.. namo tassa bhagavato arahato samm±sambuddhassa.. khuddakanik±ye petavatthup±¼i 1. uragavaggo 1. khett³pamapetavatthu 1. ``khett³pam± arahanto, d±yak± kassak³pam±. b²j³pama½ deyyadhamma½, etto nibbattate phala½.. 2. ``eta½ b²ja½ kasi khetta½, pet±na½ d±yakassa ca. ta½ pet± paribhuñjanti, d±t± puññena va¹¹hati.. 3. ``idheva kusala½ katv±, pete ca paµip³jiya. saggañca kamati {gamati (ka0)} µµh±na½, kamma½ katv±na bhaddaka''nti.. khett³pamapetavatthu paµhama½. 2. s³karamukhapetavatthu 4. ``k±yo te sabbasovaººo, sabb± obh±sate dis±. mukha½ te s³karasseva, ki½ kammamakar² pure'' {makar± pure (ka0)}.. 5. ``k±yena saññato ±si½, v±c±y±simasaññato. tena met±diso vaººo, yath± passasi n±rada.. 6. ``ta½ ty±ha½ {t±ha½ (ka0)} n±rada br³mi, s±ma½ diµµhamida½ tay±. m±k±si mukhas± p±pa½, m± kho s³karamukho ah³''ti.. s³karamukhapetavatthu dutiya½. 3. p³timukhapetavatthu 7. ``dibba½ subha½ dh±resi vaººadh±tu½, veh±yasa½ tiµµhasi antalikkhe. mukhañca te kimayo p³tigandha½, kh±danti ki½ kammamak±si pubbe''.. 8. ``samaºo aha½ p±potiduµµhav±co {p±po duµµhav±co (s²0), p±po dukkhav±co (sy±0 p²0)}, tapassir³po mukhas± asaññato. laddh± ca me tapas± vaººadh±tu, mukhañca me pesuºiyena p³ti.. 9. ``tayida½ tay± n±rada s±ma½ diµµha½, anukampak± ye kusal± vadeyyu½. `m± pesuºa½ m± ca mus± abh±ºi, yakkho tuva½ hohisi k±mak±m²'''ti.. p³timukhapetavatthu tatiya½. 4. piµµhadh²talikapetavatthu 10. ``ya½ kiñc±rammaºa½ katv±, dajj± d±na½ amacchar². pubbapete ca ±rabbha, atha v± vatthudevat±.. 11. ``catt±ro ca mah±r±je, lokap±le yasassine {yasassino (s²0 sy±0)}. kuvera½ dhataraµµhañca, vir³pakkha½ vir³¼haka½. te ceva p³jit± honti, d±yak± ca anipphal±.. 12. ``na hi ruººa½ v± soko v±, y± caññ± paridevan±. na ta½ petassa atth±ya, eva½ tiµµhanti ñ±tayo.. 13. ``ayañca kho dakkhiº± dinn±, saªghamhi suppatiµµhit±. d²gharatta½ hit±yassa, µh±naso upakappat²''ti.. piµµhadh²talikapetavatthu catuttha½. 5. tirokuµµapetavatthu 14. {khu0 p±0 7.1 khuddakap±µhe} ``tirokuµµesu {tiroku¹¹esu (s²0 sy±0 p²0)} tiµµhanti, sandhisiªgh±µakesu ca. dv±rab±h±su tiµµhanti, ±gantv±na saka½ ghara½.. 15. ``pah³te annap±namhi, khajjabhojje upaµµhite. na tesa½ koci sarati, satt±na½ kammapaccay±.. 16. ``eva½ dadanti ñ±t²na½, ye honti anukampak±. suci½ paº²ta½ k±lena, kappiya½ p±nabhojana½. `ida½ vo ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo'.. 17. ``te ca tattha sam±gantv±, ñ±tipet± sam±gat±. pah³te annap±namhi, sakkacca½ anumodare.. 18. ```cira½ j²vantu no ñ±t², yesa½ hetu labh±mase. amh±kañca kat± p³j±, d±yak± ca anipphal±'.. 19. ```na hi tattha kasi atthi, gorakkhettha na vijjati. vaºijj± t±dis² natthi, hiraññena kay±kaya½ {kayokkaya½ (s²0 ka0) kayokaya½ (khu0 p±0 7.6)}. ito dinnena y±penti, pet± k±lagat± {k±lakat± (s²0 sy±0 p²0)} tahi½'.. 20. ```unname udaka½ vuµµha½, yath± ninna½ pavattati. evameva ito dinna½, pet±na½ upakappati'.. 21. ```yath± v±rivah± p³r±, parip³renti s±gara½. evameva ito dinna½, pet±na½ upakappati'.. 22. ```ad±si me ak±si me, ñ±ti mitt± {ñ±ti mitto (?)} sakh± ca me. pet±na½ dakkhiºa½ dajj±, pubbe katamanussara½'.. 23. ```na hi ruººa½ v± soko v±, y± caññ± paridevan±. na ta½ pet±namatth±ya, eva½ tiµµhanti ñ±tayo'.. 24. ```ayañca kho dakkhiº± dinn±, saªghamhi suppatiµµhit±. d²gharatta½ hit±yassa, µh±naso upakappati'.. 25. ``so ñ±tidhammo ca aya½ nidassito, pet±na p³j± ca kat± u¼±r±. balañca bhikkh³namanuppadinna½, tumhehi puñña½ pasuta½ anappaka''nti.. tirokuµµapetavatthu pañcama½. 6. pañcaputtakh±dapetivatthu 26. ``nagg± dubbaººar³p±si, duggandh± p³ti v±yasi. makkhik±hi parikiºº± {makkhik±parikiºº± ca (s²0)}, k± nu tva½ idha tiµµhas²''ti.. 27. ``aha½ bhadante {bhaddante (ka0)} pet²mhi, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 28. ``k±lena pañca putt±ni, s±ya½ pañca pun±pare. vij±yitv±na kh±d±mi, tepi n± honti me ala½.. 29. ``pari¹ayhati dh³m±yati, khud±ya {khudd±ya (ka0)} hadaya½ mama. p±n²ya½ na labhe p±tu½, passa ma½ byasana½ gata''nti.. 30. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, puttama½s±ni kh±das²''ti.. 31. ``sapat² {sapatt² (s²0)} me gabbhin² ±si, tass± p±pa½ acetayi½. s±ha½ paduµµhamanas±, akari½ gabbhap±tana½.. 32. ``tass± dvem±siko gabbho, lohitaññeva pagghari. tadass± m±t± kupit±, mayha½ ñ±t² sam±nayi. sapathañca ma½ k±resi, paribh±s±pay² ca ma½.. 33. ``s±ha½ ghorañca sapatha½, mus±v±da½ abh±sisa½. puttama½s±ni kh±d±mi, sace ta½ pakata½ may±.. 34. ``tassa kammassa vip±kena {vip±ka½ (sy±0 ka0)}, mus±v±dassa c³bhaya½. puttama½s±ni kh±d±mi, pubbalohitamakkhit±''ti.. pañcaputtakh±dapetivatthu {pañcaputtakh±dapetavatthu (s²0 sy±0 p²0) evamuparipi} chaµµha½. 7. sattaputtakh±dapetivatthu 35. ``nagg± dubbaººar³p±si, duggandh± p³ti v±yasi. makkhik±hi parikiºº±, k± nu tva½ idha tiµµhas²''ti.. 36. ``aha½ bhadante pet²mhi, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 37. ``k±lena satta putt±ni, s±ya½ satta pun±pare. vij±yitv±na kh±d±mi, tepi n± honti me ala½.. 38. ``pari¹ayhati dh³m±yati, khud±ya hadaya½ mama. nibbuti½ n±dhigacch±mi, aggida¹¹h±va ±tape''ti.. 39. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, puttama½s±ni kh±das²''ti.. 40. ``ah³ mayha½ duve putt±, ubho sampattayobban±. s±ha½ puttabal³pet±, s±mika½ atimaññisa½.. 41. ``tato me s±miko kuddho, sapatti½ mayham±nayi. s± ca gabbha½ alabhittha, tass± p±pa½ acetayi½.. 42. ``s±ha½ paduµµhamanas±, akari½ gabbhap±tana½. tass± tem±siko gabbho, pubbalohitako {pubbalohitako (ka0)} pati.. 43. ``tadass± m±t± kupit±, mayha½ ñ±t² sam±nayi. sapathañca ma½ k±resi, paribh±s±pay² ca ma½.. 44. ``s±ha½ ghorañca sapatha½, mus±v±da½ abh±sisa½. `puttama½s±ni kh±d±mi, sace ta½ pakata½ may±'.. 45. ``tassa kammassa vip±kena, mus±v±dassa c³bhaya½. puttama½s±ni kh±d±mi, pubbalohitamakkhit±''ti.. sattaputtakh±dapetivatthu sattama½. 8. goºapetavatthu 46. ``ki½ nu ummattar³pova, l±yitv± harita½ tiºa½. kh±da kh±d±ti lapasi, gatasatta½ jaraggava½.. 47. ``na hi annena p±nena, mato goºo samuµµhahe. tva½si b±lo ca {b±lova (ka0)} dummedho, yath± taññova dummat²''ti.. 48. ``ime p±d± ida½ s²sa½, aya½ k±yo sav±ladhi. nett± tatheva tiµµhanti, aya½ goºo samuµµhahe.. 49. ``n±yyakassa hatthap±d±, k±yo s²sañca dissati. ruda½ mattikath³pasmi½, nanu tvaññeva dummat²''ti.. 50. ``±ditta½ vata ma½ santa½, ghatasitta½va p±vaka½. v±rin± viya osiñca½, sabba½ nibb±paye dara½.. 51. ``abbah² {abb³¼ha½ (bah³su)} vata me salla½, soka½ hadayanissita½. yo me sokaparetassa, pitusoka½ ap±nudi.. 52. ``sv±ha½ abb³¼hasallosmi, s²tibh³tosmi nibbuto. na soc±mi na rod±mi, tava sutv±na m±ºava'.. 53. eva½ karonti sappaññ±, ye honti anukampak±. vinivattayanti sokamh±, suj±to pitara½ yath±ti.. goºapetavatthu aµµhama½. 9. mah±pesak±rapetivatthu 54. ``g³thañca mutta½ ruhirañca pubba½, paribhuñjati kissa aya½ vip±ko. aya½ nu ki½ kammamak±si n±r², y± sabbad± lohitapubbabhakkh±.. 55. ``nav±ni vatth±ni subh±ni ceva, mud³ni suddh±ni ca lomas±ni. dinn±ni miss± kitak± {kiµak± (ka0)} bhavanti, aya½ nu ki½ kammamak±si n±r²''ti.. 56. ``bhariy± mames± ah³ bhadante, ad±yik± maccharin² kadariy±. s± ma½ dadanta½ samaºabr±hmaº±na½, akkosati ca paribh±sati ca.. 57. ```g³thañca mutta½ ruhirañca pubba½, paribhuñja tva½ asuci½ sabbak±la½. eta½ te paralokasmi½ hotu, vatth± ca te kiµakasam± bhavantu'. et±disa½ duccarita½ caritv±, idh±gat± ciraratt±ya kh±dat²''ti.. mah±pesak±rapetivatthu navama½. 10. khall±µiyapetivatthu 58. ``k± nu antovim±nasmi½, tiµµhant² n³panikkhami. upanikkhamassu bhadde, pass±ma ta½ bahiµµhita''nti.. 59. ``aµµ²y±mi har±y±mi, nagg± nikkhamitu½ bahi. kesehamhi paµicchann±, puñña½ me appaka½ kata''nti.. 60. ``handuttar²ya½ dad±mi te, ida½ dussa½ niv±saya. ida½ dussa½ niv±setv±, ehi nikkhama sobhane. upanikkhamassu bhadde, pass±ma ta½ bahiµµhita''nti.. 61. ``hatthena hatthe te dinna½, na mayha½ upakappati. esetthup±sako saddho, samm±sambuddhas±vako.. 62. ``eta½ acch±dayitv±na, mama dakkhiºam±disa. tath±ha½ {ath±ha½ (s²0)} sukhit± hessa½, sabbak±masamiddhin²''ti.. 63. tañca te nh±payitv±na, vilimpetv±na v±ºij±. vatthehacch±dayitv±na, tass± dakkhiºam±disu½.. 64. samanantar±nuddiµµhe {samanantar± anuddiµµhe (sy±0 ka0)}, vip±ko udapajjatha {upapajjatha (s²0 sy±0)}. bhojanacch±danap±n²ya½ {bhojanacch±dana½ p±n²ya½ (sy±0 ka0)}, dakkhiº±ya ida½ phala½.. 65. tato suddh± sucivasan±, k±sikuttamadh±rin². hasant² vim±n± nikkhami, `dakkhiº±ya ida½ phala'''nti.. 66. ``sucittar³pa½ rucira½, vim±na½ te pabh±sati. devate pucchit±cikkha, kissa kammassida½ phala''nti.. 67. ``bhikkhuno caram±nassa, doºinimmajjani½ aha½. ad±si½ ujubh³tassa, vippasannena cetas±.. 68. ``tassa kammassa kusalassa, vip±ka½ d²ghamantara½. anubhomi vim±nasmi½, tañca d±ni parittaka½.. 69. ``uddha½ cat³hi m±sehi, k±la½kiriy± {k±la½kiriy± (ka0)} bhavissati. ekantakaµuka½ ghora½, niraya½ papatissaha½.. 70. {ma0 ni0 3.250, 267; a0 ni0 3.36; pe0 va0 240, 693} ``catukkaººa½ catudv±ra½, vibhatta½ bh±gaso mita½. ayop±k±rapariyanta½, ayas± paµikujjita½.. 71. ``tassa ayomay± bh³mi, jalit± tejas± yut±. samant± yojanasata½, pharitv± tiµµhati sabbad±.. 72. ``tatth±ha½ d²ghamaddh±na½, dukkha½ vedissa vedana½. phalañca p±pakammassa, tasm± soc±maha½ bhusa''nti.. khall±µiyapetivatthu dasama½. 11. n±gapetavatthu 73. ``puratova {purato ca (sy±0)} setena paleti hatthin±, majjhe pana assatar²rathena. pacch± ca kaññ± sivik±ya n²yati, obh±sayant² dasa sabbato {sabbato (ka0)} dis±.. 74. ``tumhe pana muggarahatthap±ºino, ruda½mukh± chinnapabhinnagatt±. manussabh³t± kimakattha p±pa½, yenaññamaññassa piv±tha lohita''nti.. 75. ``puratova yo gacchati kuñjarena, setena n±gena catukkamena. amh±ka putto ahu jeµµhako so {sova jeµµho (ka0)}, d±n±ni datv±na sukh² pamodati.. 76. ``yo so majjhe assatar²rathena, catubbhi yuttena suvaggitena. amh±ka putto ahu majjhimo so, amacchar² d±navat² virocati.. 77. ``y± s± ca pacch± sivik±ya n²yati, n±r² sapaññ± migamandalocan±. amh±ka dh²t± ahu s± kaniµµhik±, bh±ga¹¹habh±gena sukh² pamodati.. 78. ``ete ca d±n±ni ada½su pubbe, pasannacitt± samaºabr±hmaº±na½. maya½ pana maccharino ahumha, paribh±sak± samaºabr±hmaº±na½. ete ca datv± paric±rayanti, mayañca suss±ma na¼ova chinno''ti {khittoti (s²0)}.. 79. ``ki½ tumh±ka½ bhojana½ ki½ say±na½, kathañca y±petha sup±padhammino. pah³tabhogesu anappakesu, sukha½ vir±dh±ya {vir±g±ya (sy±0 ka0)} dukkhajja patt±''ti.. 80. ``aññamañña½ vadhitv±na, piv±ma pubbalohita½. bahu½ pitv± na dh±t± homa, nacch±dimhase {narucc±dimhase (ka0)} maya½.. 81. ``icceva macc± paridevayanti, ad±yak± pecca {maccharino (ka0)} yamassa µh±yino. ye te vidicca {viditv± (s²0)} adhigamma bhoge, na bhuñjare n±pi karonti puñña½.. 82. ``te khuppip±s³pagat± parattha, pacch± {pet± (s²0)} cira½ jh±yare ¹ayham±n±. kamm±ni katv±na dukhudr±ni, anubhonti dukkha½ kaµukapphal±ni.. 83. ``ittara½ hi dhana½ dhañña½, ittara½ idha j²vita½. ittara½ ittarato ñatv±, d²pa½ kayir±tha paº¹ito.. 84. ``ye te eva½ paj±nanti, nar± dhammassa kovid±. te d±ne nappamajjanti, sutv± arahata½ vaco''ti.. n±gapetavatthu ek±dasama½. 12. uragapetavatthu 85. ``uragova taca½ jiººa½, hitv± gacchati santanu½. eva½ sar²re nibbhoge, pete k±laªkate sati.. 86. ``¹ayham±no na j±n±ti, ñ±t²na½ paridevita½. tasm± eta½ na rod±mi, gato so tassa y± gati''.. 87. ``anabbhito {anavhito (s²0)} tato ±g±, n±nuññ±to ito gato. yath±gato tath± gato, tattha k± {k± tattha (s²0)} paridevan±.. 88. ``¹ayham±no na j±n±ti, ñ±t²na½ paridevita½. tasm± eta½ na rod±mi, gato so tassa y± gati''.. 89. ``sace rode kis± assa½, tattha me ki½ phala½ siy±. ñ±timittasuhajj±na½, bhiyyo no arat² siy±.. 90. ``¹ayham±no na j±n±ti, ñ±t²na½ paridevita½. tasm± eta½ na rod±mi, gato so tassa y± gati''.. 91. ``yath±pi d±rako canda½, gacchantamanurodati. eva½ sampadameveta½, yo petamanusocati.. 92. ``¹ayham±no na j±n±ti, ñ±t²na½ paridevita½. tasm± eta½ na rod±mi, gato so tassa y± gati''.. 93. ``yath±pi brahme udakumbho, bhinno appaµisandhiyo. eva½ sampadameveta½, yo petamanusocati.. 94. ``¹ayham±no na j±n±ti, ñ±t²na½ paridevita½. tasm± eta½ na rod±mi, gato so tassa y± gat²''ti.. uragapetavatthu dv±dasama½. uragavaggo paµhamo niµµhito. tassudd±na½ -- khettañca s³kara½ p³ti, piµµha½ c±pi tirokuµµa½. pañc±pi sattaputtañca, goºa½ pesak±rakañca. tath± khall±µiya½ n±ga½, dv±dasa½ uragañcev±ti.. 2. ubbarivaggo 1. sa½s±ramocakapetivatthu 95. ``nagg± dubbaººar³p±si, kis± dhamanisanthat±. upph±sulike {upp±su¼ike (ka0)} kisike, k± nu tva½ idha tiµµhas²''ti.. 96. ``aha½ bhadante pet²mhi, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 97. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 98. ``anukampak± mayha½ n±hesu½ bhante, pit± ca m±t± athav±pi ñ±tak±. ye ma½ niyojeyyu½ dad±hi d±na½, pasannacitt± samaºabr±hmaº±na½.. 99. ``ito aha½ vassasat±ni pañca, ya½ evar³p± vicar±mi nagg±. khud±ya taºh±ya ca khajjam±n±, p±passa kammassa phala½ mameda½.. 100. ``vand±mi ta½ ayya pasannacitt±, anukampa ma½ v²ra mah±nubh±va. datv± ca me ±disa ya½ hi kiñci, mocehi ma½ duggatiy± bhadante''ti.. 101. s±dh³ti so paµissutv±, s±riputtonukampako. bhikkh³na½ ±lopa½ datv±, p±ºimattañca co¼aka½. th±lakassa ca p±n²ya½, tass± dakkhiºam±disi.. 102. samanantar±nuddiµµhe, vip±ko udapajjatha. bhojanacch±danap±n²ya½, dakkhiº±ya ida½ phala½.. 103. tato suddh± sucivasan±, k±sikuttamadh±rin². vicittavatth±bharaº±, s±riputta½ upasaªkami.. 104. ``abhikkantena vaººena, y± tva½ tiµµhasi devate. obh±sent² dis± sabb±, osadh² viya t±rak±.. 105. ``kena tet±diso vaººo, kena te idha mijjhati. uppajjanti ca te bhog±, ye keci manaso piy±.. 106. ``pucch±mi ta½ devi mah±nubh±ve, manussabh³t± kimak±si puñña½. ken±si eva½ jalit±nubh±v±, vaººo ca te sabbadis± pabh±sat²''ti.. 107. ``uppaº¹uki½ kisa½ ch±ta½, nagga½ sampatitacchavi½ {±patitacchavi½ (s²0)}. muni k±ruºiko loke, ta½ ma½ addakkhi duggata½.. 108. ``bhikkh³na½ ±lopa½ datv±, p±ºimattañca co¼aka½. th±lakassa ca p±n²ya½, mama dakkhiºam±disi.. 109. ``±lopassa phala½ passa, bhatta½ vassasata½ dasa. bhuñj±mi k±mak±min², anekarasabyañjana½.. 110. ``p±ºimattassa co¼assa, vip±ka½ passa y±disa½. y±vat± nandar±jassa, vijitasmi½ paµicchad±.. 111. ``tato bahutar± bhante, vatth±nacch±dan±ni me. koseyyakambal²y±ni, khomakapp±sik±ni ca.. 112. ``vipul± ca mahaggh± ca, tep±k±sevalambare. s±ha½ ta½ paridah±mi, ya½ ya½ hi manaso piya½.. 113. ``th±lakassa ca p±n²ya½, vip±ka½ passa y±disa½. gambh²r± caturass± ca, pokkharañño sunimmit±.. 114. ``setodak± suppatitth±, s²t± appaµigandhiy±. padumuppalasañchann±, v±rikiñjakkhap³rit±.. 115. ``s±ha½ ram±mi k²¼±mi, mod±mi akutobhay±. muni½ k±ruºika½ loke, bhante vanditum±gat±''ti.. sa½s±ramocakapetivatthu paµhama½. 2. s±riputtattheram±tupetivatthu 116. ``nagg± dubbaººar³p±si, kis± dhamanisanthat±. upph±sulike kisike, k± nu tva½ idha tiµµhasi''.. 117. ``aha½ te sakiy± m±t±, pubbe aññ±su j±t²su. upapann± pettivisaya½, khuppip±sasamappit±.. 118. ``cha¹¹ita½ khipita½ khe¼a½, siªgh±ºika½ silesuma½. vasañca ¹ayham±n±na½, vij±t±nañca lohita½.. 119. ``vaºik±nañca ya½ gh±na-s²sacchinn±na lohita½. khud±paret± bhuñj±mi, itthipurisanissita½.. 120. ``pubbalohita½ bhakkh±mi {pubbalohitabhakkh±smi (s²0)}, pas³na½ m±nus±na ca. aleº± anag±r± ca, n²lamañcapar±yaº±.. 121. ``dehi puttaka me d±na½, datv± anv±dis±hi me. appeva n±ma mucceyya½, pubbalohitabhojan±''ti.. 122. m±tuy± vacana½ sutv±, upatissonukampako. ±mantayi moggall±na½, anuruddhañca kappina½.. 123. catasso kuµiyo katv±, saªghe c±tuddise ad±. kuµiyo annap±nañca, m±tu dakkhiºam±dis².. 124. samanantar±nuddiµµhe, vip±ko udapajjatha. bhojana½ p±n²ya½ vattha½, dakkhiº±ya ida½ phala½.. 125. tato suddh± sucivasan±, k±sikuttamadh±rin². vicittavatth±bharaº±, kolita½ upasaªkami.. 126. ``abhikkantena vaººena, y± tva½ tiµµhasi devate. obh±sent² dis± sabb±, osadh² viya t±rak±.. 127. ``kena tet±diso vaººo, kena te idha mijjhati. uppajjanti ca te bhog±, ye keci manaso piy±.. 128. ``pucch±mi ta½ devi mah±nubh±ve, manussabh³t± kimak±si puñña½. ken±si eva½ jalit±nubh±v±, vaººo ca te sabbadis± pabh±sat²''ti.. 129. ``s±riputtass±ha½ m±t±, pubbe aññ±su j±t²su. upapann± pettivisaya½, khuppip±sasamappit±.. 130. ``cha¹¹ita½ khipita½ khe¼a½, siªgh±ºika½ silesuma½. vasañca ¹ayham±n±na½, vij±t±nañca lohita½.. 131. ``vaºik±nañca ya½ gh±na-s²sacchinn±na lohita½. khud±paret± bhuñj±mi, itthipurisanissita½.. 132. ``pubbalohita½ bhakkhissa½, pas³na½ m±nus±na ca. aleº± anag±r± ca, n²lamañcapar±yaº±.. 133. ``s±riputtassa d±nena, mod±mi akutobhay±. muni½ k±ruºika½ loke, bhante vanditum±gat±''ti.. s±riputtattherassa m±tupetivatthu dutiya½. 3. matt±petivatthu 134. ``nagg± dubbaººar³p±si, kis± dhamanisanthat±. upph±sulike kisike, k± nu tva½ idha tiµµhas²''ti.. 135. ``aha½ matt± tuva½ tiss±, sapatt² te pure ahu½. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 136. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 137. ``caº¹² ca pharus± c±si½, issuk² macchar² saµh± {saµh² (s²0)}. t±ha½ durutta½ vatv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 138. sabba½ {sacca½ (ka0)} ahampi j±n±mi, yath± tva½ caº¹ik± ahu. aññañca kho ta½ pucch±mi, ken±si pa½sukunthit±''ti.. 139. ``s²sa½nh±t± tuva½ ±si, sucivatth± alaªkat±. ahañca kho {kho ta½ (s²0 ka0)} adhimatta½, samalaªkatatar± tay±.. 140. ``tass± me pekkham±n±ya, s±mikena samantayi. tato me iss± vipul±, kodho me samaj±yatha.. 141. ``tato pa½su½ gahetv±na, pa½sun± ta½ hi okiri½ {ta½ vik²riha½ (sy±0 ka0)}. tassa kammavip±kena, tenamhi pa½sukunthit±''ti.. 142. ``sacca½ ahampi j±n±mi, pa½sun± ma½ tvamokiri. aññañca kho ta½ pucch±mi, kena khajjasi kacchuy±''ti.. 143. ``bhesajjah±r² ubhayo, vananta½ agamimhase. tvañca bhesajjam±hari, ahañca kapikacchuno.. 144. ``tass± ty±j±nam±n±ya, seyya½ ty±ha½ samokiri½. tassa kammavip±kena, tena khajj±mi kacchuy±''ti.. 145. ``sacca½ ahampi j±n±mi, seyya½ me tva½ samokiri. aññañca kho ta½ pucch±mi, ken±si naggiy± tuva''nti.. 146. ``sah±y±na½ samayo ±si, ñ±t²na½ samit² ahu. tvañca ±mantit± ±si, sas±min² no ca kho aha½.. 147. ``tass± ty±j±nam±n±ya, dussa½ ty±ha½ ap±nudi½. tassa kammavip±kena, tenamhi naggiy± aha''nti.. 148. ``sacca½ ahampi j±n±mi, dussa½ me tva½ ap±nudi. aññañca kho ta½ pucch±mi, ken±si g³thagandhin²''ti.. 149. ``tava gandhañca m±lañca, paccagghañca vilepana½. g³thak³pe adh±resi½ {adh±resi½ (ka0)}, ta½ p±pa½ pakata½ may±. tassa kammavip±kena, tenamhi g³thagandhin²''ti.. 150. ``sacca½ ahampi j±n±mi, ta½ p±pa½ pakata½ tay±. aññañca kho ta½ pucch±mi, ken±si duggat± tuva''nti.. 151. ``ubhinna½ samaka½ ±si, ya½ gehe vijjate dhana½. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±k±simattano. tassa kammavip±kena, tenamhi duggat± aha½.. 152. ``tadeva ma½ tva½ avaca, `p±pakamma½ nisevasi. na hi p±pehi kammehi, sulabh± hoti suggat²'''ti.. 153. ``v±mato ma½ tva½ paccesi, athopi ma½ us³yasi. passa p±p±na½ kamm±na½, vip±ko hoti y±diso.. 154. ``te ghar± t± ca d±siyo {te gharad±siyo ±su½ (s²0 sy±0), te ghare d±siyo ceva (ka0)}, t±nev±bharaº±nime. te aññe paric±renti, na bhog± honti sassat±.. 155. ``id±ni bh³tassa pit±, ±paº± gehamehiti. appeva te dade kiñci, m± su t±va ito ag±''ti.. 156. ``nagg± dubbaººar³p±mhi, kis± dhamanisanthat±. kop²nameta½ itth²na½, m± ma½ bh³tapit±ddas±''ti.. 157. ``handa ki½ v± ty±ha½ {ki½ ty±ha½ (s²0 sy±0), ki½ vat±ha½ (ka0)} dammi, ki½ v± tedha {ki½ v± ca te (s²0 sy±0), ki½ vidha te (ka0)} karomaha½. yena tva½ sukhit± assa, sabbak±masamiddhin²''ti.. 158. ``catt±ro bhikkh³ saªghato, catt±ro pana puggal±. aµµha bhikkh³ bhojayitv±, mama dakkhiºam±disa. tad±ha½ sukhit± hessa½, sabbak±masamiddhin²''ti.. 159. s±dh³ti s± paµissutv±, bhojayitv±µµha bhikkhavo. vatthehacch±dayitv±na, tass± dakkhiºam±dis².. 160. samanantar±nuddiµµhe , vip±ko udapajjatha. bhojanacch±danap±n²ya½, dakkhiº±ya ida½ phala½.. 161. tato suddh± sucivasan±, k±sikuttamadh±rin². vicittavatth±bharaº±, sapatti½ upasaªkami.. 162. ``abhikkantena vaººena, y± tva½ tiµµhasi devate. obh±sent² dis± sabb±, osadh² viya t±rak±.. 163. ``kena tet±diso vaººo, kena te idha mijjhati. uppajjanti ca te bhog±, ye keci manaso piy±.. 164. ``pucch±mi ta½ devi mah±nubh±ve, manussabh³t± kimak±si puñña½. ken±si eva½ jalit±nubh±v±, vaººo ca te sabbadis± pabh±sat²''ti.. 165. ``aha½ matt± tuva½ tiss±, sapatt² te pure ahu½. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 166. ``tava dinnena d±nena, mod±mi akutobhay±. c²ra½ j²v±hi bhagini, saha sabbehi ñ±tibhi. asoka½ viraja½ µh±na½, ±v±sa½ vasavattina½.. 167. ``idha dhamma½ caritv±na, d±na½ datv±na sobhane. vineyya maccheramala½ sam³la½, anindit± saggamupehi µh±na''nti.. matt±petivatthu tatiya½. 4. nand±petivatthu 168. ``k±¼² dubbaººar³p±si, pharus± bh²rudassan±. piªgal±si ka¼±r±si, na ta½ maññ±mi m±nusi''nti.. 169. ``aha½ nand± nandisena, bhariy± te pure ahu½. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 170. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 171. ``caº¹² ca pharus± c±si½ {caº¹² pharusav±c± ca (s²0)}, tayi c±pi ag±rav±. t±ha½ durutta½ vatv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 172. ``handuttar²ya½ dad±mi te, ima½ {ida½ (s²0 aµµha0)} dussa½ niv±saya. ima½ dussa½ niv±setv±, ehi ness±mi ta½ ghara½.. 173. ``vatthañca annap±nañca, lacchasi tva½ ghara½ gat±. putte ca te passissasi, suºis±yo ca dakkhas²''ti.. 174. ``hatthena hatthe te dinna½, na mayha½ upakappati. bhikkh³ ca s²lasampanne, v²tar±ge bahussute.. 175. ``tappehi annap±nena, mama dakkhiºam±disa. tad±ha½ sukhit± hessa½, sabbak±masamiddhin²''ti.. 176. s±dh³ti so paµissutv±, d±na½ vipulam±kiri. anna½ p±na½ kh±dan²ya½, vatthasen±san±ni ca. chatta½ gandhañca m±lañca, vividh± ca up±han±.. 177. bhikkh³ ca s²lasampanne, v²tar±ge bahussute. tappetv± annap±nena, tass± dakkhiºam±dis².. 178. samanantar±nuddiµµhe , vip±ko udapajjatha. bhojanacch±danap±n²ya½, dakkhiº±ya ida½ phala½.. 179. tato suddh± sucivasan±, k±sikuttamadh±rin². vicittavatth±bharaº±, s±mika½ upasaªkami.. 180. ``abhikkantena vaººena, y± tva½ tiµµhasi devate. obh±sent² dis± sabb±, osadh² viya t±rak±.. 181. ``kena tet±diso vaººo, kena te idha mijjhati. uppajjanti ca te bhog±, ye keci manaso piy±.. 182. ``pucch±mi ta½ devi mah±nubh±ve, manussabh³t± kimak±si puñña½. ken±si eva½ jalit±nubh±v±, vaººo ca te sabbadis± pabh±sat²''ti.. 183. ``aha½ nand± nandisena, bhariy± te pure ahu½. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 184. ``tava dinnena d±nena, mod±mi akutobhay±. cira½ j²va gahapati, saha sabbehi ñ±tibhi. asoka½ viraja½ khema½, ±v±sa½ vasavattina½.. 185. ``idha dhamma½ caritv±na, d±na½ datv± gahapati. vineyya maccheramala½ sam³la½, anindito saggamupehi µh±na''nti.. nand±petivatthu catuttha½. 5. maµµhakuº¹al²petavatthu 186. {vi0 va0 1207} ``alaªkato maµµhakuº¹al², m±ladh±r² haricandanussado. b±h± paggayha kandasi, vanamajjhe ki½ dukkhito tuva''nti.. 187. ``sovaººamayo pabhassaro, uppanno rathapañjaro mama. tassa cakkayuga½ na vind±mi, tena dukkhena jah±mi j²vita''nti.. 188. ``sovaººamaya½ maºimaya½, lohitakamaya½ {lohitaªgamaya½ (sy±0), lohitaªkamaya½ (s²0), lohamaya½ (katthaci)} atha r³piyamaya½. ±cikkha me bhaddam±ºava, cakkayuga½ paµip±day±mi te''ti.. 189. so m±ºavo tassa p±vadi, ``candas³riy± ubhayettha dissare. sovaººamayo ratho mama, tena cakkayugena sobhat²''ti.. 190. ``b±lo kho tva½ asi m±ºava, yo tva½ patthayase apatthiya½. maññ±mi tuva½ marissasi, na hi tva½ lacchasi candas³riye''ti.. 191. ``gaman±gamanampi dissati, vaººadh±tu ubhayattha v²thiy±. peto k±lakato na dissati, ko nidha kandata½ b±lyataro''ti.. 192. ``sacca½ kho vadesi m±ºava, ahameva kandata½ b±lyataro. canda½ viya d±rako ruda½, peta½ k±lakat±bhipatthayi''nti.. 193. ``±ditta½ vata ma½ santa½, ghatasitta½va p±vaka½. v±rin± viya osiñca½, sabba½ nibb±paye dara½.. 194. ``abbah² {abb³¼ha½ (sy±0 ka0)} vata me salla½, soka½ hadayanissita½. yo me sokaparetassa, puttasoka½ ap±nudi.. 195. ``sv±ha½ abb³¼hasallosmi, s²tibh³tosmi nibbuto. na soc±mi na rod±mi, tava sutv±na m±ºav±''ti.. 196. ``devat± nusi gandhabbo, adu sakko purindado. ko v± tva½ kassa v± putto, katha½ j±nemu ta½ maya''nti.. 197. ``yañca kandasi yañca rodasi, putta½ ±¼±hane saya½ dahitv±. sv±ha½ kusala½ karitv± kamma½, tidas±na½ sahabyata½ gato''ti.. 198. ``appa½ v± bahu½ v± n±ddas±ma, d±na½ dadantassa sake ag±re. uposathakamma½ v± t±disa½, kena kammena gatosi devaloka''nti.. 199. ``±b±dhikoha½ dukkhito gil±no, ±turar³pomhi sake nivesane. buddha½ vigataraja½ vitiººakaªkha½, addakkhi½ sugata½ anomapañña½.. 200. ``sv±ha½ muditamano pasannacitto, añjali½ akari½ tath±gatassa. t±ha½ kusala½ karitv±na kamma½, tidas±na½ sahabyata½ gato''ti.. 201. ``acchariya½ vata abbhuta½ vata, añjalikammassa ayam²diso vip±ko. ahampi muditamano pasannacitto, ajjeva buddha½ saraºa½ vaj±m²''ti.. 202. ``ajjeva buddha½ saraºa½ vaj±hi, dhammañca saªghañca pasannacitto. tatheva sikkh±ya pad±ni pañca, akhaº¹aphull±ni sam±diyassu.. 203. ``p±º±tip±t± viramassu khippa½, loke adinna½ parivajjayassu. amajjapo m± ca mus± bhaº±hi, sakena d±rena ca hohi tuµµho''ti.. 204. ``atthak±mosi me yakkha, hitak±mosi devate. karomi tuyha½ vacana½, tva½si ±cariyo mam±ti.. 205. ``upemi saraºa½ buddha½, dhammañc±pi anuttara½. saªghañca naradevassa, gacch±mi saraºa½ aha½.. 206. ``p±º±tip±t± viram±mi khippa½, loke adinna½ parivajjay±mi. amajjapo no ca mus± bhaº±mi. sakena d±rena ca homi tuµµho''ti.. maµµhakuº¹al²petavatthu pañcama½. 6. kaºhapetavatthu 207. ``uµµhehi kaºha ki½ sesi, ko attho supanena te. yo ca tuyha½ sako bh±t±, hadaya½ cakkhu ca {cakkhu½va (aµµha0)} dakkhiºa½. tassa v±t± bal²yanti, sasa½ jappati {ghaµo jappati (ka0)} kesav±''ti.. 208. ``tassa ta½ vacana½ sutv±, rohiºeyyassa kesavo. taram±nar³po vuµµh±si, bh±tusokena aµµito.. 209. ``ki½ nu ummattar³pova, kevala½ dv±raka½ ima½. saso sasoti lapasi, k²disa½ sasamicchasi.. 210. ``sovaººamaya½ maºimaya½, lohamaya½ atha r³piyamaya½. saªkhasil±pav±¼amaya½, k±rayiss±mi te sasa½.. 211. ``santi aññepi sasak±, araññavanagocar±. tepi te ±nayiss±mi, k²disa½ sasamicchas²''ti.. 212. ``n±hamete sase icche, ye sas± pathavissit±. candato sasamicch±mi, ta½ me ohara kesav±''ti.. 213. ``so n³na madhura½ ñ±ti, j²vita½ vijahissasi. apatthiya½ patthayasi, candato sasamicchas²''ti.. 214. ``eva½ ce kaºha j±n±si, yathaññamanus±sasi. kasm± pure mata½ putta½, ajj±pi manusocasi.. 215. ``na ya½ labbh± manussena, amanussena v± pana. j±to me m± mari putto, kuto labbh± alabbhiya½.. 216. ``na mant± m³labhesajj±, osadhehi dhanena v±. sakk± ±nayitu½ kaºha, ya½ petamanusocasi.. 217. ``mahaddhan± mah±bhog±, raµµhavantopi khattiy±. pah³tadhanadhaññ±se, tepi no {natthetthap±µhabhedo} ajar±mar±.. 218. ``khattiy± br±hmaº± vess±, sudd± caº¹±lapukkus±. ete caññe ca j±tiy±, tepi no ajar±mar±.. 219. ``ye manta½ parivattenti, cha¼aªga½ brahmacintita½. ete caññe ca vijj±ya, tepi no ajar±mar±.. 220. ``isayo v±pi {isayo c±pi (vim±navatthu 99)} ye sant±, saññatatt± tapassino. sar²ra½ tepi k±lena, vijahanti tapassino.. 221. ``bh±vitatt± arahanto, katakicc± an±sav±. nikkhipanti ima½ deha½, puññap±paparikkhay±''ti.. 222. ``±ditta½ vata ma½ santa½, ghatasitta½va p±vaka½. v±rin± viya osiñca½, sabba½ nibb±paye dara½.. 223. ``abbah² vata me salla½, soka½ hadayanissita½. yo me sokaparetassa, puttasoka½ ap±nudi.. 224. ``sv±ha½ abb³¼hasallosmi, s²tibh³tosmi nibbuto. na soc±mi na rod±mi, tava sutv±na bh±tika'' {bh±sita½ (sy±0)}.. 225. eva½ karonti sappaññ±, ye honti anukampak±. nivattayanti sokamh±, ghaµo jeµµha½va bh±tara½.. 226. yassa et±dis± honti, amacc± paric±rak±. subh±sitena anventi, ghaµo jeµµha½va bh±taranti.. kaºhapetavatthu chaµµha½. 7. dhanap±laseµµhipetavatthu 227. ``naggo dubbaººar³posi, kiso dhamanisanthato. upph±suliko kisiko, ko nu tvamasi m±risa''.. 228. ``aha½ bhadante petomhi, duggato yamalokiko. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gato''.. 229. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gato''.. 230. ``nagara½ atthi paºº±na½ {dasann±na½ (s²0 sy±0 p²0)}, erakacchanti vissuta½. tattha seµµhi pure ±si½, dhanap±loti ma½ vid³.. 231. ``as²ti sakaµav±h±na½, hiraññassa ahosi me. pah³ta½ me j±tar³pa½, mutt± ve¼uriy± bah³.. 232. ``t±va mahaddhanass±pi, na me d±tu½ piya½ ahu. pidahitv± dv±ra½ bhuñji½ {bhuñj±mi (s²0 sy±0)}, m± ma½ y±canak±ddasu½.. 233. ``assaddho macchar² c±si½, kadariyo paribh±sako. dadant±na½ karont±na½, v±rayissa½ bahu jane {bahujjana½ (s²0 sy±0)}.. 234. ``vip±ko natthi d±nassa, sa½yamassa kuto phala½. pokkharaññodap±n±ni, ±r±m±ni ca ropite. pap±yo ca vin±sesi½, dugge saªkaman±ni ca.. 235. ``sv±ha½ akatakaly±ºo, katap±po tato cuto. upapanno pettivisaya½, khuppip±sasamappito.. 236. ``pañcapaºº±savass±ni, yato k±laªkato aha½. n±bhij±n±mi bhutta½ v±, p²ta½ v± pana p±niya½.. 237. ``yo sa½yamo so vin±so,yo vin±so so sa½yamo. pet± hi kira j±nanti, yo sa½yamo so vin±so.. 238. ``aha½ pure sa½yamissa½, n±d±si½ bahuke dhane. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±k±simattano. sv±ha½ pacch±nutapp±mi, attakammaphal³pago.. 239. {pe0 va0 69} ``uddha½ cat³hi m±sehi, k±la½kiriy± bhavissati. ekantakaµuka½ ghora½, niraya½ papatissaha½.. 240. {pe0 va0 70} ``catukkaººa½ catudv±ra½, vibhatta½ bh±gaso mita½. ayop±k±rapariyanta½, ayas± paµikujjita½.. 241. {pe0 va0 71} ``tassa ayomay± bh³mi, jalit± tejas± yut±. samant± yojanasata½, pharitv± tiµµhati sabbad±.. 242. {pe0 va0 72} ``tatth±ha½ d²ghamaddh±na½, dukkha½ vedissa vedana½. phala½ p±passa kammassa, tasm± soc±maha½ bhusa½.. 243. ``ta½ vo vad±mi bhadda½ vo, y±vantettha sam±gat±. m±kattha p±paka½ kamma½, ±vi v± yadi v± raho.. 244. ``sace ta½ p±paka½ kamma½, karissatha karotha v±. na vo dukkh± pamutyatthi {pamuttatthi (sabbattha) ud±0 44 passitabba½}, uppacc±pi {upecc±pi (sy±0 ka0)} pal±yata½.. 245. ``matteyy± hotha petteyy±, kule jeµµh±pac±yik±. s±maññ± hotha brahmaññ±, eva½ sagga½ gamissath±''ti.. dhanap±laseµµhipetavatthu sattama½. 8. c³¼aseµµhipetavatthu 246. ``naggo kiso pabbajitosi bhante, ratti½ kuhi½ gacchasi kissa hetu. ±cikkha me ta½ api sakkuºemu, sabbena vitta½ paµip±daye tuva''nti.. 247. ``b±r±ºas² nagara½ d³raghuµµha½, tatth±ha½ gahapati a¹¹hako ahu d²no. ad±t± gedhitamano ±misasmi½, duss²lyena yamavisayamhi patto.. 248. ``so s³cik±ya kilamito tehi, teneva ñ±t²su y±mi ±misakiñcikkhahetu. ad±nas²l± na ca saddahanti, d±naphala½ hoti paramhi loke.. 249. ``dh²t± ca mayha½ lapate abhikkhaºa½, `dass±mi d±na½ pit³na½ pit±mah±na½'. tamupakkhaµa½ parivisayanti br±hmaº± {br±hmaºe (s²0)}, `y±mi aha½ andhakavinda½ bhottu'''nti.. 250. tamavoca r±j± ``anubhaviy±na tampi, eyy±si khippa½ ahamapi kassa½ p³ja½. ±cikkha me ta½ yadi atthi hetu, saddh±yita½ hetuvaco suºom±''ti.. 251. `tath±'ti vatv± agam±si tattha, bhuñji½su bhatta½ na ca dakkhiº±rah±. pacc±gami r±jagaha½ pun±para½, p±turahosi purato jan±dhipassa.. 252. disv±na peta½ punadeva ±gata½, r±j± avoca ``ahamapi ki½ dad±mi. ±cikkha me ta½ yadi atthi hetu, yena tuva½ ciratara½ p²ºito siy±''ti.. 253. ``buddhañca saªgha½ parivisiy±na r±ja, annena p±nena ca c²varena. ta½ dakkhiºa½ ±disa me hit±ya, eva½ aha½ ciratara½ p²ºito siy±''ti.. 254. tato ca r±j± nipatitv± t±vade {t±vadeva (sy±0), tadeva (ka0)}, d±na½ sahatth± atula½ daditv± {atulañca datv± (sy±0 ka0)} saªghe. ±rocesi pakata½ {±rocay² pakati½ (s²0 sy±0)} tath±gatassa, tassa ca petassa dakkhiºa½ ±disittha.. 255. so p³jito ativiya sobham±no, p±turahosi purato jan±dhipassa. ``yakkhohamasmi paramiddhipatto, na mayhamatthi sam± sadis± {mayhamiddhisamasadis± (s²0 sy±0)} m±nus±.. 256. ``pass±nubh±va½ aparimita½ mamayida½, tay±nudiµµha½ atula½ datv± saªghe. santappito satata½ sad± bah³hi, y±mi aha½ sukhito manussadev±''ti.. c³¼aseµµhipetavatthu aµµhama½ niµµhita½. bh±ºav±ra½ paµhama½ niµµhita½. 9. aªkurapetavatthu 257. ``yassa atth±ya gacch±ma, kamboja½ dhanah±rak±. aya½ k±madado yakkho, ima½ yakkha½ nay±mase.. 258. ``ima½ yakkha½ gahetv±na, s±dhukena pasayha v±. y±na½ ±ropayitv±na, khippa½ gacch±ma dv±raka''nti.. 259. {j±0 1.10.151; 1.14.196; 2.18.153; 2.22.10} ``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±. na tassa s±kha½ bhañjeyya, mittadubbho hi p±pako''ti.. 260. ``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±. khandhampi tassa chindeyya, attho ce t±diso siy±''ti.. 261. ``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±. na tassa patta½ bhindeyya {hi½seyya (ka0)}, mittadubbho hi p±pako''ti.. 262. ``yassa rukkhassa ch±y±ya, nis²deyya sayeyya v±. sam³lampi ta½ abbuhe {ubbahe (?)}, attho ce t±diso siy±''ti.. 263. ``yassekarattimpi ghare vaseyya, yatthannap±na½ puriso labhetha. na tassa p±pa½ manas±pi cintaye, kataññut± sappurisehi vaººit±.. 264. ``yassekarattimpi ghare vaseyya, annena p±nena upaµµhito siy±. na tassa p±pa½ manas±pi cintaye, adubbhap±º² dahate mittadubbhi½.. 265. ``yo pubbe katakaly±ºo, pacch± p±pena hi½sati. allap±ºihato {adubbhip±º²hato (ka)} poso, na so bhadr±ni passat²''ti.. 266. ``n±ha½ devena v± manussena v±, issariyena v±ha½ suppasayho. yakkhohamasmi paramiddhipatto, d³raªgamo vaººabal³papanno''ti.. 267. ``p±ºi te sabbaso vaººo, pañcadh±ro madhussavo. n±n±ras± paggharanti, maññeha½ ta½ purindada''nti.. 268. ``n±mhi devo na gandhabbo, n±pi sakko purindado. peta½ ma½ aªkura j±n±hi, roruvamh± {heruvamh± (s²0)} idh±gata''nti.. 269. ``ki½s²lo ki½sam±c±ro, roruvasmi½ pure tuva½. kena te brahmacariyena, puñña½ p±ºimhi ijjhat²''ti.. 270. ``tunnav±yo pure ±si½, roruvasmi½ tad± aha½. sukicchavutti kapaºo, na me vijjati d±tave.. 271. ``nivesanañca {±vesanañca (s²0)} me ±si, asayhassa upantike. saddhassa d±napatino, katapuññassa lajjino.. 272. ``tattha y±canak± yanti, n±n±gott± vanibbak±. te ca ma½ tattha pucchanti, asayhassa nivesana½.. 273. ``kattha gacch±ma bhadda½ vo, kattha d±na½ pad²yati. tes±ha½ puµµho akkh±mi, asayhassa nivesana½.. 274. ``paggayha dakkhiºa½ b±hu½, ettha gacchatha bhadda½ vo. ettha d±na½ pad²yati, asayhassa nivesane.. 275. ``tena p±ºi k±madado, tena p±ºi madhussavo. tena me brahmacariyena, puñña½ p±ºimhi ijjhat²''ti.. 276. ``na kira tva½ ad± d±na½, sakap±º²hi kassaci. parassa d±na½ anumodam±no, p±ºi½ paggayha p±vadi.. 277. ``tena p±ºi k±madado, tena p±ºi madhussavo. tena te brahmacariyena, puñña½ p±ºimhi ijjhati.. 278. ``yo so d±namad± bhante, pasanno sakap±ºibhi. so hitv± m±nusa½ deha½, ki½ nu so disata½ gato''ti.. 279. ``n±ha½ paj±n±mi asayhas±hino, aªg²rasassa gati½ ±gati½ v±. sutañca me vessavaºassa santike, sakkassa sahabyata½ gato asayho''ti.. 280. ``alameva k±tu½ kaly±ºa½, d±na½ d±tu½ yath±raha½. p±ºi½ k±madada½ disv±, ko puñña½ na karissati.. 281. ``so hi n³na ito gantv±, anuppatv±na dv±raka½. d±na½ paµµhapayiss±mi, ya½ mamassa sukh±vaha½.. 282. ``dass±mannañca p±nañca, vatthasen±san±ni ca. papañca udap±nañca, dugge saªkaman±ni c±''ti.. 283. ``kena te aªgul² kuº± {kuºµh± (s²0 sy±0)}, mukhañca kuºal²kata½ {kuº¹al²kata½ (s²0 sy±0 ka0)}. akkh²ni ca paggharanti, ki½ p±pa½ pakata½ tay±''ti.. 284. ``aªg²rasassa gahapatino, saddhassa gharamesino. tass±ha½ d±navissagge, d±ne adhikato ahu½.. 285. ``tattha y±canake disv±, ±gate bhojanatthike. ekamanta½ apakkamma, ak±si½ kuºali½ mukha½.. 286. ``tena me aªgul² kuº±, mukhañca kuºal²kata½. akkh²ni me paggharanti, ta½ p±pa½ pakata½ may±''ti.. 287. ``dhammena te k±purisa, mukhañca kuºal²kata½. akkh²ni ca paggharanti, ya½ ta½ parassa d±nassa. ak±si kuºali½ mukha½.. 288. ``katha½ hi d±na½ dadam±no, kareyya parapattiya½. anna½ p±na½ kh±dan²ya½, vatthasen±san±ni ca.. 289. ``so hi n³na ito gantv±, anuppatv±na dv±raka½. d±na½ paµµhapayiss±mi, ya½ mamassa sukh±vaha½.. 290. ``dass±mannañca p±nañca, vatthasen±san±ni ca. papañca udap±nañca, dugge saªkaman±ni c±''ti.. 291. tato hi so nivattitv±, anuppatv±na dv±raka½. d±na½ paµµhapayi aªkuro, ya½tumassa {ya½ ta½ assa (sy±0), yantamassa (ka0)} sukh±vaha½.. 292. ad± annañca p±nañca, vatthasen±san±ni ca. papañca udap±nañca, vippasannena cetas±.. 293. ``ko ch±to ko ca tasito, ko vattha½ paridahissati. kassa sant±ni yogg±ni, ito yojentu v±hana½.. 294. ``ko chatticchati gandhañca, ko m±la½ ko up±hana½. itissu tattha ghosenti, kappak± s³dam±gadh± {p±µav± (ka0)}. sad± s±yañca p±to ca, aªkurassa nivesane.. 295. ```sukha½ supati aªkuro', iti j±n±ti ma½ jano. dukkha½ sup±mi sindhaka {sanduka, sindhuka (ka0)}, ya½ na pass±mi y±cake.. 296. ```sukha½ supati aªkuro', iti j±n±ti ma½ jano. dukkha½ sindhaka sup±mi, appake su vanibbake''ti.. 297. ``sakko ce te vara½ dajj±, t±vati½s±namissaro. kissa sabbassa lokassa, varam±no vara½ vare''ti.. 298. ``sakko ce me vara½ dajj±, t±vati½s±namissaro. k±luµµhitassa me sato, suriyuggamana½ pati. dibb± bhakkh± p±tubhaveyyu½, s²lavanto ca y±cak±.. 299. ``dadato me na kh²yetha, datv± n±nutapeyyaha½. dada½ citta½ pas±deyya½, eta½ sakka½ vara½ vare''ti.. 300. ``na sabbavitt±ni pare pavecche, dadeyya d±nañca dhanañca rakkhe. tasm± hi d±n± dhanameva seyyo, atippad±nena kul± na honti.. 301. ``ad±namatid±nañca, nappasa½santi paº¹it±. tasm± hi d±n± dhanameva seyyo, samena vatteyya sa dh²radhammo''ti.. 302. ``aho vata re ahameva dajja½, santo ca ma½ sappuris± bhajeyyu½. meghova ninn±ni parip³rayanto {bhip³rayanto (s²0), hi p³rayanto (sy±0)}, santappaye sabbavanibbak±na½.. 303. ``yassa y±canake disv±, mukhavaººo pas²dati. datv± attamano hoti, ta½ ghara½ vasato sukha½.. 304. ``yassa y±canake disv±, mukhavaººo pas²dati. datv± attamano hoti, es± yaññassa {puññassa (s²0)} sampad±.. 305. {a0 ni0 6.37} ``pubbeva d±n± sumano, dada½ citta½ pas±daye. datv± attamano hoti, es± yaññassa {puññassa (s²0)} sampad±''ti.. 306. saµµhi v±hasahass±ni, aªkurassa nivesane. bhojana½ d²yate nicca½, puññapekkhassa jantuno.. 307. tisahass±ni s³d±ni hi {s³d±ni (sy±0 ka0)}, ±muttamaºikuº¹al±. aªkura½ upaj²vanti, d±ne yaññassa v±vaµ± {by±vaµ± (s²0), p±vaµ± (sy±0)}.. 308. saµµhi purisasahass±ni, ±muttamaºikuº¹al±. aªkurassa mah±d±ne, kaµµha½ ph±lenti m±ºav±.. 309. so¼asitthisahass±ni, sabb±laªk±rabh³sit±. aªkurassa mah±d±ne, vidh± piº¹enti n±riyo.. 310. so¼asitthisahass±ni, sabb±laªk±rabh³sit±. aªkurassa mah±d±ne, dabbig±h± upaµµhit±.. 311. bahu½ bah³na½ p±d±si, cira½ p±d±si khattiyo. sakkaccañca sahatth± ca, citt²katv± punappuna½.. 312. bah³ m±se ca pakkhe ca, utusa½vacchar±ni ca. mah±d±na½ pavattesi, aªkuro d²ghamantara½.. 313. eva½ datv± yajitv± ca, aªkuro d²ghamantara½. so hitv± m±nusa½ deha½, t±vati½s³pago ahu.. 314. kaµacchubhikkha½ datv±na, anuruddhassa indako. so hitv± m±nusa½ deha½, t±vati½s³pago ahu.. 315. dasahi µh±nehi aªkura½, indako atirocati. r³pe sadde rase gandhe, phoµµhabbe ca manorame.. 316. ±yun± yasas± ceva, vaººena ca sukhena ca. ±dhipaccena aªkura½, indako atirocati.. 317. t±vati½se yad± buddho, sil±ya½ paº¹ukambale. p±ricchattakam³lamhi, vih±si purisuttamo.. 318. dasasu lokadh±t³su, sannipatitv±na devat±. payirup±santi sambuddha½, vasanta½ nagamuddhani.. 319. na koci devo vaººena, sambuddha½ atirocati. sabbe deve atikkamma {adhigayha (s²0), atiggayha (ka)}, sambuddhova virocati.. 320. yojan±ni dasa dve ca, aªkuroya½ tad± ahu. avid³reva buddhassa {avid³re sambuddhassa (ka0)}, indako atirocati.. 321. oloketv±na sambuddho, aªkurañc±pi indaka½. dakkhiºeyya½ sambh±vento {pabh±vento (s²0)}, ida½ vacanamabravi.. 322. ``mah±d±na½ tay± dinna½, aªkura d²ghamantara½. atid³re {suvid³re (ka0)} nisinnosi, ±gaccha mama santike''ti.. 323. codito bh±vitattena, aªkuro idamabravi. ``ki½ mayha½ tena d±nena, dakkhiºeyyena suññata½.. 324. ``aya½ so indako yakkho, dajj± d±na½ parittaka½. atirocati amhehi, cando t±ragaºe yath±''ti.. 325. ``ujjaªgale yath± khette, b²ja½ bahumpi ropita½. na vipulaphala½ hoti, napi toseti kassaka½.. 326. ``tatheva d±na½ bahuka½, duss²lesu patiµµhita½. na vipulaphala½ hoti, napi toseti d±yaka½.. 327. ``yath±pi bhaddake khette, b²ja½ appampi ropita½. samm± dh±ra½ pavecchante, phala½ toseti kassaka½.. 328. ``tatheva s²lavantesu, guºavantesu t±disu. appakampi kata½ k±ra½, puñña½ hoti mahapphala''nti.. 329. viceyya d±na½ d±tabba½, yattha dinna½ mahapphala½. viceyya d±na½ datv±na, sagga½ gacchanti d±yak±.. 330. viceyya d±na½ sugatappasattha½, ye dakkhiºeyy± idha j²valoke. etesu dinn±ni mahapphal±ni, b²j±ni vutt±ni yath± sukhetteti.. aªkurapetavatthu navama½. 10. uttaram±tupetivatthu 331. div±vih±ragata½ bhikkhu½, gaªg±t²re nisinnaka½. ta½ pet² upasaªkamma, dubbaºº± bh²rudassan±.. 332. kes± cass± atid²gh± {ah³ d²gh± (ka0)}, y±vabh³m±valambare {y±va bh³my±'valambare (?)}. kesehi s± paµicchann±, samaºa½ etadabravi.. 333. ``pañcapaºº±savass±ni, yato k±laªkat± aha½. n±bhij±n±mi bhutta½ v±, p²ta½ v± pana p±niya½. dehi tva½ p±niya½ bhante, tasit± p±niy±ya me''ti.. 334. ``aya½ s²todik± gaªg±, himavantato {himavant±va (ka0)} sandati. piva etto gahetv±na, ki½ ma½ y±casi p±niya''nti.. 335. ``sac±ha½ bhante gaªg±ya, saya½ gaºh±mi p±niya½. lohita½ me parivattati, tasm± y±c±mi p±niya''nti.. 336. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, gaªg± te hoti lohita''nti.. 337. ``putto me uttaro n±ma {putto me bhante uttaro (ka0)}, saddho ±si up±sako. so ca mayha½ ak±m±ya, samaº±na½ pavecchati.. 338. ``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½. tamaha½ paribh±s±mi, maccherena upaddut±.. 339. ``ya½ tva½ mayha½ ak±m±ya, samaº±na½ pavecchasi. c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½.. 340. ``eta½ te paralokasmi½, lohita½ hotu uttara. tassa kammassa vip±kena, gaªg± me hoti lohita''nti.. uttaram±tupetivatthu dasama½. 11. suttapetavatthu 341. ``aha½ pure pabbajitassa bhikkhuno, sutta½ ad±si½ upasaªkamma y±cit±. tassa vip±ko vipulaphal³palabbhati, bahuk± ca me uppajjare {bah³ ca me upapajjare (s²0)} vatthakoµiyo.. 342. ``pupph±bhikiººa½ ramita½ {rammamida½ (ka0)} vim±na½, anekacitta½ naran±risevita½. s±ha½ bhuñj±mi ca p±rup±mi ca, pah³tavitt± na ca t±va kh²yati.. 343. ``tasseva kammassa vip±kamanvay±, sukhañca s±tañca idh³palabbhati. s±ha½ gantv± punadeva m±nusa½, k±h±mi puññ±ni nayayyaputta ma''nti.. 344. ``satta tuva½ vassasat± idh±gat±, jiºº± ca vu¹¹h± ca tahi½ bhavissasi. sabbeva te k±lakat± ca ñ±tak±, ki½ tattha gantv±na ito karissas²''ti.. 345. ``satteva vass±ni idh±gat±ya me, dibbañca sukhañca samappit±ya. s±ha½ gantv±na punadeva m±nusa½, k±h±mi puññ±ni nayayyaputta ma''nti.. 346. so ta½ gahetv±na pasayha b±h±ya½, pacc±nayitv±na theri½ sudubbala½. ``vajjesi aññampi jana½ idh±gata½, `karotha puññ±ni sukh³palabbhati''.. 347. ``diµµh± may± akatena s±dhun±, pet± vihaññanti tatheva manuss±. kammañca katv± sukhavedan²ya½, dev± manuss± ca sukhe µhit± paj±''ti.. suttapetavatthu ek±dasama½. 12. kaººamuº¹apetivatthu 348. ``soººasop±naphalak± , soººav±lukasanthat±. tattha sogandhiy± vagg³, sucigandh± manoram±.. 349. ``n±n±rukkhehi sañchann±, n±n±gandhasamerit±. n±n±padumasañchann±, puº¹ar²kasamotat± {samohat± (ka0)}.. 350. ``surabhi½ sampav±yanti, manuññ± m±luterit±. ha½sakoñc±bhirud± ca, cakkavakk±bhik³jit±.. 351. ``n±n±dijagaº±kiºº± , n±n±saragaº±yut±. n±n±phaladhar± rukkh±, n±n±pupphadhar± van±.. 352. ``na manussesu ²disa½, nagara½ y±disa½ ida½. p±s±d± bahuk± tuyha½, sovaººar³piy±may±. daddallam±n± ±bhenti {±bhanti (ka0)}, samant± caturo dis±.. 353. ``pañca d±sisat± tuyha½, y± tem± paric±rik±. t± {k± (ka0)} kambuk±y³radhar± {kambukey³radhar± (s²0)}, kañcan±ve¼abh³sit±.. 354. ``pallaªk± bahuk± tuyha½, sovaººar³piy±may±. kadalimigasañchann± {k±dalimigasañchann± (s²0)}, sajj± gonakasanthat±.. 355. ``yattha tva½ v±s³pagat±, sabbak±masamiddhin². sampatt±ya¹¹haratt±ya {... rattiy± (ka0)}, tato uµµh±ya gacchasi.. 356. ``uyy±nabh³mi½ gantv±na, pokkharaññ± samantato. tass± t²re tuva½ µh±si, harite saddale subhe.. 357. ``tato te kaººamuº¹o sunakho, aªgamaªg±ni kh±dati. yad± ca kh±yit± ±si, aµµhisaªkhalik± kat±. og±hasi pokkharaºi½, hoti k±yo yath± pure.. 358. ``tato tva½ aªgapaccaªg² {aªgapaccaªg± (ka0)}, suc±ru piyadassan±. vatthena p±rupitv±na, ±y±si mama santika½.. 359. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, kaººamuº¹o sunakho tavaaªgamaªg±ni kh±dat²''ti.. 360. ``kimil±ya½ {kimbil±ya½ (s²0 sy±0)} gahapati, saddho ±si up±sako. tass±ha½ bhariy± ±si½, duss²l± atic±rin².. 361. ``so ma½ aticaram±n±ya {evam±ticaram±n±ya (sy±0 p²0)}, s±miko etadabravi. `neta½ channa½ {neta½ channa½ na (s²0), neta½ channa½ neta½ (ka0)} patir³pa½, ya½ tva½ aticar±si ma½'.. 362. ``s±ha½ ghorañca sapatha½, mus±v±dañca bh±sisa½. `n±ha½ ta½ aticar±mi, k±yena uda cetas±.. 363. ```sac±ha½ ta½ aticar±mi, k±yena uda cetas±. kaººamuº¹o ya½ sunakho, aªgamaªg±ni kh±datu'.. 364. ``tassa kammassa vip±ka½, mus±v±dassa c³bhaya½. satteva vassasat±ni, anubh³ta½ yato hi me. kaººamuº¹o ca sunakho, aªgamaªg±ni kh±dati.. 365. ``tvañca deva bahuk±ro, atth±ya me idh±gato. sumutt±ha½ kaººamuº¹assa, asok± akutobhay±.. 366. ``t±ha½ deva namass±mi, y±c±mi pañjal²kat±. bhuñja am±nuse k±me, rama deva may± sah±''ti.. 367. ``bhutt± am±nus± k±m±, ramitomhi tay± saha. t±ha½ subhage y±c±mi, khippa½ paµinay±hi ma''nti.. kaººamuº¹apetivatthu dv±dasama½. 13. ubbaripetavatthu 368. ahu r±j± brahmadatto, pañc±l±na½ rathesabho. ahoratt±namaccay±, r±j± k±lamakrubbatha {r±j± k±laªkar² tad± (s²0)}.. 369. tassa ±¼±hana½ gantv±, bhariy± kandati ubbar² {uppari (ka0)}. brahmadatta½ apassant², brahmadatt±ti kandati.. 370. isi ca tattha ±gacchi, sampannacaraºo muni. so ca tattha apucchittha, ye tattha susam±gat±.. 371. ``kassa ida½ ±¼±hana½, n±n±gandhasamerita½. kass±ya½ kandati bhariy±, ito d³ragata½ pati½. brahmadatta½ apassant², `brahmadatt±'ti kandati''.. 372. te ca tattha viy±ka½su, ye tattha susam±gat±. ``brahmadattassa bhadante {bhaddante (ka0)}, brahmadattassa m±risa.. 373. ``tassa ida½ ±¼±hana½, n±n±gandhasamerita½. tass±ya½ kandati bhariy±, ito d³ragata½ pati½. brahmadatta½ apassant², `brahmadatt±'ti kandati''.. 374. ``cha¼±s²tisahass±ni, brahmadattassan±mak±. imasmi½ ±¼±hane da¹¹h±, tesa½ kamanusocas²''ti.. 375. ``yo r±j± c³¼an²putto, pañc±l±na½ rathesabho. ta½ bhante anusoc±mi, bhatt±ra½ sabbak±mada''nti.. 376. ``sabbe v±hesu½ r±j±no, brahmadattassan±mak±. sabbevac³¼an²putt±, pañc±l±na½ rathesabh±.. 377. ``sabbesa½ anupubbena, mahesittamak±rayi. kasm± purimake hitv±, pacchima½ anusocas²''ti.. 378. ``±tume itthibh³t±ya, d²gharatt±ya m±risa. yass± me itthibh³t±ya, sa½s±re bahubh±sas²''ti.. 379. ``ahu itth² ahu puriso, pasuyonimpi ±gam±. evameta½ at²t±na½, pariyanto na dissat²''ti.. 380. ``±ditta½ vata ma½ santa½, ghatasitta½va p±vaka½. v±rin± viya osiñca½, sabba½ nibb±paye dara½.. 381. ``abbah² vata me salla½, soka½ hadayanissita½. yo me sokaparet±ya, patisoka½ ap±nudi.. 382. ``s±ha½ abb³¼hasall±smi, s²tibh³t±smi nibbut±. na soc±mi na rod±mi, tava sutv± mah±mun²''ti.. 383. tassa ta½ vacana½ sutv±, samaºassa subh±sita½. pattac²varam±d±ya, pabbaji anag±riya½.. 384. s± ca pabbajit± sant±, ag±rasm± anag±riya½. mett±citta½ abh±vesi, brahmalok³papattiy±.. 385. g±m± g±ma½ vicarant², nigame r±jadh±niyo. uruvel± n±ma so g±mo, yattha k±lamakrubbatha.. 386. mett±citta½ ±bh±vetv±, brahmalok³papattiy±. itthicitta½ vir±jetv±, brahmalok³pag± ah³ti.. ubbaripetavatthu terasama½. ubbarivaggo dutiyo niµµhito. tassudd±na½ -- mocaka½ {paº¹u (sabbattha)} m±t± matt± {pit± (s²0 ka0), patiy± (sy±0)} ca, nand± kuº¹al²n± ghaµo. dve seµµh² tunnav±yo ca, uttara {vih±ra (sabbattha)} suttakaººa {sop±na (sabbattha)} ubbar²ti.. 3. c³¼avaggo 1. abhijjam±napetavatthu 387. ``abhijjam±ne v±rimhi, gaªg±ya idha gacchasi. naggo pubbaddhapetova m±ladh±r² alaªkato. kuhi½ gamissasi peta, kattha v±so bhavissat²''ti.. 388. ``cundaµµhila½ {cundaµµhika½ (s²0)} gamiss±mi, peto so iti bh±sati. antare v±sabhag±ma½, b±r±ºasi½ ca {b±r±ºasiy± ca (s²0 sy±0)} santike''.. 389. tañca disv± mah±matto, koliyo iti vissuto. sattu½ bhattañca petassa, p²takañca yuga½ ad±.. 390. n±v±ya tiµµham±n±ya, kappakassa ad±payi. kappakassa padinnamhi, µh±ne petassa dissatha {petassu'dissatha (s²0), petassu'dicchatha (?)}.. 391. tato suvatthavasano, m±ladh±r² alaªkato. µh±ne µhitassa petassa, dakkhiº± upakappatha. tasm± dajjetha pet±na½, anukamp±ya punappuna½.. 392. s±tunnavasan± {s±hunnav±sino (sy±0 p²0), s±hundav±sino (ka0)} eke, aññe kesaniv±san± {kesaniv±sino (sy±0 ka0)}. pet± bhatt±ya gacchanti, pakkamanti disodisa½.. 393. d³re eke {d³re pet± (ka0)} padh±vitv±, aladdh±va nivattare. ch±t± pamucchit± bhant±, bh³miya½ paµisumbhit±.. 394. te ca {keci (s²0 sy±0)} tattha papatit± {papatitv± (s²0), ca patit± (sy±0)}, bh³miya½ paµisumbhit±. pubbe akatakaly±º±, aggida¹¹h±va ±tape.. 395. ``maya½ pubbe p±padhamm±, gharaº² kulam±taro. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±kamha attano.. 396. ``pah³ta½ annap±nampi, apissu avakir²yati. sammaggate pabbajite, na ca kiñci adamhase.. 397. ``akammak±m± alas±, s±duk±m± mahagghas±. ±lopapiº¹ad±t±ro, paµiggahe paribh±simhase {paribh±sit± (sy±0 ka0)}.. 398. ``te ghar± t± ca d±siyo, t±nev±bharaº±ni no. te aññe paric±renti, maya½ dukkhassa bh±gino.. 399. ``veº² v± avaññ± honti, rathak±r² ca dubbhik±. caº¹±l² kapaº± honti, kappak± {nh±pik± (s²0)} ca punappuna½.. 400. ``y±ni y±ni nih²n±ni, kul±ni kapaº±ni ca. tesu tesveva j±yanti, es± maccharino gati.. 401. ``pubbe ca katakaly±º±, d±yak± v²tamacchar±. sagga½ te parip³renti, obh±senti ca nandana½.. 402. ``vejayante ca p±s±de, ramitv± k±mak±mino. ucc±kulesu j±yanti, sabhogesu tato cut±.. 403. ``k³µ±g±re ca p±s±de, pallaªke gonakatthate. b²jitaªg± {v²jitaªg± (s²0 sy±0)} morahatthehi, kule j±t± yasassino.. 404. ``aªkato aªka½ gacchanti, m±ladh±r² alaªkat±. dh±tiyo upatiµµhanti, s±ya½ p±ta½ sukhesino.. 405. ``nayida½ akatapuññ±na½, katapuññ±namevida½. asoka½ nandana½ ramma½, tidas±na½ mah±vana½.. 406. ``sukha½ akatapuññ±na½, idha natthi parattha ca. sukhañca katapuññ±na½, idha ceva parattha ca.. 407. ``tesa½ sahabyak±m±na½, kattabba½ kusala½ bahu½. katapuññ± hi modanti, sagge bhogasamaªgino''ti.. abhijjam±napetavatthu paµhama½. 2. s±ºav±s²therapetavatthu 408. kuº¹in±gariyo thero, s±ºav±si {s±nuv±si (s²0), s±nav±si (sy±0)} niv±siko. poµµhap±doti n±mena, samaºo bh±vitindriyo.. 409. tassa m±t± pit± bh±t±, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 410. te duggat± s³cikaµµ±, kilant± naggino kis±. uttasant± {ottappant± (sy±0 ka0)} mahatt±s± {mah±t±s± (s²0)}, na dassenti kur³rino {kuruddino (ka0)}.. 411. tassa bh±t± vitaritv±, naggo ekapathekako. catukuº¹iko bhavitv±na, therassa dassay²tuma½.. 412. thero c±manasikatv±, tuºh²bh³to atikkami. so ca viññ±pay² thera½, `bh±t± petagato aha½'.. 413. ``m±t± pit± ca te bhante, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±.. 414. ``te duggat± s³cikaµµ±, kilant± naggino kis±. uttasant± mahatt±s±, na dassenti kur³rino.. 415. ``anukampassu k±ruºiko, datv± anv±dis±hi no. tava dinnena d±nena, y±pessanti kur³rino''ti.. 416. thero caritv± piº¹±ya, bhikkh³ aññe ca dv±dasa. ekajjha½ sannipati½su, bhattavissaggak±raº±.. 417. thero sabbeva te ±ha, ``yath±laddha½ dad±tha me. saªghabhatta½ kariss±mi, anukamp±ya ñ±tina½''.. 418. niyy±dayi½su therassa, thero saªgha½ nimantayi. datv± anv±disi thero, m±tu pitu ca bh±tuno. ``ida½ me ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo''.. 419. samanantar±nuddiµµhe, bhojana½ udapajjatha. suci½ paº²ta½ sampanna½, anekarasabyañjana½.. 420. tato uddassay² {uddisay² (s²0 ka0), uddissati (sy±0 ka0)} bh±t±, vaººav± balav± sukh². ``pah³ta½ bhojana½ bhante, passa nagg±mhase maya½. tath± bhante parakkama, yath± vattha½ labh±mase''ti.. 421. thero saªk±rak³µamh±, uccinitv±na nantake. pilotika½ paµa½ katv±, saªghe c±tuddise ad±.. 422. datv± anv±dis² thero, m±tu pitu ca bh±tuno. ``ida½ me ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo''.. 423. samanantar±nuddiµµhe, vatth±ni udapajjisu½. tato suvatthavasano, therassa dassay²tuma½.. 424. ``y±vat± nandar±jassa, vijitasmi½ paµicchad±. tato bahutar± bhante, vatth±nacch±dan±ni no.. 425. ``koseyyakambal²y±ni, khoma kapp±sik±ni ca. vipul± ca mahaggh± ca, tep±k±sevalambare.. 426. ``te maya½ paridah±ma, ya½ ya½ hi manaso piya½. tath± bhante parakkama, yath± geha½ labh±mase''ti.. 427. thero paººakuµi½ katv±, saªghe c±tuddise ad±. datv± anv±dis² thero, m±tu pitu ca bh±tuno. ``ida½ me ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo''.. 428. samanantar±nuddiµµhe , ghar±ni udapajjisu½. k³µ±g±ranivesan±, vibhatt± bh±gaso mit±.. 429. ``na manussesu ²dis±, y±dis± no ghar± idha. api dibbesu y±dis±, t±dis± no ghar± idha.. 430. ``daddallam±n± ±bhenti {±bhanti (ka0)}, samant± caturo dis±. `tath± bhante parakkama, yath± p±n²ya½ labh±mase''ti.. 431. thero karaºa½ {karaka½ (s²0 sy±0 p²0)} p³retv±, saªghe c±tuddise ad±. datv± anv±dis² thero, m±tu pitu ca bh±tuno. ``ida½ me ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo'.. 432. samanantar±nuddiµµhe, p±n²ya½ udapajjatha. gambh²r± caturass± ca, pokkharañño sunimmit±.. 433. s²todik± suppatitth±, s²t± appaµigandhiy±. padumuppalasañchann±, v±rikiñjakkhap³rit±.. 434. tattha nhatv± pivitv± ca, therassa paµidassayu½. ``pah³ta½ p±n²ya½ bhante, p±d± dukkh± phalanti no''.. 435. ``±hiº¹am±n± khañj±ma, sakkhare kusakaºµake. `tath± bhante parakkama, yath± y±na½ labh±mase'''ti.. 436. thero sip±µika½ laddh±, saªghe c±tuddise ad±. datv± anv±dis² thero, m±tu pitu ca bh±tuno. ``ida½ me ñ±t²na½ hotu, sukhit± hontu ñ±tayo''.. 437. samanantar±nuddiµµhe , pet± rathena m±gamu½. ``anukampitamha bhadante, bhattenacch±danena ca.. 438. ``gharena p±n²yad±nena, y±nad±nena c³bhaya½. muni½ k±ruºika½ loke, bhante vanditum±gat±''ti.. s±ºav±s²therapetavatthu dutiya½. 3. rathak±rapetivatthu 439. ``ve¼uriyathambha½ rucira½ pabhassara½, vim±nam±ruyha anekacitta½. tatthacchasi devi mah±nubh±ve, pathaddhani {samantato (ka0)} pannaraseva cando.. 440. ``vaººo ca te kanakassa sannibho, uttattar³po bhusa dassaneyyo. pallaªkaseµµhe atule nisinn±, ek± tuva½ natthi ca tuyha s±miko.. 441. ``im± ca te pokkharaº² samant±, pah³tamaly± {pah³tam±l± (s²0 sy±0)} bahupuº¹ar²k±. suvaººacuººehi samantamotthat±, na tattha paªko paºako ca vijjati.. 442. ``ha½s± cime dassan²y± manoram±, udakasmimanupariyanti sabbad±. samayya vagg³panadanti sabbe, bindussar± dundubh²na½va ghoso.. 443. ``daddallam±n± yasas± yasassin², n±v±ya ca tva½ avalamba tiµµhasi. ±¼±rapamhe hasite piya½vade, sabbaªgakaly±ºi bhusa½ virocasi.. 444. ``ida½ vim±na½ viraja½ same µhita½, uyy±navanta½ {uyy±navana½ (ka0)} ratinandiva¹¹hana½. icch±maha½ n±ri anomadassane, tay± saha nandane idha moditu''nti.. 445. ``karohi kamma½ idha vedan²ya½, cittañca te idha nihita½ bhavatu {natañca hotu (ka0), nitañca hotu (sy±0)}. katv±na kamma½ idha vedan²ya½, eva½ mama½ lacchasi k±mak±mini''nti.. 446. ``s±dh³''ti so tass± paµissuºitv±, ak±si kamma½ tahi½ vedan²ya½. katv±na kamma½ tahi½ vedan²ya½, upapajji so m±ºavo tass± sahabyatanti.. rathak±rapetivatthu tatiya½. bh±ºav±ra½ dutiya½ niµµhita½. 4. bhusapetavatthu 447. ``bhus±ni eko s±li½ pun±paro, ayañca n±r² sakama½salohita½. tuvañca g³tha½ asuci½ akanta½ {akantika½ (s²0 p²0)}, paribhuñjasi kissa aya½ vip±ko''ti.. 448. ``aya½ pure m±tara½ hi½sati, aya½ pana k³µav±ºijo. aya½ ma½s±ni kh±ditv±, mus±v±dena vañceti.. 449. ``aha½ manussesu manussabh³t±, ag±rin² sabbakulassa issar±. santesu pariguh±mi, m± ca kiñci ito ada½.. 450. ``mus±v±dena ch±demi, `natthi eta½ mama gehe. sace santa½ niguh±mi, g³tho me hotu bhojana½'.. 451. ``tassa kammassa vip±kena, mus±v±dassa c³bhaya½. sugandha½ s±lino bhatta½, g³tha½ me parivattati.. 452. ``avañjh±ni ca kamm±ni, na hi kamma½ vinassati. duggandha½ kimina½ {kimija½ (s²0)} m²¼a½, bhuñj±mi ca piv±mi c±''ti.. bhusapetavatthu catuttha½. 5. kum±rapetavatthu 453. accherar³pa½ sugatassa ñ±ºa½, satth± yath± puggala½ by±k±si. ussannapuññ±pi bhavanti heke, parittapuññ±pi bhavanti heke.. 454. aya½ kum±ro s²vathik±ya cha¹¹ito, aªguµµhasnehena y±peti ratti½. na yakkhabh³t± na sar²sap± {siri½sap± (s²0 sy±0 p²0)} v±, viheµhayeyyu½ katapuñña½ kum±ra½.. 455. sunakh±pimassa palihi½su p±de, dhaªk± siªg±l± {sig±l± (s²0 sy±0 p²0)} parivattayanti. gabbh±saya½ pakkhigaº± haranti, k±k± pana akkhimala½ haranti.. 456. nayimassa {na imassa (sy±0), nimassa (ka0)} rakkha½ vidahi½su keci, na osadha½ s±sapadh³pana½ v±. nakkhattayogampi na aggahesu½ {na uggahesu½ (ka0)}, na sabbadhaññ±nipi ±kiri½su.. 457. et±disa½ uttamakicchapatta½, ratt±bhata½ s²vathik±ya cha¹¹ita½. non²tapiº¹a½va pavedham±na½, sasa½saya½ j²vitas±vasesa½.. 458. tamaddas± devamanussap³jito, disv± ca ta½ by±kari bh³ripañño. ``aya½ kum±ro nagarassimassa, aggakuliko bhavissati bhogato ca'' {bhogav± ca (sy±0 ka0)}.. 459. ``kissa {ki½'sa (?)} vata½ ki½ pana brahmacariya½, kissa suciººassa aya½ vip±ko. et±disa½ byasana½ p±puºitv±, ta½ t±disa½ paccanubhossatiddhi''nti.. 460. buddhapamukhassa bhikkhusaªghassa, p³ja½ ak±si janat± u¼±ra½. tatrassa cittassahu aññathatta½, v±ca½ abh±si pharusa½ asabbha½.. 461. so ta½ vitakka½ pavinodayitv±, p²ti½ pas±da½ paµiladdh± pacch±. tath±gata½ jetavane vasanta½, y±guy± upaµµh±si sattaratta½.. 462. tassa {ta½'sa (?)} vata½ ta½ pana brahmacariya½, tassa suciººassa aya½ vip±ko. et±disa½ byasana½ p±puºitv±, ta½ t±disa½ paccanubhossatiddhi½.. 463. µhatv±na so vassasata½ idheva, sabbehi k±mehi samaªgibh³to. k±yassa bhed± abhisampar±ya½, sahabyata½ gacchati v±savass±ti.. kum±rapetavatthu pañcama½. 6. seriº²petavatthu 464. ``nagg± dubbaººar³p±si, kis± dhamanisanthat±. upph±sulike kisike, k± nu tva½ idha tiµµhas²''ti.. 465. ``aha½ bhadante pet²mhi, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 466. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± kukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 467. ``an±vaµesu titthesu, vicini½ a¹¹ham±saka½. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±k±simattano.. 468. ``nadi½ upemi tasit±, rittak± parivattati. ch±ya½ upemi uºhesu, ±tapo parivattati.. 469. ``aggivaººo ca me v±to, ¹ahanto upav±yati. etañca bhante arah±mi, aññañca p±paka½ tato.. 470. ``gantv±na hatthini½ pura½, vajjesi mayha m±tara½. `dh²t± ca te may± diµµh±, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±'.. 471. ``atthi me ettha nikkhitta½, anakkh±tañca ta½ may±. catt±risatasahass±ni, pallaªkassa ca heµµhato.. 472. ``tato me d±na½ dadatu, tass± ca hotu j²vik±. d±na½ datv± ca me m±t±, dakkhiºa½ anudicchatu {anudissatu (s²0 p²0), anv±dissatu (sy±0)}. tad±ha½ sukhit± hessa½, sabbak±masamiddhin²''ti.. 473. ``s±dh³''ti so paµissutv±, gantv±na hatthini½ pura½. avoca tass± m±tara½ -- `dh²t± ca te may± diµµh±, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±'.. 474. ``s± ma½ tattha sam±dapesi, ( ) {(gantv±na hatthini½ pura½) (sy±0 ka0)} vajjesi mayha m±tara½. `dh²t± ca te may± diµµh±, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±'.. 475. ``atthi ca me ettha nikkhitta½, anakkh±tañca ta½ may±. catt±risatasahass±ni, pallaªkassa ca heµµhato.. 476. ``tato me d±na½ dadatu, tass± ca hotu j²vik±. d±na½ datv± ca me m±t±, dakkhiºa½ anudicchatu ( ) {(tato tuva½ d±na½ dehi, tass± dakkhiºam±dis²) (ka0)}. `tad± s± sukhit± hessa½, sabbak±masamiddhin²'''ti.. 477. tato hi s± d±namad±, tass± dakkhiºam±dis². pet² ca sukhit± ±si, tass± c±si suj²vik±ti.. seriº²petavatthu chaµµha½. 7. migaluddakapetavatthu 478. ``naran±ripurakkhato yuv±, rajan²yehi k±maguºehi {k±mehi (ka0)} sobhasi. divasa½ anubhosi k±raºa½, kimak±si purim±ya j±tiy±''ti.. 479. ``aha½ r±jagahe ramme, ramaº²ye giribbaje. migaluddo pure ±si½, lohitap±ºi d±ruºo.. 480. ``avirodhakaresu p±ºisu, puthusattesu paduµµham±naso. vicari½ atid±ruºo sad± {tad± (s²0)}, parahi½s±ya rato asaññato.. 481. ``tassa me sah±yo suhadayo {suhado (s²0)}, saddho ±si up±sako. sopi {so hi (sy±0)} ma½ anukampanto, niv±resi punappuna½.. 482. ```m±k±si p±paka½ kamma½, m± t±ta duggati½ ag±. sace icchasi pecca sukha½, virama p±ºavadh± asa½yam±'.. 483. ``tass±ha½ vacana½ sutv±, sukhak±massa hit±nukampino. n±k±si½ sakal±nus±sani½, cirap±p±bhirato abuddhim±.. 484. ``so ma½ puna bh³risumedhaso, anukamp±ya sa½yame nivesayi. `sace div± hanasi p±ºino, atha te ratti½ bhavatu sa½yamo'.. 485. ``sv±ha½ div± hanitv± p±ºino, virato rattimahosi saññato. ratt±ha½ paric±remi, div± khajj±mi duggato.. 486. ``tassa kammassa kusalassa, anubhomi ratti½ am±nusi½. div± paµihat±va {paµihat± ca (ka0)} kukkur±, upadh±vanti samant± kh±ditu½.. 487. ``ye ca te satat±nuyogino, dhuva½ payutt± sugatassa s±sane. maññ±mi te amatameva kevala½, adhigacchanti pada½ asaªkhata''nti.. migaluddakapetavatthu sattama½. 8. dutiyamigaluddakapetavatthu 488. ``k³µ±g±re ca p±s±de, pallaªke gonakatthate. pañcaªgikena turiyena, ramasi suppav±dite.. 489. ``tato raty± vivas±ne {vyavas±ne (s²0)}, s³riyuggamana½ pati. apaviddho sus±nasmi½, bahudukkha½ nigacchasi.. 490. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchasi''.. 491. ``aha½ r±jagahe ramme, ramaº²ye giribbaje. migaluddo pure ±si½, luddo c±simasaññato.. 492. ``tassa me sah±yo suhadayo, saddho ±si up±sako. tassa kulupako bhikkhu, ±si gotamas±vako. sopi ma½ anukampanto, niv±resi punappuna½.. 493. ```m±k±si p±paka½ kamma½, m± t±ta duggati½ ag±. sace icchasi pecca sukha½, virama p±ºavadh± asa½yam±'.. 494. ``tass±ha½ vacana½ sutv±, sukhak±massa hit±nukampino. n±k±si½ sakal±nus±sani½, cirap±p±bhirato abuddhim±.. 495. ``so ma½ puna bh³risumedhaso, anukamp±ya sa½yame nivesayi. `sace div± hanasi p±ºino, atha te ratti½ bhavatu sa½yamo'.. 496. ``sv±ha½ div± hanitv± p±ºino, virato rattimahosi saññato. ratt±ha½ paric±remi, div± khajj±mi duggato.. 497. ``tassa kammassa kusalassa, anubhomi ratti½ am±nusi½. div± paµihat±va kukkur±, upadh±vanti samant± kh±ditu½.. 498. ``ye ca te satat±nuyogino, dhuva½ payutt± {dhuvayutt± (s²0)} sugatassa s±sane. maññ±mi te amatameva kevala½, adhigacchanti pada½ asaªkhata''nti.. dutiyamigaluddakapetavatthu aµµhama½. 9. k³µavinicchayikapetavatthu 499. ``m±l² kiriµ² k±y³r² {key³r² (s²0)}, gatt± te candanussad±. pasannamukhavaººosi, s³riyavaººova sobhasi.. 500. ``am±nus± p±risajj±, ye teme paric±rak±. dasa kaññ±sahass±ni, y± tem± paric±rik±. t± {k± (ka0)} kambuk±y³radhar±, kañcan±ve¼abh³sit±.. 501. ``mah±nubh±vosi tuva½, lomaha½sanar³pav±. piµµhima½s±ni attano, s±ma½ ukkacca {ukka¹¹ha (s²0)} kh±dasi.. 502. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkuµa½ kata½. kissa kammavip±kena, piµµhima½s±ni attano. s±ma½ ukkacca kh±das²''ti.. 503. ``attanoha½ anatth±ya, j²valoke ac±risa½. pesuññamus±v±dena, nikativañcan±ya ca.. 504. ``tatth±ha½ parisa½ gantv±, saccak±le upaµµhite. attha½ dhamma½ nir±katv± {nira½katv± (ka0) ni + ± + kara + tv± = nir±katv±}, adhammamanuvattisa½.. 505. ``eva½ so kh±datatt±na½, yo hoti piµµhima½siko. yath±ha½ ajja kh±d±mi, piµµhima½s±ni attano.. 506. ``tayida½ tay± n±rada s±ma½ diµµha½, anukampak± ye kusal± vadeyyu½. m± pesuºa½ m± ca mus± abh±ºi, m± khosi piµµhima½siko tuva''nti.. k³µavinicchayikapetavatthu navama½. 10. dh±tuvivaººapetavatthu 507. ``antalikkhasmi½ tiµµhanto, duggandho p³ti v±yasi. mukhañca te kimayo p³tigandha½, kh±danti ki½ kammamak±si pubbe.. 508. ``tato sattha½ gahetv±na, okkantanti punappuna½. kh±rena paripphositv±, okkantanti punappuna½.. 509. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchas²''ti.. 510. ``aha½ r±jagahe ramme, ramaº²ye giribbaje. issaro dhanadhaññassa, supah³tassa m±risa.. 511. ``tass±ya½ me bhariy± ca, dh²t± ca suºis± ca me. t± m±la½ uppalañc±pi, paccagghañca vilepana½. th³pa½ harantiyo v±resi½, ta½ p±pa½ pakata½ may±.. 512. ``cha¼±s²tisahass±ni , maya½ paccattavedan±. th³pap³ja½ vivaººetv±, pacc±ma niraye bhusa½.. 513. ``ye ca kho th³pap³j±ya, vattante arahato mahe. ±d²nava½ pak±senti, vivecayetha {vivecayatha (s²0)} ne tato.. 514. ``im± ca passa ±yantiyo, m±ladh±r² alaªkat±. m±l±vip±ka½nubhontiyo {anubhavanti (s²0 p²0)}, samiddh± ca t± {samiddh± t± (s²0 sy±0)} yasassiniyo.. 515. ``tañca disv±na acchera½, abbhuta½ lomaha½sana½. namo karonti sappaññ±, vandanti ta½ mah±muni½.. 516. ``soha½ n³na ito gantv±, yoni½ laddh±na m±nusi½. th³pap³ja½ kariss±mi, appamatto punappuna''nti.. dh±tuvivaººapetavatthu dasama½. c³¼avaggo tatiyo niµµhito. tassudd±na½ -- abhijjam±no kuº¹iyo {koº¹añño (sabbattha)}, rathak±r² bhusena ca. kum±ro gaºik± ceva, dve ludd± piµµhip³jan±. vaggo tena pavuccat²ti.. 4. mah±vaggo 1. ambasakkarapetavatthu 517. ves±l² n±ma nagaratthi vajj²na½, tattha ahu licchavi ambasakkaro {ambasakkharo (s²0 sy±0), appasakkaro (ka0)}. disv±na peta½ nagarassa b±hira½, tattheva pucchittha ta½ k±raºatthiko.. 518. ``seyy± nisajj± nayimassa atthi, abhikkamo natthi paµikkamo ca. asitap²takh±yitavatthabhog±, paric±rik± {paric±raº± (s²0 p²0)} s±pi imassa natthi.. 519. ``ye ñ±tak± diµµhasut± suhajj±, anukampak± yassa ahesu½ pubbe. daµµhumpi te d±ni na ta½ labhanti, vir±jitatto {vir±dhitatto (s²0 p²0)} hi janena tena.. 520. ``na oggatattassa bhavanti mitt±, jahanti mitt± vikala½ viditv±. atthañca disv± pariv±rayanti, bah³ mitt± uggatattassa honti.. 521. ``nih²natto sabbabhogehi kiccho, sammakkhito samparibhinnagatto. uss±vabind³va palimpam±no, ajja suve j²vitass³parodho.. 522. ``et±disa½ uttamakicchappatta½, utt±sita½ pucimandassa s³le. `atha tva½ kena vaººena vadesi yakkha, j²va bho j²vitameva seyyo'''ti.. 523. ``s±lohito esa ahosi mayha½, aha½ sar±mi purim±ya j±tiy±. disv± ca me k±ruññamahosi r±ja, m± p±padhammo niraya½ pat±ya½ {pati + aya½ = pat±ya½}.. 524. ``ito cuto licchavi esa poso, sattussada½ niraya½ ghorar³pa½. upapajjati dukkaµakammak±r², mah±bhit±pa½ kaµuka½ bhay±naka½.. 525. ``anekabh±gena guºena seyyo, ayameva s³lo nirayena tena. ekantadukkha½ kaµuka½ bhay±naka½, ekantatibba½ niraya½ pat±ya½ {pate + aya½ = pat±ya½}.. 526. ``idañca sutv± vacana½ mameso, dukkh³pan²to vijaheyya p±ºa½. tasm± aha½ santike na bhaº±mi, m± me kato j²vitass³parodho''.. 527. ``aññ±to eso {ajjhito esa (ka0)} purisassa attho, aññampi icch±mase pucchitu½ tuva½. ok±sakamma½ sace no karosi, pucch±ma ta½ no na ca kujjhitabba''nti.. 528. ``addh± paµiññ± me tad± ahu {paµiññ±tameta½ tad±hu (ka0), paµiññ± na mete tad± ahu (?)}, n±cikkhan± appasannassa hoti. ak±m± saddheyyavacoti katv±, pucchassu ma½ k±ma½ yath± visayha''nti {visaya½ (ka0)}.. 529. ``ya½ kiñcaha½ cakkhun± passiss±mi {pass±mi (ka0)}, sabbampi t±ha½ abhisaddaheyya½. disv±va ta½ nopi ce saddaheyya½, kareyy±si {karohi (katthaci)} me yakkha niyassakamma''nti.. 530. ``saccappaµiññ± tava mes± hotu, sutv±na dhamma½ labha suppas±da½. aññatthiko no ca paduµµhacitto, ya½ te suta½ asutañc±pi dhamma½. sabbampi akkhissa½ {sabba½ ±cikkhissa½ (s²0)} yath± paj±nanti.. 531. ``setena assena alaªkatena, upay±si s³l±vutakassa santike. y±na½ ida½ abbhuta½ dassaneyya½, kisseta½ kammassa aya½ vip±ko''ti.. 532. ``ves±liy± nagarassa {tassa nagarassa (s²0 sy±0 p²0)} majjhe, cikkhallamagge naraka½ ahosi. gos²samek±ha½ pasannacitto, seta½ {setu½ (sy±0 ka0)} gahetv± narakasmi½ nikkhipi½.. 533. ``etasmi½ p±d±ni patiµµhapetv±, mayañca aññe ca atikkamimh±. y±na½ ida½ abbhuta½ dassaneyya½, tasseva kammassa aya½ vip±ko''ti.. 534. ``vaººo ca te sabbadis± pabh±sati, gandho ca te sabbadis± pav±yati. yakkhiddhipattosi mah±nubh±vo, naggo c±si kissa aya½ vip±ko''ti.. 535. ``akkodhano niccapasannacitto, saºh±hi v±c±hi jana½ upemi. tasseva kammassa aya½ vip±ko, dibbo me vaººo satata½ pabh±sati.. 536. ``yasañca kittiñca dhamme µhit±na½, disv±na mantemi {disv± samantemi (ka0)} pasannacitto. tasseva kammassa aya½ vip±ko, dibbo me gandho satata½ pav±yati.. 537. ``sah±y±na½ titthasmi½ nh±yant±na½, thale gahetv± nidahissa dussa½. khi¹¹atthiko no ca paduµµhacitto, tenamhi naggo kasir± ca vutt²''ti.. 538. ``yo k²¼am±no pakaroti p±pa½, tassedisa½ kammavip±kam±hu. ak²¼am±no pana yo karoti, ki½ tassa kammassa vip±kam±h³''ti.. 539. ``ye duµµhasaªkappaman± manuss±, k±yena v±c±ya ca saªkiliµµh±. k±yassa bhed± abhisampar±ya½, asa½saya½ te niraya½ upenti.. 540. ``apare pana sugatim±sam±n±, d±ne rat± saªgahitattabh±v±. k±yassa bhed± abhisampar±ya½, asa½saya½ te sugati½ upent²''ti.. 541. ``ta½ kinti j±neyyamaha½ avecca, kaly±ºap±passa aya½ vip±ko. ki½ v±ha½ disv± abhisaddaheyya½, ko v±pi ma½ saddah±peyya eta''nti.. 542. ``disv± ca sutv± abhisaddahassu, kaly±ºap±passa aya½ vip±ko. kaly±ºap±pe ubhaye asante, siy± nu satt± sugat± duggat± v±.. 543. ``no cettha kamm±ni kareyyu½ macc±, kaly±ºap±p±ni manussaloke. n±hesu½ satt± sugat± duggat± v±, h²n± paº²t± ca manussaloke.. 544. ``yasm± ca kamm±ni karonti macc±, kaly±ºap±p±ni manussaloke. tasm± hi satt± sugat± duggat± v±, h²n± paº²t± ca manussaloke.. 545. ``dvayajja kamm±na½ vip±kam±hu, sukhassa dukkhassa ca vedan²ya½. t± devat±yo paric±rayanti, paccanti b±l± dvayata½ apassino.. 546. ``na matthi kamm±ni saya½kat±ni, datv±pi me natthi yo {so (sabbattha)} ±diseyya. acch±dana½ sayanamathannap±na½, tenamhi naggo kasir± ca vutt²''ti.. 547. ``siy± nu kho k±raºa½ kiñci yakkha, acch±dana½ yena tuva½ labhetha. ±cikkha me tva½ yadatthi hetu, saddh±yika½ {saddh±yita½ (s²0 p²0)} hetuvaco suºom±''ti.. 548. ``kappitako {kappinako (s²0)} n±ma idhatthi bhikkhu, jh±y² sus²lo arah± vimutto. guttindriyo sa½vutap±timokkho, s²tibh³to uttamadiµµhipatto.. 549. ``sakhilo vadaññ³ suvaco sumukho, sv±gamo suppaµimuttako ca. puññassa khetta½ araºavih±r², devamanuss±nañca dakkhiºeyyo.. 550. ``santo vidh³mo an²gho nir±so, mutto visallo amamo avaªko. nir³padh² sabbapapañcakh²ºo, tisso vijj± anuppatto jutim±.. 551. ``appaññ±to disv±pi na ca suj±no, mun²ti na½ vajjisu voharanti. j±nanti ta½ yakkhabh³t± aneja½, kaly±ºadhamma½ vicaranta½ loke.. 552. ``tassa tuva½ ekayuga½ duve v±, mamuddisitv±na sace dadetha. paµiggah²t±ni ca t±ni assu, mamañca passetha sannaddhadussa''nti.. 553. ``kasmi½ padese samaºa½ vasanta½, gantv±na passemu maya½ id±ni. yo majja {sa majja (s²0)} kaªkha½ vicikicchitañca, diµµh²vis³k±ni vinodayeyy±''ti.. 554. ``eso nisinno kapinaccan±ya½, pariv±rito devat±hi bah³hi. dhammi½ katha½ bh±sati saccan±mo, sakasmim±cerake appamatto''ti.. 555. ``tath±ha½ {yath±ha½ (ka0)} kass±mi gantv± id±ni, acch±dayissa½ samaºa½ yugena. paµiggahit±ni ca t±ni assu, tuvañca passemu sannaddhadussa''nti.. 556. ``m± akkhaºe pabbajita½ up±gami, s±dhu vo licchavi nesa dhammo. tato ca k±le upasaªkamitv±, tattheva pass±hi raho nisinna''nti.. 557. tath±ti vatv± agam±si tattha, pariv±rito d±sagaºena licchavi. so ta½ nagara½ upasaªkamitv±, v±s³pagacchittha sake nivesane.. 558. tato ca k±le gihikicc±ni katv±, nhatv± pivitv± ca khaºa½ labhitv±. viceyya pe¼±to ca yug±ni aµµha, g±h±pay² d±sagaºena licchavi.. 559. so ta½ padesa½ upasaªkamitv±, ta½ addasa samaºa½ santacitta½. paµikkanta½ gocarato nivatta½, s²tibh³ta½ rukkham³le nisinna½.. 560. tamenamavoca upasaªkamitv±, app±b±dha½ ph±suvih±rañca pucchi. ``ves±liya½ licchaviha½ bhadante, j±nanti ma½ licchavi ambasakkaro.. 561. ``im±ni me aµµha yug± subh±ni {yug±ni bhante (sy±0 ka0)}, paµigaºha bhante padad±mi tuyha½. teneva atthena idh±gatosmi, yath± aha½ attamano bhaveyya''nti.. 562. ``d³ratova samaºabr±hmaº± ca, nivesana½ te parivajjayanti. patt±ni bhijjanti ca te {bhijjanti tava (sy±0 ka0)} nivesane, saªgh±µiyo c±pi vid±layanti {vip±µayanti (s²0), vip±tayanti (ka0)}.. 563. ``ath±pare p±dakuµh±rik±hi, ava½sir± samaº± p±tayanti. et±disa½ pabbajit± vihesa½, tay± kata½ samaº± p±puºanti.. 564. ``tiºena telampi na tva½ ad±si, m³¼hassa maggampi na p±vad±si. andhassa daº¹a½ sayam±diy±si, et±diso kadariyo asa½vuto tuva½. atha tva½ kena vaººena kimeva disv±, amhehi saha sa½vibh±ga½ karos²''ti.. 565. ``paccemi bhante ya½ tva½ vadesi, vihesayi½ samaºe br±hmaºe ca. khi¹¹atthiko no ca paduµµhacitto, etampi me dukkaµameva bhante.. 566. ``khi¹¹±ya yakkho pasavitv± p±pa½, vedeti dukkha½ asamattabhog². daharo yuv± nagganiyassa bh±g², ki½ su tato dukkhatarassa hoti.. 567. ``ta½ disv± sa½vegamalattha½ bhante, tappaccay± v±pi {tappaccay± t±ha½ (s²0), tappaccay± c±ha½ (p²0)} dad±mi d±na½. paµigaºha bhante vatthayug±ni aµµha, yakkhassim± gacchantu dakkhiº±yo''ti.. 568. ``addh± hi d±na½ bahudh± pasattha½, dadato ca te akkhayadhammamatthu. paµigaºh±mi te vatthayug±ni aµµha, yakkhassim± gacchantu dakkhiº±yo''ti.. 569. tato hi so ±camayitv± licchavi, therassa datv±na yug±ni aµµha. `paµiggahit±ni ca t±ni assu, yakkhañca passetha sannaddhadussa½'.. 570. tamaddas± candanas±ralitta½, ±jaññam±r³¼hamu¼±ravaººa½. alaªkata½ s±dhunivatthadussa½, pariv±rita½ yakkhamahiddhipatta½.. 571. so ta½ disv± attaman± udaggo, pahaµµhacitto ca subhaggar³po. kammañca disv±na mah±vip±ka½, sandiµµhika½ cakkhun± sacchikatv±.. 572. tamenamavoca upasaªkamitv±, ``dass±mi d±na½ samaºabr±hmaº±na½. na c±pi me kiñci adeyyamatthi, tuvañca me yakkha bah³pak±ro''ti.. 573. ``tuvañca me licchavi ekadesa½, ad±si d±n±ni amoghameta½. sv±ha½ kariss±mi tay±va sakkhi½, am±nuso m±nusakena saddhi''nti.. 574. ``gat² ca bandh³ ca par±yaºañca {par±yanañca (sy±0 ka0)}, mitto mam±si atha devat± me {devat±si (s²0 sy±0)}. y±c±mi ta½ {y±c±maha½ (s²0)} pañjaliko bhavitv±, icch±mi ta½ yakkha pun±pi daµµhu''nti.. 575. ``sace tuva½ assaddho bhavissasi, kadariyar³po vippaµipannacitto. tva½ neva ma½ lacchasi {teneva ma½ na lacchas² (s²0), teneva ma½ licchavi (sy±0), teneva ma½ lacchasi (ka0)} dassan±ya, disv± ca ta½ nopi ca ±lapissa½.. 576. ``sace pana tva½ bhavissasi dhammag±ravo, d±ne rato saªgahitattabh±vo. op±nabh³to samaºabr±hmaº±na½, eva½ mama½ lacchasi dassan±ya.. 577. ``disv± ca ta½ ±lapissa½ bhadante, imañca s³lato lahu½ pamuñca. yato nid±na½ akarimha sakkhi½, maññ±mi s³l±vutakassa k±raº±.. 578. ``te aññamañña½ akarimha sakkhi½, ayañca s³lato {s³l±vuto (s²0 sy±0)} lahu½ pamutto. sakkacca dhamm±ni sam±caranto, mucceyya so niray± ca tamh±. kamma½ siy± aññatra vedan²ya½.. 579. ``kappitakañca upasaªkamitv±, teneva {tena (sy±0 ka0)} saha sa½vibhajitv± k±le. saya½ mukhen³panisajja puccha, so te akkhissati etamattha½.. 580. ``tameva bhikkhu½ upasaªkamitv±, pucchassu aññatthiko no ca paduµµhacitto. so te suta½ asutañc±pi dhamma½, sabbampi akkhissati yath± paj±na''nti.. 581. so tattha rahassa½ samullapitv±, sakkhi½ karitv±na am±nusena. pakk±mi so licchav²na½ sak±sa½, atha bravi parisa½ sannisinna½.. 582. ``suºantu bhonto mama ekav±kya½, vara½ varissa½ labhiss±mi attha½. s³l±vuto puriso luddakammo, paº²hitadaº¹o {paº²tanaº¹o (ka0)} anusattar³po {anupakkar³po (ka0)}.. 583. ``ett±vat± v²satirattimatt±, yato ±vuto neva j²vati na mato. t±ha½ mocayiss±mi d±ni, yath±mati½ anuj±n±tu saªgho''ti.. 584. ``etañca aññañca lahu½ pamuñca, ko ta½ vadetha {vadeth±ti (ka0), vadetha ca (sy±0)} tath± karonta½. yath± paj±n±si tath± karohi, yath±mati½ anuj±n±ti saªgho''ti.. 585. so ta½ padesa½ upasaªkamitv±, s³l±vuta½ mocayi khippameva. `m± bh±yi samm±'ti ca ta½ avoca, tikicchak±nañca upaµµhapesi.. 586. ``kappitakañca upasaªkamitv±, teneva saha {tena sama½ (s²0), tena saha (sy±0 ka0)} sa½vibhajitv± k±le. saya½ mukhen³panisajja licchavi, tatheva pucchittha na½ k±raºatthiko.. 587. ``s³l±vuto puriso luddakammo, paº²tadaº¹o anusattar³po. ett±vat± v²satirattimatt±, yato ±vuto neva j²vati na mato.. 588. ``so mocito gantv± may± id±ni, etassa yakkhassa vaco hi bhante. siy± nu kho k±raºa½ kiñcideva, yena so niraya½ no vajeyya.. 589. ``±cikkha bhante yadi atthi hetu, saddh±yika½ hetuvaco suºoma. na tesa½ kamm±na½ vin±samatthi, avedayitv± idha byantibh±vo''ti.. 590. ``sace sa dhamm±ni sam±careyya, sakkacca rattindivamappamatto. mucceyya so niray± ca tamh±, kamma½ siy± aññatra vedan²ya''nti.. 591. ``aññ±to {ñ±tomhi (ka0)} eso purisassa attho, mamampi d±ni anukampa bhante. anus±sa ma½ ovada bh³ripañña, yath± aha½ no niraya½ vajeyya''nti.. 592. ``ajjeva buddha½ saraºa½ upehi, dhammañca saªghañca pasannacitto. tatheva sikkh±ya pad±ni pañca, akhaº¹aphull±ni sam±diyassu.. 593. ``p±º±tip±t± viramassu khippa½, loke adinna½ parivajjayassu. amajjapo m± ca mus± abh±º², sakena d±rena ca hohi tuµµho. imañca ariya½ {imañca (sy±0)} aµµhaªgavarenupeta½, sam±diy±hi kusala½ sukhudraya½.. 594. ``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½. anna½ p±na½ kh±dan²ya½, vatthasen±san±ni ca. dad±hi ujubh³tesu, vippasannena cetas± {sad± puñña½ pava¹¹hati (sy±0 ka0)}.. 595. ``bhikkh³pi s²lasampanne, v²tar±ge bahussute. tappehi annap±nena, sad± puñña½ pava¹¹hati.. 596. ``evañca dhamm±ni {kamm±ni (s²0 sy±0)} sam±caranto, sakkacca rattindivamappamatto. muñca tuva½ {mucceyya so tva½ (ka0)} niray± ca tamh±, kamma½ siy± aññatra vedan²ya''nti.. 597. ``ajjeva buddha½ saraºa½ upemi, dhammañca saªghañca pasannacitto. tatheva sikkh±ya pad±ni pañca, akhaº¹aphull±ni sam±diy±mi.. 598. ``p±º±tip±t± viram±mi khippa½, loke adinna½ parivajjay±mi. amajjapo no ca mus± bhaº±mi, sakena d±rena ca homi tuµµho. imañca ariya½ aµµhaªgavarenupeta½, sam±diy±mi kusala½ sukhudraya½.. 599. ``c²vara½ piº¹ap±tañca, paccaya½ sayan±sana½. anna½ p±na½ kh±dan²ya½, vatthasen±san±ni ca.. 600. ``bhikkh³ ca s²lasampanne, v²tar±ge bahussute. dad±mi na vikamp±mi {vikapp±mi (s²0 sy±0)}, buddh±na½ s±sane rato''ti.. 601. et±dis± licchavi ambasakkaro, ves±liya½ aññataro up±sako. saddho mud³ k±rakaro ca bhikkhu, saªghañca sakkacca tad± upaµµhahi.. 602. s³l±vuto ca arogo hutv±, ser² sukh² pabbajja½ up±gami {pabbajjamupagacchi (ka0)}. bhikkhuñca ±gamma kappitakuttama½, ubhopi s±maññaphal±ni ajjhagu½.. 603. et±dis± sappuris±na sevan±, mahapphal± hoti sata½ vij±nata½. s³l±vuto aggaphala½ aphassayi {phussayi (sy±0 ka0)}, phala½ kaniµµha½ pana ambasakkaro''ti.. ambasakkarapetavatthu paµhama½. 2. ser²sakapetavatthu 604. {vi0 va0 1228} suºotha yakkhassa v±ºij±na ca, sam±gamo yattha tad± ahosi. yath± katha½ itaritarena c±pi, subh±sita½ tañca suº±tha sabbe.. 605. yo so ahu r±j± p±y±si n±ma {n±mo (s²0)}, bhumm±na½ sahabyagato yasass². so modam±nova sake vim±ne, am±nuso m±nuse ajjhabh±s²ti.. 606. ``vaªke araññe amanussaµµh±ne, kant±re appodake appabhakkhe. suduggame vaººupathassa majjhe, vaªka½bhay± naµµhaman± manuss±.. 607. ``nayidha phal± m³lamay± ca santi, up±d±na½ natthi kutodha bhakkho {bhikkho (ka0)}. aññatra pa½s³hi ca v±luk±hi ca, tat±hi uºh±hi ca d±ruº±hi ca.. 608. ``ujjaªgala½ tattamiva½ kap±la½, an±yasa½ paralokena tulya½. ludd±nam±v±samida½ pur±ºa½, bh³mippadeso abhisattar³po.. 609. ```atha tumhe kena vaººena, kim±sam±n± ima½ padesa½ hi. anupaviµµh± sahas± samacca, lobh± bhay± atha v± sampam³¼h±'''ti.. 610. ``magadhesu aªgesu ca satthav±h±, ±ropayitv± paºiya½ puthutta½. te y±mase sindhusov²rabh³mi½, dhanatthik± uddaya½ patthay±n±.. 611. ``div± pip±sa½ nadhiv±sayant±, yogg±nukampañca samekkham±n±. etena vegena ±y±ma sabbe, ratti½ magga½ paµipann± vik±le.. 612. ``te duppay±t± aparaddhamagg±, andh±kul± vippanaµµh± araññe. suduggame vaººupathassa majjhe, disa½ na j±n±ma pam³¼hacitt±.. 613. ``idañca disv±na adiµµhapubba½, vim±naseµµhañca tavañca yakkha. tatuttari½ j²vitam±sam±n±, disv± pat²t± suman± udagg±''ti.. 614. ``p±ra½ samuddassa imañca vaººu½, vett±cara½ {vetta½ para½ (sy±0), vett±c±ra½ (ka0)} saªkupathañca magga½. nadiyo pana pabbat±nañca dugg±, puthuddis± gacchatha bhogahetu.. 615. ``pakkhandiy±na vijita½ paresa½, verajjake m±nuse pekkham±n±. ya½ vo suta½ v± atha v±pi diµµha½, accheraka½ ta½ vo suºoma t±t±''ti.. 616. ``itopi accheratara½ kum±ra, na no suta½ v± atha v±pi diµµha½. at²tam±nussakameva sabba½, disv± na tapp±ma anomavaººa½.. 617. ``veh±yasa½ pokkharañño savanti, pah³tamaly± {pah³tam±ly± (sy±0)} bahupuº¹ar²k±. dum± cime niccaphal³papann±, at²va gandh± surabhi½ pav±yanti.. 618. ``ve¼³riyathambh± satamussit±se, sil±pav±¼assa ca ±yata½s±. mas±ragall± sahalohitaªg±, thambh± ime jotiras±may±se.. 619. ``sahassathambha½ atul±nubh±va½, tes³pari s±dhumida½ vim±na½. ratanantara½ kañcanavedimissa½, tapan²yapaµµehi ca s±dhuchanna½.. 620. ``jambonaduttattamida½ sumaµµho, p±s±dasop±ºaphal³papanno. da¼ho ca vaggu ca susaªgato ca {vaggu sumukho susaªgato (s²0)}, at²va nijjh±nakhamo manuñño.. 621. ``ratanantarasmi½ bahuannap±na½, pariv±rito acchar±saªgaºena. muraja±lambarat³riyaghuµµho, abhivanditosi thutivandan±ya.. 622. ``so modasi n±rigaºappabodhano, vim±nap±s±davare manorame. acintiyo sabbaguº³papanno, r±j± yath± vessavaºo na¼iny± {na¼iñña½ (ka0)}.. 623. ``devo nu ±si udav±si yakkho, ud±hu devindo manussabh³to. pucchanti ta½ v±ºij± satthav±h±, ±cikkha ko n±ma tuva½si yakkho''ti.. 624. ``ser²sako n±ma ahamhi yakkho, kant±riyo vaººupathamhi gutto. ima½ padesa½ abhip±lay±mi, vacanakaro vessavaºassa rañño''ti.. 625. ``adhiccaladdha½ pariº±maja½ te, saya½ kata½ ud±hu devehi dinna½. pucchanti ta½ v±ºij± satthav±h±, katha½ tay± laddhamida½ manuñña''nti.. 626. ``n±dhiccaladdha½ na pariº±maja½ me, na saya½ kata½ na hi devehi dinna½. sakehi kammehi ap±pakehi, puññehi me laddhamida½ manuñña''nti.. 627. ``ki½ te vata½ ki½ pana brahmacariya½, kissa suciººassa aya½ vip±ko. pucchanti ta½ v±ºij± satthav±h±, katha½ tay± laddhamida½ vim±na''nti.. 628. ``mama½ p±y±s²ti ahu samaññ±, rajja½ yad± k±rayi½ kosal±na½. natthikadiµµhi kadariyo p±padhammo, ucchedav±d² ca tad± ahosi½.. 629. ``samaºo ca kho ±si kum±rakassapo, bahussuto cittakath² u¼±ro. so me tad± dhammakatha½ abh±si, diµµhivis³k±ni vinoday² me.. 630. ``t±ha½ tassa dhammakatha½ suºitv±, up±sakatta½ paµidevayissa½. p±º±tip±t± virato ahosi½, loke adinna½ parivajjayissa½. amajjapo no ca mus± abh±ºi½, sakena d±rena ca ahosi tuµµho.. 631. ``ta½ me vata½ ta½ pana brahmacariya½, tassa suciººassa aya½ vip±ko. teheva kammehi ap±pakehi, puññehi me laddhamida½ vim±na''nti.. 632. ``sacca½ kir±ha½su nar± sapaññ±, anaññath± vacana½ paº¹it±na½. yahi½ yahi½ gacchati puññakammo, tahi½ tahi½ modati k±mak±m².. 633. ``yahi½ yahi½ sokapariddavo ca, vadho ca bandho ca parikkileso. tahi½ tahi½ gacchati p±pakammo, na muccati duggatiy± kad±c²''ti.. 634. ``samm³¼har³pova jano ahosi, asmi½ muhutte kalal²katova. janassimassa tuyhañca kum±ra, appaccayo kena nu kho ahos²''ti.. 635. ``ime ca sir²savan± {ime sir²s³pavan± ca (s²0), imepi sir²savan± ca (p²0 ka0)} t±t±, dibb± gandh± surabh² sampavanti. te sampav±yanti ima½ vim±na½, div± ca ratto ca tama½ nihantv±.. 636. ``imesañca kho vassasataccayena, sip±µik± phalati ekamek±. m±nussaka½ vassasata½ at²ta½, yadagge k±yamhi idh³papanno.. 637. ``disv±naha½ vassasat±ni pañca, asmi½ vim±ne µhatv±na t±t±. ±yukkhay± puññakkhay± cavissa½, teneva sokena pamucchitosm²''ti.. 638. ``katha½ nu soceyya tath±vidho so, laddh± vim±na½ atula½ cir±ya. ye c±pi kho ittaramupapann±, te n³na soceyyu½ parittapuññ±''ti.. 639. ``anucchavi½ ovadiyañca me ta½, ya½ ma½ tumhe peyyav±ca½ vadetha. tumhe ca kho t±t± may±nugutt±, yenicchaka½ tena paletha sotthi''nti.. 640. ``gantv± maya½ sindhusov²rabh³mi½, dhannatthik± uddaya½ patthay±n±. yath±payog± paripuººac±g±, k±h±ma ser²samaha½ u¼±ra''nti.. 641. ``m± ceva ser²samaha½ akattha, sabbañca vo bhavissati ya½ vadetha. p±p±ni kamm±ni vivajjay±tha, dhamm±nuyogañca adhiµµhah±tha.. 642. ``up±sako atthi imamhi saªghe, bahussuto s²lavat³papanno. saddho ca c±g² ca supesalo ca, vicakkhaºo santusito mut²m±.. 643. ``sañj±nam±no na mus± bhaºeyya, par³pagh±t±ya ca cetayeyya. vebh³tika½ pesuºa½ no kareyya, saºhañca v±ca½ sakhila½ bhaºeyya.. 644. ``sag±ravo sappaµisso vin²to, ap±pako adhis²le visuddho. so m±tara½ pitarañc±pi jantu, dhammena poseti ariyavutti.. 645. ``maññe so m±t±pit³na½ k±raº±, bhog±ni pariyesati na attahetu. m±t±pit³nañca yo accayena, nekkhammapoºo carissati brahmacariya½.. 646. ``uj³ avaªko asaµho am±yo, na lesakappena ca vohareyya. so t±diso sukatakammak±r², dhamme µhito kinti labhetha dukkha½.. 647. ``ta½ k±raº± p±tukatomhi attan±, tasm± dhamma½ passatha v±ºij±se. aññatra teniha bhasm² {bhasmi (sy±0), bhasma (ka0)} bhavetha, andh±kul± vippanaµµh± araññe. ta½ khippam±nena lahu½ parena, sukho have sappurisena saªgamo''ti.. 648. ``ki½ n±ma so kiñca karoti kamma½, ki½ n±madheyya½ ki½ pana tassa gotta½. mayampi na½ daµµhuk±mamha yakkha, yass±nukamp±ya idh±gatosi. l±bh± hi tassa yassa tuva½ pihes²''ti.. 649. ``yo kappako sambhavan±madheyyo, up±sako kocchaphal³paj²v². j±n±tha na½ tumh±ka½ pesiyo so, m± kho na½ h²¼ittha supesalo so''ti.. 650. ``j±n±mase ya½ tva½ pavadesi yakkha, na kho na½ j±n±ma sa edisoti. mayampi na½ p³jayiss±ma yakkha, sutv±na tuyha½ vacana½ u¼±ra''nti.. 651. ``ye keci imasmi½ satthe manuss±, dahar± mahant± athav±pi majjhim±. sabbeva te ±lambantu vim±na½, passantu puññ±na½ phala½ kadariy±''ti.. 652. te tattha sabbeva `aha½ pure'ti, ta½ kappaka½ tattha purakkhatv± {purakkhipitv± (s²0)}. sabbeva te ±lambi½su vim±na½, masakkas±ra½ viya v±savassa.. 653. te tattha sabbeva `aha½ pure'ti, up±sakatta½ paµivedayi½su. p±º±tip±t± paµivirat± ahesu½, loke adinna½ parivajjayi½su. amajjap± no ca mus± bhaºi½su, sakena d±rena ca ahesu½ tuµµh±.. 654. te tattha sabbeva `aha½ pure'ti, up±sakatta½ paµivedayitv±. pakk±mi sattho anumodam±no, yakkhiddhiy± anumato punappuna½.. 655. gantv±na te sindhusov²rabh³mi½, dhanatthik± uddaya½ {udaya (p²0 ka0)} patthay±n±. yath±payog± paripuººal±bh±, pacc±gamu½ p±µaliputtamakkhata½.. 656. gantv±na te saªghara½ sotthivanto, puttehi d±rehi samaªgibh³t±. ±nand² vitt± suman± pat²t±, aka½su ser²samaha½ u¼±ra½. ser²saka½ te pariveºa½ m±payi½su.. 657. et±dis± sappuris±na sevan±, mahatthik± dhammaguº±na sevan±. ekassa atth±ya up±sakassa, sabbeva satt± sukhit± {sukhino (p²0 ka0)} ahesunti.. ser²sakapetavatthu dutiya½. bh±ºav±ra½ tatiya½ niµµhita½. 3. nandakapetavatthu 658. r±j± piªgalako n±ma, suraµµh±na½ adhipati ahu. moriy±na½ upaµµh±na½ gantv±, suraµµha½ punar±gam±.. 659. uºhe majjhanhike {majjhantike (sabbattha)} k±le, r±j± paªka½ {vaªka½ (ka0)} up±gami. addasa magga½ ramaº²ya½, pet±na½ ta½ vaººupatha½ {vaººan±patha½ (s²0 sy±0)}.. 660. s±rathi½ ±mantay² r±j± -- ``aya½ maggo ramaº²yo, khemo sovatthiko sivo. imin± s±rathi y±ma, suraµµh±na½ santike ito''.. 661. tena p±y±si soraµµho, sen±ya caturaªginiy±. ubbiggar³po puriso, soraµµha½ etadabravi.. 662. ``kummagga½ paµipannamh±, bhi½sana½ lomaha½sana½. purato dissati maggo, pacchato ca na dissati.. 663. ``kummagga½ paµipannamh±, yamapuris±na santike. am±nuso v±yati gandho, ghoso suyyati {s³yati (s²0 sy±0)} d±ruºo''.. 664. sa½viggo r±j± soraµµho, s±rathi½ etadabravi. ``kummagga½ paµipannamh±, bhi½sana½ lomaha½sana½. purato dissati maggo, pacchato ca na dissati.. 665. ``kummagga½ paµipannamh±, yamapuris±na santike. am±nuso v±yati gandho, ghoso suyyati d±ruºo''.. 666. hatthikkhandha½ sam±ruyha, olokento catuddisa½ {catuddiss± (ka0)}. addasa nigrodha½ ramaº²ya½ {rukkha½ nigrodha½ (sy±0 ka0)}, p±dapa½ ch±y±sampanna½. n²labbhavaººasadisa½, meghavaººasir²nibha½.. 667. s±rathi½ ±mantay² r±j±, ``ki½ eso dissati brah±. n²labbhavaººasadiso, meghavaººasir²nibho''.. 668. ``nigrodho so mah±r±ja, p±dapo ch±y±sampanno. n²labbhavaººasadiso , meghavaººasir²nibho''.. 669. tena p±y±si soraµµho, yena so dissate brah±. n²labbhavaººasadiso, meghavaººasir²nibho.. 670. hatthikkhandhato oruyha, r±j± rukkha½ up±gami. nis²di rukkham³lasmi½, s±macco saparijjano. p³ra½ p±n²yasaraka½, p³ve vitte ca addasa.. 671. puriso ca devavaºº², sabb±bharaºabh³sito. upasaªkamitv± r±j±na½, soraµµha½ etadabravi.. 672. ``sv±gata½ te mah±r±ja, atho te adur±gata½. pivatu devo p±n²ya½, p³ve kh±da arindama''.. 673. pivitv± r±j± p±n²ya½, s±macco saparijjano. p³ve kh±ditv± pitv± ca, soraµµho etadabravi.. 674. ``devat± nusi gandhabbo, adu sakko purindado. aj±nant± ta½ pucch±ma, katha½ j±nemu ta½ maya''nti.. 675. ``n±mhi devo na gandhabbo, n±pi {namhi (ka0)} sakko purindado. peto aha½ mah±r±ja, suraµµh± idha m±gato''ti.. 676. ``ki½s²lo ki½sam±c±ro, suraµµhasmi½ pure tuva½. kena te brahmacariyena, ±nubh±vo aya½ tav±''ti.. 677. ``ta½ suºohi mah±r±ja, arindama raµµhava¹¹hana. amacc± p±risajj± ca, br±hmaºo ca purohito.. 678. ``suraµµhasmi½ aha½ deva, puriso p±pacetaso. micch±diµµhi ca duss²lo, kadariyo paribh±sako.. 679. ```dadant±na½ karont±na½, v±rayissa½ bahujjana½. aññesa½ dadam±n±na½, antar±yakaro aha½.. 680. ```vip±ko natthi d±nassa, sa½yamassa kuto phala½. natthi ±cariyo n±ma, adanta½ ko damessati.. 681. ```samatuly±ni bh³t±ni, kuto {kule (sy±0 ka0)} jeµµh±pac±yiko. natthi bala½ v²riya½ v±, kuto uµµh±naporisa½.. 682. ```natthi d±naphala½ n±ma, na visodheti verina½. laddheyya½ labhate macco, niyatipariº±maja½ {pariº±maj± (s²0 ka0)}.. 683. ```natthi m±t± pit± bh±t±, loko natthi ito para½. natthi dinna½ natthi huta½, sunihita½ na vijjati.. 684. ```yopi haneyya purisa½, parassa chindate {purisassa chinde (sy±0 ka0)} sira½. na koci kañci hanati, sattanna½ vivaramantare.. 685. ```acchejj±bhejjo hi {bhejjo (s²0), abhejjo (sy±0), bhejj±si (ka0)} j²vo, aµµha½so gu¼aparimaº¹alo. yojan±na½ sata½ pañca, ko j²va½ chettumarahati.. 686. ```yath± suttagu¼e khitte, nibbeµhenta½ pal±yati. evameva ca so j²vo, nibbeµhento pal±yati.. 687. ```yath± g±mato nikkhamma, añña½ g±ma½ pavisati. evameva ca so j²vo, añña½ bondi½ pavisati.. 688. ```yath± gehato nikkhamma, añña½ geha½ pavisati. evameva ca so j²vo, añña½ bondi½ pavisati.. 689. ```cull±s²ti {cu¼±s²ti (s²0 sy±0 ka0)} mah±kappino {mah±kappuno (s²0)}, satasahass±ni hi. ye b±l± ye ca paº¹it±, sa½s±ra½ khepayitv±na. dukkhassanta½ karissare.. 690. ```mit±ni sukhadukkh±ni, doºehi piµakehi ca. jino sabba½ paj±n±ti', samm³¼h± itar± paj±.. 691. ``eva½diµµhi pure ±si½, samm³¼ho mohap±ruto. micch±diµµhi ca duss²lo, kadariyo paribh±sako.. 692. ``ora½ me chahi m±sehi, k±laªkiriy± bhavissati. ekantakaµuka½ ghora½, niraya½ papatissaha½.. 693. {pe0 va0 70} ``catukkaººa½ catudv±ra½, vibhatta½ bh±gaso mita½. ayop±k±rapariyanta½, ayas± paµikujjita½.. 694. {pe0 va0 71} ``tassa ayomay± bh³mi, jalit± tejas± yut±. samant± yojanasata½, pharitv± tiµµhati sabbad±.. 695. ``vass±ni satasahass±ni, ghoso suyyati t±vade. lakkho eso mah±r±ja, satabh±gavassakoµiyo.. 696. ``koµisatasahass±ni , niraye paccare jan±. micch±diµµh² ca duss²l±, ye ca ariy³pav±dino.. 697. ``tatth±ha½ d²ghamaddh±na½, dukkha½ vedissa vedana½. phala½ p±passa kammassa, tasm± soc±maha½ bhusa½.. 698. ``ta½ suºohi mah±r±ja, arindama raµµhava¹¹hana. dh²t± mayha½ mah±r±ja, uttar± bhaddamatthu te.. 699. ``karoti bhaddaka½ kamma½, s²lesuposathe rat±. saññat± sa½vibh±g² ca, vadaññ³ v²tamacchar±.. 700. ``akhaº¹ak±r² sikkh±ya, suºh± parakulesu ca. up±sik± sakyamunino, sambuddhassa sir²mato.. 701. ``bhikkhu ca s²lasampanno, g±ma½ piº¹±ya p±visi. okkhittacakkhu satim±, guttadv±ro susa½vuto.. 702. ``sapad±na½ caram±no, agam± ta½ nivesana½. `tamaddasa mah±r±ja, uttar± bhaddamatthu te'.. 703. ``p³ra½ p±n²yasaraka½, p³ve vitte ca s± ad±. `pit± me k±laªkato, bhante tasseta½ upakappatu'.. 704. ``samanantar±nuddiµµhe, vip±ko udapajjatha. bhuñj±mi k±mak±m²ha½, r±j± vessavaºo yath±.. 705. ``ta½ suºohi mah±r±ja, arindama raµµhava¹¹hana. sadevakassa lokassa, buddho aggo pavuccati. ta½ buddha½ saraºa½ gaccha, saputtad±ro arindama.. 706. ``aµµhaªgikena maggena, phusanti amata½ pada½. ta½ dhamma½ saraºa½ gaccha, saputtad±ro arindama.. 707. ``catt±ro ca paµipann± {maggapaµipann± (s²0 sy±0)}, catt±ro ca phale µhit±. esa saªgho ujubh³to, paññ±s²lasam±hito. ta½ saªgha½ saraºa½ gaccha, saputtad±ro arindama.. 708. ``p±º±tip±t± viramassu khippa½, loke adinna½ parivajjayassu. amajjapo m± ca mus± abh±º², sakena d±rena ca hohi tuµµho''ti.. 709. ``atthak±mosi me yakkha, hitak±mosi devate. karomi tuyha½ vacana½, tva½si ±cariyo mama.. 710. ``upemi saraºa½ buddha½, dhammañc±pi anuttara½. saªghañca naradevassa, gacch±mi saraºa½ aha½.. 711. ``p±º±tip±t± viram±mi khippa½, loke adinna½ parivajjay±mi. amajjapo no ca mus± bhaº±mi, sakena d±rena ca homi tuµµho.. 712. ``ophuº±mi {opuº±mi (s²0), ophun±mi (sy±0 ka0), opun±mi (?)} mah±v±te, nadiy± s²ghag±miy±. vam±mi p±pika½ diµµhi½, buddh±na½ s±sane rato''.. 713. ida½ vatv±na soraµµho, viramitv± p±padassan± {p±padassana½ (sy±0 ka0)}. namo bhagavato katv±, p±mokkho ratham±ruh²ti.. nandakapetavatthu tatiya½. 4. revat²petavatthu 714. {vi0 va0 863} ``uµµhehi revate sup±padhamme, ap±rutadv±re ad±nas²le. ness±ma ta½ yattha thunanti duggat±, samappit± {samajjat± (s²0)} nerayik± dukhen±''ti.. 715. icceva {icceva½ (sy±0 ka0)} vatv±na yamassa d³t±, te dve yakkh± lohitakkh± brahant±. paccekab±h±su gahetv± revata½, pakk±mayu½ devagaºassa santike.. 716. ``±diccavaººa½ rucira½ pabhassara½, byamha½ subha½ kañcanaj±lachanna½. kassetam±kiººajana½ vim±na½, suriyassa ra½s²riva jotam±na½.. 717. ``n±r²gaº± candanas±ralitt± {candanas±r±nulitt± (sy±0)}, ubhato vim±na½ upasobhayanti. ta½ dissati suriyasam±navaººa½, ko modati saggapatto vim±ne''ti.. 718. ``b±r±ºasiya½ nandiyo n±m±si, up±sako amacchar² d±napati vadaññ³. tassetam±kiººajana½ vim±na½, suriyassa ra½s²riva jotam±na½.. 719. ``n±r²gaº± candanas±ralitt±, ubhato vim±na½ upasobhayanti. ta½ dissati suriyasam±navaººa½, so modati saggapatto vim±ne''ti.. 720. ``nandiyass±ha½ bhariy±, ag±rin² sabbakulassa issar±. bhattu vim±ne ramiss±mi d±naha½, na patthaye nirayadassan±y±''ti.. 721. ``eso te nirayo sup±padhamme, puñña½ tay± akata½ j²valoke. na hi macchar² rosako p±padhammo, sagg³pag±na½ labhati sahabyata''nti.. 722. ``ki½ nu g³thañca muttañca, asuc² paµidissati. duggandha½ kimida½ m²¼ha½, kimeta½ upav±yat²''ti.. 723. ``esa sa½savako n±ma, gambh²ro sataporiso. yattha vassasahass±ni, tuva½ paccasi revate''ti.. 724. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kena sa½savako laddho, gambh²ro sataporiso''ti.. 725. ``samaºe br±hmaºe c±pi, aññe v±pi vanibbake. mus±v±dena vañcesi, ta½ p±pa½ pakata½ tay±.. 726. ``tena sa½savako laddho, gambh²ro sataporiso. tattha vassasahass±ni, tuva½ paccasi revate.. 727. ``hatthepi chindanti athopi p±de, kaººepi chindanti athopi n±sa½. athopi k±ko¼agaº± samecca, saªgamma kh±danti viphandam±na''nti.. 728. ``s±dhu kho ma½ paµinetha, k±h±mi kusala½ bahu½. d±nena samacariy±ya, sa½yamena damena ca. ya½ katv± sukhit± honti, na ca pacch±nutappare''ti.. 729. ``pure tuva½ pamajjitv±, id±ni paridevasi. saya½ kat±na½ kamm±na½, vip±ka½ anubhossas²''ti.. 730. ``ko devalokato manussaloka½, gantv±na puµµho me eva½ vadeyya. `nikkhittadaº¹esu dad±tha d±na½, acch±dana½ seyya {sayana (s²0)} mathannap±na½. na hi macchar² rosako p±padhammo, sagg³pag±na½ labhati sahabyata½'.. 731. ``s±ha½ n³na ito gantv±, yoni½ laddh±na m±nusi½. vadaññ³ s²lasampann±, k±h±mi kusala½ bahu½. d±nena samacariy±ya, sa½yamena damena ca.. 732. ``±r±m±ni ca ropissa½, dugge saªkaman±ni ca. papañca udap±nañca, vippasannena cetas±.. 733. ``c±tuddasi½ pañcadasi½, y± ca pakkhassa aµµham². p±µih±riyapakkhañca, aµµhaªgasusam±gata½.. 734. ``uposatha½ upavasissa½, sad± s²lesu sa½vut±. na ca d±ne pamajjissa½, s±ma½ diµµhamida½ may±''ti.. 735. icceva½ vippalapanti½, phandam±na½ tato tato. khipi½su niraye ghore, uddha½p±da½ ava½sira½.. 736. ``aha½ pure maccharin² ahosi½, paribh±sik± samaºabr±hmaº±na½. vitathena ca s±mika½ vañcayitv±, pacc±maha½ niraye ghorar³pe''ti.. revat²petavatthu catuttha½. 5. ucchupetavatthu 737. ``ida½ mama ucchuvana½ mahanta½, nibbattati puññaphala½ anappaka½. ta½ d±ni me na {na d±ni me ta½ (s²0 ka0)} paribhogameti, ±cikkha bhante kissa aya½ vip±ko.. 738. ``haññ±mi {vihaññ±mi (ka0)} khajj±mi ca v±yam±mi, parisakk±mi paribhuñjitu½ kiñci. sv±ha½ chinnath±mo kapaºo l±lap±mi, kissa {kissassa (s²0), kissassu (?)} kammassa aya½ vip±ko.. 739. ``vigh±to c±ha½ paripat±mi cham±ya½, parivatt±mi v±ricarova ghamme. rudato ca me {d³rato ca me (sy±0 ka0)} assuk± niggalanti, ±cikkha bhante kissa aya½ vip±ko.. 740. ``ch±to kilanto ca pip±sito ca, santassito s±tasukha½ na vinde. pucch±mi ta½ etamattha½ bhadante, katha½ nu ucchuparibhoga½ labheyya''nti.. 741. ``pure tuva½ kammamak±si attan±, manussabh³to purim±ya j±tiy±. ahañca ta½ etamattha½ vad±mi, sutv±na tva½ etamattha½ vij±na.. 742. ``ucchu½ tuva½ kh±dam±no pay±to, puriso ca te piµµhito anvagacchi. so ca ta½ pacc±santo kathesi, tassa tuva½ na kiñci ±lapittha.. 743. ``so ca ta½ abhaºanta½ ay±ci, `dehayya ucchu'nti ca ta½ avoca. tassa tuva½ piµµhito ucchu½ ad±si, tasseta½ kammassa aya½ vip±ko.. 744. ``iªgha tva½ gantv±na piµµhito gaºheyy±si {iªgha tva½ piµµhito gaºha ucchu½ (s²0)}, gahetv±na ta½ kh±dassu y±vadattha½. teneva tva½ attamano bhavissasi, haµµho cudaggo ca pamodito c±''ti.. 745. gantv±na so piµµhito aggahesi, gahetv±na ta½ kh±di y±vadattha½. teneva so attamano ahosi, haµµho cudaggo ca pamodito c±ti.. ucchupetavatthu pañcama½. 6. kum±rapetavatthu 746. ``s±vatthi n±ma nagara½, himavantassa passato. tattha ±su½ dve kum±r±, r±japutt±ti me suta½.. 747. ``sammatt± {pamatt± (ka0)} rajan²yesu, k±mass±d±bhinandino. paccuppannasukhe giddh±, na te passi½sun±gata½.. 748. ``te cut± ca manussatt±, paraloka½ ito gat±. tedha ghosentyadissant±, pubbe dukkaµamattano.. 749. ```bah³su vata {bahussutesu (s²0 ka0)} santesu, deyyadhamme upaµµhite. n±sakkhimh± ca att±na½, paritta½ k±tu½ sukh±vaha½.. 750. ```ki½ tato p±paka½ assa, ya½ no r±jakul± cut±. upapann± pettivisaya½, khuppip±sasamappit± {khuppip±s±samappit± (s²0 p²0)}.. 751. ``s±mino idha hutv±na, honti as±mino tahi½. bhamanti {caranti (s²0 p²0), maranti (sy±0)} khuppip±s±ya, manuss± unnatonat±.. 752. ``etam±d²nava½ ñatv±, issaramadasambhava½. pah±ya issaramada½, bhave saggagato naro. k±yassa bhed± sappañño, sagga½ so upapajjat²''ti.. kum±rapetavatthu chaµµha½. 7. r±japuttapetavatthu 753. pubbe kat±na½ kamm±na½, vip±ko mathaye mana½. r³pe sadde rase gandhe, phoµµhabbe ca manorame.. 754. nacca½ g²ta½ rati½ khi¹¹a½, anubhutv± anappaka½. uyy±ne paricaritv±, pavisanto giribbaja½.. 755. isi½ sunetta {sunita (ka0)} maddakkhi, attadanta½ sam±hita½. appiccha½ hirisampanna½, uñche pattagate rata½.. 756. hatthikkhandhato oruyha, laddh± bhanteti c±bravi. tassa patta½ gahetv±na, ucca½ paggayha khattiyo.. 757. thaº¹ile patta½ bhinditv±, hasam±no apakkami. ``rañño kitavass±ha½ putto, ki½ ma½ bhikkhu karissasi''.. 758. tassa kammassa pharusassa, vip±ko kaµuko ahu. ya½ r±japutto vedesi, nirayamhi samappito.. 759. cha¼eva catur±s²ti, vass±ni navut±ni ca. bhusa½ dukkha½ nigacchittho, niraye katakibbiso.. 760. utt±nopi ca paccittha, nikujjo v±madakkhiºo. uddha½p±do µhito ceva, cira½ b±lo apaccatha.. 761. bah³ni vassasahass±ni, p³g±ni nahut±ni ca. bhusa½ dukkha½ nigacchittho, niraye katakibbiso.. 762. et±disa½ kho kaµuka½, appaduµµhappadosina½. paccanti p±pakammant±, isim±sajja subbata½.. 763. so tattha bahuvass±ni, vedayitv± bahu½ dukha½. khuppip±sahato n±ma {khuppip±s±hato n±ma (s²0 p²)}, peto ±si tato cuto.. 764. etam±d²nava½ ñatv± {disv± (s²0)}, issaramadasambhava½. pah±ya issaramada½, niv±tamanuvattaye.. 765. diµµheva dhamme p±sa½so, yo buddhesu sag±ravo. k±yassa bhed± sappañño, sagga½ so upapajjat²ti.. r±japuttapetavatthu sattama½. 8. g³thakh±dakapetavatthu 766. ``g³thak³pato uggantv±, ko nu d²no patiµµhasi {d²no hi tiµµhasi (s²0)}. nissa½saya½ p±pakammanto, ki½ nu saddahase tuva''nti.. 767. ``aha½ bhadante petomhi, duggato yamalokiko. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gato''.. 768. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchas²''ti.. 769. ``ahu ±v±siko mayha½, issuk² kulamacchar². ajjhosito mayha½ ghare, kadariyo paribh±sako.. 770. ``tass±ha½ vacana½ sutv±, bhikkhavo paribh±sisa½. tassa kammavip±kena, petaloka½ ito gato''ti.. 771. ``amitto mittavaººena, yo te ±si kul³pako. k±yassa bhed± duppañño, ki½ nu pecca gati½ gato''ti.. 772. ``tassev±ha½ p±pakammassa, s²se tiµµh±mi matthake. so ca paravisaya½ patto, mameva paric±rako.. 773. ``ya½ bhadante hadantaññe, eta½ me hoti bhojana½. ahañca kho ya½ had±mi, eta½ so upaj²vat²''ti.. g³thakh±dakapetavatthu aµµhama½. 9. g³thakh±dakapetivatthu 774. ``g³thak³pato uggantv±, k± nu d²n± patiµµhasi. nissa½saya½ p±pakammant±, ki½ nu saddahase tuva''nti.. 775. ``aha½ bhadante pet²mhi, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 776. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchas²''ti.. 777. ``ahu ±v±siko mayha½, issuk² kulamacchar². ajjhosito mayha½ ghare, kadariyo paribh±sako.. 778. ``tass±ha½ vacana½ sutv±, bhikkhavo paribh±sisa½. tassa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 779. ``amitto mittavaººena, yo te ±si kul³pako. k±yassa bhed± duppañño, ki½ nu pecca gati½ gato''ti.. 780. ``tassev±ha½ p±pakammassa, s²se tiµµh±mi matthake. so ca paravisaya½ patto, mameva paric±rako.. 781. ``ya½ bhadante hadantaññe, eta½ me hoti bhojana½. ahañca kho ya½ had±mi, eta½ so upaj²vat²''ti.. g³thakh±dakapetivatthu navama½. 10. gaºapetavatthu 782. ``nagg± dubbaººar³p±ttha, kis± dhamanisanthat±. upph±sulik± {upp±su¼ik± (ka0)} kisik±, ke nu tumhettha m±ris±''ti.. 783. ``maya½ bhadante pet±mh±, duggat± yamalokik±. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gat±''ti.. 784. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, petaloka½ ito gat±''ti.. 785. ``an±vaµesu titthesu, vicinimhaddham±saka½. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±kamha attano.. 786. ``nadi½ upema tasit±, rittak± parivattati. ch±ya½ upema uºhesu, ±tapo parivattati.. 787. ``aggivaººo ca no v±to, ¹ahanto upav±yati. etañca bhante arah±ma, aññañca p±paka½ tato.. 788. ``api yojan±ni {adhiyojan±ni (s²0 ka0)} gacch±ma, ch±t± ±h±ragedhino. aladdh±va nivatt±ma, aho no appapuññat±.. 789. ``ch±t± pamucchit± bhant±, bh³miya½ paµisumbhit±. utt±n± paµikir±ma, avakujj± pat±mase.. 790. ``te ca tattheva patit± {tattha papahit± (ka0)}, bh³miya½ paµisumbhit±. ura½ s²sañca ghaµµema, aho no appapuññat±.. 791. ``etañca bhante arah±ma, aññañca p±paka½ tato. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±kamha attano.. 792. ``te hi n³na ito gantv±, yoni½ laddh±na m±nusi½. vadaññ³ s²lasampann±, k±h±ma kusala½ bahu''nti.. gaºapetavatthu dasama½. 11. p±µaliputtapetavatthu 793. ``diµµh± tay± niray± tiracch±nayoni, pet± asur± athav±pi m±nus± dev±. sayamaddasa kammavip±kamattano, ness±mi ta½ p±µaliputtamakkhata½. tattha gantv± kusala½ karohi kamma½''.. 794. ``atthak±mosi me yakkha, hitak±mosi devate. karomi tuyha½ vacana½, tva½si ±cariyo mama.. 795. ``diµµh± may± niray± tiracch±nayoni, pet± asur± athav±pi m±nus± dev±. sayamaddasa½ kammavip±kamattano, k±h±mi puññ±ni anappak±n²''ti.. p±µaliputtapetavatthu ek±dasama½. 12. ambavanapetavatthu 796. ``ayañca te pokkharaº² suramm±, sam± sutitth± ca mahodak± ca. supupphit± bhamaragaº±nukiºº±, katha½ tay± laddh± aya½ manuññ±.. 797. ``idañca te ambavana½ suramma½, sabbotuka½ dh±rayate {dh±rayati (sy±0 ka0)} phal±ni. supupphita½ bhamaragaº±nukiººa½, katha½ tay± laddhamida½ vim±na½''.. 798. ``ambapakka½ daka½ {ambapakkodaka½ (s²0 sy±0 p²0), ambapakk³daka½ (ka0)} y±gu, s²tacch±y± manoram±. dh²t±ya dinnad±nena, tena me idha labbhati''.. 799. ``sandiµµhika½ kamma½ eva½ {sandiµµhika½ eva (sy±0)} passatha, d±nassa damassa sa½yamassa vip±ka½. d±s² aha½ ayyakulesu hutv±, suºis± homi ag±rassa issar±''ti.. ambavanapetavatthu dv±dasama½. 13. akkharukkhapetavatthu 800. ``ya½ dad±ti na ta½ hoti, detheva d±na½ datv± ubhaya½ tarati. ubhaya½ tena d±nena {tena (ka0)} gacchati, j±garatha m±pamajjath±''ti.. akkharukkhapetavatthu terasama½. 14. bhogasa½harapetavatthu 801. ``maya½ bhoge sa½harimha, samena visamena ca. te aññe paribhuñjanti, maya½ dukkhassa bh±gin²''ti.. bhogasa½harapetavatthu cuddasama½. 15. seµµhiputtapetavatthu 802. {j±0 1.4.54 j±takepi} ``saµµhivassasahass±ni, paripuºº±ni sabbaso. niraye paccam±n±na½, kad± anto bhavissati''.. 803. {j±0 1.4.55 j±takepi} ``natthi anto kuto anto, na anto paµidissati. tath± hi pakata½ p±pa½, tuyha½ mayhañca m±ris± {mama tuyhañca m±risa (s²0 sy±0 p²0)}.. 804. {j±0 1.4.53 j±takepi} ``dujj²vitamaj²vamha , ye sante na dadamhase. santesu deyyadhammesu, d²pa½ n±kamha attano.. 805. {j±0 1.4.56 j±takepi} ``soha½ n³na ito gantv±, yoni½ laddh±na m±nusi½. vadaññ³ s²lasampanno, k±h±mi kusala½ bahu''nti.. seµµhiputtapetavatthu pannarasama½. 16. saµµhik³µapetavatthu 806. ``ki½ nu ummattar³pova, migo bhantova dh±vasi. nissa½saya½ p±pakammanto {p±pakamma½ (sy±0 p²0)}, ki½ nu sadd±yase tuva''nti.. 807. ``aha½ bhadante petomhi, duggato yamalokiko. p±pakamma½ karitv±na, petaloka½ ito gato.. 808. ``saµµhi k³µasahass±ni, paripuºº±ni sabbaso. s²se mayha½ nipatanti, te bhindanti ca matthaka''nti.. 809. ``ki½ nu k±yena v±c±ya, manas± dukkaµa½ kata½. kissa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchasi.. 810. ``saµµhi k³µasahass±ni, paripuºº±ni sabbaso. s²se tuyha½ nipatanti, te bhindanti ca matthaka''nti.. 811. ``athaddas±si½ sambuddha½, sunetta½ bh±vitindriya½. nisinna½ rukkham³lasmi½, jh±yanta½ akutobhaya½.. 812. ``s±littakappah±rena, bhindissa½ tassa matthaka½. tassa kammavip±kena, ida½ dukkha½ nigacchisa½.. 813. ``saµµhi k³µasahass±ni, paripuºº±ni sabbaso. s²se mayha½ nipatanti, te bhindanti ca {nipatanti, vo bhindanteva (s²0 dhammapadaµµhakath±)} matthaka''nti.. 814. ``dhammena te k±purisa, saµµhik³µasahass±ni, paripuºº±ni sabbaso. s²se tuyha½ nipatanti, te bhindanti ca matthaka''nti.. saµµhik³µapetavatthu so¼asama½. mah±vaggo catuttho niµµhito. tassudd±na½ -- ambasakkaro ser²sako, piªgalo revati ucchu. dve kum±r± duve g³th±, gaºap±µaliambavana½.. akkharukkhabhogasa½har±, seµµhiputtasaµµhik³µ±. iti so¼asavatth³ni, vaggo tena pavuccati.. atha vaggudd±na½ -- urago uparivaggo, c³¼amah±ti catudh±. vatth³ni ekapaññ±sa½, catudh± bh±ºav±rato.. petavatthup±¼i niµµhit±.