {tarayeyya (s²0 sy±0 p²0)} no..
2181.
``s³n± ca vata no p±d±, b±¼ha½ dh±reti br±hmaºo.
iti tattha vilapi½su, kum±r± m±tugiddhino''..
d±rakapabba½ n±ma.
madd²pabba½
2182.
``tesa½ l±lappita½ sutv±, tayo v±¼± vane mig±.
s²ho byaggho ca d²pi ca, ida½ vacanamabravu½..
2183.
``m± heva no r±japutt², s±ya½ uñch±to ±gam±.
m± hevamh±ka nibbhoge, heµhayittha vane mig±..
2184.
``s²ho ca na½ viheµheyya, byaggho d²pi ca lakkhaºa½.
neva j±l²kum±rassa, kuto kaºh±jin± siy±.
ubhayeneva j²yetha, pati½ putte ca lakkhaº±''..
2185.
``khaºittika½ me patita½, dakkhiºakkhi ca phandati.
aphal± phalino rukkh±, sabb± muyhanti me dis±..
2186.
``tass± s±yanhak±lasmi½, assam±gamana½ pati.
atthaªgatamhi s³riye, v±¼± panthe upaµµhahu½..
2187.
``n²ce colambate s³riyo, d³re ca vata assamo.
yañca nesa½ ito hassa½ {hissa½ (ka0)}, ta½ te bhuñjeyyu bhojana½..
2188.
``so n³na khattiyo eko, paººas±l±ya acchati.
tosento d±rake ch±te, mama½ disv± an±yati½..
2189.
``te n³na puttak± mayha½, kapaº±ya var±kiy±.
s±ya½ sa½vesan±k±le, kh²rap²t±va acchare..
2190.
``te n³na puttak± mayha½, kapaº±ya var±kiy±.
s±ya½ sa½vesan±k±le, v±rip²t±va acchare..
2191.
``te n³na puttak± mayha½, kapaº±ya var±kiy±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, vacch± b±l±va m±tara½..
2192.
``te n³na puttak± mayha½, kapaº±ya var±kiy±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, ha½s±vuparipallale..
2193.
``te n³na puttak± mayha½, kapaº±ya var±kiy±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, assamass±vid³rato..
2194.
``ek±yano ekapatho, sar± sobbh± ca passato.
añña½ magga½ na pass±mi, yena gaccheyya assama½..
2195.
``mig± namatthu r±j±no, k±nanasmi½ mahabbal±.
dhammena bh±taro hotha, magga½ me detha y±cit±..
2196.
``avaruddhass±ha½ bhariy±, r±japuttassa sir²mato.
ta½ c±ha½ n±timaññ±mi, r±ma½ s²t±vanubbat±..
2197.
``tumhe ca putte passatha, s±ya½ sa½vesana½ pati.
ahañca putte passeyya½, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2198.
``bahu½ cida½ m³laphala½, bhakkho c±ya½ anappako.
tato upa¹¹ha½ dass±mi, magga½ me detha y±cit±..
2199.
``r±japutt² ca no m±t±, r±japutto ca no pit±.
dhammena bh±taro hotha, magga½ me detha y±cit±''..
2200.
``tass± l±lappam±n±ya, bahu½ k±ruññasañhita½.
sutv± nelapati½ v±ca½, v±¼± panth± apakkamu½''..
2201.
``imamhi na½ padesamhi, puttak± pa½sukuºµhit±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, vacch± b±l±va m±tara½..
2202.
``imamhi na½ padesamhi, puttak± pa½sukuºµhit±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, ha½s±vuparipallale..
2203.
``imamhi na½ padesamhi, puttak± pa½sukuºµhit±.
paccuggat± ma½ tiµµhanti, assamass±vid³rato..
2204.
``dve mig± viya {te mig±viya (s²0 sy±0 p²0)} ukkaºº± {okkaºº± (ka0)}, samant± mabhidh±vino.
±nandino pamudit±, vaggam±n±va kampare.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2205.
``chakal²va mig² ch±pa½, pakkh² mutt±va pañjar±.
oh±ya putte nikkhami½, s²h²v±misagiddhin².
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2206.
``ida½ nesa½ padakkanta½, n±g±namiva pabbate.
citak± parikiºº±yo, assamass±vid³rato.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2207.
``v±lik±yapi okiºº±, puttak± pa½sukuºµhit±.
samant± mabhidh±vanti, te na pass±mi d±rake..
2208.
``ye ma½ pure paccuµµhenti {paccudenti (s²0 sy±0 p²0)}, araññ± d³ram±yati½.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2209.
``chakali½va migi½ ch±p±, paccuggantuna m±tara½.
d³re ma½ pavilokenti {apalokenti (ka0), paµivilokenti (sy±0)}, te na pass±mi d±rake..
2210.
``ida½ nesa½ k²¼±naka½, patita½ paº¹ube¼uva½.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2211.
``than± ca mayhime p³r±, uro ca sampad±lati.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2212.
``ucchaªgeko vicin±ti, thanamek±valambati.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2213.
``yassu s±yanhasamaya½, puttak± pa½sukuºµhit±.
ucchaªge me vivattanti, te na pass±mi d±rake..
2214.
``aya½ so assamo pubbe, samajjo paµibh±ti ma½.
tyajja putte apassanty±, bhamate viya assamo..
2215.
``kimida½ appasaddova, assamo paµibh±ti ma½.
k±kol±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2216.
``kimida½ appasaddova, assamo paµibh±ti ma½.
sakuº±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2217.
``kimida½ tuºhibh³tosi, api ratteva me mano.
k±kol±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2218.
``kimida½ tuºhibh³tosi, api ratteva me mano.
sakuº±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2219.
``kacci nu me ayyaputta, mig± kh±di½su d±rake.
araññe iriºe vivane, kena n²t± me d±rak±..
2220.
``adu te pahit± d³t±, adu sutt± piya½vad±.
adu bahi no nikkhant±, khi¹¹±su pasut± nu te..
2221.
``nev±sa½ kes± dissanti, hatthap±d± ca j±lino.
sakuº±nañca op±to, kena n²t± me d±rak±..
2222.
``ida½ tato dukkhatara½, sallaviddho yath± vaºo.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2223.
``idampi dutiya½ salla½, kampeti hadaya½ mama.
yañca putte na pass±mi, tvañca ma½ n±bhibh±sasi..
2224.
``ajjeva {ajja ce (sy±0)} me ima½ ratti½, r±japutta na sa½sasi.
maññe okkantasanta½ {ukkantasatta½ (s²0 p²0)} ma½, p±to dakkhisi no mata½''..
2225.
``n³na madd² var±roh±, r±japutt² yasassin².
p±to gat±si uñch±ya, kimida½ s±yam±gat±''..
2226.
``nanu tva½ saddamassosi, ye sara½ p±tum±gat±.
s²hassapi nadantassa, byagghassa ca nikujjita½..
2227.
``ahu pubbanimitta½ me, vicaranty± brah±vane.
khaºitto me hatth± patito, ugg²vañc±pi {uªg²vañc±pi (ka0)} a½sato..
2228.
``tad±ha½ byathit± bh²t±, puthu katv±na pañjali½.
sabbadis± namassissa½, api sotthi ito siy±..
2229.
``m± heva no r±japutto, hato s²hena d²pin±.
d±rak± v± par±maµµh±, acchakokataracchihi..
2230.
``s²ho byaggho ca d²pi ca, tayo v±¼± vane mig±.
te ma½ pariy±varu½ magga½, tena s±yamhi ±gat±..
2231.
``aha½ patiñca putte ca, ±ceramiva m±ºavo.
anuµµhit± div±ratti½, jaµin² brahmac±rin²..
2232.
``ajin±ni paridahitv±, vanam³laphalah±riy±.
vicar±mi div±ratti½, tumha½ k±m± hi puttak±..
2233.
``aha½ suvaººahaliddi½, ±bhata½ paº¹ube¼uva½.
rukkhapakk±ni c±h±si½, ime vo putta k²¼an±..
2234.
``ima½ m³l±¼ivattaka½, s±luka½ ciñcabhedaka½.
bhuñja khuddehi sa½yutta½, saha puttehi khattiya..
2235.
``paduma½ j±lino dehi, kumudañca kum±riy±.
m±line passa naccante, sivi putt±ni avhaya..
2236.
``tato kaºh±jin±yapi, nis±mehi rathesabha.
mañjussar±ya vagguy±, assama½ upayantiy± {upaganthiy± (sy±0 ka0)}..
2237.
``sam±nasukhadukkhamh±, raµµh± pabb±jit± ubho.
api sivi putte passesi, j±li½ kaºh±jina½ cubho..
2238.
``samaºe br±hmaºe n³na, brahmacariyapar±yaºe.
aha½ loke abhissapi½, s²lavante bahussute.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho''..
2239.
``ime te jambuk± rukkh±, vedis± sinduv±rak±.
vividh±ni rukkhaj±t±ni, te kum±r± na dissare..
2240.
``assatth± panas± ceme, nigrodh± ca kapitthan±.
vividh±ni phalaj±t±ni, te kum±r± na dissare..
2241.
``ime tiµµhanti ±r±m±, aya½ s²t³dak± nad².
yatthassu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare..
2242.
``vividh±ni pupphaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe dh±ri½su, te kum±r± na dissare..
2243.
``vividh±ni phalaj±t±ni, asmi½ uparipabbate.
y±nassu pubbe bhuñji½su, te kum±r± na dissare..
2244.
``ime te hatthik± ass±, balibadd± ca te ime.
yehissu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare''..
2245.
``ime s±m± sasol³k±, bahuk± kadal²mig±.
yehissu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare..
2246.
``ime ha½s± ca koñc± ca, may³r± citrapekhuº±.
yehissu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare''..
2247.
``im± t± vanagumb±yo, pupphit± sabbak±lik±.
yatthassu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare..
2248.
``im± t± pokkharaº² ramm±, cakkav±k³pak³jit±.
mand±lakehi sañchann±, padumuppalakehi ca.
yatthassu pubbe k²¼i½su, te kum±r± na dissare..
2249.
``na te kaµµh±ni bhinn±ni, na te udakam±hata½.
aggipi te na h±pito, ki½ nu mandova jh±yasi..
2250.
``piyo piyena saªgamma, samo me {samoha½ (sy±0), sammoha½ (ka0)} byapahaññati.
tyajja putte na pass±mi, j±li½ kaºh±jina½ cubho''..
2251.
``na kho no deva pass±mi, yena te n²hat± mat±.
k±kol±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2252.
``na kho no deva pass±mi, yena te n²hat± mat±.
sakuº±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±''..
2253.
``s± tattha paridevitv±, pabbat±ni van±ni ca.
punadevassama½ gantv±, rodi s±mikasantike {s±mikasantike rodi (s²0 sy±0 p²0)}..
2254.
```na kho no deva pass±mi, yena te n²hat± mat±.
k±kol±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2255.
```na kho no deva pass±mi, yena te n²hat± mat±.
sakuº±pi na vassanti, mat± me n³na d±rak±..
2256.
```na kho no deva pass±mi, yena te n²hat± mat±.
vicaranti rukkham³lesu, pabbatesu guh±su ca'..
2257.
``iti madd² var±roh±, r±japutt² yasassin².
b±h± paggayha kanditv±, tattheva patit± cham±''..
2258.
``tamajjhapatta½ r±japutti½, udaken±bhisiñcatha.
assattha½ na½ viditv±na, atha na½ etadabravi''..
2259.
``±diyeneva te maddi, dukkha½ nakkh±tumicchisa½.
daliddo y±cako vu¹¹ho, br±hmaºo gharam±gato..
2260.
``tassa dinn± may± putt±, maddi m± bh±yi assasa.
ma½ passa maddi m± putte, m± b±¼ha½ paridevasi.
lacch±ma putte j²vant±, arog± ca bhav±mase..
2261.
``putte pasuñca dhaññañca, yañca añña½ ghare dhana½.
dajj± sappuriso d±na½, disv± y±cakam±gata½.
anumod±hi me maddi, puttake d±namuttama½''..
2262.
``anumod±mi te deva, puttake d±namuttama½.
datv± citta½ pas±dehi, bhiyyo d±na½ dado bhava..
2263.
``yo tva½ maccherabh³tesu, manussesu jan±dhipa.
br±hmaºassa ad± d±na½, siv²na½ raµµhava¹¹hano''..
2264.
``ninn±dit± te pathav², saddo te tidivaªgato.
samant± vijjut± ±gu½, gir²na½va patissut±..
2265.
``tassa te anumodanti, ubho n±radapabbat±.
indo ca brahm± paj±pati, somo yamo vessavaºo.
sabbe dev±numodanti, t±vati½s± saindak±..
2266.
``iti madd² var±roh±, r±japutt² yasassin².
vessantarassa anumodi, puttake d±namuttama½''..
madd²pabba½ n±ma.
sakkapabba½
2267.
tato raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati.
sakko br±hmaºavaººena, p±to tesa½ adissatha..
2268.
``kacci nu bhoto kusala½, kacci bhoto an±maya½.
kacci uñchena y±petha, kacci m³laphal± bah³..
2269.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
2270.
``kusalañceva no brahme, atho brahme an±maya½.
atho uñchena y±pema, atho m³laphal± bah³..
2271.
``atho ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, hi½s± mayha½ na vijjati..
2272.
``satta no m±se vasata½, araññe j²vasokina½.
ida½ dutiya½ pass±ma, br±hmaºa½ devavaººina½.
±d±ya ve¼uva½ daº¹a½, dh±renta½ ajinakkhipa½..
2273.
``sv±gata½ te mah±brahme, atho me adur±gata½.
anto pavisa bhaddante, p±de pakkh±layassu te..
2274.
``tinduk±ni piy±l±ni, madhuke k±sum±riyo.
phal±ni khuddakapp±ni, bhuñja brahme vara½ vara½..
2275.
``idampi p±n²ya½ s²ta½, ±bhata½ girigabbhar±.
tato piva mah±brahme, sace tva½ abhikaªkhasi..
2276.
``atha tva½ kena vaººena, kena v± pana hetun±.
anuppatto brah±rañña½, ta½ me akkh±hi pucchito''..
2277.
``yath± v±rivaho p³ro, sabbak±la½ na kh²yati.
eva½ ta½ y±cit±gacchi½, bhariya½ me dehi y±cito''..
2278.
``dad±mi na vikamp±mi, ya½ ma½ y±casi br±hmaºa.
santa½ nappaµiguyh±mi, d±ne me ramat² mano''..
2279.
``maddi½ hatthe gahetv±na, udakassa kamaº¹alu½.
br±hmaºassa ad± d±na½, siv²na½ raµµhava¹¹hano..
2280.
``tad±si ya½ bhi½sanaka½, tad±si lomaha½sana½.
maddi½ paricajantassa, medan² sampakampatha..
2281.
``neva s± madd² bh±kuµi, na sandh²yati na rodati.
pekkhatevassa tuºh² s±, eso j±n±ti ya½ vara½''..
2282.
``kom±r² yass±ha½ bhariy±, s±miko mama issaro.
yassicche tassa ma½ dajj±, vikkiºeyya haneyya v±''..
2283.
``tesa½ saªkappamaññ±ya, devindo etadabravi.
sabbe jit± te pacc³h±, ye dibb± ye ca m±nus±..
2284.
``ninn±dit± te pathav², saddo te tidivaªgato.
samant± vijjut± ±gu½, gir²na½va patissut±..
2285.
``tassa te anumodanti, ubho n±radapabbat±.
indo ca brahm± paj±pati, somo yamo vessavaºo.
sabbe dev±numodanti, dukkarañhi karoti so..
2286.
``duddada½ dadam±n±na½, dukkara½ kamma kubbata½.
asanto n±nukubbanti, sata½ dhammo durannayo..
2287.
``tasm± satañca asata½, n±n± hoti ito gati.
asanto niraya½ yanti, santo saggapar±yaº±..
2288.
``yameta½ kum±re ad±, bhariya½ ad± vane vasa½.
brahmay±namanokkamma, sagge te ta½ vipaccatu''..
2289.
``dad±mi bhoto bhariya½, maddi½ sabbaªgasobhana½.
tvañceva maddiy± channo, madd² ca patin± saha..
2290.
``yath± payo ca saªkho ca, ubho sam±navaººino.
eva½ tuvañca madd² ca, sam±namanacetas±..
2291.
``avaruddhettha araññasmi½, ubho sammatha assame.
khattiy± gottasampann±, suj±t± m±tupettito.
yath± puññ±ni kayir±tha, dadant± apar±para½''..
2292.
``sakkohamasmi devindo, ±gatosmi tavantike.
vara½ varassu r±jisi, vare aµµha dad±mi te''..
2293.
``vara½ ce me ado sakka, sabbabh³t±namissara.
pit± ma½ anumodeyya, ito patta½ saka½ ghara½.
±sanena nimanteyya, paµhameta½ vara½ vare..
2294.
``purisassa vadha½ na roceyya½, api kibbisak±raka½.
vajjha½ vadhamh± moceyya½, dutiyeta½ vara½ vare..
2295.
``ye vu¹¹h± ye ca dahar±, ye ca majjhimaporis±.
mameva upaj²veyyu½, tatiyeta½ vara½ vare..
2296.
``parad±ra½ na gaccheyya½, sad±rapasuto siya½.
th²na½ vasa½ na gaccheyya½, catuttheta½ vara½ vare..
2297.
``putto me sakka j±yetha, so ca d²gh±yuko siy±.
dhammena jine pathavi½, pañcameta½ vara½ vare..
2298.
``tato raty± vivas±ne, s³riyassuggamana½ pati.
dibb± bhakkh± p±tubhaveyyu½, chaµµhameta½ vara½ vare..
2299.
``dadato me na kh²yetha, datv± n±nutapeyyaha½.
dada½ citta½ pas±deyya½, sattameta½ vara½ vare..
2300.
``ito vimuccam±n±ha½, saggag±m² visesag³.
anivatti tato assa½, aµµhameta½ vara½ vare''..
2301.
``tassa ta½ vacana½ sutv±, devindo etadabravi.
acira½ vata te tato, pit± ta½ daµµhumessati''..
2302.
``ida½ vatv±na maghav±, devar±j± sujampati.
vessantare vara½ datv±, saggak±ya½ apakkami''..
sakkapabba½ n±ma.
mah±r±japabba½
2303.
``kasseta½ mukham±bh±ti, hema½ vuttattamaggin±.
nikkha½va j±tar³passa, ukk±mukhapaha½sita½..
2304.
``ubho sadisapaccaªg±, ubho sadisalakkhaº±.
j±lissa sadiso eko, ek± kaºh±jin± yath±..
2305.
``s²h± bil±va nikkhant±, ubho sampatir³pak±.
j±tar³pamay±yeva, ime dissanti d±rak±''..
2306.
``kuto nu bhava½ bh±radv±ja, ime ±nesi d±rake.
ajja raµµha½ anuppatto, kuhi½ gacchasi br±hmaºa'' {ida½ g±thaddha½ p² potthake natthi}..
2307.
``mayha½ te d±rak± deva, dinn± vittena sañjaya.
ajja pannaras± ratti, yato laddh± {dinn± (s²0 p²0)} me d±rak±''..
2308.
``kena v± v±capeyyena, samm±ñ±yena saddahe.
ko teta½ d±namadad±, puttake d±namuttama½''..
2309.
``yo y±cata½ patiµµh±si, bh³t±na½ dharaº²riva.
so me vessantaro r±j±, putted±si vane vasa½..
2310.
``yo y±cata½ gat² ±si, savant²na½va s±garo.
so me vessantaro r±j±, putted±si vane vasa½''..
2311.
``dukkaµa½ vata bho raññ±, saddhena gharamesin±.
katha½ nu puttake dajj±, araññe avaruddhako..
2312.
``ima½ bhonto nis±metha, y±vantettha sam±gat±.
katha½ vessantaro r±j±, putted±si vane vasa½..
2313.
``d±si½ d±sa½ ca {d±sa½ d±si ca (s²0 p²0)} so dajj±, assa½ cassatar²ratha½.
hatthiñca kuñjara½ dajja, katha½ so dajja d±rake''..
2314.
``yassa nassa {natthi (s²0 p²0)} ghare d±so, asso cassatar²ratho.
hatth² ca kuñjaro n±go, ki½ so dajj± pit±maha''..
2315.
``d±namassa pasa½s±ma, na ca nind±ma puttak±.
katha½ nu hadaya½ ±si, tumhe datv± vanibbake''..
2316.
``dukkhassa hadaya½ ±si, atho uºhampi passasi.
rohin²heva tambakkh², pit± ass³ni vattayi''..
2317.
``ya½ ta½ kaºh±jin±voca, aya½ ma½ t±ta br±hmaºo.
laµµhiy± paµikoµeti, ghare j±ta½va d±siya½..
2318.
``na c±ya½ br±hmaºo t±ta, dhammik± honti br±hmaº±.
yakkho br±hmaºavaººena, kh±ditu½ t±ta neti no.
n²yam±ne pis±cena, kinnu t±ta udikkhasi''..
2319.
``r±japutt² ca vo m±t±, r±japutto ca vo pit±.
pubbe me aªgam±ruyha, ki½ nu tiµµhatha ±rak±''..
2320.
``r±japutt² ca no m±t±, r±japutto ca no pit±.
d±s± maya½ br±hmaºassa, tasm± tiµµh±ma ±rak±''..
2321.
``m± sammeva½ avacuttha, ¹ayhate hadaya½ mama.
citak±ya½va me k±yo, ±sane na sukha½ labhe..
2322.
``m± sammeva½ avacuttha, bhiyyo soka½ janetha ma½.
nikkiºiss±mi dabbena, na vo d±s± bhavissatha..
2323.
``kimagghiyañhi vo t±ta, br±hmaºassa pit± ad±.
yath±bh³ta½ me akkh±tha, paµip±dentu br±hmaºa½''..
2324.
``sahassagghañhi ma½ t±ta, br±hmaºassa pit± ad±.
atha {accha½ (s²0 sy±0 ka0)} kaºh±jina½ kañña½, hatthin± ca satena ca'' {hatthi±disatena ca (sy±0), hatthin±disatena ca (ka0)}..
2325.
``uµµhehi katte taram±no, br±hmaºassa av±kara.
d±sisata½ d±sasata½, gava½ hatthusabha½ sata½.
j±tar³pasahassañca , putt±na½ dehi nikkaya½..
2326.
``tato katt± taram±no, br±hmaºassa av±kari.
d±sisata½ d±sasata½, gava½ hatthusabha½ sata½.
j±tar³pasahassañca, putt±na½d±si nikkaya½''..
2327.
``nikkiºitv± nah±petv±, bhojayitv±na d±rake.
samalaªkaritv± bhaº¹ena, ucchaªge upavesayu½..
2328.
``s²sa½ nh±te sucivatthe, sabb±bharaºabh³site.
r±j± aªke karitv±na, ayyako paripucchatha..
2329.
``kuº¹ale ghusite m±le, sabb±bharaºabh³site.
r±j± aªke karitv±na, ida½ vacanamabravi..
2330.
``kacci ubho arog± te, j±li m±t±pit± tava.
kacci uñchena y±petha, kacci m³laphal± bah³..
2331.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
2332.
``atho ubho arog± me, deva m±t±pit± mama.
atho uñchena y±penti, atho m³laphal± bah³..
2333.
``atho ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, hi½s± nesa½ na vijjati..
2334.
``khaºant±lukalamb±ni, bil±ni takkal±ni ca.
kola½ bhall±taka½ bella½, s± no ±hatva posati..
2335.
``yañceva s± ±harati, vanam³laphalah±riy±.
ta½ no sabbe sam±gantv±, ratti½ bhuñj±ma no div±..
2336.
``amm±va no kis± paº¹u, ±harant² dumapphala½.
v±t±tapena sukhum±l², paduma½ hatthagat±miva..
2337.
``amm±ya patan³kes±, vicaranty± brah±vane.
vane v±¼amig±kiººe, khaggad²pinisevite..
2338.
``kesesu jaµa½ bandhitv±, kacche jallamadh±rayi.
cammav±s² cham± seti, j±taveda½ namassati..
2339.
``putt± piy± manuss±na½, lokasmi½ udapajjisu½.
na hi n³namh±ka½ ayyassa, putte sneho aj±yatha''..
2340.
``dukkaµañca hi no putta, bh³nahacca½ kata½ may±.
yoha½ siv²na½ vacan±, pabb±jesimad³saka½..
2341.
``ya½ me kiñci idha atthi, dhana½ dhaññañca vijjati.
etu vessantaro r±j±, siviraµµhe pas±satu''..
2342.
``na deva mayha½ vacan±, ehiti sivisuttamo.
sayameva devo gantv±, siñca bhogehi atraja½''..
2343.
``tato sen±pati½ r±j±, sajjayo ajjhabh±satha.
hatth² ass± rath± patt², sen± sann±hayantu na½.
negam± ca ma½ anventu, br±hmaº± ca purohit±..
2344.
``tato saµµhisahass±ni, yodhino {yuthino (ka0)} c±rudassan±.
khippam±yantu sannaddh±, n±n±vaººehilaªkat±..
2345.
``n²lavatthadhar± neke {n²lavaººadhar±neke (s²0 p²0), n²lavatthadhar± eke (?)}, p²t±neke niv±sit±.
aññe lohitauºh²s±, suddh±neke niv±sit±.
khippam±yantu sannaddh±, n±n±vaººehilaªkat±..
2346.
``himav± yath± gandhadharo, pabbato gandham±dano.
n±n±rukkhehi sañchanno, mah±bh³tagaº±layo..
2347.
``osadhehi ca dibbehi, dis± bh±ti pav±ti ca.
khippam±yantu sannaddh±, dis± bhantu pavantu ca..
2348.
``tato n±gasahass±ni, yojayantu catuddasa.
suvaººakacch± m±taªg±, hemakappanav±sas±..
2349.
``±r³¼h± g±maº²yehi, tomaraªkusap±ºibhi.
khippam±yantu sannaddh±, hatthikkhandhehi dassit±..
2350.
``tato assasahass±ni, yojayantu catuddasa.
±j±n²y±va j±tiy±, sindhav± s²ghav±han±..
2351.
``±r³¼h± g±maº²yehi, illiy±c±padh±ribhi.
khippam±yantu sannaddh±, assapiµµhe alaªkat±..
2352.
``tato rathasahass±ni, yojayantu catuddasa.
ayosukatanemiyo, suvaººacitapakkhare..
2353.
``±ropentu dhaje tattha, camm±ni kavac±ni ca.
vipp±lentu {vipph±lentu (s²0 sy±0 p²0)} ca c±p±ni, da¼hadhamm± pah±rino.
khippam±yantu sannaddh±, rathesu rathaj²vino''..
2354.
``l±j±olopiy± {l±j± olokir± (ka0)} pupph±, m±l±gandhavilepan±.
agghiy±ni ca tiµµhantu, yena maggena ehiti..
2355.
``g±me g±me sata½ kumbh±, merayassa sur±ya ca.
maggamhi patitiµµhantu {patit± µhantu (sy±0 ka0)}, yena maggena ehiti..
2356.
``ma½s± p³v± saªkuliyo, kumm±s± macchasa½yut±.
maggamhi patitiµµhantu, yena maggena ehiti..
2357.
``sappi tela½ dadhi kh²ra½, kaªgub²j± {kaªguv²hi (s²0 p²0), kaªgupiµµh± (sy±0)} bah³ sur±.
maggamhi patitiµµhantu, yena maggena ehiti..
2358.
``±¼±rik± ca s³d± ca, naµanaµµakag±yino.
p±ºissar± kumbhath³ºiyo, mandak± sokajjh±yik± {sokacch±yik± (ka0)}..
2359.
``±haññantu sabbav²º±, bheriyo dindim±ni ca.
kharamukh±ni dhamentu {vadantu (s²0 p²0)}, nadantu ekapokkhar±..
2360.
``mudiªg± paºav± saªkh±, godh± parivadentik±.
dindim±ni ca haññantu, kutumpa {kuµumb± (s²0 sy±0 p²0)} dindim±ni ca''..
2361.
``s± sen± mahat² ±si, uyyutt± siviv±hin².
j±lin± maggan±yena, vaªka½ p±y±si pabbata½..
2362.
``koñca½ nadati m±taªgo, kuñjaro saµµhih±yano.
kacch±ya baddham±n±ya, koñca½ nadati v±raºo..
2363.
``±j±n²y± hasiyanti {hasissi½su (s²0 p²0)}, nemighoso aj±yatha.
abbha½ rajo acch±desi, uyyutt± siviv±hin²..
2364.
``s± sen± mahat² ±si, uyyutt± h±rah±rin².
j±lin± maggan±yena, vaªka½ p±y±si pabbata½..
2365.
``te p±vi½su brah±rañña½, bahus±kha½ mahodaka½ {bahudija½ (p²0)}.
puppharukkhehi sañchanna½, phalarukkhehi c³bhaya½..
2366.
``tattha bindussar± vagg³, n±n±vaºº± bah³ dij±.
k³jantamupak³janti, utusampupphite dume..
2367.
``te gantv± d²ghamaddh±na½, ahoratt±namaccaye.
padesa½ ta½ up±gacchu½, yattha vessantaro ahu''..
mah±r±japabba½ n±ma.
chakhattiyakamma½
2368.
``tesa½ sutv±na nigghosa½, bh²to vessantaro ahu.
pabbata½ abhiruhitv±, bh²to sena½ udikkhati..
2369.
``iªgha maddi nis±mehi, nigghoso y±diso vane.
±j±n²y± hasiyanti, dhajagg±ni ca dissare..
2370.
``ime n³na araññasmi½, migasaªgh±ni luddak±.
v±gur±hi parikkhippa, sobbha½ p±tetv± t±vade.
vikkosam±n± tibb±hi, hanti nesa½ vara½ vara½..
2371.
``yath± maya½ ad³sak±, araññe avaruddhak±.
amittahatthatta½ gat±, passa dubbalagh±taka½''..
2372.
``amitt± nappas±heyyu½, agg²va udakaººave.
tadeva tva½ vicintehi, api sotthi ito siy±''..
2373.
``tato vessantaro r±j±, orohitv±na pabbat±.
nis²di paººas±l±ya½, da¼ha½ katv±na m±nasa½''..
2374.
``nivattayitv±na ratha½, vuµµhapetv±na seniyo.
eka½ araññe viharanta½, pit± putta½ up±gami..
2375.
``hatthikkhandhato oruyha, eka½so pañjal²kato.
parikiººo {parikkhitto (s²0 p²0)} amaccehi, putta½ siñcitum±gami..
2376.
``tatthaddasa kum±ra½ so, rammar³pa½ sam±hita½.
nisinna½ paººas±l±ya½, jh±yanta½ akutobhaya½..
2377.
``tañca disv±na ±yanta½, pitara½ puttagiddhina½.
vessantaro ca madd² ca, paccuggantv± avandisu½..
2378.
``madd² ca siras± p±de, sasurass±bhiv±dayi.
`madd² ahañhi te deva, p±de vand±mi te suºh±' {hus± (s²0 sy±0 p²0)}.
tesu tattha palisajja, p±ºin± parimajjatha''..
2379.
``kacci vo kusala½ putta, kacci putta an±maya½.
kacci uñchena y±petha, kacci m³laphal± bah³..
2380.
``kacci ¹a½s± makas± ca, appameva sar²sap±.
vane v±¼amig±kiººe, kacci hi½s± na vijjati''..
2381.
``atthi no j²vik± deva, s± ca y±disak²dis±.
kasir± j²vik± homa {ahosi (?)}, uñch±cariy±ya j²vita½..
2382.
``aniddhina½ mah±r±ja, dametassa½va s±rathi.
tyamh± aniddhik± dant±, asamiddhi dameti no..
2383.
``api no kis±ni ma½s±ni, pitu m±tu adassan±.
avaruddh±na½ mah±r±ja, araññe j²vasokina½''..
2384.
``yepi te siviseµµhassa, d±y±d±pattam±nas±.
j±l² kaºh±jin± cubho, br±hmaºassa vas±nug±.
acc±yikassa luddassa, yo ne g±vova sumbhati..
2385.
``te r±japuttiy± putte, yadi j±n±tha sa½satha.
pariy±puº±tha no khippa½, sappadaµµha½va m±ºava½''..
2386.
``ubho kum±r± nikk²t±, j±l² kaºh±jin± cubho.
br±hmaºassa dhana½ datv±, putta m± bh±yi assasa''..
2387.
``kacci nu t±ta kusala½, kacci t±ta an±maya½.
kacci nu t±ta me m±tu, cakkhu na parih±yati''..
2388.
``kusalañceva me putta, atho putta an±maya½.
atho ca putta te m±tu, cakkhu na parih±yati''..
2389.
``kacci aroga½ yogga½ te, kacci vahati v±hana½.
kacci ph²to janapado, kacci vuµµhi na chijjati''..
2390.
``atho aroga½ yogga½ me, atho vahati v±hana½.
atho ph²to janapado, atho vuµµhi na chijjati''..
2391.
``icceva½ mantayant±na½, m±t± nesa½ adissatha.
r±japutt² giridv±re, pattik± anup±han±..
2392.
``tañca disv±na ±yanta½, m±tara½ puttagiddhini½.
vessantaro ca madd² ca, paccuggantv± avandisu½..
2393.
``madd² ca siras± p±de, sassuy± abhiv±dayi.
madd² ahañhi te ayye, p±de vand±mi te suºh±''..
2394.
``maddiñca puttak± disv±, d³rato sotthim±gat±.
kandant± mabhidh±vi½su, vacchab±l±va m±tara½..
2395.
``madd² ca puttake disv±, d³rato sotthim±gate.
v±ruº²va pavedhent², thanadh±r±bhisiñcatha''..
2396.
``sam±gat±na½ ñ±t²na½, mah±ghoso aj±yatha.
pabbat± saman±di½su, mah² pakampit± ahu..
2397.
``vuµµhidh±ra½ pavattento, devo p±vassi t±vade.
atha vessantaro r±j±, ñ±t²hi samagacchatha..
2398.
``natt±ro suºis± putto, r±j± dev² ca ekato.
yad± sam±gat± ±su½, tad±si lomaha½sana½..
2399.
``pañjalik± tassa y±canti, rodant± bherave vane.
vessantarañca maddiñca, sabbe raµµh± sam±gat±.
tva½ nosi issaro r±j±, rajja½ k±retha no ubho''..
chakhattiyakamma½ n±ma.
2400.
``dhammena rajja½ k±renta½, raµµh± pabb±jayittha ma½.
tvañca j±napad± ceva, negam± ca sam±gat±''..
2401.
``dukkaµañca hi no putta, bh³nahacca½ kata½ may±.
yoha½ siv²na½ vacan±, pabb±jesimad³saka½''..
2402.
``yena kenaci vaººena, pitu dukkha½ udabbahe.
m±tu bhaginiy± c±pi, api p±ºehi attano''..
2403.
``tato vessantaro r±j±, rajojalla½ pav±hayi.
rajojalla½ pav±hetv±, saªkhavaººa½ {saccavaººa½ (s²0 sy±0)} adh±rayi''..
2404.
``s²sa½ nh±to sucivattho, sabb±bharaºabh³sito.
paccaya½ n±gam±ruyha, khagga½ bandhi parantapa½..
2405.
``tato saµµhisahass±ni, yodhino c±rudassan±.
sahaj±t± pakiri½su, nandayant± rathesabha½..
2406.
``tato maddimpi nh±pesu½, sivikaññ± sam±gat±.
vessantaro ta½ p±letu, j±l² kaºh±jin± cubho.
athopi ta½ mah±r±j±, sañjayo abhirakkhatu''..
2407.
``idañca paccaya½ laddh±, pubbe sa½klesamattano.
±nandiya½ ±cari½su, ramaº²ye giribbaje..
2408.
``idañca paccaya½ laddh±, pubbe sa½klesamattano.
±nandi vitt± suman±, putte saªgamma lakkhaº±..
2409.
``idañca paccaya½ laddh±, pubbe sa½klesamattano.
±nandi vitt± pat²t±, saha puttehi lakkhaº±''..
2410.
``ekabhatt± pure ±si½, nicca½ thaº¹ilas±yin².
iti meta½ vata½ ±si, tumha½ k±m± hi puttak±..
2411.
``ta½ me vata½ samiddhajja, tumhe saªgamma puttak±.
m±tujampi ta½ p±letu, pitujampi ca puttaka.
athopi ta½ mah±r±j±, sañjayo abhirakkhatu..
2412.
``ya½ kiñcitthi kata½ puñña½, mayhañceva pitucca te.
sabbena tena kusalena, ajaro amaro bhava''..
2413.
``kapp±sikañca koseyya½, khomakoµumbar±ni ca.
sassu suºh±ya p±hesi, yehi madd² asobhatha..
2414.
``tato hemañca k±y³ra½, g²veyya½ ratan±maya½.
sassu suºh±ya p±hesi, yehi madd² asobhatha..
2415.
``tato hemañca k±y³ra½, aªgada½ maºimekhala½.
sassu suºh±ya p±hesi, yehi madd² asobhatha..
2416.
``uººata½ mukhaphullañca, n±n±ratte ca m±ºike {m±ºiye (s²0 p²0)}.
sassu suºh±ya p±hesi, yehi madd² asobhatha..
2417.
``uggatthana½ giªgamaka½, mekhala½ p±µip±daka½ {paµip±duka½ (s²0 sy±0), p±lip±daka½ (p²0)}.
sassu suºh±ya p±hesi, yehi madd² asobhatha..
2418.
``suttañca suttavajjañca, upanijjh±ya seyyasi.
asobhatha r±japutt², devakaññ±va nandane..
2419.
``s²sa½ nh±t± sucivatth±, sabb±laªk±rabh³sit±.
asobhatha r±japutt², t±vati½seva acchar±..
2420.
``kadal²va v±tacchupit±, j±t± cittalat±vane.
dant±varaºasampann±, r±japutt² asobhatha..
2421.
``sakuº² m±nusin²va, j±t± cittapatt± pat².
nigrodhapakkabimboµµh², r±japutt² asobhatha..
2422.
``tass± ca n±gam±nesu½, n±tibaddha½va kuñjara½.
sattikkhama½ sarakkhama½, ²s±danta½ ur³¼hava½..
2423.
``s± madd² n±gam±ruhi, n±tibaddha½va kuñjara½.
sattikkhama½ sarakkhama½, ²s±danta½ ur³¼hava½''..
2424.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha mig± ahu½.
vessantarassa tejena, naññamañña½ viheµhayu½..
2425.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha dij± ahu½.
vessantarassa tejena, naññamañña½ viheµhayu½..
2426.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha mig± ahu½.
ekajjha½ sannip±ti½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2427.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha dij± ahu½.
ekajjha½ sannip±ti½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2428.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha mig± ahu½.
n±ssu mañj³ nik³ji½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2429.
``sabbamhi ta½araññamhi, y±vantettha dij± ahu½.
n±ssu mañj³ nik³ji½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2430.
``paµiyatto r±jamaggo, vicitto pupphasanthato.
vasi vessantaro yattha, y±vat±va jetuttar±..
2431.
``tato saµµhisahass±ni, yodhino c±rudassan±.
samant± parikiri½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2432.
``orodh± ca kum±r± ca, vesiy±n± ca br±hmaº±.
samant± parikiri½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2433.
``hatth±roh± an²kaµµh±, rathik± pattik±rak±.
samant± parikiri½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2434.
``sam±gat± j±napad±, negam± ca sam±gat±.
samant± parikiri½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2435.
``karoµiy± cammadhar±, ill²hatth± {indihatth± (sy±0 ka0), khaggahatth± (s²0 p²0)} suvammino.
purato paµipajji½su, vessantare pay±tamhi.
siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2436.
``te p±visu½ pura½ ramma½, mah±p±k±ratoraºa½.
upeta½ annap±nehi, naccag²tehi c³bhaya½..
2437.
``vitt± j±napad± ±su½, negam± ca sam±gat±.
anuppatte kum±ramhi, siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2438.
``celukkhepo avattittha, ±gate dhanad±yake.
nandi½ pavesi {nandi-ppavesi (s²0 sy±0 p²0)} nagare, bandhan± mokkho aghosatha..
2439.
``j±tar³pamaya½ vassa½, devo p±vassi t±vade.
vessantare paviµµhamhi, siv²na½ raµµhava¹¹hane..
2440.
``tato vessantaro r±j±, d±na½ datv±na khattiyo.
k±yassa bhed± sappañño, sagga½ so upapajjath±''ti..
vessantaraj±taka½ dasama½.
mah±nip±ta niµµhit±.
j±takap±¼i niµµhit±.