.. namo tassa bhagavato arahato samm±sambuddhassa..

khuddakanik±ye

suttanip±tap±¼i

1. uragavaggo

1. uragasutta½

1.

yo {yo ve (sy±0)} uppatita½ vineti kodha½, visaµa½ sappavisa½va osadhehi {osadhebhi (ka0)}.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ {jiººamiva taca½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0), jiººamiv± taca½ (?)} pur±ºa½..

2.

yo r±gamudacchid± asesa½, bhisapuppha½va saroruha½ {sareruha½ (ka0)} vigayha.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½, pur±ºa½..

3.

yo taºhamudacchid± asesa½, sarita½ s²ghasara½ visosayitv±.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

4.

yo m±namudabbadh² asesa½, na¼asetu½va sudubbala½ mahogho.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

5.

yo n±jjhagam± bhavesu s±ra½, vicina½ pupphamiva {pupphamiva (bah³su)} udumbaresu.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

6.

yassantarato na santi kop±, itibhav±bhavatañca {itibbhav±bhavatañca (ka0)} v²tivatto.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

7.

yassa vitakk± vidh³pit±, ajjhatta½ suvikappit± ases±.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

8.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ accagam± ima½ papañca½.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

9.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ vitathamidanti ñatv± {utv± (sy±0 p²0 ka0)} loke.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

10.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ vitathamidanti v²talobho.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

11.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ vitathamidanti v²tar±go.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

12.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ vitathamidanti v²tadoso.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

13.

yo n±ccas±r² na paccas±r², sabba½ vitathamidanti v²tamoho.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

14.

yass±nusay± na santi keci, m³l± ca akusal± sam³hat±se.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

15.

yassa darathaj± na santi keci, ora½ ±gaman±ya paccay±se.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

16.

yassa vanathaj± na santi keci, vinibandh±ya bhav±ya hetukapp±.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

17.

yo n²varaºe pah±ya pañca, anigho tiººakatha½katho visallo.

so bhikkhu jah±ti orap±ra½, urago jiººamivattaca½ pur±ºa½..

uragasutta½ paµhama½ niµµhita½.

2. dhaniyasutta½

18.

``pakkodano duddhakh²rohamasmi, (iti dhaniyo gopo)

anut²re mahiy± sam±nav±so.

chann± kuµi ±hito gini, atha ce patthayas² pavassa deva''..

19.

``akkodhano vigatakhilohamasmi {vigatakh²lohamasmi (s²0 p²0)}, (iti bhagav±)

anut²re mahiyekarattiv±so.

vivaµ± kuµi nibbuto gini, atha ce patthayas² pavassa deva''..

20.

``andhakamakas± na vijjare, (iti dhaniyo gopo)

kacche r³¼hatiºe caranti g±vo.

vuµµhimpi saheyyum±gata½, atha ce patthayas² pavassa deva''..

21.

``baddh±si bhis² susaªkhat±, (iti bhagav±)

tiººo p±ragato vineyya ogha½.

attho bhisiy± na vijjati, atha ce patthayas² pavassa deva''..

22.

``gop² mama assav± alol±, (iti dhaniyo gopo)

d²gharatta½ {d²gharatta (ka0)} sa½v±siy± man±p±.

tass± na suº±mi kiñci p±pa½, atha ce patthayas² pavassa deva''..

23.

``citta½ mama assava½ vimutta½, (iti bhagav±)

d²gharatta½ paribh±vita½ sudanta½.

p±pa½ pana me na vijjati, atha ce patthayas² pavassa deva''..

24.

``attavetanabhatohamasmi , (iti dhaniyo gopo)

putt± ca me sam±niy± arog±.

tesa½ na suº±mi kiñci p±pa½, atha ce patthayas² pavassa deva''..

25.

``n±ha½ bhatakosmi kassaci, (iti bhagav±)

nibbiµµhena car±mi sabbaloke.

attho bhatiy± na vijjati, atha ce patthayas² pavassa deva''..

26.

``atthi vas± atthi dhenup±, (iti dhaniyo gopo)

godharaºiyo paveºiyopi atthi.

usabhopi gavampat²dha atthi, atha ce patthayas² pavassa deva''..

27.

``natthi vas± natthi dhenup±, (iti bhagav±)

godharaºiyo paveºiyopi natthi.

usabhopi gavampat²dha natthi, atha ce patthayas² pavassa deva''..

28.

``khil± nikh±t± asampavedh², (iti dhaniyo gopo)

d±m± muñjamay± nav± susaºµh±n±.

na hi sakkhinti dhenup±pi chettu½ {chetu½ (ka0)}, atha ce patthayas² pavassa deva''..

29.

``usabhoriva chetva {chetv± (sy±0 ka0)} bandhan±ni, (iti bhagav±)

n±go p³tilata½va d±layitv± {p³tilata½ pad±layitv± (sy±0 ka0)}.

n±ha½ punupessa½ {puna upessa½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0), punupeyya (ka0)} gabbhaseyya½, atha ce patthayas² pavassa deva''..

30.

``ninnañca thalañca p³rayanto, mah±megho pavassi t±vadeva.

sutv± devassa vassato, imamattha½ dhaniyo abh±satha..

31.

``l±bh± vata no anappak±, ye maya½ bhagavanta½ addas±ma.

saraºa½ ta½ upema cakkhuma, satth± no hohi tuva½ mah±muni..

32.

``gop² ca ahañca assav±, brahmacariya½ {brahmacariya (ka0)} sugate car±mase.

j±timaraºassa p±rag³ {p±rag± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}, dukkhassantakar± bhav±mase''..

33.

``nandati puttehi puttim±, (iti m±ro p±pim±)

gom± {gomiko (s²0 p²0), gopiko (sy±0 ka½0), gopiyo (ka0)} gohi tatheva nandati.

upadh² hi narassa nandan±, na hi so nandati yo nir³padhi''..

34.

``socati puttehi puttim±, (iti bhagav±)

gopiyo gohi tatheva socati.

upadh² hi narassa socan±, na hi so socati yo nir³padh²''ti..

dhaniyasutta½ dutiya½ niµµhita½.

3. khaggavis±ºasutta½

35.

sabbesu bh³tesu nidh±ya daº¹a½, aviheµhaya½ aññatarampi tesa½.

na puttamiccheyya kuto sah±ya½, eko care khaggavis±ºakappo..

36.

sa½saggaj±tassa bhavanti sneh±, snehanvaya½ dukkhamida½ pahoti.

±d²nava½ snehaja½ pekkham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

37.

mitte suhajje anukampam±no, h±peti attha½ paµibaddhacitto.

eta½ bhaya½ santhave {sandhave (ka0)} pekkham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

38.

va½so vis±lova yath± visatto, puttesu d±resu ca y± apekkh±.

va½sakka¼²rova {va½saka¼²rova (s²0), va½s±ka¼²rova (sy±0 ka½0 p²0), va½seka¼²rova (niddesa)} sajjam±no, eko care khaggavis±ºakappo..

39.

migo araññamhi yath± abaddho {abandho (sy±0 ka½0)}, yenicchaka½ gacchati gocar±ya.

viññ³ naro serita½ pekkham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

40.

±mantan± hoti sah±yamajjhe, v±se µh±ne gamane c±rik±ya.

anabhijjhita½ serita½ pekkham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

41.

khi¹¹± rat² hoti sah±yamajjhe, puttesu ca vipula½ hoti pema½.

piyavippayoga½ vijiguccham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

42.

c±tuddiso appaµigho ca hoti, santussam±no itar²tarena.

parissay±na½ sahit± achambh², eko care khaggavis±ºakappo..

43.

dussaªgah± pabbajit±pi eke, atho gahaµµh± gharam±vasant±.

appossukko paraputtesu hutv±, eko care khaggavis±ºakappo..

44.

oropayitv± gihibyañjan±ni {gihivyañjan±ni (sy±0 ka½0 p²0)}, sañchinnapatto {sa½s²napatto (s²0)} yath± kovi¼±ro.

chetv±na v²ro gihibandhan±ni, eko care khaggavis±ºakappo..

45.

sace labhetha nipaka½ sah±ya½, saddhi½ cara½ s±dhuvih±ridh²ra½.

abhibhuyya sabb±ni parissay±ni, careyya tenattamano sat²m±..

46.

no ce labhetha nipaka½ sah±ya½, saddhi½ cara½ s±dhuvih±ridh²ra½.

r±j±va raµµha½ vijita½ pah±ya, eko care m±taªgaraññeva n±go..

47.

addh± pasa½s±ma sah±yasampada½, seµµh± sam± sevitabb± sah±y±.

ete aladdh± anavajjabhoj², eko care khaggavis±ºakappo..

48.

disv± suvaººassa pabhassar±ni, kamm±raputtena suniµµhit±ni.

saªghaµµam±n±ni duve bhujasmi½, eko care khaggavis±ºakappo..

49.

eva½ dutiyena {dutiyena (sabbattha)} sah± mamassa, v±c±bhil±po abhisajjan± v±.

eta½ bhaya½ ±yati½ pekkham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

50.

k±m± hi citr± madhur± manoram±, vir³par³pena mathenti citta½.

±d²nava½ k±maguºesu disv±, eko care khaggavis±ºakappo..

51.

²t² ca gaº¹o ca upaddavo ca, rogo ca sallañca bhayañca meta½.

eta½ bhaya½ k±maguºesu disv±, eko care khaggavis±ºakappo..

52.

s²tañca uºhañca khuda½ pip±sa½, v±t±tape ¹a½sasar²sape {¹a½sasiri½sape (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} ca.

sabb±nipet±ni abhisambhavitv±, eko care khaggavis±ºakappo..

53.

n±gova y³th±ni vivajjayitv±, sañj±takhandho padum² u¼±ro.

yath±bhiranta½ vihara½ {vihare (s²0 p²0 niddesa)} araññe, eko care khaggavis±ºakappo..

54.

aµµh±nata½ saªgaºik±ratassa, ya½ phassaye {phussaye (sy±0)} s±mayika½ vimutti½.

±diccabandhussa vaco nisamma, eko care khaggavis±ºakappo..

55.

diµµh²vis³k±ni up±tivatto, patto niy±ma½ paµiladdhamaggo.

uppannañ±ºomhi anaññaneyyo, eko care khaggavis±ºakappo..

56.

nillolupo nikkuho nippip±so, nimmakkho niddhantakas±vamoho.

nir±sayo {nir±s±so (ka0)} sabbaloke bhavitv±, eko care khaggavis±ºakappo..

57.

p±pa½ sah±ya½ parivajjayetha, anatthadassi½ visame niviµµha½.

saya½ na seve pasuta½ pamatta½, eko care khaggavis±ºakappo..

58.

bahussuta½ dhammadhara½ bhajetha, mitta½ u¼±ra½ paµibh±navanta½.

aññ±ya atth±ni vineyya kaªkha½, eko care khaggavis±ºakappo..

59.

khi¹¹a½ rati½ k±masukhañca loke, analaªkaritv± anapekkham±no.

vibh³sanaµµh±n± virato saccav±d², eko care khaggavis±ºakappo..

60.

puttañca d±ra½ pitarañca m±tara½, dhan±ni dhaññ±ni ca bandhav±ni {bandhav±ni ca (p²0)}.

hitv±na k±m±ni yathodhik±ni, eko care khaggavis±ºakappo..

61.

saªgo eso parittamettha sokhya½, appass±do dukkhamettha bhiyyo.

ga¼o eso iti ñatv± mut²m± {mat²m± (sy±0 ka0)}, eko care khaggavis±ºakappo..

62.

sand±layitv±na {pad±layitv±na (ka0)} sa½yojan±ni, j±la½va bhetv± salilambuc±r².

agg²va da¹¹ha½ anivattam±no, eko care khaggavis±ºakappo..

63.

okkhittacakkh³ na ca p±dalolo, guttindriyo rakkhitam±nas±no.

anavassuto apari¹ayham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

64.

oh±rayitv± gihibyañjan±ni, sañchannapatto {sañchinnapatto (sy±0 p²0), pacchinnapatto (ka0)} yath± p±richatto.

k±s±yavattho abhinikkhamitv±, eko care khaggavis±ºakappo..

65.

rasesu gedha½ akara½ alolo, anaññapos² sapad±nac±r².

kule kule appaµibaddhacitto {appaµibandhacitto (ka0)}, eko care khaggavis±ºakappo..

66.

pah±ya pañc±varaº±ni cetaso, upakkilese byapanujja sabbe.

anissito chetva {chetv± (sy±0 p²0 ka0)} sinehadosa½ {snehadosa½ (ka0)}, eko care khaggavis±ºakappo..

67.

vipiµµhikatv±na sukha½ dukhañca, pubbeva ca somanassadomanassa½.

laddh±nupekkha½ samatha½ visuddha½, eko care khaggavis±ºakappo..

68.

±raddhav²riyo paramatthapattiy±, al²nacitto akus²tavutti.

da¼hanikkamo th±mabal³papanno, eko care khaggavis±ºakappo..

69.

paµisall±na½ jh±namariñcam±no, dhammesu nicca½ anudhammac±r².

±d²nava½ sammasit± bhavesu, eko care khaggavis±ºakappo..

70.

taºhakkhaya½ patthayamappamatto, ane¼am³go {anelam³go (sy±0 p²0 ka0)} sutav± sat²m±.

saªkh±tadhammo niyato padh±nav±, eko care khaggavis±ºakappo..

71.

s²hova saddesu asantasanto, v±tova j±lamhi asajjam±no.

paduma½va toyena alippam±no {alimpam±no (s²0 sy±0 ka0)}, eko care khaggavis±ºakappo..

72.

s²ho yath± d±µhabal² pasayha, r±j± mig±na½ abhibhuyya c±r².

sevetha pant±ni sen±san±ni, eko care khaggavis±ºakappo..

73.

metta½ upekkha½ karuºa½ vimutti½, ±sevam±no muditañca k±le.

sabbena lokena avirujjham±no, eko care khaggavis±ºakappo..

74.

r±gañca dosañca pah±ya moha½, sand±layitv±na sa½yojan±ni.

asantasa½ j²vitasaªkhayamhi, eko care khaggavis±ºakappo..

75.

bhajanti sevanti ca k±raºatth±, nikk±raº± dullabh± ajja mitt±.

attaµµhapaññ± asuc² manuss±, eko care khaggavis±ºakappo..

khaggavis±ºasutta½ tatiya½ niµµhita½.

4. kasibh±radv±jasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± magadhesu viharati dakkhiº±girismi½ {dakkhiºagirismi½ (ka0)} ekan±¼±ya½ br±hmaºag±me. tena kho pana samayena kasibh±radv±jassa br±hmaºassa pañcamatt±ni naªgalasat±ni payutt±ni honti vappak±le. atha kho bhagav± pubbaºhasamaya½ niv±setv± pattac²varam±d±ya yena kasibh±radv±jassa br±hmaºassa kammanto tenupasaªkami. tena kho pana samayena kasibh±radv±jassa br±hmaºassa parivesan± vattati. atha kho bhagav± yena parivesan± tenupasaªkami; upasaªkamitv± ekamanta½ aµµh±si.

addas± kho kasibh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ piº¹±ya µhita½. disv±na bhagavanta½ etadavoca -- ``aha½ kho, samaºa, kas±mi ca vap±mi ca; kasitv± ca vapitv± ca bhuñj±mi. tvampi, samaºa, kasassu ca vapassu ca; kasitv± ca vapitv± ca bhuñjass³''ti.

``ahampi kho, br±hmaºa, kas±mi ca vap±mi ca; kasitv± ca vapitv± ca bhuñj±m²''ti. ``na kho pana maya½ {na kho pana samaºa (sy±0)} pass±ma bhoto gotamassa yuga½ v± naªgala½ v± ph±la½ v± p±cana½ v± balibadde {balivadde (s²0 p²0), bal²badde (?)} v±. atha ca pana bhava½ gotamo evam±ha -- `ahampi kho, br±hmaºa, kas±mi ca vap±mi ca; kasitv± ca vapitv± ca bhuñj±m²'''ti.

atha kho kasibh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

76.

``kassako paµij±n±si, na ca pass±ma te kasi½.

kasi½ no pucchito br³hi, yath± j±nemu te kasi½''..

77.

``saddh± b²ja½ tapo vuµµhi, paññ± me yuganaªgala½.

hir² ²s± mano yotta½, sati me ph±lap±cana½..

78.

``k±yagutto vac²gutto, ±h±re udare yato.

sacca½ karomi nidd±na½, soracca½ me pamocana½..

79.

``v²riya½ me dhuradhorayha½, yogakkhem±dhiv±hana½.

gacchati anivattanta½, yattha gantv± na socati..

80.

``evames± kas² kaµµh±, s± hoti amatapphal±.

eta½ kasi½ kasitv±na, sabbadukkh± pamuccat²''ti..

atha kho kasibh±radv±jo br±hmaºo mahatiy± ka½sap±tiy± p±yasa½ {p±y±sa½ (sabbattha)} va¹¹hetv± bhagavato upan±mesi -- ``bhuñjatu bhava½ gotamo p±yasa½. kassako bhava½; ya½ hi bhava½ gotamo amatapphala½ {amatapphalampi (sa½0 ni0 1.197)} kasi½ kasat²''ti.

81.

``g±th±bhig²ta½ me abhojaneyya½, sampassata½ br±hmaºa nesa dhammo.

g±th±bhig²ta½ panudanti buddh±, dhamme sat² br±hmaºa vuttires±..

82.

``aññena ca kevalina½ mahesi½, kh²º±sava½ kukkuccav³pasanta½.

annena p±nena upaµµhahassu, khetta½ hi ta½ puññapekkhassa hot²''ti..

``atha kassa c±ha½, bho gotama, ima½ p±yasa½ damm²''ti? ``na khv±ha½ ta½, br±hmaºa, pass±mi sadevake loke sam±rake sabrahmake sassamaºabr±hmaºiy± paj±ya sadevamanuss±ya, yassa so p±yaso bhutto samm± pariº±ma½ gaccheyya, aññatra tath±gatassa v± tath±gatas±vakassa v±. tena hi tva½, br±hmaºa, ta½ p±yasa½ appaharite v± cha¹¹ehi app±ºake v± udake opil±peh²''ti.

atha kho kasibh±radv±jo br±hmaºo ta½ p±yasa½ app±ºake udake opil±pesi. atha kho so p±yaso udake pakkhitto cicciµ±yati ciµiciµ±yati sandh³p±yati sampadh³p±yati {sandh³m±yati sampadh³m±yati (sy±0)}. seyyath±pi n±ma ph±lo divasa½ santatto {divasasantatto (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} udake pakkhitto cicciµ±yati ciµiciµ±yati sandh³p±yati sampadh³p±yati; evameva so p±yaso udake pakkhitto cicciµ±yati ciµiciµ±yati sandh³p±yati sampadh³p±yati.

atha kho kasibh±radv±jo br±hmaºo sa½viggo lomahaµµhaj±to yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavato p±desu siras± nipatitv± bhagavanta½ etadavoca -- ``abhikkanta½, bho gotama, abhikkanta½ , bho gotama! seyyath±pi, bho gotama, nikkujjita½ v± ukkujjeyya, paµicchanna½ v± vivareyya, m³¼hassa v± magga½ ±cikkheyya, andhak±re v± telapajjota½ dh±reyya, cakkhumanto r³p±ni dakkhant²ti {dakkhint²ti (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}; evameva½ bhot± gotamena anekapariy±yena dhammo pak±sito. es±ha½ bhavanta½ gotama½ saraºa½ gacch±mi dhammañca bhikkhusaªghañca, labheyy±ha½ bhoto gotamassa santike pabbajja½, labheyya½ upasampada''nti.

alattha kho kasibh±radv±jo br±hmaºo bhagavato santike pabbajja½, alattha upasampada½. acir³pasampanno kho pan±yasm± bh±radv±jo eko v³pakaµµho appamatto ±t±p² pahitatto viharanto nacirasseva -- yassatth±ya kulaputt± sammadeva ag±rasm± anag±riya½ pabbajanti, tadanuttara½ -- brahmacariyapariyos±na½ diµµheva dhamme saya½ abhiññ± sacchikatv± upasampajja vih±si. ``kh²º± j±ti, vusita½ brahmacariya½, kata½ karaº²ya½, n±para½ itthatt±y±''ti abbhaññ±si. aññataro ca {aññataro ca kho (s²0 p²0), aññataro kho (sy±0 ka½0 ka0)} pan±yasm± bh±radv±jo arahata½ ahos²ti.

kasibh±radv±jasutta½ catuttha½ niµµhita½.

5. cundasutta½

83.

``pucch±mi muni½ pah³tapañña½, (iti cundo kamm±raputto)

buddha½ dhammass±mi½ v²tataºha½.

dvipaduttama½ {dipaduttama½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} s±rath²na½ pavara½, kati loke samaº± tadiªgha br³hi''..

84.

``caturo samaº± na pañcamatthi, (cund±ti bhagav±)

te te ±vikaromi sakkhipuµµho.

maggajino maggadesako ca, magge j²vati yo ca maggad³s²''..

85.

``ka½ maggajina½ vadanti buddh±, (iti cundo kamm±raputto)

maggakkh±y² katha½ atulyo hoti.

magge j²vati me br³hi puµµho, atha me ±vikarohi maggad³si½'' {maggad³s² (ka0)}..

86.

``yo tiººakatha½katho visallo, nibb±n±bhirato an±nugiddho.

lokassa sadevakassa net±, t±di½ maggajina½ vadanti buddh±..

87.

``parama½ paramanti yodha ñatv±, akkh±ti vibhajate idheva dhamma½.

ta½ kaªkhachida½ muni½ aneja½, dutiya½ bhikkhunam±hu maggadesi½..

88.

``yo dhammapade sudesite, magge j²vati saññato sat²m±.

anavajjapad±ni sevam±no, tatiya½ bhikkhunam±hu maggaj²vi½..

89.

``chadana½ katv±na subbat±na½, pakkhand² kulad³sako pagabbho.

m±y±v² asaññato pal±po, patir³pena cara½ sa maggad³s²..

90.

``ete ca paµivijjhi yo gahaµµho, sutav± ariyas±vako sapañño.

sabbe net±dis±ti {sabbe ne t±dis±ti (s²0 sy±0 p²0)} ñatv±, iti disv± na h±peti tassa saddh±.

katha½ hi duµµhena asampaduµµha½, suddha½ asuddhena sama½ kareyy±''ti..

cundasutta½ pañcama½ niµµhita½.

6. par±bhavasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho aññatar± devat± abhikkant±ya rattiy± abhikkantavaºº± kevalakappa½ jetavana½ obh±setv± yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ aµµh±si. ekamanta½ µhit± kho s± devat± bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

91.

``par±bhavanta½ purisa½, maya½ pucch±ma gotama {gotama½ (s²0 sy±0)}.

bhagavanta½ {bhavanta½ (sy±0 ka0)} puµµhum±gamma, ki½ par±bhavato mukha½''..

92.

``suvij±no bhava½ hoti, suvij±no {duvij±no (sy±0 ka0)} par±bhavo.

dhammak±mo bhava½ hoti, dhammadess² par±bhavo''..

93.

``iti heta½ vij±n±ma, paµhamo so par±bhavo.

dutiya½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

94.

``asantassa piy± honti, sante na kurute piya½.

asata½ dhamma½ roceti, ta½ par±bhavato mukha½''..

95.

``iti heta½ vij±n±ma, dutiyo so par±bhavo.

tatiya½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

96.

``nidd±s²l² sabh±s²l², anuµµh±t± ca yo naro.

alaso kodhapaññ±ºo, ta½ par±bhavato mukha½''..

97.

``iti heta½ vij±n±ma, tatiyo so par±bhavo.

catuttha½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

98.

``yo m±tara½ {yo m±tara½ v± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} pitara½ v±, jiººaka½ gatayobbana½.

pahu santo na bharati, ta½ par±bhavato mukha½''..

99.

``iti heta½ vij±n±ma, catuttho so par±bhavo.

pañcama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

100.

``yo br±hmaºa½ {yo br±hmaºa½ v± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} samaºa½ v±, añña½ v±pi vanibbaka½.

mus±v±dena vañceti, ta½ par±bhavato mukha½''..

101.

``iti heta½ vij±n±ma, pañcamo so par±bhavo.

chaµµhama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

102.

``pah³tavitto puriso, sahirañño sabhojano.

eko bhuñjati s±d³ni, ta½ par±bhavato mukha½''..

103.

``iti heta½ vij±n±ma, chaµµhamo so par±bhavo.

sattama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

104.

``j±titthaddho dhanatthaddho, gottatthaddho ca yo naro.

saññ±ti½ atimaññeti, ta½ par±bhavato mukha½''..

105.

``iti heta½ vij±n±ma, sattamo so par±bhavo.

aµµhama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

106.

``itthidhutto sur±dhutto, akkhadhutto ca yo naro.

laddha½ laddha½ vin±seti, ta½ par±bhavato mukha½''..

107.

``iti heta½ vij±n±ma, aµµhamo so par±bhavo.

navama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

108.

``sehi d±rehi asantuµµho {d±rehyasantuµµho (ka0)}, vesiy±su padussati {padissati (s²0)}.

dussati {dissati (s²0 p²0)} parad±resu, ta½ par±bhavato mukha½''..

109.

``iti heta½ vij±n±ma, navamo so par±bhavo.

dasama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

110.

``at²tayobbano poso, ±neti timbarutthani½.

tass± iss± na supati, ta½ par±bhavato mukha½''..

111.

``iti heta½ vij±n±ma, dasamo so par±bhavo.

ek±dasama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

112.

``itthi½ soº¹i½ vikiraºi½, purisa½ v±pi t±disa½.

issariyasmi½ µhapeti {µh±peti (s²0 p²0), thapeti (ka0)}, ta½ par±bhavato mukha½''..

113.

``iti heta½ vij±n±ma, ek±dasamo so par±bhavo.

dv±dasama½ bhagav± br³hi, ki½ par±bhavato mukha½''..

114.

``appabhogo mah±taºho, khattiye j±yate kule.

so ca rajja½ patthayati, ta½ par±bhavato mukha½''..

115.

``ete par±bhave loke, paº¹ito samavekkhiya.

ariyo dassanasampanno, sa loka½ bhajate siva''nti..

par±bhavasutta½ chaµµha½ niµµhita½.

7. vasalasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho bhagav± pubbaºhasamaya½ niv±setv± pattac²varam±d±ya s±vatthi½ piº¹±ya p±visi. tena kho pana samayena aggikabh±radv±jassa br±hmaºassa nivesane aggi pajjalito hoti ±huti paggahit±. atha kho bhagav± s±vatthiya½ sapad±na½ piº¹±ya caram±no yena aggikabh±radv±jassa br±hmaºassa nivesana½ tenupasaªkami.

addas± kho aggikabh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ d³ratova ±gacchanta½. disv±na bhagavanta½ etadavoca -- ``tatreva {atreva (sy±0 ka0)}, muº¹aka; tatreva, samaºaka; tatreva, vasalaka tiµµh±h²''ti.

eva½ vutte, bhagav± aggikabh±radv±ja½ br±hmaºa½ etadavoca -- ``j±n±si pana tva½, br±hmaºa, vasala½ v± vasalakaraºe v± dhamme''ti? ``na khv±ha½, bho gotama, j±n±mi vasala½ v± vasalakaraºe v± dhamme; s±dhu me bhava½ gotamo tath± dhamma½ desetu, yath±ha½ j±neyya½ vasala½ v± vasalakaraºe v± dhamme''ti. ``tena hi, br±hmaºa, suº±hi, s±dhuka½ manasi karohi; bh±siss±m²''ti. ``eva½, bho''ti kho aggikabh±radv±jo br±hmaºo bhagavato paccassosi. bhagav± etadavoca --

116.

``kodhano upan±h² ca, p±pamakkh² ca yo naro.

vipannadiµµhi m±y±v², ta½ jaññ± vasalo iti..

117.

``ekaja½ v± dvija½ {dija½ (p²0)} v±pi, yodha p±ºa½ vihi½sati.

yassa p±ºe day± natthi, ta½ jaññ± vasalo iti..

118.

``yo hanti parirundhati {uparundheti (sy±0), uparundhati (ka0)}, g±m±ni nigam±ni ca.

nigg±hako {niggh±tako (?)} samaññ±to, ta½ jaññ± vasalo iti..

119.

``g±me v± yadi v± raññe, ya½ paresa½ mam±yita½.

theyy± adinnam±deti {adinna½ ±diyati (s²0 p²0)}, ta½ jaññ± vasalo iti..

120.

``yo have iºam±d±ya, cujjam±no {bhuñjam±no (?)} pal±yati.

na hi te iºamatth²ti, ta½ jaññ± vasalo iti..

121.

``yo ve kiñcikkhakamyat±, panthasmi½ vajanta½ jana½.

hantv± kiñcikkham±deti, ta½ jaññ± vasalo iti..

122.

``attahetu parahetu, dhanahetu ca {dhanahetu va (ka0)} yo naro.

sakkhipuµµho mus± br³ti, ta½ jaññ± vasalo iti..

123.

``yo ñ±t²na½ sakh²na½ v±, d±resu paµidissati.

s±has± {sahas± (s²0 sy±0)} sampiyena v±, ta½ jaññ± vasalo iti..

124.

``yo m±tara½ pitara½ v±, jiººaka½ gatayobbana½.

pahu santo na bharati, ta½ jaññ± vasalo iti..

125.

``yo m±tara½ pitara½ v±, bh±tara½ bhagini½ sasu½.

hanti roseti v±c±ya, ta½ jaññ± vasalo iti..

126.

``yo attha½ pucchito santo, anatthamanus±sati.

paµicchannena manteti, ta½ jaññ± vasalo iti..

127.

``yo katv± p±paka½ kamma½, m± ma½ jaññ±ti icchati {vibha0 894 passitabba½}.

yo paµicchannakammanto, ta½ jaññ± vasalo iti..

128.

``yo ve parakula½ gantv±, bhutv±na {sutv± ca (sy±0 ka0)} sucibhojana½.

±gata½ nappaµip³jeti, ta½ jaññ± vasalo iti..

129.

``yo br±hmaºa½ samaºa½ v±, añña½ v±pi vanibbaka½.

mus±v±dena vañceti, ta½ jaññ± vasalo iti..

130.

``yo br±hmaºa½ samaºa½ v±, bhattak±le upaµµhite.

roseti v±c± na ca deti, ta½ jaññ± vasalo iti..

131.

``asata½ yodha pabr³ti, mohena paliguºµhito.

kiñcikkha½ nijig²s±no {nijigi½s±no (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}, ta½ jaññ± vasalo iti..

132.

``yo catt±na½ samukka½se, pare ca mavaj±n±ti {mavaj±nati (s²0 sy±0 p²0)}.

nih²no sena m±nena, ta½ jaññ± vasalo iti..

133.

``rosako kadariyo ca, p±piccho macchar² saµho.

ahiriko anottapp², ta½ jaññ± vasalo iti..

134.

``yo buddha½ paribh±sati, atha v± tassa s±vaka½.

paribb±ja½ {paribbaja½ (ka0), paribb±jaka½ (sy±0 ka½0)} gahaµµha½ v±, ta½ jaññ± vasalo iti..

135.

``yo ve anaraha½ {anarah± (s²0 p²0)} santo, araha½ paµij±n±ti {paµij±nati (s²0 sy±0 p²0)}.

coro sabrahmake loke, eso kho vasal±dhamo..

136.

``ete kho vasal± vutt±, may± yete pak±sit±.

na jacc± vasalo hoti, na jacc± hoti br±hmaºo.

kammun± {kamman± (s²0 p²0)} vasalo hoti, kammun± hoti br±hmaºo..

137.

``tadamin±pi j±n±tha, yath±meda½ {yath±peda½ (ka0)} nidassana½.

caº¹±laputto sop±ko {sap±ko (?)}, m±taªgo iti vissuto..

138.

``so yasa½ parama½ patto {so yasapparamappatto (sy±0 ka0)}, m±taªgo ya½ sudullabha½.

±gacchu½ tassupaµµh±na½, khattiy± br±hmaº± bah³..

139.

``devay±na½ abhiruyha, viraja½ so mah±patha½.

k±mar±ga½ vir±jetv±, brahmalok³pago ahu.

na na½ j±ti niv±resi, brahmalok³papattiy±..

140.

``ajjh±yakakule j±t±, br±hmaº± mantabandhav±.

te ca p±pesu kammesu, abhiºhamupadissare..

141.

``diµµheva dhamme g±rayh±, sampar±ye ca duggati.

na ne j±ti niv±reti, duggaty± {duggacc± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} garah±ya v±..

142.

``na jacc± vasalo hoti, na jacc± hoti br±hmaºo.

kammun± vasalo hoti, kammun± hoti br±hmaºo''ti..

eva½ vutte, aggikabh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ etadavoca -- ``abhikkanta½, bho gotama...pe0... up±saka½ ma½ bhava½ gotamo dh±retu ajjatagge p±ºupeta½ saraºa½ gata''nti.

vasalasutta½ sattama½ niµµhita½.

8. mettasutta½

143.

karaº²yamatthakusalena, yanta santa½ pada½ abhisamecca.

sakko uj³ ca suhuj³ {s³j³ (s²0)} ca, s³vaco cassa mudu anatim±n²..

144.

santussako ca subharo ca, appakicco ca sallahukavutti.

santindriyo ca nipako ca, appagabbho kulesvananugiddho..

145.

na ca khuddam±care kiñci, yena viññ³ pare upavadeyyu½.

sukhino va khemino hontu, sabbasatt± {sabbe satt± (s²0 sy±0)} bhavantu sukhitatt±..

146.

ye keci p±ºabh³tatthi, tas± v± th±var± vanavases±.

d²gh± v± ye va mahant± {mahanta (?)}, majjhim± rassak± aºukath³l±..

147.

diµµh± v± ye va adiµµh± {adiµµha (?)}, ye va {ye ca (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} d³re vasanti avid³re.

bh³t± va sambhaves² va {bh³t± v± sambhaves² v± (sy±0 ka½0 p²0 ka0)}, sabbasatt± bhavantu sukhitatt±..

148.

na paro para½ nikubbetha, n±timaññetha katthaci na kañci {na½ kañci (s²0 p²0), na½ kiñci (sy±0), na kiñci (ka0)}.

by±rosan± paµighasaññ±, n±ññamaññassa dukkhamiccheyya..

149.

m±t± yath± niya½ puttam±yus± ekaputtamanurakkhe.

evampi sabbabh³tesu, m±nasa½ bh±vaye aparim±ºa½..

150.

mettañca sabbalokasmi, m±nasa½ bh±vaye aparim±ºa½.

uddha½ adho ca tiriyañca, asamb±dha½ averamasapatta½..

151.

tiµµha½ cara½ nisinno va {v± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}, say±no y±vat±ssa vitamiddho {vigatamiddo (bah³su)}.

eta½ sati½ adhiµµheyya, brahmameta½ vih±ramidham±hu..

152.

diµµhiñca anupaggamma, s²lav± dassanena sampanno.

k±mesu vinaya {vineyya (s²0 sy±0 p²0)} gedha½, na hi j±tuggabbhaseyya punaret²ti..

mettasutta½ aµµhama½ niµµhita½.

9. hemavatasutta½

153.

``ajja pannaraso uposatho, (iti s±t±giro yakkho)

dibb± {diby± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} ratti upaµµhit±.

anoman±ma½ satth±ra½, handa pass±ma gotama½''..

154.

``kacci mano supaºihito, (iti hemavato yakkho)

sabbabh³tesu t±dino.

kacci iµµhe aniµµhe ca, saªkappassa vas²kat±''..

155.

``mano cassa supaºihito, (iti s±t±giro yakkho)

sabbabh³tesu t±dino.

atho iµµhe aniµµhe ca, saªkappassa vas²kat±''..

156.

``kacci adinna½ n±diyati, (iti hemavato yakkho)

kacci p±ºesu saññato.

kacci ±r± pam±damh±, kacci jh±na½ na riñcati''..

157.

``na so adinna½ ±diyati, (iti s±t±giro yakkho)

atho p±ºesu saññato.

atho ±r± pam±damh±, buddho jh±na½ na riñcati''..

158.

``kacci mus± na bhaºati, (iti hemavato yakkho)

kacci na kh²ºabyappatho.

kacci vebh³tiya½ n±ha, kacci sampha½ na bh±sati''..

159.

``mus± ca so na bhaºati, (iti s±t±giro yakkho)

atho na kh²ºabyappatho.

atho vebh³tiya½ n±ha, mant± attha½ ca {attha½ so (s²0 p²0 ka0)} bh±sati''..

160.

``kacci na rajjati k±mesu, (iti hemavato yakkho)

kacci citta½ an±vila½.

kacci moha½ atikkanto, kacci dhammesu cakkhum±''..

161.

``na so rajjati k±mesu, (iti s±t±giro yakkho)

atho citta½ an±vila½.

sabbamoha½ atikkanto, buddho dhammesu cakkhum±''..

162.

``kacci vijj±ya sampanno, (iti hemavato yakkho )

kacci sa½suddhac±raºo.

kaccissa ±sav± kh²º±, kacci natthi punabbhavo''..

163.

``vijj±ya ceva sampanno, (iti s±t±giro yakkho)

atho sa½suddhac±raºo.

sabbassa ±sav± kh²º±, natthi tassa punabbhavo''..

164.

``sampanna½ munino citta½, kammun± byappathena ca.

vijj±caraºasampanna½, dhammato na½ pasa½sati''..

165.

``sampanna½ munino citta½, kammun± byappathena ca.

vijj±caraºasampanna½, dhammato anumodasi''..

166.

``sampanna½ munino citta½, kammun± byappathena ca.

vijj±caraºasampanna½, handa pass±ma gotama½..

167.

``eºijaªgha½ kisa½ v²ra½ {dh²ra½ (sy±0)}, app±h±ra½ alolupa½.

muni½ vanasmi½ jh±yanta½, ehi pass±ma gotama½..

168.

``s²ha½vekacara½ n±ga½, k±mesu anapekkhina½.

upasaªkamma pucch±ma, maccup±sappamocana½..

169.

``akkh±t±ra½ pavatt±ra½, sabbadhamm±na p±ragu½.

buddha½ verabhay±t²ta½, maya½ pucch±ma gotama½''..

170.

``kismi½ loko samuppanno, (iti hemavato yakkho)

kismi½ kubbati santhava½ {sandhava½ (ka0)}.

kissa loko up±d±ya, kismi½ loko vihaññati''..

171.

``chasu {chassu (s²0 p²0)} loko samuppanno, (hemavat±ti bhagav±)

chasu kubbati santhava½.

channameva up±d±ya, chasu loko vihaññati''..

172.

``katama½ ta½ up±d±na½, yattha loko vihaññati.

niyy±na½ pucchito br³hi, katha½ dukkh± pamuccati'' {pamuñcati (sy±0)}..

173.

``pañca k±maguº± loke, manochaµµh± pavedit±.

ettha chanda½ vir±jetv±, eva½ dukkh± pamuccati..

174.

``eta½ lokassa niyy±na½, akkh±ta½ vo yath±tatha½.

eta½ vo ahamakkh±mi, eva½ dukkh± pamuccati''..

175.

``ko s³dha tarati ogha½, kodha tarati aººava½.

appatiµµhe an±lambe, ko gambh²re na s²dati''..

176.

``sabbad± s²lasampanno, paññav± susam±hito.

ajjhattacint² {ajjhattasaññ² (sy±0 ka½0 ka0)} satim±, ogha½ tarati duttara½..

177.

``virato k±masaññ±ya, sabbasa½yojan±tigo.

nand²bhavaparikkh²ºo, so gambh²re na s²dati''..

178.

``gabbh²rapañña½ nipuºatthadassi½, akiñcana½ k±mabhave asatta½.

ta½ passatha sabbadhi vippamutta½, dibbe pathe kamam±na½ mahesi½..

179.

``anoman±ma½ nipuºatthadassi½, paññ±dada½ k±m±laye asatta½.

ta½ passatha sabbavidu½ sumedha½, ariye pathe kamam±na½ mahesi½..

180.

``sudiµµha½ vata no ajja, suppabh±ta½ suhuµµhita½.

ya½ addas±ma sambuddha½, oghatiººaman±sava½..

181.

``ime dasasat± yakkh±, iddhimanto yasassino.

sabbe ta½ saraºa½ yanti, tva½ no satth± anuttaro..

182.

``te maya½ vicariss±ma, g±m± g±ma½ nag± naga½.

namassam±n± sambuddha½, dhammassa ca sudhammata''nti..

hemavatasutta½ navama½ niµµhita½.

10. ±¼avakasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± ±¼aviya½ viharati ±¼avakassa yakkhassa bhavane. atha kho ±¼avako yakkho yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ etadavoca -- ``nikkhama, samaº±''ti. ``s±dh±vuso''ti bhagav± nikkhami. ``pavisa, samaº±''ti. ``s±dh±vuso''ti bhagav± p±visi.

dutiyampi kho...pe0... tatiyampi kho ±¼avako yakkho bhagavanta½ etadavoca -- ``nikkhama, samaº±''ti. ``s±dh±vuso''ti bhagav± nikkhami. ``pavisa, samaº±''ti. ``s±dh±vuso''ti bhagav± p±visi.

catutthampi kho ±¼avako yakkho bhagavanta½ etadavoca -- ``nikkhama, samaº±''ti. ``na khv±ha½ ta½ , ±vuso, nikkhamiss±mi. ya½ te karaº²ya½, ta½ karoh²''ti.

``pañha½ ta½, samaºa, pucchiss±mi. sace me na by±karissasi, citta½ v± te khipiss±mi, hadaya½ v± te ph±less±mi, p±desu v± gahetv± p±ragaªg±ya khipiss±m²''ti.

``na khv±ha½ ta½, ±vuso, pass±mi sadevake loke sam±rake sabrahmake sassamaºabr±hmaºiy± paj±ya sadevamanuss±ya yo me citta½ v± khipeyya hadaya½ v± ph±leyya p±desu v± gahetv± p±ragaªg±ya khipeyya. api ca tva½, ±vuso, puccha yad±kaªkhas²''ti. atha kho ±¼avako yakkho bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

183.

``ki½ s³dha vitta½ purisassa seµµha½, ki½ su suciººa½ sukham±vah±ti.

ki½ su {ki½ s³ (s²0)} have s±dutara½ ras±na½, katha½ j²vi½ j²vitam±hu seµµha½''..

184.

``saddh²dha vitta½ purisassa seµµha½, dhammo suciººo sukham±vah±ti.

sacca½ have s±dutara½ ras±na½, paññ±j²vi½ j²vitam±hu seµµha½''..

185.

``katha½ su tarati ogha½, katha½ su tarati aººava½.

katha½ su dukkhamacceti, katha½ su parisujjhati''..

186.

``saddh± tarati ogha½, appam±dena aººava½.

v²riyena {viriyena (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} dukkhamacceti, paññ±ya parisujjhati''..

187.

``katha½ su labhate pañña½, katha½ su vindate dhana½.

katha½ su kitti½ pappoti, katha½ mitt±ni ganthati.

asm± lok± para½ loka½, katha½ pecca na socati''..

188.

``saddah±no arahata½, dhamma½ nibb±napattiy±.

suss³sa½ {suss³s± (s²0 p²0)} labhate pañña½, appamatto vicakkhaºo..

189.

``patir³pak±r² dhurav±, uµµh±t± vindate dhana½.

saccena kitti½ pappoti, dada½ mitt±ni ganthati..

190.

``yassete caturo dhamm±, saddhassa gharamesino.

sacca½ dhammo {damo (?)} dhiti c±go, sa ve pecca na socati..

191.

``iªgha aññepi pucchassu, puth³ samaºabr±hmaºe.

yadi sacc± dam± c±g±, khanty± bhiyyodha vijjati''..

192.

``katha½ nu d±ni puccheyya½, puth³ samaºabr±hmaºe.

yoha½ {soha½ (s²0 p²0)} ajja paj±n±mi, yo attho sampar±yiko..

193.

``atth±ya vata me buddho, v±s±y±¼avim±gam±.

yoha½ {aµµhinh±r³hi sa½yutto (sy±0 ka0)} ajja paj±n±mi, yattha dinna½ mahapphala½..

194.

``so aha½ vicariss±mi, g±m± g±ma½ pur± pura½.

namassam±no sambuddha½, dhammassa ca sudhammata''nti..

±¼avakasutta½ dasama½ niµµhita½.

11. vijayasutta½

195.

cara½ v± yadi v± tiµµha½, nisinno uda v± saya½.

samiñjeti pas±reti, es± k±yassa iñjan±..

196.

aµµhinah±rusa½yutto, tacama½s±valepano.

chaviy± k±yo paµicchanno, yath±bh³ta½ na dissati..

197.

antap³ro udarap³ro, yakanape¼assa {yakape¼assa (s²0 sy±0)} vatthino.

hadayassa papph±sassa, vakkassa pihakassa ca..

198.

siªgh±ºik±ya khe¼assa, sedassa ca medassa ca.

lohitassa lasik±ya, pittassa ca vas±ya ca..

199.

athassa navahi sotehi, asuc² savati sabbad±.

akkhimh± akkhig³thako, kaººamh± kaººag³thako..

200.

siªgh±ºik± ca n±sato, mukhena vamatekad±.

pitta½ semhañca vamati, k±yamh± sedajallik±..

201.

athassa susira½ s²sa½, matthaluªgassa p³rita½.

subhato na½ maññati, b±lo avijj±ya purakkhato..

202.

yad± ca so mato seti, uddhum±to vin²lako.

apaviddho sus±nasmi½, anapekkh± honti ñ±tayo..

203.

kh±danti na½ suv±n± {sup±º± (p²0)} ca, siªg±l± {sig±l± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} vak± kim².

k±k± gijjh± ca kh±danti, ye caññe santi p±ºino..

204.

sutv±na buddhavacana½, bhikkhu paññ±ºav± idha.

so kho na½ parij±n±ti, yath±bh³tañhi passati..

205.

yath± ida½ tath± eta½, yath± eta½ tath± ida½.

ajjhattañca bahiddh± ca, k±ye chanda½ vir±jaye..

206.

chandar±gaviratto so, bhikkhu paññ±ºav± idha.

ajjhag± amata½ santi½, nibb±na½ padamaccuta½..

207.

dvip±dakoya½ {dip±dakoya½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} asuci, duggandho parih±rati {parih²rati (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}.

n±n±kuºapaparip³ro, vissavanto tato tato..

208.

et±disena k±yena, yo maññe uººametave {unnametave (?)}.

para½ v± avaj±neyya, kimaññatra adassan±ti..

vijayasutta½ ek±dasama½ niµµhita½.

12. munisutta½

209.

santhav±to {sandhavato (ka0)} bhaya½ j±ta½, niket± j±yate rajo.

aniketamasanthava½, eta½ ve munidassana½..

210.

yo j±tamucchijja na ropayeyya, j±yantamassa n±nuppavecche.

tam±hu eka½ munina½ caranta½, addakkhi so santipada½ mahesi..

211.

saªkh±ya vatth³ni pam±ya {pah±ya (ka0 s²0 ka0), sam±ya (ka0) pa + m² + tv± = pam±ya, yath± niss±y±tipada½} b²ja½, sinehamassa n±nuppavecche.

sa ve mun² j±tikhayantadass², takka½ pah±ya na upeti saªkha½..

212.

aññ±ya sabb±ni nivesan±ni, anik±maya½ aññatarampi tesa½.

sa ve mun² v²tagedho agiddho, n±y³hat² p±ragato hi hoti..

213.

sabb±bhibhu½ sabbavidu½ sumedha½, sabbesu dhammesu an³palitta½.

sabbañjaha½ taºhakkhaye vimutta½, ta½ v±pi dh²r± muni {muni½ (s²0 p²0)} vedayanti..

214.

paññ±bala½ s²lavat³papanna½, sam±hita½ jh±narata½ sat²ma½.

saªg± pamutta½ akhila½ an±sava½, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

215.

eka½ caranta½ munimappamatta½, nind±pasa½s±su avedham±na½.

s²ha½va saddesu asantasanta½, v±ta½va j±lamhi asajjam±na½.

padma½va {paduma½va (s²0 sy±0 p²0)} toyena alippam±na½ {alimpam±na½ (sy±0 ka0)}, net±ramaññesamanaññaneyya½.

ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

216.

yo ogahaºe thambhoriv±bhij±yati, yasmi½ pare v±c±pariyanta½ {v±ca½ pariyanta½ (ka0)} vadanti.

ta½ v²tar±ga½ susam±hitindriya½, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

217.

yo ve µhitatto tasara½va ujju, jigucchati kammehi p±pakehi.

v²ma½sam±no visama½ samañca, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

218.

yo saññatatto na karoti p±pa½, daharo majjhimo ca muni {daharo ca majjho ca mun² (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} yatatto.

arosaneyyo na so roseti kañci {na roseti (sy±0)}, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

219.

yadaggato majjhato sesato v±, piº¹a½ labhetha paradatt³paj²v².

n±la½ thutu½ nopi nipaccav±d², ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

220.

muni½ caranta½ virata½ methunasm±, yo yobbane nopanibajjhate kvaci.

madappam±d± virata½ vippamutta½, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

221.

aññ±ya loka½ paramatthadassi½, ogha½ samudda½ atitariya t±di½.

ta½ chinnagantha½ asita½ an±sava½, ta½ v±pi dh²r± muni vedayanti..

222.

asam± ubho d³ravih±ravuttino, gih² {gihi (ka0)} d±rapos² amamo ca subbato.

parap±ºarodh±ya gih² asaññato, nicca½ mun² rakkhati p±ºine {p±ºino (s²0)} yato..

223.

sikh² yath± n²lag²vo {n²lagivo (sy±0)} vihaªgamo, ha½sassa nopeti java½ kud±cana½.

eva½ gih² n±nukaroti bhikkhuno, munino vivittassa vanamhi jh±yatoti..

munisutta½ dv±dasama½ niµµhita½.uragavaggo paµhamo niµµhito.

tassudd±na½ --

urago dhaniyo ceva, vis±ºañca tath± kasi.

cundo par±bhavo ceva, vasalo mettabh±van±..

s±t±giro ±¼avako, vijayo ca tath± muni.

dv±daset±ni sutt±ni, uragavaggoti vuccat²ti..

2. c³¼avaggo

1. ratanasutta½

224.

y±n²dha bh³t±ni sam±gat±ni, bhumm±ni {bh³m±ni (ka0)} v± y±ni va antalikkhe.

sabbeva bh³t± suman± bhavantu, athopi sakkacca suºantu bh±sita½..

225.

tasm± hi bh³t± nis±metha sabbe, metta½ karotha m±nusiy± paj±ya.

div± ca ratto ca haranti ye bali½, tasm± hi ne rakkhatha appamatt±..

226.

ya½ kiñci vitta½ idha v± hura½ v±, saggesu v± ya½ ratana½ paº²ta½.

na no sama½ atthi tath±gatena, idampi buddhe ratana½ paº²ta½.

etena saccena suvatthi hotu..

227.

khaya½ vir±ga½ amata½ paº²ta½, yadajjhag± sakyamun² sam±hito.

na tena dhammena samatthi kiñci, idampi dhamme ratana½ paº²ta½.

etena saccena suvatthi hotu..

228.

ya½ buddhaseµµho parivaººay² suci½, sam±dhim±nantarikaññam±hu.

sam±dhin± tena samo na vijjati, idampi dhamme ratana½ paº²ta½.

etena saccena suvatthi hotu..

229.

ye puggal± aµµha sata½ pasatth±, catt±ri et±ni yug±ni honti.

te dakkhiºeyy± sugatassa s±vak±, etesu dinn±ni mahapphal±ni.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

230.

ye suppayutt± manas± da¼hena, nikk±mino gotamas±sanamhi.

te pattipatt± amata½ vigayha, laddh± mudh± nibbuti½ {nibbuti (ka0)} bhuñjam±n±.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

231.

yathindakh²lo pathavissito {padavissito (ka0 s²0), paµhavi½ sito (ka0 s²0 sy±0 ka½0 p²0)} siy±, catubbhi v±tehi asampakampiyo.

tath³pama½ sappurisa½ vad±mi, yo ariyasacc±ni avecca passati.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

232.

ye ariyasacc±ni vibh±vayanti, gambh²rapaññena sudesit±ni.

kiñc±pi te honti bhusa½ pamatt±, na te bhava½ aµµhamam±diyanti.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

233.

sah±vassa dassanasampad±ya {sah±vasaddassanasampad±ya (ka0)}, tayassu dhamm± jahit± bhavanti.

sakk±yadiµµhi vicikicchitañca, s²labbata½ v±pi yadatthi kiñci..

234.

cat³hap±yehi ca vippamutto, chacc±bhiµh±n±ni {cha c±bhiµh±n±ni (s²0 sy±0)} bhabba k±tu½ {abhabbo k±tu½ (s²0)}.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

235.

kiñc±pi so kamma {kamma½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} karoti p±paka½, k±yena v±c± uda cetas± v±.

abhabba {abhabbo (bah³su)} so tassa paµicchad±ya {paµicch±d±ya (s²0)}, abhabbat± diµµhapadassa vutt±.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

236.

vanappagumbe yatha {yath± (s²0 sy±0)} phussitagge, gimh±nam±se paµhamasmi½ {paµhamasmi (?)} gimhe.

tath³pama½ dhammavara½ adesayi {adesay² (s²0)}, nibb±nag±mi½ parama½ hit±ya.

idampi buddhe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

237.

varo varaññ³ varado var±haro, anuttaro dhammavara½ adesayi.

idampi buddhe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

238.

kh²ºa½ pur±ºa½ nava natthi sambhava½, virattacitt±yatike bhavasmi½.

te kh²ºab²j± avir³¼hichand±, nibbantntti dh²r± yath±ya½ {yathaya½ (ka0)} pad²po.

idampi saªghe ratana½ paº²ta½, etena saccena suvatthi hotu..

239.

y±n²dha bh³t±ni sam±gat±ni, bhumm±ni v± y±ni va antalikkhe.

tath±gata½ devamanussap³jita½, buddha½ namass±ma suvatthi hotu..

240.

y±n²dha bh³t±ni sam±gat±ni, bhumm±ni v± y±ni va antalikkhe.

tath±gata½ devamanussap³jita½, dhamma½ namass±ma suvatthi hotu..

241.

y±n²dha bh³t±ni sam±gat±ni, bhumm±ni v± y±ni va antalikkhe.

tath±gata½ devamanussap³jita½, saªgha½ namass±ma suvatthi hot³ti..

ratanasutta½ paµhama½ niµµhita½.

2. ±magandhasutta½

242.

``s±m±kaciªg³lakac²nak±ni ca, pattapphala½ m³laphala½ gavipphala½.

dhammena laddha½ satamasnam±n± {satamasam±n± (s²0 p²0), satamassam±n± (sy±0 ka½0)}, na k±mak±m± alika½ bhaºanti..

243.

``yadasnam±no sukata½ suniµµhita½, parehi dinna½ payata½ paº²ta½.

s±l²namanna½ paribhuñjam±no, so bhuñjas² kassapa ±magandha½..

244.

``na ±magandho mama kappat²ti, icceva tva½ bh±sasi brahmabandhu.

s±l²namanna½ paribhuñjam±no, sakuntama½sehi susaªkhatehi.

pucch±mi ta½ kassapa etamattha½, katha½ pak±ro tava ±magandho''..

245.

``p±º±tip±to vadhachedabandhana½, theyya½ mus±v±do nikativañcan±ni ca.

ajjhenakutta½ {ajjhena kujja½ (s²0 p²0)} parad±rasevan±, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

246.

``ye idha k±mesu asaññat± jan±, rasesu giddh± asucibh±vamassit± {asuc²kamissit± (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}.

natthikadiµµh² visam± durannay±, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

247.

``ye l³khas± d±ruº± piµµhima½sik± {ye l³kharas± d±ruº± parapiµµhima½sik± (ka0)}, mittadduno nikkaruº±tim±nino.

ad±nas²l± na ca denti kassaci, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

248.

``kodho mado thambho paccupaµµh±pan± {paccuµµh±pan± ca (s²0 sy±0), paccuµµh±pan± (p²0)}, m±y± us³y± bhassasamussayo ca.

m±n±tim±no ca asabbhi santhavo, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

249.

``ye p±pas²l± iºagh±tas³cak±, voh±rak³µ± idha p±µir³pik± {p±tir³pik± (?)}.

nar±dham± yedha karonti kibbisa½, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

250.

``ye idha p±ºesu asaññat± jan±, paresam±d±ya vihesamuyyut±.

duss²laludd± pharus± an±dar±, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

251.

``etesu giddh± viruddh±tip±tino, niccuyyut± pecca tama½ vajanti ye.

patanti satt± niraya½ ava½sir±, es±magandho na hi ma½sabhojana½..

252.

``na macchama½s±naman±sakatta½ {na macchama½sa½ na an±sakatta½ (s²0 aµµha m³lap±µho), na ma½cchama½s±n±n±sakatta½ (sy±0 ka0)}, na naggiya½ na muº¹iya½ jaµ±jalla½.

khar±jin±ni n±ggihuttassupasevan±, ye v±pi loke amar± bah³ tap±.

mant±hut² yaññamut³pasevan±, sodhenti macca½ avitiººakaªkha½..

253.

``yo tesu {sotesu (s²0 p²0)} gutto viditindriyo care, dhamme µhito ajjavamaddave rato.

saªg±tigo sabbadukkhappah²no, na lippati {na limpati (sy±0 ka½ ka0)} diµµhasutesu dh²ro''..

254.

iccetamattha½ bhagav± punappuna½, akkh±si na½ {ta½ (s²0 p²0)} vedayi mantap±rag³.

citr±hi g±th±hi mun² pak±sayi, nir±magandho asito durannayo..

255.

sutv±na buddhassa subh±sita½ pada½, nir±magandha½ sabbadukkhappan³dana½.

n²camano vandi tath±gatassa, tattheva pabbajjamarocayitth±ti..

±magandhasutta½ dutiya½ niµµhita½.

3. hirisutta½

256.

hiri½ taranta½ vijiguccham±na½, tav±hamasmi {sakh±hamasmi (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} iti bh±sam±na½.

sayh±ni kamm±ni an±diyanta½, neso mamanti iti na½ vijaññ±..

257.

ananvaya½ {atthanvaya½ (ka0)} piya½ v±ca½, yo mittesu pakubbati.

akaronta½ bh±sam±na½, parij±nanti paº¹it±..

258.

na so mitto yo sad± appamatto, bhed±saªk² randhamev±nupass².

yasmiñca seti uras²va putto, sa ve mitto yo parehi abhejjo..

259.

p±mujjakaraºa½ µh±na½, pasa½s±vahana½ sukha½.

phal±nisa½so bh±veti, vahanto porisa½ dhura½..

260.

pavivekarasa½ pitv±, rasa½ upasamassa ca.

niddaro hoti nipp±po, dhammap²tirasa½ pivanti..

hirisutta½ tatiya½ niµµhita½.

4. maªgalasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho aññatar± devat± abhikkant±ya rattiy± abhikkantavaºº± kevalakappa½ jetavana½ obh±setv± yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ aµµh±si. ekamanta½ µhit± kho s± devat± bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

261.

``bah³ dev± manuss± ca, maªgal±ni acintayu½.

±kaªkham±n± sotth±na½, br³hi maªgalamuttama½''..

262.

``asevan± ca b±l±na½, paº¹it±nañca sevan±.

p³j± ca p³janeyy±na½ {p³jan²y±na½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}, eta½ maªgalamuttama½..

263.

``patir³padesav±so ca, pubbe ca katapuññat±.

attasamm±paºidhi {attasamm±paº²dh² (katthaci)} ca, eta½ maªgalamuttama½..

264.

``b±husaccañca sippañca, vinayo ca susikkhito.

subh±sit± ca y± v±c±, eta½ maªgalamuttama½..

265.

``m±t±pitu upaµµh±na½, puttad±rassa saªgaho.

an±kul± ca kammant±, eta½ maªgalamuttama½..

266.

``d±nañca dhammacariy± ca, ñ±tak±nañca saªgaho.

anavajj±ni kamm±ni, eta½ maªgalamuttama½..

267.

``±rat² virat² p±p±, majjap±n± ca sa½yamo.

appam±do ca dhammesu, eta½ maªgalamuttama½..

268.

``g±ravo ca niv±to ca, santuµµhi ca kataññut±.

k±lena dhammassavana½ {dhammasavaºa½ (katthaci), dhammasavana½ (s²0 ka0)}, eta½ maªgalamuttama½..

269.

``khant² ca sovacassat±, samaº±nañca dassana½.

k±lena dhammas±kacch±, eta½ maªgalamuttama½..

270.

``tapo ca brahmacariyañca, ariyasacc±na dassana½.

nibb±nasacchikiriy± ca, eta½ maªgalamuttama½..

271.

``phuµµhassa lokadhammehi, citta½ yassa na kampati.

asoka½ viraja½ khema½, eta½ maªgalamuttama½..

272.

``et±dis±ni katv±na, sabbatthamapar±jit±.

sabbattha sotthi½ gacchanti, ta½ tesa½ maªgalamuttama''nti..

maªgalasutta½ catuttha½ niµµhita½.

5. s³cilomasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± gay±ya½ viharati µaªkitamañce s³cilomassa yakkhassa bhavane. tena kho pana samayena kharo ca yakkho s³cilomo ca yakkho bhagavato avid³re atikkamanti. atha kho kharo yakkho s³ciloma½ yakkha½ etadavoca -- ``eso samaºo''ti. ``neso samaºo, samaºako eso. y±v±ha½ j±n±mi {y±va j±n±mi (s²0 p²0)} yadi v± so samaºo {yadi v± samaºo (sy±0)}, yadi v± so samaºako''ti {yadi v± samaºakoti (s²0 sy±0 p²0)}.

atha kho s³cilomo yakkho yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavato k±ya½ upan±mesi. atha kho bhagav± k±ya½ apan±mesi. atha kho s³cilomo yakkho bhagavanta½ etadavoca -- ``bh±yasi ma½, samaº±''ti? ``na khv±ha½ ta½, ±vuso, bh±y±mi; api ca te sapphasso p±pako''ti.

``pañha½ ta½, samaºa, pucchiss±mi. sace me na by±karissasi, citta½ v± te khipiss±mi, hadaya½ v± te ph±less±mi, p±desu v± gahetv± p±ragaªg±ya khipiss±m²''ti.

``na khv±ha½ ta½, ±vuso, pass±mi sadevake loke sam±rake sabrahmake sassamaºabr±hmaºiy± paj±ya sadevamanuss±ya yo me citta½ v± khipeyya hadaya½ v± ph±leyya p±desu v± gahetv± p±ragaªg±ya khipeyya. api ca tva½, ±vuso, puccha yad±kaªkhas²''ti. atha kho s³cilomo yakkho bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

273.

``r±go ca doso ca kutonid±n±, arat² rat² lomaha½so kutoj±.

kuto samuµµh±ya manovitakk±, kum±rak± dhaªkamivossajanti''..

274.

``r±go ca doso ca itonid±n±, arat² rat² lomaha½so itoj±.

ito samuµµh±ya manovitakk±, kum±rak± dhaªkamivossajanti..

274.

``snehaj± attasambh³t±, nigrodhasseva khandhaj±.

puth³ visatt± k±mesu, m±luv±va vitat±vane..

275.

``ye na½ paj±nanti yatonid±na½, te na½ vinodenti suºohi yakkha.

te duttara½ oghamima½ taranti, atiººapubba½ apunabbhav±y±''ti..

s³cilomasutta½ pañcama½ niµµhita½.

6. dhammacariyasutta½

276.

dhammacariya½ brahmacariya½, etad±hu vasuttama½.

pabbajitopi ce hoti, ag±r± anag±riya½..

277.

so ce mukharaj±tiko, vihes±bhirato mago.

j²vita½ tassa p±piyo, raja½ va¹¹heti attano..

278.

kalah±bhirato bhikkhu, mohadhammena ±vuto.

akkh±tampi na j±n±ti, dhamma½ buddhena desita½..

279.

vihesa½ bh±vitatt±na½, avijj±ya purakkhato.

sa½kilesa½ na j±n±ti, magga½ nirayag±mina½..

280.

vinip±ta½ sam±panno, gabbh± gabbha½ tam± tama½.

sa ve t±disako bhikkhu, pecca dukkha½ nigacchati..

281.

g³thak³po yath± assa, sampuººo gaºavassiko.

yo ca evar³po assa, dubbisodho hi s±ªgaºo..

282.

ya½ evar³pa½ j±n±tha, bhikkhavo gehanissita½.

p±piccha½ p±pasaªkappa½, p±pa±c±ragocara½..

283.

sabbe samagg± hutv±na, abhinibbajjiy±tha {abhinibbajjay±tha (s²0 p²0 a0 ni0 8.10)} na½.

k±raº¹ava½ {k±raº¹a½ va (sy±0 ka0) a0 ni0 8.10} niddhamatha, kasambu½ apakassatha {avakassatha (s²0 sy±0 ka0)}..

284.

tato pal±pe {pal±se (ka0)} v±hetha, assamaºe samaºam±nine.

niddhamitv±na p±picche, p±pa±c±ragocare..

285.

suddh± suddhehi sa½v±sa½, kappayavho patissat±.

tato samagg± nipak±, dukkhassanta½ karissath±ti..

dhammacariyasutta½ {kapilasutta½ (aµµha0)} chaµµha½ niµµhita½.

7. br±hmaºadhammikasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho sambahul± kosalak± br±hmaºamah±s±l± jiºº± vu¹¹h± mahallak± addhagat± vayoanuppatt± yena bhagav± tenupasaªkami½su; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi½su. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di½su. ekamanta½ nisinn± kho te br±hmaºamah±s±l± bhagavanta½ etadavocu½ -- ``sandissanti nu kho, bho gotama, etarahi br±hmaº± por±º±na½ br±hmaº±na½ br±hmaºadhamme''ti? ``na kho, br±hmaº±, sandissanti etarahi br±hmaº± por±º±na½ br±hmaº±na½ br±hmaºadhamme''ti. ``s±dhu no bhava½ gotamo por±º±na½ br±hmaº±na½ br±hmaºadhamma½ bh±satu, sace bhoto gotamassa agar³''ti. ``tena hi, br±hmaº±, suº±tha, s±dhuka½ manasi karotha, bh±siss±m²''ti. ``eva½, bho''ti kho te br±hmaºamah±s±l± bhagavato paccassosu½. bhagav± etadavoca --

286.

``isayo pubbak± ±su½, saññatatt± tapassino.

pañca k±maguºe hitv±, attadatthamac±risu½..

287.

``na pas³ br±hmaº±n±su½, na hirañña½ na dh±niya½.

sajjh±yadhanadhaññ±su½, brahma½ nidhimap±layu½..

288.

``ya½ nesa½ pakata½ ±si, dv±rabhatta½ upaµµhita½.

saddh±pakatames±na½, d±tave tadamaññisu½..

289.

``n±n±rattehi vatthehi, sayaneh±vasathehi ca.

ph²t± janapad± raµµh±, te namassi½su br±hmaºe..

290.

``avajjh± br±hmaº± ±su½, ajeyy± dhammarakkhit±.

na ne koci niv±resi, kuladv±resu sabbaso..

291.

``aµµhacatt±l²sa½ vass±ni, (kom±ra) brahmacariya½ cari½su te.

vijj±caraºapariyeµµhi½, acaru½ br±hmaº± pure..

292.

``na br±hmaº± aññamagamu½, napi bhariya½ kiºi½su te.

sampiyeneva sa½v±sa½, saªgantv± samarocayu½..

293.

``aññatra tamh± samay±, utuveramaºi½ pati.

antar± methuna½ dhamma½, n±ssu gacchanti br±hmaº±..

294.

``brahmacariyañca s²lañca, ajjava½ maddava½ tapa½.

soracca½ avihi½sañca, khantiñc±pi avaººayu½..

295.

``yo nesa½ paramo ±si, brahm± da¼haparakkamo.

sa v±pi methuna½ dhamma½, supinantepi n±gam±..

296.

``tassa vattamanusikkhant±, idheke viññuj±tik±.

brahmacariyañca s²lañca, khantiñc±pi avaººayu½..

297.

``taº¹ula½ sayana½ vattha½, sappitelañca y±ciya.

dhammena samodh±netv±, tato yaññamakappayu½..

298.

``upaµµhitasmi½ yaññasmi½, n±ssu g±vo hani½su te.

yath± m±t± pit± bh±t±, aññe v±pi ca ñ±tak±.

g±vo no param± mitt±, y±su j±yanti osadh±..

299.

``annad± balad± cet±, vaººad± sukhad± tath± {sukhad± ca t± (ka0)}.

etamatthavasa½ ñatv±, n±ssu g±vo hani½su te..

300.

``sukhum±l± mah±k±y±, vaººavanto yasassino.

br±hmaº± sehi dhammehi, kicc±kiccesu ussuk±.

y±va loke avatti½su, sukhamedhitthaya½ paj±..

301.

``tesa½ ±si vipall±so, disv±na aºuto aºu½.

r±jino ca viy±k±ra½, n±riyo samalaªkat±..

302.

``rathe c±jaññasa½yutte, sukate cittasibbane.

nivesane nivese ca, vibhatte bh±gaso mite..

303.

``gomaº¹alapariby³¼ha½, n±r²varagaº±yuta½.

u¼±ra½ m±nusa½ bhoga½, abhijjh±yi½su br±hmaº±..

304.

``te tattha mante ganthetv±, okk±ka½ tadup±gamu½.

pah³tadhanadhaññosi , yajassu bahu te vitta½.

yajassu bahu te dhana½..

305.

``tato ca r±j± saññatto, br±hmaºehi rathesabho.

assamedha½ purisamedha½, samm±p±sa½ v±japeyya½ niragga¼a½.

ete y±ge yajitv±na, br±hmaº±namad± dhana½..

306.

``g±vo sayanañca vatthañca, n±riyo samalaªkat±.

rathe c±jaññasa½yutte, sukate cittasibbane..

307.

``nivesan±ni ramm±ni, suvibhatt±ni bh±gaso.

n±n±dhaññassa p³retv±, br±hmaº±namad± dhana½..

308.

``te ca tattha dhana½ laddh±, sannidhi½ samarocayu½.

tesa½ icch±vatiºº±na½, bhiyyo taºh± pava¹¹hatha.

te tattha mante ganthetv±, okk±ka½ punamup±gamu½..

309.

``yath± ±po ca pathav² ca, hirañña½ dhanadh±niya½.

eva½ g±vo manuss±na½, parikkh±ro so hi p±ºina½.

yajassu bahu te vitta½, yajassu bahu te dhana½..

310.

``tato ca r±j± saññatto, br±hmaºehi rathesabho.

nek± satasahassiyo, g±vo yaññe agh±tayi..

311.

``na p±d± na vis±ºena, n±ssu hi½santi kenaci.

g±vo e¼akasam±n±, sorat± kumbhad³han±.

t± vis±ºe gahetv±na, r±j± satthena gh±tayi..

312.

``tato dev± pitaro ca {tato ca dev± pitaro (s²0 sy±0)}, indo asurarakkhas±.

adhammo iti pakkandu½, ya½ sattha½ nipat² gave..

313.

``tayo rog± pure ±su½, icch± anasana½ jar±.

pas³nañca sam±rambh±, aµµh±navutim±gamu½..

314.

``eso adhammo daº¹±na½, okkanto pur±ºo ahu.

ad³sik±yo haññanti, dhamm± dha½santi {dha½senti (s²0 p²0)} y±jak±..

315.

``evameso aºudhammo, por±ºo viññugarahito.

yattha edisaka½ passati, y±jaka½ garahat² {garah² (ka0)} jano..

316.

``eva½ dhamme viy±panne, vibhinn± suddavessik±.

puth³ vibhinn± khattiy±, pati½ bhariy±vamaññatha..

317.

``khattiy± brahmabandh³ ca, ye caññe gottarakkhit±.

j±tiv±da½ nira½katv± {nir±katv± (?) yath± anir±katajjh±noti}, k±m±na½ vasamanvagu''nti..

eva½ vutte, te br±hmaºamah±s±l± bhagavanta½ etadavocu½ -- ``abhikkanta½, bho gotama...pe0 ... up±sake no bhava½ gotamo dh±retu ajjatagge p±ºupete saraºa½ gate''ti.

br±hmaºadhammikasutta½ sattama½ niµµhita½.

8. n±v±sutta½

318.

yasm± hi dhamma½ puriso vijaññ±, inda½va na½ devat± p³jayeyya.

so p³jito tasmi pasannacitto, bahussuto p±tukaroti dhamma½..

319.

tadaµµhikatv±na nisamma dh²ro, dhamm±nudhamma½ paµipajjam±no.

viññ³ vibh±v² nipuºo ca hoti, yo t±disa½ bhajati appamatto..

320.

khuddañca b±la½ upasevam±no, an±gatatthañca us³yakañca.

idheva dhamma½ avibh±vayitv±, avitiººakaªkho maraºa½ upeti..

321.

yath± naro ±pagamotaritv±, mahodaka½ salila½ s²ghasota½.

so vuyham±no anusotag±m², ki½ so pare sakkhati t±rayetu½..

322.

tatheva dhamma½ avibh±vayitv±, bahussut±na½ anis±mayattha½.

saya½ aj±na½ avitiººakaªkho, ki½ so pare sakkhati nijjhapetu½..

323.

yath±pi n±va½ da¼ham±ruhitv±, phiyena {piyena (s²0 sy±0)} rittena samaªgibh³to.

so t±raye tattha bah³pi aññe, tatr³payaññ³ kusalo mut²m± {mat²m± (sy±0 ka0)}..

324.

evampi yo vedagu bh±vitatto, bahussuto hoti avedhadhammo.

so kho pare nijjhapaye paj±na½, sot±vadh±n³panis³papanne..

325.

tasm± have sappurisa½ bhajetha, medh±vinañceva bahussutañca.

aññ±ya attha½ paµipajjam±no, viññ±tadhammo sa sukha½ {so sukha½ (s²0)} labheth±ti..

n±v±sutta½ aµµhama½ niµµhita½.

9. ki½s²lasutta½

326.

``ki½s²lo ki½sam±c±ro, k±ni kamm±ni br³haya½.

naro samm± niviµµhassa, uttamatthañca p±puºe''..

327.

``vu¹¹h±pac±y² anus³yako siy±, k±laññ³ {k±laññu (s²0 sy±0)} cassa gar³na½ {gar³na½ (s²0)} dassan±ya.

dhammi½ katha½ erayita½ khaºaññ³, suºeyya sakkacca subh±sit±ni..

328.

``k±lena gacche gar³na½ sak±sa½, thambha½ nira½katv± {nir±katv± (?) ni + ± + kara + tv±} niv±tavutti.

attha½ dhamma½ sa½yama½ brahmacariya½, anussare ceva sam±care ca..

329.

``dhamm±r±mo dhammarato, dhamme µhito dhammavinicchayaññ³.

nev±care dhammasandosav±da½, tacchehi n²yetha subh±sitehi..

330.

``hassa½ jappa½ parideva½ padosa½, m±y±kata½ kuhana½ giddhi m±na½.

s±rambha½ kakkasa½ kas±vañca muccha½ {s±rambha kakkassa kas±va muccha½ (sy±0 p²0)}, hitv± care v²tamado µhitatto..

331.

``viññ±tas±r±ni subh±sit±ni, sutañca viññ±tasam±dhis±ra½.

na tassa paññ± ca sutañca va¹¹hati, yo s±haso hoti naro pamatto..

332.

``dhamme ca ye ariyapavedite rat±,

anuttar± te vacas± manas± kammun± ca.

te santisoraccasam±dhisaºµhit±,

sutassa paññ±ya ca s±ramajjhag³''ti..

ki½s²lasutta½ navama½ niµµhita½.

10. uµµh±nasutta½

333.

uµµhahatha nis²datha, ko attho supitena vo.

±tur±nañhi k± nidd±, sallaviddh±na ruppata½..

334.

uµµhahatha nis²datha, da¼ha½ sikkhatha santiy±.

m± vo pamatte viññ±ya, maccur±j± amohayittha vas±nuge..

335.

y±ya dev± manuss± ca, sit± tiµµhanti atthik±.

taratheta½ visattika½, khaºo vo {khaºo ve (p²0 ka0)} m± upaccag±.

khaº±t²t± hi socanti, nirayamhi samappit±..

336.

pam±do rajo pam±do, pam±d±nupatito rajo.

appam±dena vijj±ya, abbahe {abb³¼he (sy±0 p²0), abbuhe (ka0 aµµha0)} sallamattanoti..

uµµh±nasutta½ dasama½ niµµhita½.

11. r±hulasutta½

337.

``kacci abhiºhasa½v±s±, n±vaj±n±si paº¹ita½.

ukk±dh±ro {okk±dh±ro (sy±0 ka0)} manuss±na½, kacci apacito tay±'' {tava (s²0 aµµha0)}..

338.

``n±ha½ abhiºhasa½v±s±, avaj±n±mi paº¹ita½.

ukk±dh±ro manuss±na½, nicca½ apacito may±''..

339.

``pañca k±maguºe hitv±, piyar³pe manorame.

saddh±ya ghar± nikkhamma, dukkhassantakaro bhava..

340.

``mitte bhajassu kaly±ºe, pantañca sayan±sana½.

vivitta½ appanigghosa½, mattaññ³ hohi bhojane..

341.

``c²vare piº¹ap±te ca, paccaye sayan±sane.

etesu taºha½ m±k±si, m± loka½ punar±gami..

342.

``sa½vuto p±timokkhasmi½, indriyesu ca pañcasu.

sati k±yagat±tyatthu, nibbid±bahulo bhava..

343.

``nimitta½ parivajjehi, subha½ r±g³pasañhita½.

asubh±ya citta½ bh±vehi, ekagga½ susam±hita½..

344.

``animittañca bh±vehi, m±n±nusayamujjaha.

tato m±n±bhisamay±, upasanto carissat²''ti..

ittha½ suda½ bhagav± ±yasmanta½ r±hula½ im±hi g±th±hi abhiºha½ ovadat²ti.

r±hulasutta½ ek±dasama½ niµµhita½.

12. nigrodhakappasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± ±¼aviya½ viharati agg±¼ave cetiye. tena kho pana samayena ±yasmato vaªg²sassa upajjh±yo nigrodhakappo n±ma thero agg±¼ave cetiye aciraparinibbuto hoti. atha kho ±yasmato vaªg²sassa rahogatassa paµisall²nassa eva½ cetaso parivitakko udap±di -- ``parinibbuto nu kho me upajjh±yo ud±hu no parinibbuto''ti? atha kho ±yasm± vaªg²so s±yanhasamaya½ paµisall±n± vuµµhito yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho ±yasm± vaªg²so bhagavanta½ etadavoca -- ``idha mayha½, bhante, rahogatassa paµisall²nassa eva½ cetaso parivitakko udap±di -- `parinibbuto nu kho me upajjh±yo, ud±hu no parinabbuto'''ti. atha kho ±yasm± vaªg²so uµµh±y±san± eka½sa½ c²vara½ katv± yena bhagav± tenañjali½ paº±metv± bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

345.

``pucch±ma {pucch±mi (ka0)} satth±ramanomapañña½, diµµheva dhamme yo vicikicch±na½ chett±.

agg±¼ave k±lamak±si bhikkhu, ñ±to yasass² abhinibbutatto..

346.

``nigrodhakappo iti tassa n±ma½, tay± kata½ bhagav± br±hmaºassa.

so ta½ namassa½ acari mutyapekkho, ±raddhav²riyo da¼hadhammadass²..

347.

``ta½ s±vaka½ sakya {sakka (s²0 sy±0 p²0)} mayampi sabbe, aññ±tumicch±ma samantacakkhu.

samavaµµhit± no savan±ya sot±, tuva½ no satth± tvamanuttarosi..

348.

``chindeva no vicikiccha½ br³hi meta½, parinibbuta½ vedaya bh³ripañña.

majjheva {majjhe ca (sy±0 ka0)} no bh±sa samantacakkhu, sakkova dev±na sahassanetto..

349.

``ye keci ganth± idha mohamagg±, aññ±ºapakkh± vicikicchaµh±n±.

tath±gata½ patv± na te bhavanti, cakkhuñhi eta½ parama½ nar±na½..

350.

``no ce hi j±tu puriso kilese, v±to yath± abbhadhana½ vih±ne.

tamovassa nivuto sabbaloko, na jotimantopi nar± tapeyyu½..

351.

``dh²r± ca pajjotakar± bhavanti, ta½ ta½ aha½ v²ra {dh²ra (s²0 sy±0)} tatheva maññe.

vipassina½ j±namup±gamumh± {j±namupagamamh± (s²0 sy±0)}, paris±su no ±vikarohi kappa½..

352.

``khippa½ gira½ eraya vaggu vaggu½, ha½sova paggayha saºika½ {saºi½ (sy±0 p²0)} nik³ja.

bindussarena suvikappitena, sabbeva te ujjugat± suºoma..

353.

``pah²naj±timaraºa½ asesa½, niggayha dhona½ {dhota½ (s²0)} vadess±mi dhamma½.

na k±mak±ro hi puthujjan±na½, saªkheyyak±ro ca {saªkhayyak±rova (ka0)} tath±gat±na½..

354.

``sampannaveyy±karaºa½ taveda½, samujjupaññassa {samujjapaññassa (sy±0 ka0)} samuggah²ta½.

ayamañjal² pacchimo suppaº±mito, m± mohay² j±namanomapañña..

355.

``parovara½ {var±vara½ (katthaci)} ariyadhamma½ viditv±, m± mohay² j±namanomav²ra.

v±ri½ yath± ghammani ghammatatto, v±c±bhikaªkh±mi suta½ pavassa {sutassa vassa (sy±0)}..

356.

``yadatthika½ {yadatthiya½ (p²0), yadatthita½ (ka0)} brahmacariya½ acar², kapp±yano kaccissa ta½ amogha½.

nibb±yi so ±du saup±diseso, yath± vimutto ahu ta½ suºoma''..

357.

``acchecchi {achejji (ka0)} taºha½ idha n±mar³pe, (iti bhagav±)

kaºhassa {taºh±ya (ka0)} sota½ d²gharatt±nusayita½.

at±ri j±ti½ maraºa½ asesa½,''

iccabrav² bhagav± pañcaseµµho..

358.

``esa sutv± pas²d±mi, vaco te isisattama.

amogha½ kira me puµµha½, na ma½ vañcesi br±hmaºo..

359.

``yath±v±d² tath±k±r², ahu buddhassa s±vako.

acchid± maccuno j±la½, tata½ m±y±vino da¼ha½..

360.

``addas± bhagav± ±di½, up±d±nassa kappiyo.

accag± vata kapp±yano, maccudheyya½ suduttara''nti..

nigrodhakappasutta½ dv±dasama½ niµµhita½.

13. samm±paribb±jan²yasutta½

361.

``pucch±mi muni½ pah³tapañña½,

tiººa½ p±raªgata½ parinibbuta½ µhitatta½.

nikkhamma ghar± panujja k±me, katha½ bhikkhu

samm± so loke paribbajeyya''..

362.

``yassa maªgal± sam³hat±, (iti bhagav±)

upp±t± supin± ca lakkhaº± ca.

so maªgaladosavippah²no,

samm± so loke paribbajeyya..

363.

``r±ga½ vinayetha m±nusesu, dibbesu k±mesu c±pi bhikkhu.

atikkamma bhava½ samecca dhamma½, samm± so loke paribbajeyya..

364.

``vipiµµhikatv±na pesuº±ni, kodha½ kadariya½ jaheyya bhikkhu.

anurodhavirodhavippah²no, samm± so loke paribbajeyya..

365.

``hitv±na piyañca appiyañca, anup±d±ya anissito kuhiñci.

sa½yojaniyehi vippamutto, samm± so loke paribbajeyya..

366.

``na so upadh²su s±rameti, ±d±nesu vineyya chandar±ga½.

so anissito anaññaneyyo, samm± so loke paribbajeyya..

367.

``vacas± manas± ca kammun± ca, aviruddho samm± viditv± dhamma½.

nibb±napad±bhipatthay±no, samm± so loke paribbajeyya..

368.

``yo vandati manti nuººameyya {nunnameyya (?)}, akkuµµhopi na sandhiyetha bhikkhu.

laddh± parabhojana½ na majje, samm± so loke paribbajeyya..

369.

``lobhañca bhavañca vippah±ya, virato chedanabandhan± ca {chedanabandhanato (s²0 sy±0)} bhikkhu.

so tiººakatha½katho visallo, samm± so loke paribbajeyya..

370.

``s±ruppa½ attano viditv±, no ca bhikkhu hi½seyya kañci loke.

yath± tathiya½ viditv± dhamma½, samm± so loke paribbajeyya..

371.

``yass±nusay± na santi keci, m³l± ca {m³l± (s²0 sy±0)} akusal± sam³hat±se.

so nir±so {nir±sayo (s²0), nir±saso (sy±0)} an±sis±no {an±say±no (s²0 p²0), an±sas±no (sy±0)}, samm± so loke paribbajeyya..

372.

``±savakh²ºo pah²nam±no, sabba½ r±gapatha½ up±tivatto.

danto parinibbuto µhitatto, samm± so loke paribbajeyya..

373.

``saddho sutav± niy±madass², vaggagatesu na vaggas±ri dh²ro.

lobha½ dosa½ vineyya paµigha½, samm± so loke paribbajeyya..

374.

``sa½suddhajino vivaµµacchado, dhammesu vas² p±rag³ anejo.

saªkh±ranirodhañ±ºakusalo , samm± so loke paribbajeyya..

375.

``at²tesu an±gatesu c±pi, kapp±t²to aticcasuddhipañño.

sabb±yatanehi vippamutto, samm± so loke paribbajeyya..

376.

``aññ±ya pada½ samecca dhamma½, vivaµa½ disv±na pah±nam±sav±na½.

sabbupadh²na½ parikkhay±no {parikkhay± (p²0)}, samm± so loke paribbajeyya''..

377.

``addh± hi bhagav± tatheva eta½, yo so eva½vih±r² danto bhikkhu.

sabbasa½yojanayogav²tivatto {sabbasa½yojaniye ca v²tivatto (s²0 sy±0 p²0)}, samm± so loke paribbajeyy±''ti..

samm±paribb±jan²yasutta½ terasama½ niµµhita½.

14. dhammikasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho dhammiko up±sako pañcahi up±sakasatehi saddhi½ yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho dhammiko up±sako bhagavanta½ g±th±hi ajjhabh±si --

378.

``pucch±mi ta½ gotama bh³ripañña, katha½karo s±vako s±dhu hoti.

yo v± ag±r± anag±rameti, ag±rino v± panup±sak±se..

379.

``tuvañhi lokassa sadevakassa, gati½ paj±n±si par±yaºañca.

na catthi tulyo nipuºatthadass², tuvañhi buddha½ pavara½ vadanti..

380.

``sabba½ tuva½ ñ±ºamavecca dhamma½, pak±sesi satte anukampam±no.

vivaµµacchadosi samantacakkhu, virocasi vimalo sabbaloke..

381.

``±gañchi te santike n±gar±j±, er±vaºo n±ma jinoti sutv±.

sopi tay± mantayitv±jjhagam±, s±dh³ti sutv±na pat²tar³po..

382.

``r±j±pi ta½ vessavaºo kuvero, upeti dhamma½ paripuccham±no.

tass±pi tva½ pucchito br³si dh²ra, so c±pi sutv±na pat²tar³po..

383.

``ye kecime titthiy± v±das²l±, ±j²vak± v± yadi v± nigaºµh±.

paññ±ya ta½ n±titaranti sabbe, µhito vajanta½ viya s²ghag±mi½..

384.

``ye kecime br±hmaº± v±das²l±, vuddh± c±pi br±hmaº± santi keci.

sabbe tayi atthabaddh± bhavanti, ye c±pi aññe v±dino maññam±n±..

385.

``ayañhi dhammo nipuºo sukho ca, yoya½ tay± bhagav± suppavutto.

tameva sabbepi {sabbe maya½ (sy±0)} suss³sam±n±, ta½ no vada pucchito buddhaseµµha..

386.

``sabbepi me bhikkhavo sannisinn±, up±sak± c±pi tatheva sotu½.

suºantu dhamma½ vimalen±nubuddha½, subh±sita½ v±savasseva dev±''..

387.

``suº±tha me bhikkhavo s±vay±mi vo, dhamma½ dhuta½ tañca car±tha sabbe.

iriy±patha½ pabbajit±nulomika½, sevetha na½ atthadaso mut²m±..

388.

``no ve vik±le vicareyya bhikkhu, g±me ca piº¹±ya careyya k±le.

ak±lac±riñhi sajanti saªg±, tasm± vik±le na caranti buddh±..

389.

``r³p± ca sadd± ca ras± ca gandh±, phass± ca ye sammadayanti satte.

etesu dhammesu vineyya chanda½, k±lena so pavise p±tar±sa½..

390.

``piº¹añca bhikkhu samayena laddh±, eko paµikkamma raho nis²de.

ajjhattacint² na mano bahiddh±, nicch±raye saªgahitattabh±vo..

391.

``sacepi so sallape s±vakena, aññena v± kenaci bhikkhun± v±.

dhamma½ paº²ta½ tamud±hareyya, na pesuºa½ nopi par³pav±da½..

392.

``v±dañhi eke paµiseniyanti, na te pasa½s±ma parittapaññe.

tato tato ne pasajanti saªg±, cittañhi te tattha gamenti d³re..

393.

``piº¹a½ vih±ra½ sayan±sanañca, ±pañca saªgh±µiraj³pav±hana½.

sutv±na dhamma½ sugatena desita½, saªkh±ya seve varapaññas±vako..

394.

``tasm± hi piº¹e sayan±sane ca, ±pe ca saªgh±µiraj³pav±hane.

etesu dhammesu an³palitto, bhikkhu yath± pokkhare v±ribindu..

395.

``gahaµµhavatta½ pana vo vad±mi, yath±karo s±vako s±dhu hoti.

na hesa {na heso (s²0)} labbh± sapariggahena, phassetu½ yo kevalo bhikkhudhammo..

396.

``p±ºa½ na hane {na h±ne (s²0)} na ca gh±tayeyya, na c±nujaññ± hanata½ paresa½.

sabbesu bh³tesu nidh±ya daº¹a½, ye th±var± ye ca tas± santi {tasanti (s²0 p²0)} loke..

397.

``tato adinna½ parivajjayeyya, kiñci kvaci s±vako bujjham±no.

na h±raye harata½ n±nujaññ±, sabba½ adinna½ parivajjayeyya..

398.

``abrahmacariya½ parivajjayeyya, aªg±rak±su½ jalita½va viññ³.

asambhuºanto pana brahmacariya½, parassa d±ra½ na atikkameyya..

399.

``sabhaggato v± parisaggato v±, ekassa veko {ceto (s²0 sy±0)} na mus± bhaºeyya.

na bh±ºaye bhaºata½ n±nujaññ±, sabba½ abh³ta½ parivajjayeyya..

400.

``majjañca p±na½ na sam±careyya, dhamma½ ima½ rocaye yo gahaµµho.

na p±yaye pivata½ n±nujaññ±, umm±dananta½ iti na½ viditv±..

401.

``mad± hi p±p±ni karonti b±l±, k±renti caññepi jane pamatte.

eta½ apuññ±yatana½ vivajjaye, umm±dana½ mohana½ b±lakanta½..

402.

``p±ºa½ na hane na c±dinnam±diye, mus± na bh±se na ca majjapo siy±.

abrahmacariy± virameyya methun±, ratti½ na bhuñjeyya vik±labhojana½..

403.

``m±la½ na dh±re na ca gandham±care, mañce cham±ya½ va sayetha santhate.

etañhi aµµhaªgikam±huposatha½, buddhena dukkhantagun± pak±sita½..

404.

``tato ca pakkhassupavassuposatha½, c±tuddasi½ pañcadasiñca aµµhami½.

p±µih±riyapakkhañca pasannam±naso, aµµhaªgupeta½ susamattar³pa½..

405.

``tato ca p±to upavutthuposatho, annena p±nena ca bhikkhusaªgha½.

pasannacitto anumodam±no, yath±raha½ sa½vibhajetha viññ³..

406.

``dhammena m±t±pitaro bhareyya, payojaye dhammika½ so vaºijja½.

eta½ gih² vattayamappamatto, sayampabhe n±ma upeti deve''ti..

dhammikasutta½ cuddasama½ niµµhita½.

c³¼avaggo dutiyo niµµhito.

tassudd±na½ --

ratan±magandho hiri ca, maªgala½ s³cilomena.

dhammacariyañca br±hmaºo {kapilo br±hmaºopi ca (sy±0 ka0)}, n±v± ki½s²lamuµµh±na½..

r±hulo puna kappo ca, paribb±janiya½ tath±.

dhammikañca viduno ±hu, c³¼avagganti cuddas±ti..

3. mah±vaggo

1. pabbajj±sutta½

407.

pabbajja½ kittayiss±mi, yath± pabbaji cakkhum±.

yath± v²ma½sam±no so, pabbajja½ samarocayi..

408.

samb±dhoya½ ghar±v±so, rajass±yatana½ iti.

abbhok±sova pabbajj±, iti disv±na pabbaji..

409.

pabbajitv±na k±yena, p±pakamma½ vivajjayi.

vac²duccarita½ hitv±, ±j²va½ parisodhayi..

410.

agam± r±jagaha½ buddho, magadh±na½ giribbaja½.

piº¹±ya abhih±resi, ±kiººavaralakkhaºo..

411.

tamaddas± bimbis±ro, p±s±dasmi½ patiµµhito.

disv± lakkhaºasampanna½, imamattha½ abh±satha..

412.

``ima½ bhonto nis±metha, abhir³po brah± suci.

caraºena ca sampanno, yugamattañca pekkhati..

413.

``okkhittacakkhu satim±, n±ya½ n²cakul±miva.

r±jad³t±bhidh±vantu, kuhi½ bhikkhu gamissati''..

414.

te pesit± r±jad³t±, piµµhito anubandhisu½.

kuhi½ gamissati bhikkhu, kattha v±so bhavissati..

415.

sapad±na½ caram±no, guttadv±ro susa½vuto.

khippa½ patta½ ap³resi, sampaj±no paµissato..

416.

piº¹ac±ra½ caritv±na, nikkhamma nagar± muni.

paº¹ava½ abhih±resi, ettha v±so bhavissati..

417.

disv±na v±s³pagata½, tayo {tato (s²0 p²0)} d³t± up±visu½.

tesu ekova {eko ca d³to (s²0 sy±0 p²0)} ±gantv±, r±jino paµivedayi..

418.

``esa bhikkhu mah±r±ja, paº¹avassa puratthato {purakkhato (sy±0 ka0)}.

nisinno byagghusabhova, s²hova girigabbhare''..

419.

sutv±na d³tavacana½, bhadday±nena khattiyo.

taram±nar³po niyy±si, yena paº¹avapabbato..

420.

sa y±nabh³mi½ y±yitv±, y±n± oruyha khattiyo.

pattiko upasaªkamma, ±sajja na½ up±visi..

421.

nisajja r±j± sammodi, katha½ s±raº²ya½ tato.

katha½ so v²tis±retv±, imamattha½ abh±satha..

422.

``yuv± ca daharo c±si, paµhamuppattiko {paµhamuppattiy± (s²0), paµhamuppattito (sy±0)} susu.

vaºº±rohena sampanno, j±tim± viya khattiyo..

423.

``sobhayanto an²kagga½, n±gasaªghapurakkhato.

dad±mi bhoge bhuñjassu, j±ti½ akkh±hi pucchito''..

424.

``uju½ janapado r±ja, himavantassa passato.

dhanav²riyena sampanno, kosalesu {kosalassa (sy±0 ka0)} niketino..

425.

``±dicc± {±dicco (ka0)} n±ma gottena, s±kiy± {s±kiyo (ka0)} n±ma j±tiy±.

tamh± kul± pabbajitomhi, na k±me abhipatthaya½..

426.

``k±mesv±d²nava½ disv±, nekkhamma½ daµµhu khemato.

padh±n±ya gamiss±mi, ettha me rañjat² mano''ti..

pabbajj±sutta½ paµhama½ niµµhita½.

2. padh±nasutta½

427.

``ta½ ma½ padh±napahitatta½, nadi½ nerañjara½ pati.

viparakkamma jh±yanta½, yogakkhemassa pattiy±..

428.

``namuc² karuºa½ v±ca½, bh±sam±no up±gami.

`kiso tvamasi dubbaººo, santike maraºa½ tava..

429.

```sahassabh±go maraºassa, eka½so tava j²vita½.

j²va bho j²vita½ seyyo, j²va½ puññ±ni k±hasi..

430.

```carato ca te brahmacariya½, aggihuttañca j³hato.

pah³ta½ c²yate puñña½, ki½ padh±nena k±hasi..

431.

```duggo maggo padh±n±ya, dukkaro durabhisambhavo'''.

im± g±th± bhaºa½ m±ro, aµµh± buddhassa santike..

432.

ta½ tath±v±dina½ m±ra½, bhagav± etadabravi.

``pamattabandhu p±pima, yenatthena {senatthena (?), attano atthena (aµµha0 sa½vaººan±)} idh±gato..

433.

``aºumattopi {aºumattenapi (s²0 sy±0)} puññena, attho mayha½ na vijjati.

yesañca attho puññena, te m±ro vattumarahati..

434.

``atthi saddh± tath± {tato (s²0 p²0), tapo (sy±0 ka0)} v²riya½, paññ± ca mama vijjati.

eva½ ma½ pahitattampi, ki½ j²vamanupucchasi..

435.

``nad²namapi sot±ni, aya½ v±to visosaye.

kiñca me pahitattassa, lohita½ nupasussaye..

436.

``lohite sussam±namhi, pitta½ semhañca sussati.

ma½sesu kh²yam±nesu, bhiyyo citta½ pas²dati.

bhiyyo sati ca paññ± ca, sam±dhi mama tiµµhati..

437.

``tassa meva½ viharato, pattassuttamavedana½.

k±mesu {k±me (s²0 sy±0)} n±pekkhate citta½, passa sattassa suddhata½..

438.

``k±m± te paµham± sen±, dutiy± arati vuccati.

tatiy± khuppip±s± te, catutth² taºh± pavuccati..

439.

``pañcama½ {pañcam² (s²0 p²0)} thinamiddha½ te, chaµµh± bh²r³ pavuccati.

sattam² vicikicch± te, makkho thambho te aµµhamo..

440.

``l±bho siloko sakk±ro, micch±laddho ca yo yaso.

yo catt±na½ samukka½se, pare ca avaj±nati..

441.

``es± namuci te sen±, kaºhass±bhippah±rin².

na na½ as³ro jin±ti, jetv± ca labhate sukha½..

442.

``esa muñja½ parihare, dhiratthu mama {ida (ka0)} j²vita½.

saªg±me me mata½ seyyo, ya½ ce j²ve par±jito..

443.

``pag±¼hettha na dissanti, eke samaºabr±hmaº±.

tañca magga½ na j±nanti, yena gacchanti subbat±..

444.

``samant± dhajini½ disv±, yutta½ m±ra½ sav±hana½.

yuddh±ya paccuggacch±mi, m± ma½ µh±n± ac±vayi..

445.

``ya½ te ta½ nappasahati, sena½ loko sadevako.

ta½ te paññ±ya bhecch±mi {gacch±mi (s²0), vecch±mi (sy±0), vajjh±mi (ka0)}, ±ma½ patta½va asman± {pakka½va amun± (ka0)}..

446.

``vas²karitv± {vasi½ karitv± (bah³su)} saªkappa½, satiñca s³patiµµhita½.

raµµh± raµµha½ vicarissa½, s±vake vinaya½ puth³..

447.

``te appamatt± pahitatt±, mama s±sanak±rak±.

ak±massa {ak±m± (ka0)} te gamissanti, yattha gantv± na socare''..

448.

``satta vass±ni bhagavanta½, anubandhi½ pad±pada½.

ot±ra½ n±dhigacchissa½, sambuddhassa sat²mato..

449.

``medavaººa½va p±s±ºa½, v±yaso anupariyag±.

apettha mudu½ {mudu (s²0)} vindema, api ass±dan± siy±..

450.

``aladdh± tattha ass±da½, v±yasetto apakkami.

k±kova selam±sajja, nibbijj±pema gotama½''..

451.

tassa sokaparetassa, v²º± kacch± abhassatha.

tato so dummano yakkho, tatthevantaradh±yath±ti..

padh±nasutta½ dutiya½ niµµhita½.

3. subh±sitasutta½

eva½ me suta½ -- eka samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. tatra kho bhagav± bhikkh³ ±mantesi -- ``bhikkhavo''ti. ``bhadante''ti te bhikkh³ bhagavato paccassosu½. bhagav± etadavoca --

``cat³hi, bhikkhave, aªgehi samann±gat± v±c± subh±sit± hoti, na dubbh±sit±, anavajj± ca ananuvajj± ca viññ³na½. katamehi cat³hi? idha, bhikkhave, bhikkhu subh±sita½yeva bh±sati no dubbh±sita½, dhamma½yeva bh±sati no adhamma½, piya½yeva bh±sati no appiya½, sacca½yeva bh±sati no alika½. imehi kho, bhikkhave, cat³hi aªgehi samann±gat± v±c± subh±sit± hoti, no dubbh±sit±, anavajj± ca ananuvajj± ca viññ³na''nti. idamavoca bhagav±. ida½ vatv±na sugato ath±para½ etadavoca satth± --

452.

``subh±sita½ uttamam±hu santo, dhamma½ bhaºe n±dhamma½ ta½ dutiya½.

piya½ bhaºe n±ppiya½ ta½ tatiya½, sacca½ bhaºe n±lika½ ta½ catuttha''nti..

atha kho ±yasm± vaªg²so uµµh±y±san± eka½sa½ c²vara½ katv± yena bhagav± tenañjali½ paº±metv± bhagavanta½ etadavoca -- ``paµibh±ti ma½ bhagav±, paµibh±ti ma½ sugat±''ti. ``paµibh±tu ta½ vaªg²s±''ti bhagav± avoca. atha kho ±yasm± vaªg²so bhagavanta½ sammukh± s±rupp±hi g±th±hi abhitthavi --

453.

``tameva v±ca½ bh±seyya, y±yatt±na½ na t±paye.

pare ca na vihi½seyya, s± ve v±c± subh±sit±..

454.

``piyav±cameva bh±seyya, y± v±c± paµinandit±.

ya½ an±d±ya p±p±ni, paresa½ bh±sate piya½..

455.

``sacca½ ve amat± v±c±, esa dhammo sanantano.

sacce atthe ca dhamme ca, ±hu santo patiµµhit±..

456.

``ya½ buddho bh±sati v±ca½, khema½ nibb±napattiy±.

dukkhassantakiriy±ya, s± ve v±c±namuttam±''ti..

subh±sitasutta½ tatiya½ niµµhita½.

4. sundarikabh±radv±jasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± kosalesu viharati sundarik±ya nadiy± t²re. tena kho pana samayena sundarikabh±radv±jo br±hmaºo sundarik±ya nadiy± t²re aggi½ juhati, aggihutta½ paricarati. atha kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo aggi½ juhitv± aggihutta½ paricaritv± uµµh±y±san± samant± catuddis± anuvilokesi -- ``ko nu kho ima½ habyasesa½ bhuñjeyy±''ti? addas± kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ avid³re aññatarasmi½ rukkham³le sas²sa½ p±ruta½ nisinna½; disv±na v±mena hatthena habyasesa½ gahetv± dakkhiºena hatthena kamaº¹alu½ gahetv± yena bhagav± tenupasaªkami.

atha kho bhagav± sundarikabh±radv±jassa br±hmaºassa padasaddena s²sa½ vivari. atha kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo -- ``muº¹o aya½ bhava½, muº¹ako aya½ bhava''nti tatova puna nivattituk±mo ahosi. atha kho sundarikabh±radv±jassa br±hmaºassa etadahosi -- ``muº¹±pi hi idhekacce br±hmaº± bhavanti, ya½n³n±ha½ upasaªkamitv± j±ti½ puccheyya''nti. atha kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ etadavoca -- ``ki½jacco bhava''nti?

atha kho bhagav± sundarikabh±radv±ja½ br±hmaºa½ g±th±hi ajjhabh±si --

457.

``na br±hmaºo nomhi na r±japutto, na vess±yano uda koci nomhi.

gotta½ pariññ±ya puthujjan±na½, akiñcano manta car±mi loke..

458.

``saªgh±µiv±s² agaho car±mi {agiho (ka0 s²0 p²0) ageho (katthaci)}, nivuttakeso abhinibbutatto.

alippam±no idha m±ºavehi, akalla½ ma½ br±hmaºa pucchasi gottapañha½''..

459.

``pucchanti ve bho br±hmaº±, br±hmaºebhi saha br±hmaºo no bhava''nti..

460.

``br±hmaºo hi ce tva½ br³si, mañca br³si abr±hmaºa½.

ta½ ta½ s±vitti½ pucch±mi, tipada½ catuv²satakkhara½..

461.

``ki½ nissit± isayo manuj±, khattiy± br±hmaº± {paµhamap±danto} devat±na½.

yaññamakappayi½su puth³ idha loke {dutiyap±danto (s²0)}..

462.

``yadantag³ vedag³ yaññak±le, yass±huti½ labhe tassijjheti br³mi''..

463.

``addh± hi tassa hutamijjhe, (iti br±hmaºo)

ya½ t±disa½ vedagumaddas±ma.

tumh±dis±nañhi adassanena, añño jano bhuñjati p³ra¼±sa½''..

464.

``tasm±tiha tva½ br±hmaºa atthena, atthiko upasaªkamma puccha.

santa½ vidh³ma½ an²gha½ nir±sa½, appevidha abhivinde sumedha½''..

465.

``yaññe ratoha½ bho gotama, yañña½ yiµµhuk±mo n±ha½ paj±n±mi.

anus±satu ma½ bhava½, yattha huta½ ijjhate br³hi me ta½''..

``tena hi tva½, br±hmaºa, odahassu sota½; dhamma½ te desess±mi --

466.

``m± j±ti½ pucch² caraºañca puccha, kaµµh± have j±yati j±tavedo.

n²c±kul²nopi mun² dhit²m±, ±j±niyo hoti hir²nisedho..

467.

``saccena danto damas± upeto, vedantag³ v³sitabrahmacariyo.

k±lena tamhi habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho {puññapekho (s²0 p²0)} yajetha..

468.

``ye k±me hitv± agah± caranti, susaññatatt± tasara½va ujju½.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

469.

``ye v²tar±g± susam±hitindriy±, candova r±huggahaº± pamutt±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

470.

``asajjam±n± vicaranti loke, sad± sat± hitv± mam±yit±ni.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

471.

``yo k±me hitv± abhibhuyyac±r², yo vedi j±t²maraºassa anta½.

parinibbuto udakarahadova s²to, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

472.

``samo samehi visamehi d³re, tath±gato hoti anantapañño.

an³palitto idha v± hura½ v±, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

473.

``yamhi na m±y± vasati na m±no, yo v²talobho amamo nir±so.

panuººakodho abhinibbutatto, yo br±hmaºo sokamala½ ah±si.

tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

474 .

``nivesana½ yo manaso ah±si, pariggah± yassa na santi keci.

anup±diy±no idha v± hura½ v±, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

475.

``sam±hito yo udat±ri ogha½, dhamma½ caññ±si param±ya diµµhiy±.

kh²º±savo antimadehadh±r², tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

476.

``bhav±sav± yassa vac² khar± ca, vidh³pit± atthagat± na santi.

sa vedag³ sabbadhi vippamutto, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

477.

``saªg±tigo yassa na santi saªg±, yo m±nasattesu am±nasatto.

dukkha½ pariññ±ya sakhettavatthu½, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

478.

``±sa½ aniss±ya vivekadass², paravediya½ diµµhimup±tivatto.

±rammaº± yassa na santi keci, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

479.

``paropar± {parovar± (s²0 p²0)} yassa samecca dhamm±, vidh³pit± atthagat± na santi.

santo up±d±nakhaye vimutto, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

480.

``sa½yojana½ j±tikhayantadass², yop±nudi r±gapatha½ asesa½.

suddho nidoso vimalo ak±co {ak±mo (s²0 sy±0)}, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

481.

``yo attano att±na½ {attan±tt±na½ (s²0 sy±0)} n±nupassati, sam±hito ujjugato µhitatto.

sa ve anejo akhilo akaªkho, tath±gato arahati p³ra¼±sa½..

482.

``mohantar± yassa na santi keci, sabbesu dhammesu ca ñ±ºadass².

sar²rañca antima½ dh±reti, patto ca sambodhimanuttara½ siva½.

ett±vat± yakkhassa suddhi, tath±gato arahati p³ra¼±sa½''..

483.

``hutañca {huttañca (s²0 ka0)} mayha½ hutamatthu sacca½, ya½ t±disa½ vedaguna½ alattha½.

brahm± hi sakkhi paµigaºh±tu me bhagav±, bhuñjatu me bhagav± p³ra¼±sa½''..

484.

``g±th±bhig²ta½ me abhojaneyya½, sampassata½ br±hmaºa nesa dhammo.

g±th±bhig²ta½ panudanti buddh±, dhamme sat² br±hmaºa vuttires±..

485.

``aññena ca kevalina½ mahesi½, kh²º±sava½ kukkuccav³pasanta½.

annena p±nena upaµµhahassu, khettañhi ta½ puññapekkhassa hoti''..

486.

``s±dh±ha½ bhagav± tath± vijañña½, yo dakkhiºa½ bhuñjeyya m±disassa.

ya½ yaññak±le pariyesam±no, pappuyya tava s±sana½''..

487.

``s±rambh± yassa vigat±, citta½ yassa an±vila½.

vippamutto ca k±mehi, thina½ yassa pan³dita½..

488.

``s²mant±na½ vinet±ra½, j±timaraºakovida½.

muni½ moneyyasampanna½, t±disa½ yaññam±gata½..

489.

``bhakuµi½ {bh³kuµi½ (ka0 s²0), bh±kuµi½ (ka0 s²0, ma0 ni0 1.226)} vinayitv±na, pañjalik± namassatha.

p³jetha annap±nena, eva½ ijjhanti dakkhiº±..

490.

``buddho bhava½ arahati p³ra¼±sa½, puññakhettamanuttara½.

±y±go sabbalokassa, bhoto dinna½ mahapphala''nti..

atha kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo bhagavanta½ etadavoca -- ``abhikkanta½, bho gotama, abhikkanta½, bho gotama! seyyath±pi, bho gotama, nikkujjita½ v± ukkujjeyya, paµicchanna½ v± vivareyya, m³¼hassa v± magga½ ±cikkheyya, andhak±re v± telapajjota½ dh±reyya -- cakkhumanto r³p±ni dakkhant²ti; evameva½ bhot± gotamena anekapariy±yena dhammo pak±sito. es±ha½ bhavanta½ gotama½ saraºa½ gacch±mi dhammañca bhikkhusaªghañca. labheyy±ha½ bhoto gotamassa santike pabbajja½, labheyya½ upasampada''nti. alattha kho sundarikabh±radv±jo br±hmaºo...pe0... arahata½ ahos²ti.

sundarikabh±radv±jasutta½ catuttha½ niµµhita½.

5. m±ghasutta½

eva½ me suta½ -- eka samaya½ bhagav± r±jagahe viharati gijjhak³µe pabbate. atha kho m±gho m±ºavo yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho m±gho m±ºavo bhagavanta½ etadavoca --

``ahañhi, bho gotama, d±yako d±napati vadaññ³ y±cayogo; dhammena bhoge pariyes±mi; dhammena bhoge pariyesitv± dhammaladdhehi bhogehi dhamm±dhigatehi ekassapi dad±mi dvinnampi tiººampi catunnampi pañcannampi channampi sattannampi aµµhannampi navannampi dasannampi dad±mi, v²s±yapi ti½s±yapi catt±l²s±yapi paññ±s±yapi dad±mi, satassapi dad±mi, bhiyyopi dad±mi. kacc±ha½, bho gotama, eva½ dadanto eva½ yajanto bahu½ puñña½ pasav±m²''ti ?

``taggha tva½, m±ºava, eva½ dadanto eva½ yajanto bahu½ puñña½ pasavasi. yo kho, m±ºava, d±yako d±napati vadaññ³ y±cayogo; dhammena bhoge pariyesati; dhammena bhoge pariyesitv± dhammaladdhehi bhogehi dhamm±dhigatehi ekassapi dad±ti...pe0... satassapi dad±ti, bhiyyopi dad±ti, bahu½ so puñña½ pasavat²''ti. atha kho m±gho m±ºavo bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

491.

``pucch±maha½ gotama½ vadaññu½, (iti m±gho m±ºavo)

k±s±yav±si½ agaha½ {agiha½ (s²0), ageha½ (p²0)} caranta½.

yo y±cayogo d±napati {d±napat² (s²0 sy±0 p²0)} gahaµµho, puññatthiko {puññapekho (s²0 p²0 ka0)} yajati puññapekkho.

dada½ paresa½ idha annap±na½, katha½ huta½ yajam±nassa sujjhe''..

492.

``yo y±cayogo d±napati gahaµµho, (m±gh±ti bhagav±)

puññatthiko yajati puññapekkho.

dada½ paresa½ idha annap±na½, ±r±dhaye dakkhiºeyyebhi t±di''..

493.

``yo y±cayogo d±napati gahaµµho, (iti m±gho m±ºavo)

puññatthiko yajati puññapekkho.

dada½ paresa½ idha annap±na½, akkh±hi me bhagav± dakkhiºeyye''..

494.

``ye ve asatt± {alagg± (sy±0)} vicaranti loke, akiñcan± kevalino yatatt±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

495.

``ye sabbasa½yojanabandhanacchid±, dant± vimutt± an²gh± nir±s±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

496.

``ye sabbasa½yojanavippamutt±, dant± vimutt± an²gh± nir±s±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

497.

``r±gañca dosañca pah±ya moha½, kh²º±sav± v³sitabrahmacariy±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

498.

``yesu na m±y± vasati na m±no, kh²º±sav± v³sitabrahmacariy±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

499.

``ye v²talobh± amam± nir±s±, kh²º±sav± v³sitabrahmacariy±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

500.

``ye ve na taºh±su up±tipann±, vitareyya ogha½ amam± caranti.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

501.

``yesa½ taºh± natthi kuhiñci loke, bhav±bhav±ya idha v± hura½ v±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

502.

``ye k±me hitv± agah± caranti, susaññatatt± tasara½va ujju½.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

503.

``ye v²tar±g± susam±hitindriy±, candova r±huggahaº± pamutt±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

504.

``samit±vino v²tar±g± akop±, yesa½ gat² natthidha vippah±ya.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

505.

``jahitv± j±timaraºa½ asesa½, katha½kathi½ sabbamup±tivatt±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

506.

``ye attad²p± vicaranti loke, akiñcan± sabbadhi vippamutt±.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

507.

``ye hettha j±nanti yath± tath± ida½, ayamantim± natthi punabbhavoti.

k±lena tesu habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha..

508.

``yo vedag³ jh±narato sat²m±, sambodhipatto saraºa½ bah³na½.

k±lena tamhi habya½ pavecche, yo br±hmaºo puññapekkho yajetha''..

509.

``addh± amogh± mama pucchan± ahu, akkh±si me bhagav± dakkhiºeyye.

tvañhettha j±n±si yath± tath± ida½, tath± hi te vidito esa dhammo..

510.

``yo y±cayogo d±napati gahaµµho, (iti m±gho m±ºavo)

puññatthiko yajati puññapekkho.

dada½ paresa½ idha annap±na½,

akkh±hi me bhagav± yaññasampada½''..

511.

``yajassu yajam±no m±gh±ti bhagav±, sabbattha ca vippas±dehi citta½.

±rammaºa½ yajam±nassa yañño, etthappatiµµh±ya jah±ti dosa½..

512.

``so v²tar±go pavineyya dosa½, metta½ citta½ bh±vayamappam±ºa½.

rattindiva½ satatamappamatto, sabb± dis± pharati appamañña½''..

513.

``ko sujjhati muccati bajjhat² ca, kenattan± gacchati {kenatthen± gacchati (ka0)} brahmaloka½.

aj±nato me muni br³hi puµµho, bhagav± hi me sakkhi brahmajjadiµµho.

tuvañhi no brahmasamosi sacca½, katha½ upapajjati brahmaloka½ jutima''..

514.

``yo yajati tividha½ yaññasampada½, (m±gh±ti bhagav±)

±r±dhaye dakkhiºeyyebhi t±di.

eva½ yajitv± samm± y±cayogo,

upapajjati brahmalokanti br³m²''ti..

eva½ vutte, m±gho m±ºavo bhagavanta½ etadavoca -- ``abhikkanta½, bho gotama...pe0... ajjatagge p±ºupeta½ saraºa½ gata''nti.

m±ghasutta½ pañcama½ niµµhita½.

6. sabhiyasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± r±jagahe viharati ve¼uvane kalandakaniv±pe. tena kho pana samayena sabhiyassa paribb±jakassa pur±ºas±lohit±ya devat±ya pañh± uddiµµh± honti -- ``yo te, sabhiya, samaºo v± br±hmaºo v± ime pañhe puµµho by±karoti tassa santike brahmacariya½ careyy±s²''ti.

atha kho sabhiyo paribb±jako tass± devat±ya santike te pañhe uggahetv± ye te samaºabr±hmaº± saªghino gaºino gaº±cariy± ñ±t± yasassino titthakar± s±dhusammat± bahujanassa, seyyathida½ -- p³raºo kassapo makkhaligos±lo ajito kesakambalo pakudho {kakudho (s²0) pakuddho (sy±0 ka½0)} kacc±no sañcayo {sañjayo (s²0 sy±0 ka½0 p²0)} belaµµhaputto {bellaµµhiputto (s²0 p²0), ve¼aµµhaputto (sy±0)} nigaºµho n±µaputto {n±taputto (s²0 p²0)}, te upasaªkamitv± te pañhe pucchati. te sabhiyena paribb±jakena pañhe puµµh± na samp±yanti; asamp±yant± kopañca dosañca appaccayañca p±tukaronti. api ca sabhiya½ yeva paribb±jaka½ paµipucchanti.

atha kho sabhiyassa paribb±jakassa etadahosi -- ``ye kho te bhonto samaºabr±hmaº± saªghino gaºino gaº±cariy± ñ±t± yasassino titthakar± s±dhusammat± bahujanassa, seyyathida½ -- p³raºo kassapo...pe0... nigaºµho n±µaputto, te may± pañhe puµµh± na samp±yanti, asamp±yant± kopañca dosañca appaccayañca p±tukaronti; api ca maññevettha paµipucchanti. yann³nn±ha½ h²n±y±vattitv± k±me paribhuñjeyya''nti.

atha kho sabhiyassa paribb±jakassa etadahosi -- ``ayampi kho samaºo gotamo saªgh² ceva gaº² ca gaº±cariyo ca ñ±to yasass² titthakaro s±dhusammato bahujanassa; ya½n³n±ha½ samaºa½ gotama½ upasaªkamitv± ime pañhe puccheyya''nti.

atha kho sabhiyassa paribb±jakassa etadahosi -- ``yepi kho te {ye kho te (sy±0), ya½ kho te (ka0)} bhonto samaºabr±hmaº± jiºº± vu¹¹h± mahallak± addhagat± vayoanuppatt± ther± rattaññ³ cirapabbajit± saªghino gaºino gaº±cariy± ñ±t± yasassino titthakar± s±dhusammat± bahujanassa, seyyathida½ -- p³raºo kassapo...pe0 ... nigaºµho n±µaputto, tepi may± pañhe puµµh± na samp±yanti, asamp±yant± kopañca dosañca appaccayañca p±tukaronti, api ca maññevettha paµipucchanti; ki½ pana me samaºo gotamo ime pañhe puµµho by±karissati! samaºo hi gotamo daharo ceva j±tiy±, navo ca pabbajj±y±''ti.

atha kho sabhiyassa paribb±jakassa etadahosi -- ``samaºo kho {samaºo kho gotamo (sy±0 ka0)} daharoti na uññ±tabbo na paribhotabbo. daharopi cesa samaºo gotamo mahiddhiko hoti mah±nubh±vo, ya½n³n±ha½ samaºa½ gotama½ upasaªkamitv± ime pañhe puccheyya''nti.

atha kho sabhiyo paribb±jako yena r±jagaha½ tena c±rika½ pakk±mi. anupubbena c±rika½ caram±no yena r±jagaha½ ve¼uvana½ kalandakaniv±po, yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho sabhiyo paribb±jako bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

515.

``kaªkh² vecikicch² ±gama½, (iti sabhiyo)

pañhe pucchitu½ abhikaªkham±no.

tesantakaro bhav±hi {bhav±hi me (p²0 ka0)} pañhe me puµµho,

anupubba½ anudhamma½ by±karohi me''..

516.

``d³rato ±gatosi sabhiya, (iti bhagav±)

pañhe pucchitu½ abhikaªkham±no.

tesantakaro bhav±mi {tesamantakaromi te (ka0)} pañhe te puµµho,

anupubba½ anudhamma½ by±karomi te..

517.

``puccha ma½ sabhiya pañha½, ya½ kiñci manasicchasi.

tassa tasseva pañhassa, aha½ anta½ karomi te''ti..

atha kho sabhiyassa paribb±jakassa etadahosi -- ``acchariya½ vata, bho, abbhuta½ vata, bho! ya½ vat±ha½ aññesu samaºabr±hmaºesu ok±sakammamattampi {ok±samattampi (s²0 p²0)} n±lattha½ ta½ me ida½ samaºena gotamena ok±sakamma½ kata''nti. attamano pamudito udaggo p²tisomanassaj±to bhagavanta½ pañha½ apucchi --

518.

``ki½ pattinam±hu bhikkhuna½, (iti sabhiyo)

sorata½ kena kathañca dantam±hu.

buddhoti katha½ pavuccati,

puµµho me bhagav± by±karohi''..

519.

``pajjena katena attan±, (sabhiy±ti bhagav±)

parinibb±nagato vitiººakaªkho.

vibhavañca bhavañca vippah±ya,

vusitav± kh²ºapunabbhavo sa bhikkhu..

520.

``sabbattha upekkhako satim±, na so hi½sati kañci sabbaloke.

tiººo samaºo an±vilo, ussad± yassa na santi sorato so..

521.

``yassindriy±ni bh±vit±ni, ajjhatta½ bahiddh± ca sabbaloke.

nibbijjha ima½ parañca loka½, k±la½ kaªkhati bh±vito sa danto..

522.

``kapp±ni viceyya keval±ni, sa½s±ra½ dubhaya½ cut³pap±ta½.

vigatarajamanaªgaºa½ visuddha½, patta½ j±tikhaya½ tam±hu buddha''nti..

atha kho sabhiyo paribb±jako bhagavato bh±sita½ abhinanditv± anumoditv± attamano pamudito udaggo p²tisomanassaj±to bhagavanta½ uttari½ {uttari (ka0)} pañha½ apucchi --

523.

``ki½ pattinam±hu br±hmaºa½, (iti sabhiyo)

samaºa½ kena kathañca nh±takoti.

n±goti katha½ pavuccati,

puµµho me bhagav± by±karohi''..

524.

``b±hitv± sabbap±pak±ni, (sabhiy±ti bhagav±)

vimalo s±dhusam±hito µhitatto.

sa½s±ramaticca keval² so,

asito t±di pavuccate sa brahm±..

525.

``samit±vi pah±ya puññap±pa½, virajo ñatv± ima½ parañca loka½.

j±timaraºa½ up±tivatto, samaºo t±di pavuccate tathatt±..

526.

``ninh±ya {ninah±ya (sy±0)} sabbap±pak±ni, ajjhatta½ bahiddh± ca sabbaloke.

devamanussesu kappiyesu, kappa½ neti tam±hu nh±tako''ti..

527.

``±gu½ na karoti kiñci loke, sabbasa½yoge {sabbayoge (ka0)} visajja bandhan±ni.

sabbattha na sajjat² vimutto, n±go t±di pavuccate tathatt±''ti..

atha kho sabhiyo paribb±jako...pe0... bhagavanta½ uttari½ pañha½ apucchi --

528.

``ka½ khettajina½ vadanti buddh±, (iti sabhiyo)

kusala½ kena kathañca paº¹itoti.

muni n±ma katha½ pavuccati,

puµµho me bhagav± by±karohi''..

529.

``khett±ni viceyya keval±ni, (sabhiy±ti bhagav±)

dibba½ m±nusakañca brahmakhetta½.

sabbakhettam³labandhan± pamutto,

khettajino t±di pavuccate tathatt±..

530.

``kos±ni viceyya keval±ni, dibba½ m±nusakañca brahmakosa½.

sabbakosam³labandhan± pamutto, kusalo t±di pavuccate tathatt±..

531.

``dubhay±ni viceyya paº¹ar±ni, ajjhatta½ bahiddh± ca suddhipañño.

kaºha½ sukka½ up±tivatto, paº¹ito t±di pavuccate tathatt±..

532.

``asatañca satañca ñatv± dhamma½, ajjhatta½ bahiddh± ca sabbaloke.

devamanussehi p³jan²yo, saªga½ j±lamaticca so mun²''ti..

atha kho sabhiyo paribb±jako...pe0... bhagavanta½ uttari½ pañha½ apucchi --

533.

``ki½ pattinam±hu vedagu½, (iti sabhiyo)

anuvidita½ kena kathañca v²riyav±ti.

±j±niyo kinti n±ma hoti,

puµµho me bhagav± by±karohi''..

534.

``ved±ni viceyya keval±ni, (sabhiy±ti bhagav±)

samaº±na½ y±nidhatthi {y±nipatthi (s²0 sy±0 p²0)} br±hmaº±na½.

sabbavedan±su v²tar±go,

sabba½ vedamaticca vedag³ so..

535.

``anuvicca papañcan±mar³pa½, ajjhatta½ bahiddh± ca rogam³la½.

sabbarogam³labandhan± pamutto, anuvidito t±di pavuccate tathatt±..

536.

``virato idha sabbap±pakehi, nirayadukkha½ aticca v²riyav± so.

so v²riyav± padh±nav±, dh²ro t±di pavuccate tathatt±..

537.

``yassassu lun±ni bandhan±ni, ajjhatta½ bahiddh± ca saªgam³la½.

sabbasaªgam³labandhan± pamutto, ±j±niyo t±di pavuccate tathatt±''ti..

atha kho sabhiyo paribb±jako...pe0... bhagavanta½ uttari½ pañha½ apucchi --

538.

``ki½ pattinam±hu sottiya½, (iti sabhiyo)

ariya½ kena kathañca caraºav±ti.

paribb±jako kinti n±ma hoti,

puµµho me bhagav± by±karohi''..

539.

``sutv± sabbadhamma½ abhiññ±ya loke, (sabhiy±ti bhagav±)

s±vajj±navajja½ yadatthi kiñci.

abhibhu½ akatha½kathi½ vimutta½,

anigha½ sabbadhim±hu sottiyoti..

540.

``chetv± ±sav±ni ±lay±ni, vidv± so na upeti gabbhaseyya½.

sañña½ tividha½ panujja paªka½, kappa½ neti tam±hu ariyoti..

541.

``yo idha caraºesu pattipatto, kusalo sabbad± ±j±n±ti {±j±ni (sy±0)} dhamma½.

sabbattha na sajjati vimuttacitto {vimutto (s²0)}, paµigh± yassa na santi caraºav± so..

542.

``dukkhavepakka½ yadatthi kamma½, uddhamadho tiriya½ v±pi {tiriyañc±pi (sy±0)} majjhe.

paribb±jayitv± pariññac±r², m±ya½ m±namathopi lobhakodha½.

pariyantamak±si n±mar³pa½, ta½ paribb±jakam±hu pattipatta''nti..

atha kho sabhiyo paribb±jako bhagavato bh±sita½ abhinanditv± anumoditv± attamano pamudito udaggo p²tisomanassaj±to uµµh±y±san± eka½sa½ uttar±saªga½ karitv± yena bhagav± tenañjali½ paº±metv± bhagavanta½ sammukh± s±rupp±hi g±th±hi abhitthavi --

543.

``y±ni ca t²ºi y±ni ca saµµhi, samaºappav±dasit±ni {samaºappav±danissit±ni (sy±0 ka0)} bh³ripañña.

saññakkharasaññanissit±ni, osaraº±ni vineyya oghatamag±..

544.

``antag³si p±rag³ {p±rag³si (sy±0 p²0 ka0)} dukkhassa, arah±si samm±sambuddho kh²º±sava½ ta½ maññe.

jutim± mutim± pah³tapañño, dukkhassantakara½ at±resi ma½..

545.

``ya½ me kaªkhitamaññ±si, vicikicch± ma½ t±rayi namo te.

muni monapathesu pattipatta, akhila ±diccabandhu soratosi..

546.

``y± me kaªkh± pure ±si, ta½ me by±k±si cakkhum±.

addh± mun²si sambuddho, natthi n²varaº± tava..

547.

``up±y±s± ca te sabbe, viddhast± vina¼²kat±.

s²tibh³to damappatto, dhitim± saccanikkamo..

548.

``tassa te n±gan±gassa, mah±v²rassa bh±sato.

sabbe dev±numodanti, ubho n±radapabbat±..

549.

``namo te puris±jañña, namo te purisuttama.

sadevakasmi½ lokasmi½, natthi te paµipuggalo..

550.

``tuva½ buddho tuva½ satth±, tuva½ m±r±bhibh³ muni.

tuva½ anusaye chetv±, tiººo t±resi ma½ paja½..

551.

``upadh² te samatikkant±, ±sav± te pad±lit±.

s²hosi anup±d±no, pah²nabhayabheravo..

552.

``puº¹ar²ka½ yath± vaggu, toye na upalimpati {toyena na upalippati (s²0), toye na upalippati (p²0), toyena na upalimpati (ka0)}.

eva½ puññe ca p±pe ca, ubhaye tva½ na limpasi.

p±de v²ra pas±rehi, sabhiyo vandati satthuno''ti..

atha kho sabhiyo paribb±jako bhagavato p±desu siras± nipatitv± bhagavanta½ etadavoca -- ``abhikkanta½, bhante...pe0... es±ha½ bhagavanta½ saraºa½ gacch±mi dhammañca bhikkhusaªghañca; labheyy±ha½, bhante, bhagavato santike pabbajja½, labheyya½ upasampada''nti .

``yo kho, sabhiya, aññatitthiyapubbo imasmi½ dhammavinaye ±kaªkhati pabbajja½, ±kaªkhati upasampada½, so catt±ro m±se parivasati; catunna½ m±s±na½ accayena ±raddhacitt± bhikkh³ pabb±jenti, upasamp±denti bhikkhubh±v±ya. api ca mettha puggalavemattat± vidit±''ti.

``sace, bhante, aññatitthiyapubb± imasmi½ dhammavinaye ±kaªkhant± pabbajja½, ±kaªkhant± upasampada½ catt±ro m±se parivasanti, catunna½ m±s±na½ accayena ±raddhacitt± bhikkh³ pabb±jenti, upasamp±denti bhikkhubh±v±ya, aha½ catt±ri vass±ni parivasiss±mi; catunna½ vass±na½ accayena ±raddhacitt± bhikkh³ pabb±jentu upasamp±dentu bhikkhubh±v±y±''ti. alattha kho sabhiyo paribb±jako bhagavato santike pabbajja½ alattha upasampada½...pe0... aññataro kho pan±yasm± sabhiyo arahata½ ahos²ti.

sabhiyasutta½ chaµµha½ niµµhita½.

7. selasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± aªguttar±pesu c±rika½ caram±no mahat± bhikkhusaªghena saddhi½ a¹¹hate¼asehi bhikkhusatehi yena ±paºa½ n±ma aªguttar±p±na½ nigamo tadavasari. assosi kho keºiyo jaµilo ``samaºo khalu, bho, gotamo sakyaputto sakyakul± pabbajito aªguttar±pesu c±rika½ caram±no mahat± bhikkhusaªghena saddhi½ a¹¹hate¼asehi bhikkhusatehi ±paºa½ anuppatto. ta½ kho pana bhavanta½ gotama½ eva½ kaly±ºo kittisaddo abbhuggato -- `itipi so bhagav± araha½ samm±sambuddho vijj±caraºasampanno sugato lokavid³ anuttaro purisadammas±rathi satth± devamanuss±na½ buddho bhagav±'ti {bhagav± (sy±0 p²0)}. so ima½ loka½ sadevaka½ sam±raka½ sabrahmaka½ sassamaºabr±hmaºi½ paja½ sadevamanussa½ saya½ abhiññ± sacchikatv± pavedeti. so dhamma½ desati ±dikaly±ºa½ majjhekaly±ºa½ pariyos±nakaly±ºa½ s±ttha½ sabyañjana½, kevalaparipuººa½ parisuddha½ brahmacariya½ pak±seti. s±dhu kho pana tath±r³p±na½ arahata½ dassana½ hot²''ti.

atha kho keºiyo jaµilo yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinna½ kho keºiya½ jaµila½ bhagav± dhammiy± kath±ya sandassesi sam±dapesi samuttejesi sampaha½sesi. atha kho keºiyo jaµilo bhagavat± dhammiy± kath±ya sandassito sam±dapito samuttejito sampaha½sito bhagavanta½ etadavoca -- ``adhiv±setu me bhava½ gotamo sv±tan±ya bhatta½ saddhi½ bhikkhusaªghen±''ti. eva½ vutte, bhagav± keºiya½ jaµila½ etadavoca -- ``mah± kho, keºiya, bhikkhusaªgho a¹¹hate¼as±ni bhikkhusat±ni; tvañca br±hmaºesu abhippasanno''ti.

dutiyampi kho keºiyo jaµilo bhagavanta½ etadavoca -- ``kiñc±pi, bho gotama, mah± bhikkhusaªgho a¹¹hate¼as±ni bhikkhusat±ni, ahañca br±hmaºesu abhippasanno; adhiv±setu me bhava½ gotamo sv±tan±ya bhatta½ saddhi½ bhikkhusaªghen±''ti. dutiyampi kho bhagav± keºiya½ jaµila½ etadavoca -- ``mah± kho, keºiya, bhikkhusaªgho a¹¹hate¼as±ni bhikkhusat±ni; tvañca br±hmaºesu abhippasanno''ti.

tatiyampi kho keºiyo jaµilo bhagavanta½ etadavoca -- ``kiñc±pi, bho gotama, mah± bhikkhusaªgho a¹¹hate¼as±ni bhikkhusat±ni, ahañca br±hmaºesu abhippasanno, adhiv±setu {adhiv±setveva (s²0)} me bhava½ gotamo sv±tan±ya bhatta½ saddhi½ bhikkhusaªghen±''ti. adhiv±sesi bhagav± tuºh²bh±vena. atha kho keºiyo jaµilo bhagavato adhiv±sana½ viditv± uµµh±y±san± yena sako assamo tenupasaªkami; upasaªkamitv± mitt±macce ñ±tis±lohite ±mantesi -- ``suºantu me bhavanto mitt±macc± ñ±tis±lohit±, samaºo me gotamo nimantito sv±tan±ya bhatta½ saddhi½ bhikkhusaªghena, yena me k±yaveyy±vaµika½ kareyy±th±''ti. ``eva½, bho''ti kho keºiyassa jaµilassa mitt±macc± ñ±tis±lohit± keºiyassa jaµilassa paµissutv± appekacce uddhan±ni khaºanti, appekacce kaµµh±ni ph±lenti, appekacce bh±jan±ni dhovanti, appekacce udakamaºika½ patiµµh±penti, appekacce ±san±ni paññ±penti. keºiyo pana jaµilo s±ma½yeva maº¹alam±¼a½ paµiy±deti.

tena kho pana samayena selo br±hmaºo ±paºe paµivasati, tiººa½ ved±na½ p±rag³ sanighaº¹ukeµubh±na½ s±kkharappabhed±na½ itih±sapañcam±na½ padako veyy±karaºo lok±yatamah±purisalakkhaºesu anavayo, t²ºi ca m±ºavakasat±ni mante v±ceti.

tena kho pana samayena keºiyo jaµilo sele br±hmaºe abhippasanno hoti. atha kho selo br±hmaºo t²hi m±ºavakasatehi parivuto jaªgh±vih±ra½ anucaªkamam±no anuvicaram±no yena keºiyassa jaµilassa assamo tenupasaªkami. addas± kho selo br±hmaºo keºiyassa jaµilassa assame {keºissamiye jaµile (s²0 p²0)} appekacce uddhan±ni khaºante...pe0... appekacce ±san±ni paññapente, keºiya½ pana jaµila½ s±ma½yeva maº¹alam±¼a½ paµiy±denta½. disv±na keºiya½ jaµila½ etadavoca -- ``ki½ nu kho bhoto keºiyassa ±v±ho v± bhavissati, viv±ho v± bhavissati, mah±yañño v± paccupaµµhito, r±j± v± m±gadho seniyo bimbis±ro nimantito sv±tan±ya saddhi½ balak±yen±''ti?

``na me, bho sela, ±v±ho v± bhavissati viv±ho v±, n±pi r±j± m±gadho seniyo bimbis±ro nimantito sv±tan±ya saddhi½ balak±yena; api ca kho me mah±yañño paccupaµµhito. atthi samaºo gotamo sakyaputto sakyakul± pabbajito aªguttar±pesu c±rika½ caram±no mahat± bhikkhusaªghena saddhi½ a¹¹hate¼asehi bhikkhusatehi ±paºa½ anuppatto. ta½ kho pana bhavanta½ gotama½...pe0... buddho bhagav±ti. so me nimantito sv±tan±ya bhatta½ saddhi½ bhikkhusaªghen±''ti. ``buddhoti, bho keºiya, vadesi''? ``buddhoti, bho sela, vad±mi''. ``buddhoti, bho keºiya, vadesi''? ``buddhoti, bho sela, vad±m²''ti.

atha kho selassa br±hmaºassa etadahosi -- ``ghosopi kho eso dullabho lokasmi½ yadida½ buddhoti. ±gat±ni kho panamh±ka½ mantesu dvatti½samah±purisalakkhaº±ni, yehi samann±gatassa mah±purisassa dveva gatiyo bhavanti anaññ±. sace ag±ra½ ajjh±vasati r±j± hoti cakkavatti dhammiko dhammar±j± c±turanto vijit±v² janapadatth±variyappatto sattaratanasamann±gato. tassim±ni satta ratan±ni bhavanti, seyyathida½ -- cakkaratana½, hatthiratana½, assaratana½, maºiratana½, itthiratana½, gahapatiratana½, pariº±yakaratanameva sattama½. parosahassa½ kho panassa putt± bhavanti s³r± v²raªgar³p± parasenappamaddan±. so ima½ pathavi½ s±garapariyanta½ adaº¹ena asatthena dhammena abhivijiya ajjh±vasati. sace kho pana ag±rasm± anag±riya½ pabbajati, araha½ hoti samm±sambuddho loke vivaµµacchado {vivattacchaddo (s²0 p²0)}. kaha½ pana, bho keºiya, etarahi so bhava½ gotamo viharati araha½ samm±sambuddho''ti?

eva½ vutte, keºiyo jaµilo dakkhiºa½ b±hu½ paggahetv± sela½ br±hmaºa½ etadavoca -- ``yenes± , bho sela, n²lavanar±j²''ti. atha kho selo br±hmaºo t²hi m±ºavakasatehi saddhi½ yena bhagav± tenupasaªkami. atha kho selo br±hmaºo te m±ºavake ±mantesi -- ``appasadd± bhonto ±gacchantu, pade pada½ nikkhipant±. dur±sad± hi te bhagavanto {bhavanto (sy±0 ka0)} s²h±va ekacar±. yad± c±ha½, bho, samaºena gotamena saddhi½ manteyyu½, m± me bhonto antarantar± katha½ op±tetha; kath±pariyos±na½ me bhavanto ±gament³''ti.

atha kho selo br±hmaºo yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho selo br±hmaºo bhagavato k±ye dvatti½samah±purisalakkhaº±ni samannesi {sammannesi (s²0 sy±0)}. addas± kho selo br±hmaºo bhagavato k±ye dvatti½samah±purisalakkhaº±ni yebhuyyena µhapetv± dve. dv²su mah±purisalakkhaºesu kaªkhati vicikicchati n±dhimuccati na sampas²dati -- kosohite ca vatthaguyhe, pah³tajivhat±ya c±ti.

atha kho bhagavato etadahosi -- ``passati kho me aya½ selo br±hmaºo dvatti½samah±purisalakkhaº±ni yebhuyyena µhapetv± dve. dv²su mah±purisalakkhaºesu kaªkhati vicikicchati n±dhimuccati na sampas²dati -- kosohite ca vatthaguyhe, pah³tajivhat±ya c±''ti. atha kho bhagav± tath±r³pa½ iddh±bhisaªkh±ra½ abhisaªkh±si {abhisaªkh±resi (sy±0 ka0)}, yath± addasa selo br±hmaºo bhagavato kosohita½ vatthaguyha½ . atha kho bhagav± jivha½ ninn±metv± ubhopi kaººasot±ni anumasi paµimasi, ubhopi n±sikasot±ni anumasi paµimasi, kevalampi nal±µamaº¹ala½ jivh±ya ch±desi.

atha kho selassa br±hmaºassa etadahosi -- ``samann±gato kho samaºo gotamo dvatti½samah±purisalakkhaºehi paripuººehi, no apuripuººehi. no ca kho na½ j±n±mi buddho v± no v±. suta½ kho pana meta½ br±hmaº±na½ vu¹¹h±na½ mahallak±na½ ±cariyap±cariy±na½ bh±sam±n±na½ -- `ye te bhavanti arahanto samm±sambuddh±, te sake vaººe bhaññam±ne att±na½ p±tukaront²'ti. ya½n³n±ha½ samaºa½ gotama½ sammukh± s±rupp±hi g±th±hi abhitthaveyya''nti. atha kho selo br±hmaºo bhagavanta½ sammukh± s±rupp±hi g±th±hi abhitthavi --

553.

``paripuººak±yo suruci, suj±to c±rudassano.

suvaººavaººosi bhagav±, susukkad±µhosi v²riyav±..

554.

``narassa hi suj±tassa, ye bhavanti viyañjan±.

sabbe te tava k±yasmi½, mah±purisalakkhaº±..

555.

``pasannanetto sumukho, brah± uju pat±pav±.

majjhe samaºasaªghassa, ±diccova virocasi..

556.

``kaly±ºadassano bhikkhu, kañcanasannibhattaco.

ki½ te samaºabh±vena, eva½ uttamavaººino..

557.

``r±j± arahasi bhavitu½, cakkavatt² rathesabho.

c±turanto vijit±v², jambusaº¹assa {jambumaº¹assa (ka0)} issaro..

558.

``khattiy± bhogir±j±no {bhojar±j±no (s²0 sy±0)}, anuyant± {anuyutt± (s²0)} bhavantu te.

r±j±bhir±j± manujindo, rajja½ k±rehi gotama''..

559.

``r±j±hamasmi sel±ti, (bhagav±) dhammar±j± anuttaro.

dhammena cakka½ vattemi, cakka½ appaµivattiya½''..

560.

``sambuddho paµij±n±si, (iti selo br±hmaºo) dhammar±j± anuttaro.

`dhammena cakka½ vattemi', iti bh±sasi gotama..

561.

``ko nu sen±pati bhoto, s±vako satthuranvayo.

ko te tamanuvatteti, dhammacakka½ pavattita½''..

562.

``may± pavattita½ cakka½, (sel±ti bhagav±) dhammacakka½ anuttara½.

s±riputto anuvatteti, anuj±to tath±gata½..

563.

``abhiññeyya½ abhiññ±ta½, bh±vetabbañca bh±vita½.

pah±tabba½ pah²na½ me, tasm± buddhosmi br±hmaºa..

564.

``vinayassu mayi kaªkha½, adhimuccassu br±hmaºa.

dullabha½ dassana½ hoti, sambuddh±na½ abhiºhaso..

565.

``yesa½ ve {yesa½ vo (p²0), yassa ve (sy±0)} dullabho loke, p±tubh±vo abhiºhaso.

soha½ br±hmaºa sambuddho, sallakatto anuttaro..

566.

``brahmabh³to atitulo, m±rasenappamaddano.

sabb±mitte vas²katv±, mod±mi akutobhayo''..

567.

``ima½ bhavanto nis±metha, yath± bh±sati cakkhum±.

sallakatto mah±v²ro, s²hova nadat² vane..

568.

``brahmabh³ta½ atitula½, m±rasenappamaddana½.

ko disv± nappas²deyya, api kaºh±bhij±tiko..

569.

``yo ma½ icchati anvetu, yo v± nicchati gacchatu.

idh±ha½ pabbajiss±mi, varapaññassa santike''..

570.

``evañce {etañce (s²0 p²0)} ruccati bhoto, samm±sambuddhas±sane {samm±sambuddhas±sana½ (s²0 sy±0 ka½0 p²0)}.

mayampi pabbajiss±ma, varapaññassa santike''..

571.

``br±hmaº± tisat± ime, y±canti pañjal²kat±.

brahmacariya½ cariss±ma, bhagav± tava santike''..

572.

``sv±kkh±ta½ brahmacariya½, (sel±ti bhagav±) sandiµµhikamak±lika½.

yattha amogh± pabbajj±, appamattassa sikkhato''ti..

alattha kho selo br±hmaºo sapariso bhagavato santike pabbajja½, alattha upasampada½. atha kho keºiyo jaµilo tass± rattiy± accayena sake assame paº²ta½ kh±dan²ya½ bhojan²ya½ paµiy±d±petv± bhagavato k±la½ ±roc±pesi -- ``k±lo, bho gotama, niµµhita½ bhatta''nti . atha kho bhagav± pubbaºhasamaya½ niv±setv± pattac²varam±d±ya yena keºiyassa jaµilassa assamo tenupasaªkami; upasaªkamitv± paññatte ±sane nis²di saddhi½ bhikkhusaªghena.

atha kho keºiyo jaµilo buddhappamukha½ bhikkhusaªgha½ paº²tena kh±dan²yena bhojan²yena sahatth± santappesi sampav±resi. atha kho keºiyo jaµilo bhagavanta½ bhutt±vi½ on²tapattap±ºi½ aññatara½ n²ca½ ±sana½ gahetv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinna½ kho keºiya½ jaµila½ bhagav± im±hi g±th±hi anumodi --

573.

``aggihuttamukh± yaññ±, s±vitt² chandaso mukha½.

r±j± mukha½ manuss±na½, nad²na½ s±garo mukha½..

574.

``nakkhatt±na½ mukha½ cando, ±dicco tapata½ mukha½.

puñña½ ±kaªkham±n±na½, saªgho ve yajata½ mukha''nti..

atha kho bhagav± keºiya½ jaµila½ im±hi g±th±hi anumoditv± uµµh±y±san± pakk±mi. atha kho ±yasm± selo sapariso eko v³pakaµµho appamatto ±t±p² pahitatto viharanto nacirasse ...pe0... aññataro kho pan±pasm± selo sapariso arahata½ ahosi.

atha kho ±yasm± selo sapariso yena bhagav± tenupasaªkami, upasaªkamitv± eka½sa½ c²vara½ katv± yena bhagav± tenañjali½ paº±metv± bhagavanta½ g±th±ya ajjhabh±si --

575.

``ya½ ta½ saraºam±gamha {m±gamma (s²0 sy±0 ka0)}, ito aµµhami cakkhuma.

sattarattena bhagav±, dantamha tava s±sane..

576.

``tuva½ buddho tuva½ satth±, tuva½ m±r±bhibh³ muni.

tuva½ anusaye chetv±, tiººo t±resima½ paja½..

577.

``upadh² te samatikkant±, ±sav± te pad±lit±.

s²hosi {s²hova (ma0 ni0 2.401)} anup±d±no, pah²nabhayabheravo..

578.

``bhikkhavo tisat± ime, tiµµhanti pañjal²kat±.

p±de v²ra pas±rehi, n±g± vandantu satthuno''ti..

selasutta½ sattama½ niµµhita½.

8. sallasutta½

579.

animittamanaññ±ta½ , macc±na½ idha j²vita½.

kasirañca parittañca, tañca dukkhena sa½yuta½..

580.

na hi so upakkamo atthi, yena j±t± na miyyare.

jarampi patv± maraºa½, eva½dhamm± hi p±ºino..

581.

phal±namiva pakk±na½, p±to patanato {papatato (s²0 p²0 aµµha0)} bhaya½.

eva½ j±t±na macc±na½, nicca½ maraºato bhaya½..

582.

yath±pi kumbhak±rassa, kat± mattikabh±jan±.

sabbe bhedanapariyant± {bhedapariyant± (sy±0)}, eva½ macc±na j²vita½..

583.

dahar± ca mahant± ca, ye b±l± ye ca paº¹it±.

sabbe maccuvasa½ yanti, sabbe maccupar±yaº±..

584.

tesa½ maccuparet±na½, gacchata½ paralokato.

na pit± t±yate putta½, ñ±t² v± pana ñ±take..

585.

pekkhata½ yeva ñ±t²na½, passa l±lapata½ puthu.

ekamekova macc±na½, govajjho viya n²yati {niyyati (bah³su)}..

586.

evamabbh±hato loko, maccun± ca jar±ya ca.

tasm± dh²r± na socanti, viditv± lokapariy±ya½..

587.

yassa magga½ na j±n±si, ±gatassa gatassa v±.

ubho ante asampassa½, nirattha½ paridevasi..

588.

paridevayam±no ce, kiñcidattha½ udabbahe.

samm³¼ho hi½samatt±na½, kayir± ce na½ vicakkhaºo..

589.

na hi ruººena sokena, santi½ pappoti cetaso.

bhiyyassuppajjate dukkha½, sar²ra½ cupahaññati..

590.

kiso vivaººo bhavati, hi½samatt±namattan±.

na tena pet± p±lenti, niratth± paridevan±..

591.

sokamappajaha½ jantu, bhiyyo dukkha½ nigacchati.

anutthunanto k±laªkata½ {k±lakata½ (s²0 sy±0)}, sokassa vasamanvag³..

592.

aññepi passa gamine, yath±kamm³page nare.

maccuno vasam±gamma, phandantevidha p±ºino..

593.

yena yena hi maññanti, tato ta½ hoti aññath±.

et±diso vin±bh±vo, passa lokassa pariy±ya½..

594.

api vassasata½ j²ve, bhiyyo v± pana m±ºavo.

ñ±tisaªgh± vin± hoti, jah±ti idha j²vita½..

595.

tasm± arahato sutv±, vineyya paridevita½.

peta½ k±laªkata½ disv±, neso labbh± may± iti..

596.

yath± saraºam±ditta½, v±rin± parinibbaye {parinibbuto (s²0 ka0)}.

evampi dh²ro sapañño, paº¹ito kusalo naro.

khippamuppatita½ soka½, v±to t³la½va dha½saye..

597.

parideva½ pajappañca, domanassañca attano.

attano sukhames±no, abbahe sallamattano..

598.

abbu¼hasallo asito, santi½ pappuyya cetaso.

sabbasoka½ atikkanto, asoko hoti nibbutoti..

sallasutta½ aµµhama½ niµµhita½.

9. v±seµµhasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± icch±naªgale viharati icch±naªgalavanasaº¹e. tena kho pana samayena sambahul± abhiññ±t± abhiññ±t± br±hmaºamah±s±l± icch±naªgale paµivasanti, seyyathida½ -- caªk² br±hmaºo, t±rukkho br±hmaºo, pokkharas±ti br±hmaºo, j±ºussoºi {j±ºusoºi (ka0)} br±hmaºo, todeyyo br±hmaºo, aññe ca abhiññ±t± abhiññ±t± br±hmaºamah±s±l±. atha kho v±seµµhabh±radv±j±na½ m±ºav±na½ jaªgh±vih±ra½ anucaªkamant±na½ anuvicarant±na½ {anucaªkamam±n±na½ anuvicaram±n±na½ (s²0 p²0)} ayamantar±kath± udap±di -- ``katha½, bho, br±hmaºo hot²''ti?

bh±radv±jo m±ºavo evam±ha -- ``yato kho, bho, ubhato suj±to hoti m±tito ca pitito ca sa½suddhagahaºiko y±va sattam± pit±mahayug± akkhitto anupakkuµµho j±tiv±dena, ett±vat± kho bho br±hmaºo hot²''ti.

v±seµµho m±ºavo evam±ha -- ``yato kho, bho, s²lav± ca hoti vatasampanno {vattasampanno (s²0 sy±0 ma0 ni0 2.454)} ca, ett±vat± kho, bho, br±hmaºo hot²''ti. neva kho asakkhi bh±radv±jo m±ºavo v±seµµha½ m±ºava½ saññ±petu½, na pana asakkhi v±seµµho m±ºavo bh±radv±ja½ m±ºava½ saññ±petu½.

atha kho v±seµµho m±ºavo bh±radv±ja½ m±ºava½ ±mantesi -- ``aya½ kho, bho {aya½ bho (s²0 sy±0 ka0), aya½ kho (p²0)} bh±radv±ja, samaºo gotamo sakyaputto sakyakul± pabbajito icch±naªgale viharati icch±naªgalavanasaº¹e; ta½ kho pana bhavanta½ gotama½ eva½ kaly±ºo kittisaddo abbhuggato -- `itipi...pe0... buddho bhagav±'ti. ±y±ma, bho bh±radv±ja, yena samaºo gotamo tenupasaªkamiss±ma; upasaªkamitv± samaºa½ gotama½ etamattha½ pucchiss±ma. yath± no samaºo gotamo by±karissati tath± na½ dh±ress±m±''ti. ``eva½, bho''ti kho bh±radv±jo m±ºavo v±seµµhassa m±ºavassa paccassosi.

atha kho v±seµµhabh±radv±j± m±ºav± yena bhagav± tenupasaªkami½su; upasaªkamitv± bhagavat± saddhi½ sammodi½su. sammodan²ya½ katha½ s±raº²ya½ v²tis±retv± ekamanta½ nis²di½su. ekamanta½ nisinno kho v±seµµho m±ºavo bhagavanta½ g±th±hi ajjhabh±si --

599.

``anuññ±tapaµiññ±t±, tevijj± mayamasmubho.

aha½ pokkharas±tissa, t±rukkhass±ya½ m±ºavo..

600.

``tevijj±na½ yadakkh±ta½, tatra kevalinosmase.

padakasma veyy±karaº±, jappe ±cariyas±dis±..

601.

``tesa½ no j±tiv±dasmi½, viv±do atthi gotama.

j±tiy± br±hmaºo hoti, bh±radv±jo iti bh±sati.

ahañca kammun± {kamman± (s²0 p²0) evamuparipi} br³mi, eva½ j±n±hi cakkhuma..

602.

``te na sakkoma saññ±petu½, aññamañña½ maya½ ubho.

bhavanta½ {bhagavanta½ (ka0)} puµµhum±gamh±, sambuddha½ iti vissuta½..

603.

``canda½ yath± khay±t²ta½, pecca pañjalik± jan±.

vandam±n± namassanti, eva½ lokasmi gotama½..

604.

``cakkhu½ loke samuppanna½, maya½ pucch±ma gotama½.

j±tiy± br±hmaºo hoti, ud±hu bhavati kammun±.

aj±nata½ no pabr³hi, yath± j±nesu br±hmaºa½''..

605.

``tesa½ vo aha½ byakkhissa½, (v±seµµh±ti bhagav±) anupubba½ yath±tatha½.

j±tivibhaªga½ p±º±na½, aññamaññ± hi j±tiyo..

606.

``tiºarukkhepi j±n±tha, na c±pi paµij±nare.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

607.

``tato k²µe paµaªge ca, y±va kunthakipillike.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

608.

``catuppadepi j±n±tha, khuddake ca mahallake.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

609.

``p±d³darepi j±n±tha, urage d²ghapiµµhike.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

610.

``tato macchepi j±n±tha, odake v±rigocare.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

611.

``tato pakkh²pi j±n±tha, pattay±ne vihaªgame.

liªga½ j±timaya½ tesa½, aññamaññ± hi j±tiyo..

612.

``yath± et±su j±t²su, liªga½ j±timaya½ puthu.

eva½ natthi manussesu, liªga½ j±timaya½ puthu..

613.

``na kesehi na s²sena, na kaººehi na akkhibhi.

na mukhena na n±s±ya, na oµµhehi bham³hi v±..

614.

``na g²v±ya na a½sehi, na udarena na piµµhiy±.

na soºiy± na uras±, na samb±dhe na methune {na samb±dh± na methun± (sy±0 ka0)}..

615.

``na hatthehi na p±dehi, n±ªgul²hi nakhehi v±.

na jaªgh±hi na ³r³hi, na vaººena sarena v±.

liªga½ j±timaya½ neva, yath± aññ±su j±tisu..

616.

``paccattañca sar²resu {paccatta½ sasar²resu (s²0 p²0)}, manussesveta½ na vijjati.

vok±rañca manussesu, samaññ±ya pavuccati..

617.

``yo hi koci manussesu, gorakkha½ upaj²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, kassako so na br±hmaºo..

618.

``yo hi koci manussesu, puthusippena j²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, sippiko so na br±hmaºo..

619.

``yo hi koci manussesu, voh±ra½ upaj²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, v±ºijo so na br±hmaºo..

620.

``yo hi koci manussesu, parapessena j²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, pessiko {pessako (ka0)} so na br±hmaºo..

621.

``yo hi koci manussesu, adinna½ upaj²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, coro eso na br±hmaºo..

622.

``yo hi koci manussesu, issattha½ upaj²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, yodh±j²vo na br±hmaºo..

623.

``yo hi koci manussesu, porohiccena j²vati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, y±jako eso na br±hmaºo..

624.

``yo hi koci manussesu, g±ma½ raµµhañca bhuñjati.

eva½ v±seµµha j±n±hi, r±j± eso na br±hmaºo..

625.

``na c±ha½ br±hmaºa½ br³mi, yonija½ mattisambhava½.

bhov±di n±ma so hoti, sace {sa ve (s²0 sy±0)} hoti sakiñcano.

akiñcana½ an±d±na½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

626.

``sabbasa½yojana½ chetv±, so ve na paritassati.

saªg±tiga½ visa½yutta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

627.

``chetv± naddhi½ varattañca, sand±na½ sahanukkama½.

ukkhittapaligha½ buddha½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

628.

``akkosa½ vadhabandhañca, aduµµho yo titikkhati.

khant²bala½ bal±n²ka½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

629.

``akkodhana½ vatavanta½, s²lavanta½ anussada½.

danta½ antimas±r²ra½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

630.

``v±ri pokkharapatteva, ±raggeriva s±sapo.

yo na limpati k±mesu, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

631.

``yo dukkhassa paj±n±ti, idheva khayamattano.

pannabh±ra½ visa½yutta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

632.

``gambh²rapañña½ medh±vi½, magg±maggassa kovida½.

uttamatthamanuppatta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

633.

``asa½saµµha½ gahaµµhehi, an±g±rehi c³bhaya½.

anokas±rimappiccha½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

634.

``nidh±ya daº¹a½ bh³tesu, tasesu th±varesu ca.

yo na hanti na gh±teti, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

635.

``aviruddha½ viruddhesu, attadaº¹esu nibbuta½.

s±d±nesu an±d±na½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

636.

``yassa r±go ca doso ca, m±no makkho ca p±tito.

s±saporiva ±ragg±, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

637.

``akakkasa½ viññ±pani½, gira½ saccamud²raye.

y±ya n±bhisaje kañci, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

638.

``yodha d²gha½ va rassa½ v±, aºu½ th³la½ subh±subha½.

loke adinna½ n±diyati, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

639.

``±s± yassa na vijjanti, asmi½ loke paramhi ca.

nir±s±sa½ {nir±saya½ (s²0 sy±0 p²0), nir±saka½ (?)} visa½yutta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

640.

``yass±lay± na vijjanti, aññ±ya akatha½kath².

amatogadhamanuppatta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

641.

``yodha puññañca p±pañca, ubho saªgamupaccag±.

asoka½ viraja½ suddha½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

642.

``canda½va vimala½ suddha½, vippasannaman±vila½.

nand²bhavaparikkh²ºa½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

643.

``yoma½ palipatha½ dugga½, sa½s±ra½ mohamaccag±.

tiººo p±raªgato jh±y², anejo akatha½kath².

anup±d±ya nibbuto, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

644.

``yodha k±me pahantv±na, an±g±ro paribbaje.

k±mabhavaparikkh²ºa½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

645.

``yodha taºha½ pahantv±na, an±g±ro paribbaje.

taºh±bhavaparikkh²ºa½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

646.

``hitv± m±nusaka½ yoga½, dibba½ yoga½ upaccag±.

sabbayogavisa½yutta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

647.

``hitv± ratiñca arati½, s²tibh³ta½ nir³padhi½.

sabbalok±bhibhu½ v²ra½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

648.

``cuti½ yo vedi {yo'veti (?) itivuttake 99 aµµhakath±sa½vaºan± passitabb±} tt±na½, upapattiñca sabbaso.

asatta½ sugata½ buddha½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

649.

``yassa gati½ na j±nanti, dev± gandhabbam±nus±.

kh²º±sava½ arahanta½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

650.

``yassa pure ca pacch± ca, majjhe ca natthi kiñcana½.

akiñcana½ an±d±na½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

651.

``usabha½ pavara½ v²ra½, mahesi½ vijit±vina½.

aneja½ nh±taka½ buddha½, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

652.

``pubbeniv±sa½ yo vedi {yo'veti (?) itivuttake 99 aµµhakath±sa½vaºan± passitabb±}, sagg±p±yañca passati.

atho j±tikkhaya½ patto, tamaha½ br³mi br±hmaºa½..

653.

``samaññ± hes± lokasmi½, n±magotta½ pakappita½.

sammucc± samud±gata½, tattha tattha pakappita½..

654.

``d²gharattamanusayita½, diµµhigatamaj±nata½.

aj±nant± no {aj±nant± te (aµµha0) ma0 ni0 2.460} pabruvanti, j±tiy± hoti br±hmaºo..

655.

``na jacc± br±hmaºo hoti, na jacc± hoti abr±hmaºo.

kammun± br±hmaºo hoti, kammun± hoti abr±hmaºo..

656.

``kassako kammun± hoti, sippiko hoti kammun±.

v±ºijo kammun± hoti, pessiko hoti kammun±..

657.

``coropi kammun± hoti, yodh±j²vopi kammun±.

y±jako kammun± hoti, r±j±pi hoti kammun±..

658.

``evameta½ yath±bh³ta½, kamma½ passanti paº¹it±.

paµiccasamupp±dadass±, kammavip±kakovid±..

659.

``kammun± vattati loko, kammun± vattati paj±.

kammanibandhan± satt±, rathass±º²va y±yato..

660.

``tapena brahmacariyena, sa½yamena damena ca.

etena br±hmaºo hoti, eta½ br±hmaºamuttama½..

661.

``t²hi vijj±hi sampanno, santo kh²ºapunabbhavo.

eva½ v±seµµha j±n±hi, brahm± sakko vij±nata''nti..

eva½ vutte, v±seµµhabh±radv±j± m±ºav± bhagavanta½ etadavocu½ -- ``abhikkanta½, bho gotama...pe0... up±sake no bhava½ gotamo dh±retu ajjatagge p±ºupete {p±ºupeta½ (ka0)} saraºa½ gate''ti.

v±seµµhasutta½ navama½ niµµhita½.

10. kok±likasutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati jetavane an±thapiº¹ikassa ±r±me. atha kho kok±liko bhikkhu yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ nis²di. ekamanta½ nisinno kho kok±liko bhikkhu bhagavanta½ etadavoca -- ``p±picch±, bhante, s±riputtamoggall±n±, p±pik±na½ icch±na½ vasa½ gat±''ti.

eva½ vutte, bhagav± kok±lika½ bhikkhu½ etadavoca -- ``m± heva½, kok±lika, m± heva½, kok±lika! pas±dehi, kok±lika, s±riputtamoggall±nesu citta½. pesal± s±riputtamoggall±n±''ti.

dutiyampi kho...pe0... tatiyampi kho kok±liko bhikkhu bhagavanta½ etadavoca -- ``kiñc±pi me, bhante, bhagav± saddh±yiko paccayiko, atha kho p±picch±va s±riputtamoggall±n±, p±pik±na½ icch±na½ vasa½ gat±''ti. tatiyampi kho bhagav± kok±lika½ bhikkhu½ etadavoca -- ``m± heva½, kok±lika , m± heva½, kok±lika! pas±dehi, kok±lika, s±riputtamoggall±nesu citta½. pesal± s±riputtamoggall±n±''ti.

atha kho kok±liko bhikkhu uµµh±y±san± bhagavanta½ abhiv±detv± padakkhiºa½ katv± pakk±mi. acirappakkantassa ca kok±likassa bhikkhuno s±sapamatt²hi pi¼ak±hi sabbo k±yo phuµo {phuµµho (sy±0)} ahosi; s±sapamattiyo hutv± muggamattiyo ahesu½; muggamattiyo hutv± ka¼±yamattiyo ahesu½; ka¼±yamattiyo hutv± kolaµµhimattiyo ahesu½; kolaµµhimattiyo hutv± kolamattiyo ahesu½; kolamattiyo hutv± ±malakamattiyo ahesu½; ±malakamattiyo hutv± be¼uvasal±µukamattiyo ahesu½; be¼uvasal±µukamattiyo hutv± billamattiyo ahesu½; billamattiyo hutv± pabhijji½su; pubbañca lohitañca pagghari½su. atha kho kok±liko bhikkhu tenev±b±dhena k±lamak±si. k±laªkato ca kok±liko bhikkhu paduma½ niraya½ upapajji s±riputtamoggall±nesu citta½ ±gh±tetv± .

atha kho brahm± sahampati abhikkant±ya rattiy± abhikkantavaººo kevalakappa½ jetavana½ obh±setv± yena bhagav± tenupasaªkami; upasaªkamitv± bhagavanta½ abhiv±detv± ekamanta½ aµµh±si . ekamanta½, µhito kho brahm± sahampati bhagavanta½ etadavoca -- ``kok±liko, bhante, bhikkhu k±laªkato; k±laªkato ca, bhante, kok±liko bhikkhu paduma½ niraya½ upapanno s±riputtamoggall±nesu citta½ ±gh±tetv±''ti. idamavoca brahm± sahampati; ida½ vatv± bhagavanta½ abhiv±detv± padakkhiºa½ katv± tatthevantaradh±yi.

atha kho bhagav± tass± rattiy± accayena bhikkh³ ±mantesi -- ``ima½, bhikkhave, ratti½ brahm± sahampati abhikkant±ya rattiy±...pe0... idamavoca, bhikkhave, brahm± sahampati, ida½ vatv± ma½ padakkhiºa½ katv± tatthevantaradh±y²''ti.

eva½ vutte, aññataro bhikkhu bhagavanta½ etadavoca -- ``k²vad²gha½ nu kho, bhante, padume niraye ±yuppam±ºa''nti? ``d²gha½ kho, bhikkhu, padume niraye ±yuppam±ºa½; ta½ na sukara½ saªkh±tu½ ettak±ni vass±ni iti v± ettak±ni vassasat±ni iti v± ettak±ni vassasahass±ni iti v± ettak±ni vassasatasahass±ni iti v±''ti. ``sakk± pana, bhante, upam± {upama½ (s²0 sy±0 ka0)} k±tu''nti? ``sakk±, bhikkh³''ti bhagav± avoca --

``seyyath±pi, bhikkhu, v²satikh±riko kosalako tilav±ho; tato puriso vassasatassa vassasatassa accayena ekameka½ tila½ uddhareyya. khippatara½ kho so bhikkhu v²satikh±riko kosalako tilav±ho imin± upakkamena parikkhaya½ pariy±d±na½ gaccheyya, natveva eko abbudo nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati abbud± niray± evameko nirabbudo nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati nirabbud± niray± evameko ababo nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati abab± niray± evameko ahaho nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati ahah± niray± evameko aµaµo nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati aµaµ± niray± evameko kumudo nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati kumud± niray± evameko sogandhiko nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati sogandhik± niray± evameko uppalako nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati uppalak± niray± evameko puº¹ar²ko nirayo. seyyath±pi, bhikkhu, v²sati puº¹ar²k± niray± evameko padumo nirayo. paduma½ kho pana bhikkhu niraya½ kok±liko bhikkhu upapanno s±riputtamoggall±nesu citta½ ±gh±tetv±''ti. idamavoca bhagav±, ida½ vatv±na sugato ath±para½ etadavoca satth± --

662.

``purisassa hi j±tassa, kuµh±r² {kudh±r² (ka0)} j±yate mukhe.

y±ya chindati att±na½, b±lo dubbh±sita½ bhaºa½..

663.

``yo nindiya½ pasa½sati, ta½ v± nindati yo pasa½siyo.

vicin±ti mukhena so kali½, kalin± tena sukha½ na vindati..

664.

``appamatto aya½ kali, yo akkhesu dhanapar±jayo.

sabbass±pi sah±pi attan±, ayameva mahattaro {mahantakaro (s²0)} kali.

yo sugatesu mana½ padosaye..

665.

``sata½ sahass±na½ nirabbud±na½, chatti½sati pañca ca abbud±ni {abbud±na½ (ka0)}.

yamariyagarah² niraya½ upeti, v±ca½ manañca paºidh±ya p±paka½..

666.

``abh³tav±d² niraya½ upeti, yo v±pi katv± na karomic±ha.

ubhopi te pecca sam± bhavanti, nih²nakamm± manuj± parattha..

667.

``yo appaduµµhassa narassa dussati, suddhassa posassa anaªgaºassa.

tameva b±la½ pacceti p±pa½, sukhumo rajo paµiv±ta½va khitto..

668.

``yo lobhaguºe anuyutto, so vacas± paribh±sati aññe.

asaddho kadariyo avadaññ³, macchari pesuºiya½ {pesuºiyasmi½ (bah³su)} anuyutto..

669.

``mukhadugga vibh³ta anariya, bh³nahu {bhunahata (sy±0 ka0)} p±paka dukkaµak±ri.

purisanta kal² avaj±ta, m± bahubh±ºidha nerayikosi..

670.

``rajam±kiras² ahit±ya, sante garahasi kibbisak±r².

bah³ni duccarit±ni caritv±, gacchasi kho papata½ ciraratta½..

671.

``na hi nassati kassaci kamma½, eti hata½ labhateva suv±mi.

dukkha½ mando paraloke, attani passati kibbisak±r²..

672.

``ayosaªkusam±hataµµh±na½ , tiºhadh±ramayas³lamupeti.

atha tattaayogu¼asannibha½, bhojanamatthi tath± patir³pa½..

673.

``na hi vaggu vadanti vadant±, n±bhijavanti na t±ºamupenti.

aªg±re santhate sayanti {senti (s²0 sy±0 p²0)}, ginisampajjalita½ pavisanti..

674.

``j±lena ca onahiy±na, tattha hananti ayomayakuµebhi {ayomayak³µehi (s²0 sy±0 p²0)}.

andha½va timisam±yanti, ta½ vitatañhi yath± mahik±yo..

675.

``atha lohamaya½ pana kumbhi½, ginisampajjalita½ pavisanti.

paccanti hi t±su ciraratta½, agginisam±su {ginissam±su (ka0)} samuppilav±te..

676.

``atha pubbalohitamisse, tattha ki½ paccati kibbisak±r².

ya½ ya½ disaka½ {disata½ (s²0 sy±0 p²0)} adhiseti, tattha kilissati samphusam±no..

677.

``pu¼av±vasathe salilasmi½, tattha ki½ paccati kibbisak±r².

gantu½ na hi t²ramapatthi, sabbasam± hi samantakapall±..

678.

``asipattavana½ pana tiºha½, ta½ pavisanti samucchidagatt±.

jivha½ balisena gahetv±, ±rajay±rajay± vihananti..

679.

``atha vetaraºi½ pana dugga½, tiºhadh±rakhuradh±ramupenti.

tattha mand± papatanti, p±pakar± p±p±ni karitv±..

680.

``kh±danti hi tattha rudante, s±m± sabal± k±kolagaº± ca.

soº± siªg±l± {sig±l± (s²0 p²0)} paµigiddh± {paµigijjh± (sy±0 p²0)}, kulal± v±yas± ca {kulal± ca v±yas± (?)} vitudanti..

681.

``kicch± vataya½ idha vutti, ya½ jano phusati {passati (s²0 sy±0 p²0)} kibbisak±r².

tasm± idha j²vitasese, kiccakaro siy± naro na cappamajje..

682.

``te gaºit± vid³hi tilav±h±, ye padume niraye upan²t±.

nahut±ni hi koµiyo pañca bhavanti, dv±dasa koµisat±ni punaññ± {panayye (ka0)}..

683.

``y±va dukh± {dukkh± (s²0 sy±0), dukkha (p²0 ka0)} niray± idha vutt±, tatthapi t±va cira½ vasitabba½.

tasm± sucipesalas±dhuguºesu, v±ca½ mana½ satata½ {pakata½ (sy±0)} parirakkhe''ti..

kok±likasutta½ dasama½ niµµhita½.

11. n±lakasutta½

684.

±nandaj±te tidasagaºe pat²te, sakkañca inda½ sucivasane ca deve.

dussa½ gahetv± atiriva thomayante, asito isi addasa div±vih±re..

685.

disv±na deve muditamane udagge, citti½ karitv±na idamavoca {karitv± idamavoc±si (s²0)} tattha.

``ki½ devasaªgho atiriva kalyar³po, dussa½ gahetv± ramayatha {bhamayatha (s²0)} ki½ paµicca..

686.

``yad±pi ±s² asurehi saªgamo, jayo sur±na½ asur± par±jit±..

tad±pi net±diso lomaha½sano, kimabbhuta½ daµµhu mar³ pamodit±..

687.

``se¼enti g±yanti ca v±dayanti ca, bhuj±ni phoµenti {poµhenti (s²0 p²0), pothenti (ka0)} ca naccayanti ca.

pucch±mi voha½ merumuddhav±sine, dhun±tha me sa½saya½ khippa m±ris±''..

688.

``so bodhisatto ratanavaro atulyo, manussaloke hitasukhatth±ya {hitasukhat±ya (s²0 sy±0 p²0)} j±to.

saky±na g±me janapade lumbineyye, tenamha tuµµh± atiriva kalyar³p±..

689.

``so sabbasattuttamo aggapuggalo, nar±sabho sabbapaj±namuttamo.

vattessati cakkamisivhaye vane, nada½va s²ho balav± mig±bhibh³''..

690.

ta½ sadda½ sutv± turitamavasar² so, suddhodanassa tada bhavana½ up±visi {up±gami (s²0 p²0)}.

nisajja tattha idamavoc±si sakye, ``kuhi½ kum±ro ahamapi daµµhuk±mo''..

691.

tato kum±ra½ jalitamiva suvaººa½, ukk±mukheva sukusalasampahaµµha½ {sukusalena sampahaµµha½ (ka0)}.

daddallam±na½ {dadda¼ham±na½ (ka0)} siriy± anomavaººa½, dassesu putta½ asitavhayassa saky±..

692.

disv± kum±ra½ sikhimiva pajjalanta½, t±r±sabha½va nabhasigama½ visuddha½.

s³riya½ tapanta½ saradarivabbhamutta½, ±nandaj±to vipulamalattha p²ti½..

693.

anekas±khañca sahassamaº¹ala½, chatta½ mar³ dh±rayumantalikkhe.

suvaººadaº¹± v²tipatanti c±mar±, na dissare c±marachattag±hak±..

694.

disv± jaµ² kaºhasirivhayo isi, suvaººanikkha½ viya paº¹ukambale.

setañca chatta½ dhariyanta {dh±riyanta (sy±0), dh±rayanta½ (s²0 ka0)} muddhani, udaggacitto sumano paµiggahe..

695.

paµiggahetv± pana sakyapuªgava½, jig²sato {jigi½sako (s²0 sy±0 p²0)} lakkhaºamantap±rag³.

pasannacitto giramabbhud²rayi, ``anuttar±ya½ dvipad±namuttamo'' {dipad±namuttamo (s²0 sy±0 p²0)}..

696.

athattano gamanamanussaranto, akalyar³po ga¼ayati assuk±ni.

disv±na saky± isimavocu½ rudanta½,

``no ce kum±re bhavissati antar±yo''..

697.

disv±na sakye isimavoca akalye, ``n±ha½ kum±re ahitamanussar±mi.

na c±pimassa bhavissati antar±yo, na orak±ya½ adhim±nas± {adhimanas± (s²0 sy±0)} bhav±tha..

698.

``sambodhiyagga½ phusissat±ya½ kum±ro, so dhammacakka½ paramavisuddhadass².

vattessat±ya½ bahujanahit±nukamp², vitth±rikassa bhavissati brahmacariya½..

699.

``mamañca ±yu na ciramidh±vaseso, athantar± me bhavissati k±lakiriy±.

soha½ na sossa½ {sussa½ (s²0 sy±0)} asamadhurassa dhamma½, tenamhi aµµo byasana½gato agh±v²''..

700.

so s±kiy±na½ vipula½ janetv± p²ti½, antepuramh± niggam± {niragam± (s²0 sy±0), nigam± (ka0 s²0), niragama (p²0)} brahmac±r².

so bh±gineyya½ saya½ anukampam±no, sam±dapesi asamadhurassa dhamme..

701.

``buddhoti ghosa½ yada {yadi (sy±0 ka0)} parato suº±si, sambodhipatto vivarati dhammamagga½.

gantv±na tattha samaya½ paripuccham±no {saya½ paripucchiy±no (s²0 sy±0)}, carassu tasmi½ bhagavati brahmacariya½''..

702.

ten±nusiµµho hitamanena t±din±, an±gate paramavisuddhadassin±.

so n±lako upacitapuññasañcayo, jina½ patikkha½ {pati + ikkha½ = patikkha½} parivasi rakkhitindriyo..

703.

sutv±na ghosa½ jinavaracakkavattane, gantv±na disv± isinisabha½ pasanno.

moneyyaseµµha½ munipavara½ apucchi, sam±gate asit±vhayassa s±saneti..

vatthug±th± niµµhit±.

704.

``aññ±tameta½ vacana½, asitassa yath±tatha½.

ta½ ta½ gotama pucch±mi, sabbadhamm±na p±ragu½..

705.

``anag±riyupetassa, bhikkh±cariya½ jig²sato.

muni pabr³hi me puµµho, moneyya½ uttama½ pada½''..

706.

``moneyya½ te upaññissa½, (iti bhagav±) dukkara½ durabhisambhava½.

handa te na½ pavakkh±mi, santhambhassu da¼ho bhava..

707.

``sam±nabh±ga½ kubbetha, g±me akkuµµhavandita½.

manopadosa½ rakkheyya, santo anuººato care..

708.

``ucc±vac± niccharanti, d±ye aggisikh³pam±.

n±riyo muni½ palobhenti, t±su ta½ m± palobhayu½..

709.

``virato methun± dhamm±, hitv± k±me paropare {parovare (s²0 p²0), var±vare (sy±0)}.

aviruddho as±ratto, p±ºesu tasath±vare..

710.

``yath± aha½ tath± ete, yath± ete tath± aha½.

att±na½ upama½ katv±, na haneyya na gh±taye..

711.

``hitv± icchañca lobhañca, yattha satto puthujjano.

cakkhum± paµipajjeyya, tareyya naraka½ ima½..

712.

``³n³daro mit±h±ro, appicchassa alolupo.

sad± {sa ve (p²0)} icch±ya nicch±to, aniccho hoti nibbuto..

713.

``sa piº¹ac±ra½ caritv±, vanantamabhih±raye.

upaµµhito rukkham³lasmi½, ±san³pagato muni..

714.

``sa jh±napasuto dh²ro, vanante ramito siy±.

jh±yetha rukkham³lasmi½, att±namabhitosaya½..

715.

``tato raty± vivas±ne {vivasane (s²0 sy±0 p²0)}, g±mantamabhih±raye.

avh±na½ n±bhinandeyya, abhih±rañca g±mato..

716.

``na mun² g±mam±gamma, kulesu sahas± care.

gh±sesana½ chinnakatho, na v±ca½ payuta½ bhaºe..

717.

``alattha½ yadida½ s±dhu, n±lattha½ kusala½ iti.

ubhayeneva so t±d², rukkha½vupanivattati {rukkha½vu'pativattati (ka0), rukkha½va up±tivattati (sy±0)}..

718.

``sa pattap±ºi vicaranto, am³go m³gasammato.

appa½ d±na½ na h²¼eyya, d±t±ra½ n±vaj±niy±..

719.

``ucc±vac± hi paµipad±, samaºena pak±sit±.

na p±ra½ diguºa½ yanti, nayida½ ekaguºa½ muta½..

720.

``yassa ca visat± natthi, chinnasotassa bhikkhuno.

kicc±kiccappah²nassa, pari¼±ho na vijjati..

721.

``moneyya½ te upaññissa½, khuradh±r³pamo bhave.

jivh±ya t±lum±hacca, udare saññato siy±..

722.

``al²nacitto ca siy±, na c±pi bahu cintaye.

nir±magandho asito, brahmacariyapar±yaºo..

723.

``ek±sanassa sikkhetha, samaº³p±sanassa ca.

ekatta½ monamakkh±ta½, eko ce abhiramissasi.

atha bh±hisi {bh±sihi (s²0 sy±0 p²0)} dasadis±..

724.

``sutv± dh²r±na½ nigghosa½, jh±y²na½ k±mac±gina½.

tato hiriñca saddhañca, bhiyyo kubbetha m±mako..

725.

``ta½ nad²hi vij±n±tha, sobbhesu padaresu ca.

saºant± yanti kusobbh± {kussubbh± (s²0)}, tuºh²yanti mahodadh²..

726.

``yad³naka½ ta½ saºati, ya½ p³ra½ santameva ta½.

a¹¹hakumbh³pamo b±lo, rahado p³rova paº¹ito..

727.

``ya½ samaºo bahu½ bh±sati, upeta½ atthasañhita½.

j±na½ so dhamma½ deseti, j±na½ so bahu bh±sati..

728.

``yo ca j±na½ sa½yatatto, j±na½ na bahu bh±sati.

sa mun² monamarahati, sa mun² monamajjhag±''ti..

n±lakasutta½ ek±dasama½ niµµhita½.

12. dvayat±nupassan±sutta½

eva½ me suta½ -- eka½ samaya½ bhagav± s±vatthiya½ viharati pubb±r±me mig±ram±tup±s±de. tena kho pana samayena bhagav± tadahuposathe pannarase puºº±ya puººam±ya rattiy± bhikkhusaªghaparivuto abbhok±se nisinno hoti . atha kho bhagav± tuºh²bh³ta½ tuºh²bh³ta½ bhikkhusaªgha½ anuviloketv± bhikkh³ ±mantesi --

```ye te, bhikkhave, kusal± dhamm± ariy± niyy±nik± sambodhag±mino, tesa½ vo, bhikkhave, kusal±na½ dhamm±na½ ariy±na½ niyy±nik±na½ sambodhag±m²na½ k± upanis± savan±y±'ti iti ce, bhikkhave, pucchit±ro assu, te evamassu vacan²y± -- `y±vadeva dvayat±na½ dhamm±na½ yath±bh³ta½ ñ±º±y±'ti. kiñca dvayata½ vadetha?

(1) ``ida½ dukkha½, aya½ dukkhasamudayoti ayamek±nupassan±. aya½ dukkhanirodho, aya½ dukkhanirodhag±min² paµipad±ti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm± dvayat±nupassino kho, bhikkhave, bhikkhuno appamattassa ±t±pino pahitattassa viharato dvinna½ phal±na½ aññatara½ phala½ p±µikaªkha½ -- diµµheva dhamme aññ±, sati v± up±disese an±g±mit±''ti.

idamavoca bhagav±. ida½ vatv±na sugato ath±para½ etadavoca satth± --

729.

``ye dukkha½ nappaj±nanti, atho dukkhassa sambhava½.

yattha ca sabbaso dukkha½, asesa½ uparujjhati.

tañca magga½ na j±nanti, dukkh³pasamag±mina½..

730.

``cetovimuttih²n± te, atho paññ±vimuttiy±.

abhabb± te antakiriy±ya, te ve j±tijar³pag±..

731.

``ye ca dukkha½ paj±nanti, atho dukkhassa sambhava½.

yattha ca sabbaso dukkha½, asesa½ uparujjhati.

tañca magga½ paj±nanti, dukkh³pasamag±mina½..

732.

``cetovimuttisampann±, atho paññ±vimuttiy±.

bhabb± te antakiriy±ya, na te j±tijar³pag±''ti..

(2) ```siy± aññenapi pariy±yena samm± dvayat±nupassan±'ti, iti ce, bhikkhave, pucchit±ro assu; `siy±'tissu vacan²y±. kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ upadhipaccay±ti, ayamek±nupassan±. upadh²na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

733.

``upadhinid±n± pabhavanti dukkh±, ye keci lokasmimanekar³p±.

yo ve avidv± upadhi½ karoti, punappuna½ dukkhamupeti mando.

tasm± paj±na½ upadhi½ na kayir±, dukkhassa j±tippabhav±nupass²''ti..

(3) ```siy± aññenapi pariy±yena samm± dvayat±nupassan±'ti, iti ce, bhikkhave, pucchit±ro assu; `siy±'tissu vacan²y±. kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ avijj±paccay±ti, ayamek±nupassan±. avijj±ya tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

734.

``j±timaraºasa½s±ra½ , ye vajanti punappuna½.

itthabh±vaññath±bh±va½, avijj±yeva s± gati..

735.

``avijj± h±ya½ mah±moho, yenida½ sa½sita½ cira½.

vijj±gat± ca ye satt±, na te gacchanti {n±gacchanti (s²0 p²0)} punabbhava''nti..

(4) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ saªkh±rapaccay±ti, ayamek±nupassan±. saªkh±r±na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

736.

``ya½ kiñci dukkha½ sambhoti, sabba½ saªkh±rapaccay±.

saªkh±r±na½ nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo..

737.

``etam±d²nava½ ñatv±, dukkha½ saªkh±rapaccay±.

sabbasaªkh±rasamath±, saññ±na½ uparodhan±.

eva½ dukkhakkhayo hoti, eta½ ñatv± yath±tatha½..

738.

``sammaddas± vedaguno, sammadaññ±ya paº¹it±.

abhibhuyya m±rasa½yoga½, na gacchanti {n±gacchanti (s²0 p²0)} punabbhava''nti..

(5) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ viññ±ºapaccay±ti, ayamek±nupassan±. viññ±ºassa tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

739.

``ya½ kiñci dukkha½ sambhoti, sabba½ viññ±ºapaccay±.

viññ±ºassa nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo..

740.

``etam±d²nava½ ñatv±, dukkha½ viññ±ºapaccay±.

viññ±º³pasam± bhikkhu, nicch±to parinibbuto''ti..

(6) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ phassapaccay±ti, ayamek±nupassan±. phassassa tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

741.

``tesa½ phassaparet±na½, bhavasot±nus±rina½.

kummaggapaµipann±na½, ±r± sa½yojanakkhayo..

742.

``ye ca phassa½ pariññ±ya, aññ±yupasame {paññ±ya upasame (sy±0)} rat±.

te ve phass±bhisamay±, nicch±t± parinibbut±''ti..

(7) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ vedan±paccay±ti, ayamek±nupassan±. vedan±na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

743.

``sukha½ v± yadi v± dukkha½, adukkhamasukha½ saha.

ajjhattañca bahiddh± ca, ya½ kiñci atthi vedita½..

744.

``eta½ dukkhanti ñatv±na, mosadhamma½ palokina½ {palokita½ (s²0)}.

phussa phussa vaya½ passa½, eva½ tattha vij±nati {virajjati (ka0 s²0)}.

vedan±na½ khay± bhikkhu, nicch±to parinibbuto''ti..

(8) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ taºh±paccay±ti, ayamek±nupassan±. taºh±ya tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

745.

``taºh±dutiyo puriso, d²ghamaddh±na sa½sara½.

itthabh±vaññath±bh±va½, sa½s±ra½ n±tivattati..

746.

``etam±d²nava½ ñatv±, taºha½ {taºh± (bah³su) itivuttake 15 passitabba½} dukkhassa sambhava½.

v²tataºho an±d±no, sato bhikkhu paribbaje''ti..

(9) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ up±d±napaccay±ti, ayamek±nupassan±. up±d±n±na½ {up±d±nassa (sy±0 ka0)} tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

747.

``up±d±napaccay± bhavo, bh³to dukkha½ nigacchati.

j±tassa maraºa½ hoti, eso dukkhassa sambhavo..

748.

``tasm± up±d±nakkhay±, sammadaññ±ya paº¹it±.

j±tikkhaya½ abhiññ±ya, na gacchanti punabbhava''nti..

(10) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ ±rambhapaccay±ti, ayamek±nupassan±. ±rambh±na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

749.

``ya½ kiñci dukkha½ sambhoti, sabba½ ±rambhapaccay±.

±rambh±na½ nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo..

750.

``etam±d²nava½ ñatv±, dukkha½ ±rambhapaccay±.

sabb±rambha½ paµinissajja, an±rambhe vimuttino..

751.

``ucchinnabhavataºhassa, santacittassa bhikkhuno.

vikkh²ºo {vitiººo (s²0)} j±tisa½s±ro, natthi tassa punabbhavo''ti..

(11) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ ±h±rapaccay±ti, ayamek±nupassan±. ±h±r±na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

752.

``ya½ kiñci dukkha½ sambhoti, sabba½ ±h±rapaccay±.

±h±r±na½ nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo..

753.

``etam±d²nava½ ñatv±, dukkha½ ±h±rapaccay±.

sabb±h±ra½ pariññ±ya, sabb±h±ramanissito..

754.

``±rogya½ sammadaññ±ya, ±sav±na½ parikkhay±.

saªkh±ya sev² dhammaµµho, saªkhya½ {saªkha½ (s²0 p²0)} nopeti vedag³''ti..

(12) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½ kiñci dukkha½ sambhoti sabba½ iñjitapaccay±ti, ayamek±nupassan±. iñjit±na½ tveva asesavir±ganirodh± natthi dukkhassa sambhavoti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

755.

``ya½ kiñci dukkha½ sambhoti, sabba½ iñjitapaccay±.

iñjit±na½ nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo..

756.

``etam±d²nava½ ñatv±, dukkha½ iñjitapaccay±.

tasm± hi eja½ vossajja, saªkh±re uparundhiya.

anejo anup±d±no, sato bhikkhu paribbaje''ti..

(13) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? nissitassa calita½ hot²ti, ayamek±nupassan±. anissito na calat²ti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

757.

``anissito na calati, nissito ca up±diya½.

itthabh±vaññath±bh±va½, sa½s±ra½ n±tivattati..

758.

``etam±d²nava½ ñatv±, nissayesu mahabbhaya½.

anissito anup±d±no, sato bhikkhu paribbaje''ti..

(14) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? r³pehi, bhikkhave, ar³p± {±rupp± (s²0 p²0)} santatar±ti, ayamek±nupassan±. ar³pehi nirodho santataroti, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

759.

``ye ca r³p³pag± satt±, ye ca ar³paµµh±yino {±ruppav±sino (s²0 p²0)}.

nirodha½ appaj±nant±, ±gant±ro punabbhava½..

760.

``ye ca r³pe pariññ±ya, ar³pesu asaºµhit± {susaºµhit± (s²0 sy±0 p²0)}.

nirodhe ye vimuccanti, te jan± maccuh±yino''ti..

(15) ``siy± aññenapi...pe0... kathañca siy±? ya½, bhikkhave, sadevakassa lokassa sam±rakassa sabrahmakassa sassamaºabr±hmaºiy± paj±ya sadevamanuss±ya ida½ saccanti upanijjh±yita½ tadamariy±na½ eta½ mus±ti yath±bh³ta½ sammappaññ±ya sudiµµha½, ayamek±nupassan±. ya½ , bhikkhave, sadevakassa...pe0... sadevamanuss±ya ida½ mus±ti upanijjh±yita½, tadamariy±na½ eta½ saccanti yath±bh³ta½ sammappaññ±ya sudiµµha½, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm±...pe0... ath±para½ etadavoca satth± --

761.

``anattani attam±ni½ {attam±n² (sy±0), attam±na½ (p²0 ka0)}, passa loka½ sadevaka½.

niviµµha½ n±mar³pasmi½, ida½ saccanti maññati..

762.

``yena yena hi maññanti, tato ta½ hoti aññath±.

tañhi tassa mus± hoti, mosadhammañhi ittara½..

763.

``amosadhamma½ nibb±na½, tadariy± saccato vid³.

te ve sacc±bhisamay±, nicch±t± parinibbut±''ti..

(16) ```siy± aññenapi pariy±yena samm± dvayat±nupassan±'ti, iti ce, bhikkhave, pucchit±ro assu; `siy±'tissu vacan²y±. kathañca siy±? ya½, bhikkhave, sadevakassa lokassa sam±rakassa sabrahmakassa sassamaºabr±hmaºiy± paj±ya sadevamanuss±ya ida½ sukhanti upanijjh±yita½, tadamariy±na½ eta½ dukkhanti yath±bh³ta½ sammappaññ±ya sudiµµha½, ayamek±nupassan± . ya½, bhikkhave, sadevakassa...pe0... sadevamanuss±ya ida½ dukkhanti upanijjh±yita½ tadamariy±na½ eta½ sukhanti yath±bh³ta½ sammappaññ±ya sudiµµha½, aya½ dutiy±nupassan±. eva½ samm± dvayat±nupassino kho, bhikkhave, bhikkhuno appamattassa ±t±pino pahitattassa viharato dvinna½ phal±na½ aññatara½ phala½ p±µikaªkha½ -- diµµheva dhamme aññ±, sati v± up±disese an±g±mit±ti. idamavoca bhagav±. ida½ vatv±na sugato ath±para½ etadavoca satth± --

764.

``r³p± sadd± ras± gandh±, phass± dhamm± ca keval±.

iµµh± kant± man±p± ca, y±vatatth²ti vuccati..

765.

``sadevakassa lokassa, ete vo sukhasammat±.

yattha cete nirujjhanti, ta½ nesa½ dukkhasammata½..

766.

``sukhanti diµµhamariyehi, sakk±yassuparodhana½.

paccan²kamida½ hoti, sabbalokena passata½..

767.

``ya½ pare sukhato ±hu, tadariy± ±hu dukkhato.

ya½ pare dukkhato ±hu, tadariy± sukhato vid³..

768.

``passa dhamma½ dur±j±na½, sampam³¼hetthaviddasu {sampam³¼hettha aviddasu (s²0 p²0), samm³¼hettha aviddasu (?)}.

nivut±na½ tamo hoti, andhak±ro apassata½..

769.

``satañca vivaµa½ hoti, ±loko passat±miva.

santike na vij±nanti, magg± dhammassa kovid±..

770.

``bhavar±gaparetehi , bhavasot±nus±ribhi.

m±radheyy±nupannehi, n±ya½ dhammo susambudho..

771.

``ko nu aññatramariyehi, pada½ sambuddhumarahati.

ya½ pada½ sammadaññ±ya, parinibbanti an±sav±''ti..

idamavoca bhagav±. attaman± te bhikkh³ bhagavato bh±sita½ abhinandunti. imasmi½ ca {imasmi½ kho (s²0)} pana veyy±karaºasmi½ bhaññam±ne saµµhimatt±na½ bhikkh³na½ anup±d±ya ±savehi citt±ni vimucci½s³ti.

dvayat±nupassan±sutta½ dv±dasama½ niµµhita½.

tassudd±na½ --

sacca½ upadhi avijj± ca, saªkh±re viññ±ºapañcama½.

phassavedaniy± taºh±, up±d±n±rambha±h±r±.

iñjita½ calita½ r³pa½, sacca½ dukkhena so¼as±ti..

mah±vaggo tatiyo niµµhito.

tassudd±na½ --

pabbajj± ca padh±nañca, subh±sitañca sundari.

m±ghasutta½ sabhiyo ca, selo sallañca vuccati..

v±seµµho c±pi kok±li, n±lako dvayat±nupassan±.

dv±daset±ni sutt±ni, mah±vaggoti vuccat²ti..

4. aµµhakavaggo

1. k±masutta½

772.

k±ma½ k±mayam±nassa, tassa ce ta½ samijjhati.

addh± p²timano hoti, laddh± macco yadicchati..

773.

tassa ce k±may±nassa {k±mayam±nassa (ka0)}, chandaj±tassa jantuno.

te k±m± parih±yanti, sallaviddhova ruppati..

774.

yo k±me parivajjeti, sappasseva pad± siro.

soma½ {so ima½ (s²0 p²0)} visattika½ loke, sato samativattati..

775.

khetta½ vatthu½ hirañña½ v±, gavassa½ {gav±ssa½ (s²0 sy±0 p²0)} d±saporisa½.

thiyo bandh³ puthu k±me, yo naro anugijjhati..

776.

abal± na½ bal²yanti, maddantena½ parissay±.

tato na½ dukkhamanveti, n±va½ bhinnamivodaka½..

777.

tasm± jantu sad± sato, k±m±ni parivajjaye.

te pah±ya tare ogha½, n±va½ sitv±va {siñcitv± (s²0)} p±rag³ti..

k±masutta½ paµhama½ niµµhita½.

2. guhaµµhakasutta½

778.

satto guh±ya½ bahun±bhichanno, tiµµha½ naro mohanasmi½ pag±¼ho.

d³re vivek± hi tath±vidho so, k±m± hi loke na hi suppah±y±..

779.

icch±nid±n± bhavas±tabaddh±, te duppamuñc± na hi aññamokkh±.

pacch± pure v±pi apekkham±n±, imeva k±me purimeva jappa½..

780.

k±mesu giddh± pasut± pam³¼h±, avad±niy± te visame niviµµh±.

dukkh³pan²t± paridevayanti, ki½s³ bhaviss±ma ito cut±se..

781.

tasm± hi sikkhetha idheva jantu, ya½ kiñci jaññ± visamanti loke.

na tassa het³ visama½ careyya, appañhida½ j²vitam±hu dh²r±..

782.

pass±mi loke pariphandam±na½, paja½ ima½ taºhagata½ bhavesu.

h²n± nar± maccumukhe lapanti, av²tataºh±se bhav±bhavesu..

783.

mam±yite passatha phandam±ne, maccheva appodake kh²ºasote.

etampi disv± amamo careyya, bhavesu ±sattimakubbam±no..

784.

ubhosu antesu vineyya chanda½, phassa½ pariññ±ya an±nugiddho.

yadattagarah² tadakubbam±no, na lippat² {na limpat² (sy±0 ka0)} diµµhasutesu dh²ro..

785.

sañña½ pariññ± vitareyya ogha½, pariggahesu muni nopalitto.

abb³¼hasallo caramappamatto, n±s²sat² {n±si½sat² (s²0 sy±0 p²0)} lokamima½ parañc±ti..

guhaµµhakasutta½ dutiya½ niµµhita½.

3. duµµhaµµhakasutta½

786.

vadanti ve duµµhaman±pi eke, athopi ve saccaman± vadanti.

v±dañca j±ta½ muni no upeti, tasm± mun² natthi khilo kuhiñci..

787.

sakañhi diµµhi½ kathamaccayeyya, chand±nun²to ruciy± niviµµho.

saya½ samatt±ni pakubbam±no, yath± hi j±neyya tath± vadeyya..

788.

yo attano s²lavat±ni jantu, an±nupuµµhova paresa {parassa (ka0)} p±va {p±v± (s²0 sy±0 p²0)}.

anariyadhamma½ kusal± tam±hu, yo ±tum±na½ sayameva p±va..

789.

santo ca bhikkhu abhinibbutatto, itihanti s²lesu akattham±no.

tamariyadhamma½ kusal± vadanti, yassussad± natthi kuhiñci loke..

790.

pakappit± saªkhat± yassa dhamm±, purakkhat± {purekkhat± (s²0)} santi av²vad±t±.

yadattani passati ±nisa½sa½, ta½ nissito kuppapaµicca santi½..

791.

diµµh²nives± na hi sv±tivatt±, dhammesu niccheyya samuggah²ta½.

tasm± naro tesu nivesanesu, nirassat² ±diyat² ca dhamma½..

792.

dhonassa hi natthi kuhiñci loke, pakappit± diµµhi bhav±bhavesu.

m±yañca m±nañca pah±ya dhono, sa kena gaccheyya an³payo so..

793.

upayo hi dhammesu upeti v±da½, an³paya½ kena katha½ vadeyya.

att± niratt± {atta½ niratta½ (bah³su)} na hi tassa atthi, adhosi so diµµhimidheva sabbanti..

duµµhaµµhakasutta½ tatiya½ niµµhita½.

4. suddhaµµhakasutta½

794.

pass±mi suddha½ parama½ aroga½, diµµhena sa½suddhi narassa hoti.

ev±bhij±na½ {et±bhij±na½ (s²0 p²0)} paramanti ñatv±, suddh±nupass²ti pacceti ñ±ºa½..

795.

diµµhena ce suddhi narassa hoti, ñ±ºena v± so pajah±ti dukkha½.

aññena so sujjhati sopadh²ko, diµµh² hi na½ p±va tath± vad±na½..

796.

na br±hmaºo aññato suddhim±ha, diµµhe sute s²lavate mute v±.

puññe ca p±pe ca an³palitto, attañjaho nayidha pakubbam±no..

797.

purima½ pah±ya apara½ sit±se, ej±nug± te na taranti saªga½.

te uggah±yanti nirassajanti, kap²va s±kha½ pamuñca½ gah±ya½ {pamukha½ gah±ya (sy±0), pamuñca gah±ya (ka0)}..

798.

saya½ sam±d±ya vat±ni jantu, ucc±vaca½ gacchati saññasatto.

vidv± ca vedehi samecca dhamma½, na ucc±vaca½ gacchati bh³ripañño..

799.

sa sabbadhammesu visenibh³to, ya½ kiñci diµµha½ va suta½ muta½ v±.

tameva dassi½ vivaµa½ caranta½, ken²dha lokasmi vikappayeyya..

800.

na kappayanti na purekkharonti, accantasuddh²ti na te vadanti.

±d±nagantha½ gathita½ visajja, ±sa½ na kubbanti kuhiñci loke..

801.

s²m±tigo br±hmaºo tassa natthi, ñatv± va disv± va {ñatv± ca disv± ca (ka0 s²0 ka0)} samuggah²ta½.

na r±gar±g² na vir±garatto, tass²dha natth² paramuggah²tanti..

suddhaµµhakasutta½ catuttha½ niµµhita½.

5. paramaµµhakasutta½

802.

paramanti diµµh²su paribbas±no, yaduttari kurute jantu loke.

h²n±ti aññe tato sabbam±ha, tasm± viv±d±ni av²tivatto..

803.

yadattan² passati ±nisa½sa½, diµµhe sute s²lavate {s²labbate (sy±0)} mute v±.

tadeva so tattha samuggah±ya, nih²nato passati sabbamañña½..

804.

ta½ v±pi gantha½ kusal± vadanti, ya½ nissito passati h²namañña½.

tasm± hi diµµha½ va suta½ muta½ v±, s²labbata½ bhikkhu na nissayeyya..

805.

diµµhimpi lokasmi½ na kappayeyya, ñ±ºena v± s²lavatena v±pi.

samoti att±naman³paneyya, h²no na maññetha visesi v±pi..

806.

atta½ pah±ya anup±diy±no, ñ±ºepi so nissaya½ no karoti.

sa ve viyattesu {viyuttesu (s²0 aµµha0), dviyattesu (ka0)} na vaggas±r², diµµhimpi {diµµhimapi (ka0)} so na pacceti kiñci..

807.

yass³bhayante paºidh²dha natthi, bhav±bhav±ya idha v± hura½ v±.

nivesan± tassa na santi keci, dhammesu niccheyya samuggah²ta½..

808.

tass²dha diµµhe va sute mute v±, pakappit± natthi aº³pi saññ±.

ta½ br±hmaºa½ diµµhiman±diy±na½, ken²dha lokasmi½ vikappayeyya..

809.

na kappayanti na purekkharonti, dhamm±pi tesa½ na paµicchit±se.

na br±hmaºo s²lavatena neyyo, p±raªgato na pacceti t±d²ti..

paramaµµhakasutta½ pañcama½ niµµhita½.

6. jar±sutta½

810.

appa½ vata j²vita½ ida½, ora½ vassasat±pi miyyati {m²yati (s²0 aµµha0)}.

yo cepi aticca j²vati, atha kho so jaras±pi miyyati..

811.

socanti jan± mam±yite, na hi santi {na hi sant± (s²0), na h² santi (katthaci)} nicc± pariggah±.

vin±bh±vasantamevida½, iti disv± n±g±ram±vase..

812.

maraºenapi ta½ pah²yati {pahiyyati (s²0 sy±0 ka0)}, ya½ puriso mamidanti {mamayidanti (s²0 sy±0 ka0), mam±yanti (ka0)} maññati.

etampi viditv± {eta½ disv±na (niddese), etampi viditva (?)} paº¹ito, na mamatt±ya nametha m±mako..

813.

supinena yath±pi saªgata½, paµibuddho puriso na passati.

evampi piy±yita½ jana½, peta½ k±lakata½ na passati..

814.

diµµh±pi sut±pi te jan±, yesa½ n±mamida½ pavuccati {n±mamev± vasissati (s²0 sy±0 p²0)}.

n±ma½yev±vasissati, akkheyya½ petassa jantuno..

815.

sokapparidevamacchara½ {sokaparidevamacchara½ (s²0 sy±0 p²0), soka½ paridevamacchara½ (?)}, na jahanti giddh± mam±yite.

tasm± munayo pariggaha½, hitv± acari½su khemadassino..

816.

patil²nacarassa bhikkhuno, bhajam±nassa vivittam±sana½.

s±maggiyam±hu tassa ta½, yo att±na½ bhavane na dassaye..

817.

sabbattha mun² anissito, na piya½ kubbati nopi appiya½.

tasmi½ paridevamacchara½, paººe v±ri yath± na limpati {lippati (s²0 p²0)}..

818.

udabindu yath±pi pokkhare, padume v±ri yath± na limpati.

eva½ muni nopalimpati, yadida½ diµµhasuta½ mutesu v±..

819.

dhono na hi tena maññati, yadida½ diµµhasuta½ mutesu v±.

n±ññena visuddhimicchati, na hi so rajjati no virajjat²ti..

jar±sutta½ chaµµha½ niµµhita½.

7. tissametteyyasutta½

820.

``methunamanuyuttassa, (icc±yasm± tisso metteyyo) vigh±ta½ br³hi m±risa.

sutv±na tava s±sana½, viveke sikkhiss±mase..

821.

``methunamanuyuttassa, (metteyy±ti bhagav±) mussate v±pi s±sana½.

micch± ca paµipajjati, eta½ tasmi½ an±riya½..

822.

``eko pubbe caritv±na, methuna½ yo nisevati.

y±na½ bhanta½ va ta½ loke, h²nam±hu puthujjana½..

823.

``yaso kitti ca y± pubbe, h±yate v±pi tassa s±.

etampi disv± sikkhetha, methuna½ vippah±tave..

824.

``saªkappehi pareto so, kapaºo viya jh±yati.

sutv± paresa½ nigghosa½, maªku hoti tath±vidho..

825.

``atha satth±ni kurute, parav±dehi codito.

esa khvassa mah±gedho, mosavajja½ pag±hati..

826.

``paº¹itoti samaññ±to, ekacariya½ adhiµµhito.

ath±pi {sa c±pi (niddese)} methune yutto, mandova parikissati {parikilissati (s²0)}..

827.

``etam±d²nava½ ñatv±, muni pubb±pare idha.

ekacariya½ da¼ha½ kayir±, na nisevetha methuna½..

828.

``vivekaññeva sikkhetha, etadariy±namuttama½.

na tena seµµho maññetha, sa ve nibb±nasantike..

829.

``rittassa munino carato, k±mesu anapekkhino.

oghatiººassa pihayanti, k±mesu gadhit± {gathit± (s²0)} paj±''ti..

tissametteyyasutta½ sattama½ niµµhita½.

8. pas³rasutta½

830.

idheva suddhi iti v±dayanti {vidiyanti (s²0 p²0)}, n±ññesu dhammesu visuddhim±hu.

ya½ nissit± tattha subha½ vad±n±, paccekasaccesu puth³ niviµµh±..

831.

te v±dak±m± parisa½ vigayha, b±la½ dahant² mithu aññamañña½.

vadanti te aññasit± kathojja½, pasa½sak±m± kusal± vad±n±..

832.

yutto kath±ya½ paris±ya majjhe, pasa½samiccha½ vinigh±ti hoti.

ap±hatasmi½ pana maªku hoti, nind±ya so kuppati randhames²..

833.

yamassa v±da½ parih²nam±hu, ap±hata½ pañhavima½sak±se.

paridevati socati h²nav±do, upaccag± manti anutthun±ti..

834.

ete viv±d± samaºesu j±t±, etesu uggh±ti nigh±ti hoti.

etampi disv± virame kathojja½, na haññadatthatthipasa½sal±bh±..

835.

pasa½sito v± pana tattha hoti, akkh±ya v±da½ paris±ya majjhe.

so hassat² uººamat² {unnamat² (?)} ca tena, pappuyya tamattha½ yath± mano ahu..

836.

y± uººat² {unnat² (?)} s±ssa vigh±tabh³mi, m±n±tim±na½ vadate paneso.

etampi disv± na viv±dayetha, na hi tena suddhi½ kusal± vadanti..

837.

s³ro yath± r±jakh±d±ya puµµho, abhigajjameti paµis³ramiccha½.

yeneva so tena palehi s³ra, pubbeva natthi yadida½ yudh±ya..

838.

ye diµµhimuggayha viv±dayanti {viv±diyanti (s²0 p²0)}, idameva saccanti ca v±dayanti.

te tva½ vadass³ na hi tedha atthi, v±damhi j±te paµisenikatt±..

839.

visenikatv± pana ye caranti, diµµh²hi diµµhi½ avirujjham±n±.

tesu tva½ ki½ labhetho pas³ra, yes²dha natth² paramuggah²ta½..

840.

atha tva½ pavitakkam±gam±, manas± diµµhigat±ni cintayanto.

dhonena yuga½ sam±gam±, na hi tva½ sakkhasi sampay±taveti..

pas³rasutta½ aµµhama½ niµµhita½.

9. m±gaº¹iyasutta½

841.

``disv±na taºha½ arati½ ragañca {aratiñca r±ga½ (sy±0 ka0)}, n±hosi chando api methunasmi½.

kimevida½ muttakar²sapuººa½, p±d±pi na½ samphusitu½ na icche''..

842.

``et±disa½ ce ratana½ na icchasi, n±ri½ narindehi bah³hi patthita½.

diµµhigata½ s²lavata½ nu j²vita½ {s²lavat±nuj²vita½ (s²0 p²0 ka0)}, bhav³papattiñca vadesi k²disa½''..

843.

``ida½ vad±m²ti na tassa hoti, (m±gaº¹iy±ti {m±gandiy±ti (s²0 sy±0 p²0)} bhagav±)

dhammesu niccheyya samuggah²ta½.

passañca diµµh²su anuggah±ya,

ajjhattasanti½ pacina½ adassa½''..

844.

``vinicchay± y±ni pakappit±ni, (iti m±gaº¹iyo {m±gandiyo (s²0 sy±0 p²0)} )

te ve mun² br³si anuggah±ya.

ajjhattasant²ti yametamattha½,

katha½ nu dh²rehi pavedita½ ta½''..

845.

``na diµµhiy± na sutiy± na ñ±ºena, (m±gaº¹iy±ti bhagav±)

s²labbaten±pi na suddhim±ha.

adiµµhiy± assutiy± añ±º±,

as²lat± abbat± nopi tena.

ete ca nissajja anuggah±ya,

santo aniss±ya bhava½ na jappe''..

846.

``no ce kira diµµhiy± na sutiy± na ñ±ºena, (iti m±gaº¹iyo)

s²labbaten±pi na suddhim±ha.

adiµµhiy± assutiy± añ±º±,

as²lat± abbat± nopi tena.

maññ±maha½ momuhameva dhamma½,

diµµhiy± eke paccenti suddhi½''..

847.

``diµµhañca niss±ya anupuccham±no, (m±gaº¹iy±ti bhagav±)

samuggah²tesu pamoham±g± {samoham±g± (sy±0 ka0)}.

ito ca n±ddakkhi aºumpi sañña½,

tasm± tuva½ momuhato dah±si..

848.

``samo vises² uda v± nih²no, yo maññat² so vivadetha tena.

t²su vidh±su avikampam±no, samo vises²ti na tassa hoti..

849.

``saccanti so br±hmaºo ki½ vadeyya, mus±ti v± so vivadetha kena.

yasmi½ sama½ visama½ v±pi natthi, sa kena v±da½ paµisa½yujeyya..

850.

``oka½ pah±ya aniketas±r², g±me akubba½ muni santhav±ni {sandhav±ni (ka0)}.

k±mehi ritto apurekkhar±no, katha½ na viggayha janena kayir±..

851.

``yehi vivitto vicareyya loke, na t±ni uggayha vadeyya n±go.

jalambuja½ {elambuja½ (s²0 sy±0)} kaº¹aka½ v±rija½ yath±, jalena paªkena can³palitta½.

eva½ mun² santiv±do agiddho, k±me ca loke ca an³palitto..

852.

``na vedag³ diµµhiy±yako {na vedag³ diµµhiy± (ka0 s²0 sy±0 p²0)} na mutiy±, sa m±nameti na hi tammayo so.

na kammun± nopi sutena neyyo, an³pan²to sa nivesanesu..

853.

``saññ±virattassa na santi ganth±, paññ±vimuttassa na santi moh±.

saññañca diµµhiñca ye aggahesu½, te ghaµµayant± {ghaµµam±n± (sy±0 ka0)} vicaranti loke''ti..

m±gaº¹iyasutta½ navama½ niµµhita½.

10. pur±bhedasutta½

854.

``katha½dass² katha½s²lo, upasantoti vuccati.

ta½ me gotama pabr³hi, pucchito uttama½ nara½''..

855.

``v²tataºho pur± bhed±, (iti bhagav±) pubbamantamanissito.

vemajjhe nupasaªkheyyo, tassa natthi purakkhata½..

856.

``akkodhano asant±s², avikatth² akukkuco.

mantabh±º² {mant±bh±º² (sy±0 p²0)} anuddhato, sa ve v±c±yato muni..

857.

``nir±satti an±gate, at²ta½ n±nusocati.

vivekadass² phassesu, diµµh²su ca na n²yati {niyyati (bah³su)}..

858.

``patil²no akuhako, apih±lu amacchar².

appagabbho ajeguccho, pesuºeyye ca no yuto..

859.

``s±tiyesu anass±v², atim±ne ca no yuto.

saºho ca paµibh±nav± {paµibh±ºav± (sy±0 p²0)}, na saddho na virajjati..

860.

``l±bhakamy± na sikkhati, al±bhe ca na kuppati.

aviruddho ca taºh±ya, rasesu n±nugijjhati..

861.

``upekkhako sad± sato, na loke maññate sama½.

na vises² na n²ceyyo, tassa no santi ussad±..

862.

``yassa nissayan± {nissayat± (s²0 sy±0 p²0)} natthi, ñatv± dhamma½ anissito.

bhav±ya vibhav±ya v±, taºh± yassa na vijjati..

863.

``ta½ br³mi upasantoti, k±mesu anapekkhina½.

ganth± tassa na vijjanti, atar² so visattika½..

864.

``na tassa putt± pasavo, khetta½ vatthuñca vijjati.

att± v±pi niratt± v± {atta½ v±pi niratta½ v± (bah³su)}, na tasmi½ upalabbhati..

865.

``yena na½ vajju½ puthujjan±, atho samaºabr±hmaº±.

ta½ tassa apurakkhata½, tasm± v±desu nejati..

866.

``v²tagedho amacchar², na ussesu vadate muni.

na samesu na omesu, kappa½ neti akappiyo..

867.

``yassa loke saka½ natthi, asat± ca na socati.

dhammesu ca na gacchati, sa ve santoti vuccat²''ti..

pur±bhedasutta½ dasama½ niµµhita½.

11. kalahaviv±dasutta½

868.

``kutopah³t± kalah± viv±d±, paridevasok± sahamacchar± ca.

m±n±tim±n± sahapesuº± ca, kutopah³t± te tadiªgha br³hi''..

869.

``piyappah³t± kalah± viv±d±,

paridevasok± sahamacchar± ca.

m±n±tim±n± sahapesuº± ca,

maccherayutt± kalah± viv±d±.

viv±daj±tesu ca pesuº±ni''..

870.

``piy± su {piy±nu (sy±0), piyassu (ka0)} lokasmi½ kutonid±n±, ye c±pi {ye v±pi (s²0 sy±0 p²0)} lobh± vicaranti loke.

±s± ca niµµh± ca kutonid±n±, ye sampar±y±ya narassa honti''..

871.

``chand±nid±n±ni piy±ni loke, ye c±pi lobh± vicaranti loke.

±s± ca niµµh± ca itonid±n±, ye sampar±y±ya narassa honti''..

872.

``chando nu lokasmi½ kutonid±no, vinicchay± c±pi {v±pi (s²0 sy±0 p²0)} kutopah³t±.

kodho mosavajjañca katha½kath± ca, ye v±pi dhamm± samaºena vutt±''..

873.

``s±ta½ as±tanti yam±hu loke, tam³paniss±ya pahoti chando.

r³pesu disv± vibhava½ bhavañca, vinicchaya½ kubbati {kurute (bah³su)} jantu loke..

874.

``kodho mosavajjañca katha½kath± ca, etepi dhamm± dvayameva sante.

katha½kath² ñ±ºapath±ya sikkhe, ñatv± pavutt± samaºena dhamm±''..

875.

``s±ta½ as±tañca kutonid±n±, kismi½ asante na bhavanti hete.

vibhava½ bhavañc±pi yametamattha½, eta½ me pabr³hi yatonid±na½''..

876.

``phassanid±na½ s±ta½ as±ta½, phasse asante na bhavanti hete.

vibhava½ bhavañc±pi yametamattha½, eta½ te pabr³mi itonid±na½''..

877.

``phasso nu lokasmi kutonid±no, pariggah± c±pi kutopah³t±.

kismi½ asante na mamattamatthi, kismi½ vibh³te na phusanti phass±''..

878.

``n±mañca r³pañca paµicca phasso, icch±nid±n±ni pariggah±ni.

icch±yasanty± na mamattamatthi, r³pe vibh³te na phusanti phass±''..

879.

``katha½sametassa vibhoti r³pa½, sukha½ dukhañc±pi {dukha½ v±pi (s²0 sy±0)} katha½ vibhoti.

eta½ me pabr³hi yath± vibhoti, ta½ j±niy±m±ti {j±niss±m±ti (s²0 ka0)} me mano ahu''..

880.

``na saññasaññ² na visaññasaññ², nopi asaññ² na vibh³tasaññ².

eva½sametassa vibhoti r³pa½, saññ±nid±n± hi papañcasaªkh±''..

881.

``ya½ ta½ apucchimha akittay² no,

añña½ ta½ pucch±ma tadiªgha br³hi.

ett±vatagga½ nu {no (s²0 sy±0)} vadanti heke,

yakkhassa suddhi½ idha paº¹it±se.

ud±hu aññampi vadanti etto..

882.

``ett±vataggampi vadanti heke, yakkhassa suddhi½ idha paº¹it±se.

tesa½ paneke samaya½ vadanti, anup±disese kusal± vad±n±..

883.

``ete ca ñatv± upanissit±ti, ñatv± mun² nissaye so vima½s².

ñatv± vimutto na viv±dameti, bhav±bhav±ya na sameti dh²ro''ti..

kalahaviv±dasutta½ ek±dasama½ niµµhita½.

12. c³¼aby³hasutta½ {c³¼aviy³hasutta½ (s²0 sy±0 niddesa)}

884.

saka½saka½diµµhiparibbas±n±, viggayha n±n± kusal± vadanti.

yo eva½ j±n±ti sa vedi dhamma½, ida½ paµikkosamakeval² so..

885.

evampi viggayha viv±dayanti, b±lo paro akkusaloti {akusaloti (s²0 sy±0 p²0)} c±hu.

sacco nu v±do katamo imesa½, sabbeva h²me kusal± vad±n±..

886.

parassa ce dhammaman±nuj±na½, b±lomako {b±lo mago (s²0 sy±0 ka0)} hoti nih²napañño.

sabbeva b±l± sunih²napaññ±, sabbevime diµµhiparibbas±n±..

887.

sandiµµhiy± ceva na v²vad±t±, sa½suddhapaññ± kusal± mut²m±.

na tesa½ koci parih²napañño {kocipi nih²napañño (s²0 sy±0 ka0)}, diµµh² hi tesampi tath± samatt±..

888.

na v±hameta½ tathiyanti {tathivanti (sy±0 ka0)} br³mi, yam±hu b±l± mithu aññamañña½.

saka½saka½diµµhimaka½su sacca½, tasm± hi b±loti para½ dahanti..

889.

yam±hu sacca½ tathiyanti eke, tam±hu aññe {aññepi (sy±0), aññe ca (?)} tuccha½ mus±ti.

evampi vigayha viv±dayanti, kasm± na eka½ samaº± vadanti..

890.

ekañhi sacca½ na dut²yamatthi, yasmi½ paj± no vivade paj±na½.

n±n± te {n±n±to (ka0)} sacc±ni saya½ thunanti, tasm± na eka½ samaº± vadanti..

891.

kasm± nu sacc±ni vadanti n±n±, pav±diy±se kusal± vad±n±.

sacc±ni sut±ni bah³ni n±n±, ud±hu te takkamanussaranti..

892.

na heva sacc±ni bah³ni n±n±, aññatra saññ±ya nicc±ni loke.

takkañca diµµh²su pakappayitv±, sacca½ mus±ti dvayadhammam±hu..

893.

diµµhe sute s²lavate mute v±, ete ca niss±ya vim±nadass².

vinicchaye µhatv± pahassam±no, b±lo paro akkusaloti c±ha..

894.

yeneva b±loti para½ dah±ti, ten±tum±na½ kusaloti c±ha.

sayamattan± so kusalo vad±no, añña½ vim±neti tadeva p±va..

895.

atis±radiµµhiy±va so samatto, m±nena matto paripuººam±n².

sayameva s±ma½ manas±bhisitto, diµµh² hi s± tassa tath± samatt±..

896.

parassa ce hi vacas± nih²no, tumo sah± hoti nih²napañño.

atha ce saya½ vedag³ hoti dh²ro, na koci b±lo samaºesu atthi..

897.

añña½ ito y±bhivadanti dhamma½, aparaddh± suddhimakeval² te {suddhimakeval²no (s²0)}.

evampi titthy± puthuso vadanti, sandiµµhir±gena hi tebhiratt± {ty±bhiratt± (sy±0 ka0)}..

898.

idheva suddhi iti v±dayanti, n±ññesu dhammesu visuddhim±hu.

evampi titthy± puthuso niviµµh±, sak±yane tattha da¼ha½ vad±n±..

899.

sak±yane v±pi da¼ha½ vad±no, kamettha b±loti para½ daheyya.

sayameva so medhagam±vaheyya {medhaka½ ±vaheyya (s²0 p²0)}, para½ vada½ b±lamasuddhidhamma½..

900.

vinicchaye µhatv± saya½ pam±ya, uddha½ sa {udda½ so (s²0 sy±0 p²0)} lokasmi½ viv±dameti.

hitv±na sabb±ni vinicchay±ni, na medhaga½ kubbati jantu loketi..

c³¼aby³hasutta½ dv±dasama½ niµµhita½.

13. mah±by³hasutta½

901.

ye kecime diµµhiparibbas±n±, idameva saccanti viv±dayanti {viv±diyanti (s²0 p²0)}.

sabbeva te nindamanv±nayanti, atho pasa½sampi labhanti tattha..

902.

appañhi eta½ na ala½ sam±ya, duve viv±dassa phal±ni br³mi.

etampi disv± na viv±dayetha, khem±bhipassa½ aviv±dabh³mi½..

903.

y± k±cim± sammutiyo puthujj±, sabb±va et± na upeti vidv±.

an³payo so upaya½ kimeyya, diµµhe sute khantimakubbam±no..

904.

s²luttam± saññamen±hu suddhi½, vata½ sam±d±ya upaµµhit±se.

idheva sikkhema athassa suddhi½, bhav³pan²t± kusal± vad±n±..

905.

sace cuto s²lavatato hoti, pavedhat² {sa vedhati (s²0 p²0)} kamma vir±dhayitv±.

pajappat² patthayat² ca suddhi½, satth±va h²no pavasa½ gharamh±..

906.

s²labbata½ v±pi pah±ya sabba½, kammañca s±vajjanavajjameta½.

suddhi½ asuddhinti apatthay±no, virato care santimanuggah±ya..

907.

tam³paniss±ya jigucchita½ v±, athav±pi diµµha½ va suta½ muta½ v±.

uddha½sar± suddhimanutthunanti, av²tataºh±se bhav±bhavesu..

908.

patthayam±nassa hi jappit±ni, pavedhita½ v±pi pakappitesu.

cut³pap±to idha yassa natthi, sa kena vedheyya kuhi½va jappe {kuhiñci jappe (s²0 sy±0 ka0), kuhi½ pajappe (p²0) niddeso passitabbo}..

909.

yam±hu dhamma½ paramanti eke, tameva h²nanti pan±hu aññe.

sacco nu v±do katamo imesa½, sabbeva h²me kusal± vad±n±..

910.

sakañhi dhamma½ paripuººam±hu, aññassa dhamma½ pana h²nam±hu.

evampi viggayha viv±dayanti, saka½ saka½ sammutim±hu sacca½..

911.

parassa ce vambhayitena h²no, na koci dhammesu visesi assa.

puth³ hi aññassa vadanti dhamma½, nih²nato samhi da¼ha½ vad±n±..

912.

saddhammap³j±pi nesa½ tatheva, yath± pasa½santi sak±yan±ni.

sabbeva v±d± {sabbe pav±d± (sy±0)} tathiy± {tathiv± (sabbattha)} bhaveyyu½, suddh² hi nesa½ paccattameva..

913.

na br±hmaºassa paraneyyamatthi, dhammesu niccheyya samuggah²ta½.

tasm± viv±d±ni up±tivatto, na hi seµµhato passati dhammamañña½..

914.

j±n±mi pass±mi tatheva eta½, diµµhiy± eke paccenti suddhi½.

addakkhi ce kiñhi tumassa tena, atisitv± aññena vadanti suddhi½..

915.

passa½ naro dakkhati {dakkhiti (s²0)} n±mar³pa½, disv±na v± ñassati t±nimeva.

k±ma½ bahu½ passatu appaka½ v±, na hi tena suddhi½ kusal± vadanti..

916.

nivissav±d² na hi subbin±yo, pakappita½ diµµhi purekkhar±no.

ya½ nissito tattha subha½ vad±no, suddhi½vado tattha tathaddas± so..

917.

na br±hmaºo kappamupeti saªkh± {saªkha½ (s²0 sy±0 p²0)}, na diµµhis±r² napi ñ±ºabandhu.

ñatv± ca so sammutiyo {sammatiyo (sy±0)} puthujj±, upekkhat² uggahaºanti maññe..

918.

vissajja ganth±ni mun²dha loke, viv±daj±tesu na vaggas±r².

santo asantesu upekkhako so, anuggaho uggahaºanti maññe..

919.

pubb±save hitv± nave akubba½, na chandag³ nopi nivissav±d².

sa vippamutto diµµhigatehi dh²ro, na limpati {na lippati (s²0 p²0)} loke anattagarah²..

920.

sa sabbadhammesu visenibh³to, ya½ kiñci diµµha½ va suta½ muta½ v±.

sa pannabh±ro muni vippamutto, na kappiyo n³parato na patthiyoti..

mah±by³hasutta½ terasama½ niµµhita½.

14. tuvaµakasutta½

921.

``pucch±mi ta½ ±diccabandhu {±diccabandhu½ (s²0 sy±0)}, viveka½ santipadañca mahesi.

katha½ disv± nibb±ti bhikkhu, anup±diy±no lokasmi½ kiñci''..

922.

``m³la½ papañcasaªkh±ya, (iti bhagav±)

mant± asm²ti sabbamuparundhe {sabbamuparuddhe (sy±0 p²0 ka0)}.

y± k±ci taºh± ajjhatta½,

t±sa½ vinay± {vinay±ya (?)} sad± sato sikkhe..

923.

``ya½ kiñci dhammamabhijaññ±, ajjhatta½ athav±pi bahiddh±.

na tena th±ma½ {m±na½ (s²0 ka0)} kubbetha, na hi s± nibbuti sata½ vutt±..

924.

``seyyo na tena maññeyya, n²ceyyo athav±pi sarikkho.

phuµµho {puµµho (s²0 sy±0 ka0)} anekar³pehi, n±tum±na½ vikappaya½ tiµµhe..

925.

``ajjhattamevupasame , na aññato bhikkhu santimeseyya.

ajjhatta½ upasantassa, natthi att± kuto niratt± v±..

926.

``majjhe yath± samuddassa, ³mi no j±yat² µhito hoti.

eva½ µhito anejassa, ussada½ bhikkhu na kareyya kuhiñci''..

927.

``akittay² vivaµacakkhu, sakkhidhamma½ parissayavinaya½.

paµipada½ vadehi bhaddante, p±timokkha½ athav±pi sam±dhi½''..

928.

``cakkh³hi neva lolassa, g±makath±ya ±varaye sota½.

rase ca n±nugijjheyya, na ca mam±yetha kiñci lokasmi½..

929.

``phassena yad± phuµµhassa, parideva½ bhikkhu na kareyya kuhiñcñcci.

bhavañca n±bhijappeyya, bheravesu ca na sampavedheyya..

930.

``ann±namatho p±n±na½, kh±dan²y±na½ athopi vatth±na½.

laddh± na sannidhi½ kayir±, na ca parittase t±ni alabham±no..

931.

``jh±y² na p±dalolassa, virame kukkucc± nappamajjeyya.

ath±sanesu sayanesu, appasaddesu bhikkhu vihareyya..

932.

``nidda½ na bahul²kareyya, j±gariya½ bhajeyya ±t±p².

tandi½ m±ya½ hassa½ khi¹¹a½, methuna½ vippajahe savibh³sa½..

933.

``±thabbaºa½ supina½ lakkhaºa½, no vidahe athopi nakkhatta½.

virutañca gabbhakaraºa½, tikiccha½ m±mako na seveyya..

934.

``nind±ya nappavedheyya, na uººameyya pasa½sito bhikkhu.

lobha½ saha macchariyena, kodha½ pesuºiyañca panudeyya..

935.

``kayavikkaye na tiµµheyya, upav±da½ bhikkhu na kareyya kuhiñci.

g±me ca n±bhisajjeyya, l±bhakamy± jana½ na lapayeyya..

936.

``na ca katthit± siy± bhikkhu, na ca v±ca½ payutta½ bh±seyya.

p±gabbhiya½ na sikkheyya, katha½ vigg±hika½ na kathayeyya..

937.

``mosavajje na n²yetha, sampaj±no saµh±ni na kayir±.

atha j²vitena paññ±ya, s²labbatena n±ññamatimaññe..

938.

``sutv± rusito bahu½ v±ca½, samaº±na½ v± puthujan±na½ {puthuvacan±na½ (s²0 sy±0 p²0)}.

pharusena ne na paµivajj±, na hi santo paµisenikaronti..

939.

``etañca dhammamaññ±ya, vicina½ bhikkhu sad± sato sikkhe.

sant²ti nibbuti½ ñatv±, s±sane gotamassa na pamajjeyya..

940.

``abhibh³ hi so anabhibh³to, sakkhidhammaman²tihamadass².

tasm± hi tassa bhagavato s±sane, appamatto sad± namassamanusikkhe''ti..

tuvaµakasutta½ cuddasama½ niµµhita½.

15. attadaº¹asutta½

941.

``attadaº¹± bhaya½ j±ta½, jana½ passatha medhaga½.

sa½vega½ kittayiss±mi, yath± sa½vijita½ may±..

942.

``phandam±na½ paja½ disv±, macche appodake yath±.

aññamaññehi by±ruddhe, disv± ma½ bhayam±visi..

943.

``samantamas±ro loko, dis± sabb± samerit±.

iccha½ bhavanamattano, n±ddas±si½ anosita½..

944.

``os±netveva by±ruddhe, disv± me arat² ahu.

athettha sallamaddakkhi½, duddasa½ hadayanissita½..

945.

``yena sallena otiººo, dis± sabb± vidh±vati.

tameva sallamabbuyha, na dh±vati na s²dati..

946.

``tattha sikkh±nug²yanti {sikkh±nukiriyanti (ka0)}, y±ni loke gadhit±ni.

na tesu pasuto siy±, nibbijjha sabbaso k±me.

sikkhe nibb±namattano..

947.

``sacco siy± appagabbho, am±yo rittapesuºo.

akkodhano lobhap±pa½, veviccha½ vitare muni..

948.

``nidda½ tandi½ sahe th²na½, pam±dena na sa½vase.

atim±ne na tiµµheyya, nibb±namanaso naro..

949.

``mosavajje na n²yetha, r³pe sneha½ na kubbaye.

m±nañca parij±neyya, s±has± virato care..

950.

``pur±ºa½ n±bhinandeyya, nave khanti½ na kubbaye.

hiyyam±ne na soceyya, ±k±sa½ na sito siy±..

951.

``gedha½ br³mi mahoghoti, ±java½ br³mi jappana½.

±rammaºa½ pakappana½, k±mapaªko duraccayo..

952.

``sacc± avokkamma {avokkama½ (niddesa)} muni, thale tiµµhati br±hmaºo.

sabba½ so {sabbaso (sy±0 ka0)} paµinissajja, sa ve santoti vuccati..

953.

``sa ve vidv± sa vedag³, ñatv± dhamma½ anissito.

samm± so loke iriy±no, na pihet²dha kassaci..

954.

``yodha k±me accatari, saªga½ loke duraccaya½.

na so socati n±jjheti, chinnasoto abandhano..

955.

``ya½ pubbe ta½ visosehi, pacch± te m±hu kiñcana½.

majjhe ce no gahessasi, upasanto carissasi..

956.

``sabbaso n±mar³pasmi½, yassa natthi mam±yita½.

asat± ca na socati, sa ve loke na j²yati..

957.

``yassa natthi ida½ meti, paresa½ v±pi kiñcana½.

mamatta½ so asa½vinda½, natthi meti na socati..

958.

``aniµµhur² ananugiddho, anejo sabbadh² samo.

tam±nisa½sa½ pabr³mi, pucchito avikampina½..

959.

``anejassa vij±nato, natthi k±ci nisaªkhati {nisaªkhiti (s²0 p²0)}..

virato so viy±rabbh±, khema½ passati sabbadhi..

960.

``na samesu na omesu, na ussesu vadate muni.

santo so v²tamaccharo, n±deti na nirassat²''ti..

attadaº¹asutta½ pannarasama½ niµµhita½.

16. s±riputtasutta½

961.

``na me diµµho ito pubbe, (icc±yasm± s±riputto)

na suto uda kassaci.

eva½ vagguvado satth±,

tusit± gaºim±gato..

962.

``sadevakassa lokassa, yath± dissati cakkhum±.

sabba½ tama½ vinodetv±, ekova ratimajjhag±..

963.

``ta½ buddha½ asita½ t±di½, akuha½ gaºim±gata½.

bah³namidha baddh±na½, atthi pañhena ±gama½..

964.

``bhikkhuno vijigucchato, bhajato rittam±sana½.

rukkham³la½ sus±na½ v±, pabbat±na½ guh±su v±..

965.

``ucc±vacesu sayanesu, k²vanto tattha bherav±.

yehi bhikkhu na vedheyya, nigghose sayan±sane..

966.

``kat² parissay± loke, gacchato agata½ disa½.

ye bhikkhu abhisambhave, pantamhi sayan±sane..

967.

``ky±ssa byappathayo assu, ky±ssassu idha gocar±.

k±ni s²labbat±n±ssu, pahitattassa bhikkhuno..

968.

``ka½ so sikkha½ sam±d±ya, ekodi nipako sato.

kamm±ro rajatasseva, niddhame malamattano''..

969.

``vijiguccham±nassa yadida½ ph±su, (s±riputt±ti bhagav±)

ritt±sana½ sayana½ sevato ce.

sambodhik±massa yath±nudhamma½,

ta½ te pavakkh±mi yath± paj±na½..

970.

``pañcanna½ dh²ro bhay±na½ na bh±ye, bhikkhu sato sapariyantac±r².

¹a½s±dhip±t±na½ sar²sap±na½, manussaphass±na½ catuppad±na½..

971.

``paradhammik±nampi na santaseyya, disv±pi tesa½ bahubherav±ni.

ath±par±ni abhisambhaveyya, parissay±ni kusal±nues²..

972.

``±taªkaphassena khud±ya phuµµho, s²ta½ atuºha½ {accuºha½ (s²0 sy±0)} adhiv±sayeyya.

so tehi phuµµho bahudh± anoko, v²riya½ parakkammada¼ha½ kareyya..

973.

``theyya½ na k±re {na kareyya (s²0 sy±0 ka0)} na mus± bhaºeyya, mett±ya phasse tasath±var±ni.

yad±vilatta½ manaso vijaññ±, kaºhassa pakkhoti vinodayeyya..

974.

``kodh±tim±nassa vasa½ na gacche, m³lampi tesa½ palikhañña tiµµhe.

athappiya½ v± pana appiya½ v±, addh± bhavanto abhisambhaveyya..

975.

``pañña½ purakkhatv± kaly±ºap²ti, vikkhambhaye t±ni parissay±ni.

arati½ sahetha sayanamhi pante, caturo sahetha paridevadhamme..

976.

``ki½s³ asiss±mi kuva½ v± {kudha v± (ka0), kutha v± (niddesa)} asissa½, dukkha½ vata settha kvajja sessa½.

ete vitakke paridevaneyye, vinayetha sekho aniketac±r²..

977.

``annañca laddh± vasanañca k±le, matta½ so jaññ± idha tosanattha½.

so tesu gutto yatac±ri g±me, rusitopi v±ca½ pharusa½ na vajj±..

978.

``okkhittacakkhu na ca p±dalolo, jh±n±nuyutto bahuj±garass.

upekkham±rabbha sam±hitatto, takk±saya½ kukkucciy³pachinde..

979.

``cudito vac²bhi satim±bhinande, sabrahmac±r²su khila½ pabhinde.

v±ca½ pamuñce kusala½ n±tivela½, janav±dadhamm±ya na cetayeyya..

980.

``ath±para½ pañca raj±ni loke, yesa½ sat²m± vinay±ya sikkhe.

r³pesu saddesu atho rasesu, gandhesu phassesu sahetha r±ga½..

981.

``etesu dhammesu vineyya chanda½, bhikkhu satim± suvimuttacitto.

k±lena so samm± dhamma½ pariv²ma½sam±no,

ekodibh³to vihane tama½ so''ti..

s±riputtasutta½ so¼asama½ niµµhita½. aµµhakavaggo catuttho

niµµhito.

tassudd±na½ --

k±ma½ guhañca duµµh± ca, suddhañca param± jar±.

metteyyo ca pas³ro ca, m±gaº¹i pur±bhedana½..

kalaha½ dve ca by³h±ni {by³h±ni (s²0)}, punadeva tuvaµµaka½.

attadaº¹avara½ sutta½, therapuµµhena {therapañhena (s²0), s±riputtena (sy±0)} so¼asa.

iti et±ni sutt±ni, sabb±naµµhakavaggik±ti..

5. p±r±yanavaggo

vatthug±th±

982.

kosal±na½ pur± ramm±, agam± dakkhiº±patha½.

±kiñcañña½ patthay±no, br±hmaºo mantap±rag³..

983.

so assakassa visaye, a¼akassa {mu¼akassa (sy±0), m³¼hakassa (ka0), ma¼akassa (niddesa)} sam±sane.

vasi godh±var²k³le, uñchena ca phalena ca..

984.

tasseva upaniss±ya, g±mo ca vipulo ahu.

tato j±tena ±yena, mah±yaññamakappayi..

985.

mah±yañña½ yajitv±na, puna p±visi assama½.

tasmi½ paµipaviµµhamhi, añño ±gañchi br±hmaºo..

986.

ugghaµµap±do tasito {tassito (ka0)}, paªkadanto rajassiro.

so ca na½ upasaªkamma, sat±ni pañca y±cati..

987.

tamena½ b±var² disv±, ±sanena nimantayi.

sukhañca kusala½ pucchi, ida½ vacanamabravi..

988.

``ya½ kho mama deyyadhamma½, sabba½ visajjita½ may±.

anuj±n±hi me brahme, natthi pañcasat±ni me''..

989.

``sace me y±cam±nassa, bhava½ n±nupadassati.

sattame divase tuyha½, muddh± phalatu sattadh±''..

990.

abhisaªkharitv± kuhako, bherava½ so akittayi.

tassa ta½ vacana½ sutv±, b±var² dukkhito ahu..

991.

ussussati an±h±ro, sokasallasamappito.

athopi eva½ cittassa, jh±ne na ramat² mano..

992.

utrasta½ dukkhita½ disv±, devat± atthak±min².

b±vari½ upasaªkamma, ida½ vacanamabravi..

993.

``na so muddha½ paj±n±ti, kuhako so dhanatthiko.

muddhani muddhap±te v±, ñ±ºa½ tassa na vijjati''..

994.

``bhot² carahi j±n±si, ta½ me akkh±hi pucchit±.

muddha½ muddh±dhip±tañca, ta½ suºoma vaco tava''..

995.

``ahampeta½ na j±n±mi, ñ±ºamettha na vijjati.

muddhani muddh±dhip±te ca, jin±na½ hettha {muddha½ muddh±dhip±to ca, jin±na½ heta (s²0 sy±0 p²0)} dassana½''..

996.

``atha ko carahi j±n±ti, asmi½ pathavimaº¹ale {puthavimaº¹ale (s²0 p²0)}.

muddha½ muddh±dhip±tañca, ta½ me akkh±hi devate''..

997.

``pur± kapilavatthumh±, nikkhanto lokan±yako.

apacco okk±kar±jassa, sakyaputto pabhaªkaro..

998.

``so hi br±hmaºa sambuddho, sabbadhamm±na p±rag³.

sabb±bhiññ±balappatto, sabbadhammesu cakkhum±.

sabbakammakkhaya½ patto, vimutto upadhikkhaye..

999.

``buddho so bhagav± loke, dhamma½ deseti cakkhum±.

ta½ tva½ gantv±na pucchassu, so te ta½ by±karissati''..

1000.

sambuddhoti vaco sutv±, udaggo b±var² ahu.

sokassa tanuko ±si, p²tiñca vipula½ labhi..

1001.

so b±var² attamano udaggo, ta½ devata½ pucchati vedaj±to.

``katamamhi g±me nigamamhi v± pana, katamamhi v± janapade lokan±tho.

yattha gantv±na passemu {gantv± namassemu (s²0 sy±0 p²0)}, sambuddha½ dvipaduttama½'' {dvipaduttama½ (s²0 sy±0 p²0)},..

1002.

``s±vatthiya½ kosalamandire jino, pah³tapañño varabh³rimedhaso.

so sakyaputto vidhuro an±savo, muddh±dhip±tassa vid³ nar±sabho''..

1003.

tato ±mantay² sisse, br±hmaºe mantap±rage.

``etha m±ºav± akkhissa½, suº±tha vacana½ mama..

1004.

``yasseso dullabho loke, p±tubh±vo abhiºhaso.

sv±jja lokamhi uppanno, sambuddho iti vissuto.

khippa½ gantv±na s±vatthi½, passavho dvipaduttama½''..

1005.

``katha½ carahi j±nemu, disv± buddhoti br±hmaºa.

aj±nata½ no pabr³hi, yath± j±nemu ta½ maya½''..

1006.

``±gat±ni hi mantesu, mah±purisalakkhaº±.

dvatti½s±ni ca {dvitti½s± ca (s²0 sy±0 p²0), dvitti½sa t±ni (?)} by±kkh±t±, samatt± anupubbaso..

1007.

``yassete honti gattesu, mah±purisalakkhaº±.

dveyeva tassa gatiyo, tatiy± hi na vijjati..

1008.

``sace ag±ra½ ±vasati {ajjh±vasati (ka0)}, vijeyya pathavi½ ima½.

adaº¹ena asatthena, dhammenamanus±sati..

1009.

``sace ca so pabbajati, ag±r± anag±riya½.

vivaµµacchado {vivattachaddo (s²0)} sambuddho, arah± bhavati anuttaro..

1010.

``j±ti½ gottañca lakkhaºa½, mante sisse pun±pare.

muddha½ muddh±dhip±tañca, manas±yeva pucchatha..

1011.

``an±varaºadass±v², yadi buddho bhavissati.

manas± pucchite pañhe, v±c±ya vissajessati''..

1012.

b±varissa vaco sutv±, siss± so¼asa br±hmaº±.

ajito tissametteyyo, puººako atha mettag³..

1013.

dhotako upas²vo ca, nando ca atha hemako.

todeyyakapp± dubhayo, jatukaºº² ca paº¹ito..

1014.

bhadr±vudho udayo ca, pos±lo c±pi br±hmaºo.

moghar±j± ca medh±v², piªgiyo ca mah±isi..

1015.

paccekagaºino sabbe, sabbalokassa vissut±.

jh±y² jh±narat± dh²r±, pubbav±sanav±sit±..

1016.

b±vari½ abhiv±detv±, katv± ca na½ padakkhiºa½.

jaµ±jinadhar± sabbe, pakk±mu½ uttar±mukh±..

1017.

a¼akassa patiµµh±na½, purim±hissati½ {purima½ m±hissati½ (s²0 p²0), pura½ m±hissati½ (sy±0)} tad±.

ujjeniñc±pi gonaddha½, vedisa½ vanasavhaya½..

1018.

kosambiñc±pi s±keta½, s±vatthiñca puruttama½.

setabya½ kapilavatthu½, kusin±rañca mandira½..

1019.

p±vañca bhoganagara½, ves±li½ m±gadha½ pura½.

p±s±ºaka½ cetiyañca, ramaº²ya½ manorama½..

1020.

tasitovudaka½ s²ta½, mah±l±bha½va v±ºijo.

ch±ya½ dhamm±bhitattova, turit± pabbatam±ruhu½..

1021.

bhagav± tamhi samaye, bhikkhusaªghapurakkhato.

bhikkh³na½ dhamma½ deseti, s²hova nadat² vane..

1022.

ajito addasa buddha½, satara½si½ {v²tara½si½va (sy±0), satara½s²va (ka0), p²tara½s²va (niddesa)} va bh±ºuma½.

canda½ yath± pannarase, p±rip³ri½ up±gata½..

1023.

athassa gatte disv±na, parip³rañca byañjana½.

ekamanta½ µhito haµµho, manopañhe apucchatha..

1024.

``±dissa jammana½ {jappana½ (ka0)} br³hi, gotta½ br³hi salakkhaºa½ {br³hissa lakkhaºa½ (niddesa)}.

mantesu p±rami½ br³hi, kati v±ceti br±hmaºo''..

1025.

``v²sa½ vassasata½ ±yu, so ca gottena b±var².

t²ºissa lakkhaº± gatte, tiººa½ ved±na p±rag³..

1026.

``lakkhaºe itih±se ca, sanighaº¹usakeµubhe.

pañcasat±ni v±ceti, sadhamme p±rami½ gato''..

1027.

``lakkhaº±na½ pavicaya½, b±varissa naruttama.

kaªkhacchida {taºhacchida (bah³su)} pak±sehi, m± no kaªkh±yita½ ahu''..

1028.

``mukha½ jivh±ya ch±deti, uººassa bhamukantare.

kosohita½ vatthaguyha½, eva½ j±n±hi m±ºava''..

1029.

pucchañhi kiñci asuºanto, sutv± pañhe viy±kate.

vicinteti jano sabbo, vedaj±to katañjal²..

1030.

``ko nu devo v± brahm± v±, indo v±pi sujampati.

manas± pucchite pañhe, kameta½ paµibh±sati..

1031.

``muddha½ muddh±dhip±tañca, b±var² paripucchati.

ta½ by±karohi bhagav±, kaªkha½ vinaya no ise''..

1032.

``avijj± muddh±ti j±n±hi, vijj± muddh±dhip±tin².

saddh±satisam±dh²hi, chandav²riyena sa½yut±''..

1033.

tato vedena mahat±, santhambhitv±na m±ºavo.

eka½sa½ ajina½ katv±, p±desu siras± pati..

1034.

``b±var² br±hmaºo bhoto, saha sissehi m±risa.

udaggacitto sumano, p±de vandati cakkhuma''..

1035.

``sukhito b±var² hotu, saha sissehi br±hmaºo.

tvañc±pi sukhito hohi, cira½ j²v±hi m±ºava..

1036.

``b±varissa ca tuyha½ v±, sabbesa½ sabbasa½saya½.

kat±vak±s± pucchavho, ya½ kiñci manasicchatha''..

1037.

sambuddhena katok±so, nis²ditv±na pañjal².

ajito paµhama½ pañha½, tattha pucchi tath±gata½..

vatthug±th± niµµhit±.

1. ajitam±ºavapucch±

1038.

``kenassu nivuto loko, (icc±yasm± ajito)

kenassu nappak±sati.

kiss±bhilepana½ br³si, ki½su tassa mahabbhaya½''..

1039.

``avijj±ya nivuto loko, (ajit±ti bhagav±)

vevicch± pam±d± nappak±sati.

japp±bhilepana½ br³mi, dukkhamassa mahabbhaya½''..

1040.

``savanti sabbadhi sot±, (icc±yasm± ajito)

sot±na½ ki½ niv±raºa½.

sot±na½ sa½vara½ br³hi, kena sot± pidhiyyare'' {pithiyyare (s²0 sy±0 p²0), pith²yare (s²0 aµµha0), pidh²yare (?)}..

1041.

``y±ni sot±ni lokasmi½, (ajit±ti bhagav±)

sati tesa½ niv±raºa½.

sot±na½ sa½vara½ br³mi, paññ±yete pidhiyyare''..

1042.

``paññ± ceva sati yañca {sat² ceva (s²0), sat² ca (sy±0), sat² c±pi (p²0 niddesa), sati c±pi (niddesa)}, (icc±yasm± ajito)

n±mar³pañca m±risa.

eta½ me puµµho pabr³hi, kattheta½ uparujjhati''..

1043.

``yameta½ pañha½ apucchi, ajita ta½ vad±mi te.

yattha n±mañca r³pañca, asesa½ uparujjhati.

viññ±ºassa nirodhena, ettheta½ uparujjhati''..

1044.

``ye ca saªkh±tadhamm±se, ye ca sekh± puth³ idha.

tesa½ me nipako iriya½, puµµho pabr³hi m±risa''..

1045.

``k±mesu n±bhigijjheyya, manas±n±vilo siy±.

kusalo sabbadhamm±na½, sato bhikkhu paribbaje''ti..

ajitam±ºavapucch± paµham± niµµhit±.

2. tissametteyyam±ºavapucch±

1046.

``kodha santusito loke, (icc±yasm± tissametteyyo)

kassa no santi iñjit±.

ko ubhantamabhiññ±ya, majjhe mant± na lippati {limpati (ka0)}.

ka½ br³si mah±purisoti, ko idha sibbinimaccag±''..

1047.

``k±mesu brahmacariyav±, (metteyy±ti bhagav±)

v²tataºho sad± sato.

saªkh±ya nibbuto bhikkhu, tassa no santi iñjit±..

1048.

``so ubhantamabhiññ±ya, majjhe mant± na lippati.

ta½ br³mi mah±purisoti, so idha sibbinimaccag±''ti..

tissametteyyam±ºavapucch± dutiy± niµµhit±.

3. puººakam±ºavapucch±

1049.

``aneja½ m³ladass±vi½, (icc±yasm± puººako)

atthi {atth² (sy±0)} pañhena ±gama½.

ki½ nissit± isayo manuj±, khattiy± br±hmaº± devat±na½.

yaññamakappayi½su puth³dha loke, pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½''..

1050.

``ye kecime isayo manuj±, (puººak±ti bhagav±)

khattiy± br±hmaº± devat±na½.

yaññamakappayi½su puth³dha loke, ±s²sam±n± puººaka itthatta½ {itthabh±va½ (s²0 sy±0)}.

jara½ sit± yaññamakappayi½su''..

1051.

``ye kecime isayo manuj±, (icc±yasm± puººako)

khattiy± br±hmaº± devat±na½.

yaññamakappayi½su puth³dha loke, kaccissu te bhagav± yaññapathe appamatt±.

at±ru½ j±tiñca jarañca m±risa, pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½''..

1052.

``±s²santi thomayanti, abhijappanti juhanti. (puººak±ti bhagav±)

k±m±bhijappanti paµicca l±bha½, te y±jayog± bhavar±garatt±.

n±tari½su j±tijaranti br³mi''..

1053.

``te ce n±tari½su y±jayog±, (icc±yasm± puººako)

yaññehi j±tiñca jarañca m±risa.

atha ko carahi devamanussaloke, at±ri j±tiñca jarañca m±risa.

pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½''..

1054.

``saªkh±ya lokasmi paropar±ni {parovar±ni (s²0 sy±0)}, (puººak±ti bhagav±)

yassiñjita½ natthi kuhiñci loke.

santo vidh³mo an²gho nir±so, at±ri so j±tijaranti br³m²''ti..

puººakam±ºavapucch± tatiy± niµµhit±.

4. mettag³m±ºavapucch±

1055.

``pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½, (icc±yasm± mettag³)

maññ±mi ta½ vedagu½ bh±vitatta½.

kuto nu dukkh± samud±gat± ime, ye keci lokasmimanekar³p±''..

1056.

``dukkhassa ve ma½ pabhava½ apucchasi, (mettag³ti bhagav±)

ta½ te pavakkh±mi yath± paj±na½.

upadhinid±n± pabhavanti dukkh±, ye keci lokasmimanekar³p±..

1057.

``yo ve avidv± upadhi½ karoti, punappuna½ dukkhamupeti mando.

tasm± paj±na½ upadhi½ na kayir±, dukkhassa j±tippabhav±nupass²''..

1058.

``ya½ ta½ apucchimha akittay² no, añña½ ta½ pucch±ma {pucch±mi (s²0 p²0)} tadiªgha br³hi.

katha½ nu dh²r± vitaranti ogha½, j±ti½ jara½ sokapariddavañca.

ta½ me muni s±dhu viy±karohi, tath± hi te vidito esa dhammo''..

1059.

``kittayiss±mi te dhamma½, (mettag³ti bhagav±)

diµµhe dhamme an²tiha½.

ya½ viditv± sato cara½, tare loke visattika½''..

1060.

``tañc±ha½ abhinand±mi, mahesi dhammamuttama½.

ya½ viditv± sato cara½, tare loke visattika½''..

1061.

``ya½ kiñci sampaj±n±si, (mettag³ti bhagav±)

uddha½ adho tiriyañc±pi majjhe.

etesu nandiñca nivesanañca, panujja viññ±ºa½ bhave na tiµµhe..

1062.

``eva½vih±r² sato appamatto, bhikkhu cara½ hitv± mam±yit±ni.

j±ti½ jara½ sokapariddavañca, idheva vidv± pajaheyya dukkha½''..

1063.

``et±bhinand±mi vaco mahesino, sukittita½ gotaman³padh²ka½.

addh± hi bhagav± pah±si dukkha½, tath± hi te vidito esa dhammo..

1064.

``te c±pi n³nappajaheyyu dukkha½, ye tva½ muni aµµhita½ ovadeyya.

ta½ ta½ namass±mi samecca n±ga, appeva ma½ bhagav± aµµhita½ ovadeyya''..

1065.

``ya½ br±hmaºa½ vedagum±bhijaññ±, akiñcana½ k±mabhave asatta½.

addh± hi so oghamima½ at±ri, tiººo ca p±ra½ akhilo akaªkho..

1066.

``vidv± ca yo {so (s²0 sy±0 p²0)} vedag³ naro idha, bhav±bhave saªgamima½ visajja.

so v²tataºho an²gho nir±so, at±ri so j±tijaranti br³m²''ti..

mettag³m±ºavapucch± catutth² niµµhit±.

5. dhotakam±ºavapucch±

1067.

``pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½, (icc±yasm± dhotako)

v±c±bhikaªkh±mi mahesi tuyha½.

tava sutv±na nigghosa½, sikkhe nibb±namattano''..

1068.

``tenah±tappa½ karohi, (dhotak±ti bhagav±) idheva nipako sato.

ito sutv±na nigghosa½, sikkhe nibb±namattano''..

1069.

``pass±maha½ devamanussaloke, akiñcana½ br±hmaºamiriyam±na½.

ta½ ta½ namass±mi samantacakkhu, pamuñca ma½ sakka katha½kath±hi''..

1070.

``n±ha½ sahiss±mi {samiss±mi (sy±0), gamiss±mi (s²0), sam²h±mi (p²0)} pamocan±ya, katha½kathi½ dhotaka kañci loke.

dhammañca seµµha½ abhij±nam±no {±j±nam±no (s²0 sy±0 p²0)}, eva½ tuva½ oghamima½ taresi''..

1071.

``anus±sa brahme karuº±yam±no, vivekadhamma½ yamaha½ vijañña½.

yath±ha½ ±k±sova aby±pajjam±no, idheva santo asito careyya½''..

1072.

``kittayiss±mi te santi½, (dhotak±ti bhagav±) diµµhe dhamme an²tiha½.

ya½ viditv± sato cara½, tare loke visattika½''..

1073.

``tañc±ha½ abhinand±mi, mahesi santimuttama½.

ya½ viditv± sato cara½, tare loke visattika½''..

1074.

``ya½ kiñci sampaj±n±si, (dhotak±ti bhagav±)

uddha½ adho tiriyañc±pi majjhe.

eta½ viditv± saªgoti loke, bhav±bhav±ya m±k±si taºha''nti..

dhotakam±ºavapucch± pañcam² niµµhit±.

6. upas²vam±ºavapucch±

1075.

``eko aha½ sakka mahantamogha½, (icc±yasm± upas²vo)

anissito no visah±mi t±ritu½.

±rammaºa½ br³hi samantacakkhu, ya½ nissito oghamima½ tareyya½''..

1076.

``±kiñcañña½ pekkham±no satim±, (upas²v±ti bhagav±)

natth²ti niss±ya tarassu ogha½.

k±me pah±ya virato kath±hi, taºhakkhaya½ nattamah±bhipassa'' {rattamah±bhipassa (sy±0), rattamaha½ vipassa (ka0)}..

1077.

``sabbesu k±mesu yo v²tar±go, (icc±yasm± upas²vo)

±kiñcañña½ nissito hitv± mañña½.

saññ±vimokkhe parame vimutto {dhimutto (ka0)}, tiµµhe nu so tattha an±nuy±y²'' {an±nuv±y² (sy±0 ka0)}..

1078.

``sabbesu k±mesu yo v²tar±go, (upas²v±ti bhagav±)

±kiñcañña½ nissito hitv± mañña½.

saññ±vimokkhe parame vimutto, tiµµheyya so tattha an±nuy±y²''..

1079.

``tiµµhe ce so tattha an±nuy±y², p³gampi vass±na½ samantacakkhu.

tattheva so s²tisiy± vimutto, cavetha viññ±ºa½ tath±vidhassa''..

1080.

``acc² yath± v±tavegena khitt± {khitta½ (sy±0), khitto (p²0)}, (upas²v±ti bhagav±)

attha½ paleti na upeti saªkha½.

eva½ mun² n±mak±y± vimutto, attha½ paleti na upeti saªkha½''..

1081.

``atthaªgato so uda v± so natthi, ud±hu ve sassatiy± arogo.

ta½ me mun² s±dhu viy±karohi, tath± hi te vidito esa dhammo''..

1082.

``atthaªgatassa na pam±ºamatthi, (upas²v±ti bhagav±)

yena na½ vajju½ ta½ tassa natthi.

sabbesu dhammesu samohatesu, sam³hat± v±dapath±pi sabbe''ti..

upas²vam±ºavapucch± chaµµh² niµµhit±.

7. nandam±ºavapucch±

1083.

``santi loke munayo, (icc±yasm± nando)

jan± vadanti tayida½ katha½su.

ñ±º³papanna½ no muni½ {muni no (sy±0 ka0)} vadanti, ud±hu ve j²viten³papanna½''..

1084.

``na diµµhiy± na sutiy± na ñ±ºena, (na s²labbatena) {( ) natthi s²0-p² potthakesu}

mun²dha nanda kusal± vadanti.

visenikatv± an²gh± nir±s±, caranti ye te munayoti br³mi''..

1085.

``ye kecime samaºabr±hmaº±se, (icc±yasm± nando)

diµµhassuten±pi {diµµhena suten±pi (s²0), diµµhe suten±pi (sy±0 p²0 ka0)} vadanti suddhi½.

s²labbaten±pi vadanti suddhi½, anekar³pena vadanti suddhi½.

kaccissu te bhagav± tattha yat± carant±, at±ru j±tiñca jarañca m±risa.

pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½''..

1086.

``ye kecime samaºabr±hmaº±se, (nand±ti bhagav±)

diµµhassuten±pi vadanti suddhi½.

s²labbaten±pi vadanti suddhi½, anekar³pena vadanti suddhi½.

kiñc±pi te tattha yat± caranti, n±ri½su j±tijaranti br³mi''..

1087.

``ye kecime samaºabr±hmaº±se, (icc±yasm± nando)

diµµhassuten±pi vadanti suddhi½.

s²labbaten±pi vadanti suddhi½, anekar³pena vadanti suddhi½.

te ce muni {sace muni (s²0)} br³si anoghatiººe, atha ko carahi devamanussaloke.

at±ri j±tiñca jarañca m±risa, pucch±mi ta½ bhagav± br³hi me ta½''..

1088.

``n±ha½ sabbe samaºabr±hmaº±se, (nand±ti bhagav±)

j±tijar±ya nivut±ti br³mi.

ye s²dha diµµha½va suta½ muta½ v±, s²labbata½ v±pi pah±ya sabba½.

anekar³pampi pah±ya sabba½, taºha½ pariññ±ya an±sav±se.

te ve nar± oghatiºº±ti br³mi''..

1089.

``et±bhinand±mi vaco mahesino, sukittita½ gotaman³padh²ka½.

ye s²dha diµµha½ va suta½ muta½ v±, s²labbata½ v±pi pah±ya sabba½.

anekar³pampi pah±ya sabba½, taºha½ pariññ±ya an±sav±se.

ahampi te oghatiºº±ti br³m²''ti..

nandam±ºavapucch± sattam± niµµhit±.

8. hemakam±ºavapucch±

1090.

``ye me pubbe viy±ka½su, (icc±yasm± hemako)

hura½ gotamas±san±.

icc±si iti bhavissati, sabba½ ta½ itih²tiha½.

sabba½ ta½ takkava¹¹hana½, n±ha½ tattha abhirami½..

1091.

``tvañca me dhammamakkh±hi, taºh±niggh±tana½ muni.

ya½ viditv± sato cara½, tare loke visattika½''..

1092.

``idha diµµhasutamutaviññ±tesu, piyar³pesu hemaka.

chandar±gavinodana½, nibb±napadamaccuta½..

1093.

``etadaññ±ya ye sat±, diµµhadhamm±bhinibbut±.

upasant± ca te sad±, tiºº± loke visattika''nti..

hemakam±ºavapucch± aµµham± niµµhit±.

9. todeyyam±ºavapucch±

1094.

``yasmi½ k±m± na vasanti, (icc±yasm± todeyyo)

taºh± yassa na vijjati.

katha½kath± ca yo tiººo, vimokkho tassa k²diso''..

1095.

``yasmi½ k±m± na vasanti, (todeyy±ti bhagav±)

taºh± yassa na vijjati.

katha½kath± ca yo tiººo, vimokkho tassa n±paro''..

1096.

``nir±saso so uda ±sas±no, paññ±ºav± so uda paññakapp².

muni½ aha½ sakka yath± vijañña½, ta½ me viy±cikkha samantacakkhu''..

1097.

``nir±saso so na ca ±sas±no, paññ±ºav± so na ca paññakapp².

evampi todeyya muni½ vij±na, akiñcana½ k±mabhave asatta''nti..

todeyyam±ºavapucch± navam± niµµhit±.

10. kappam±ºavapucch±

1098.

``majjhe sarasmi½ tiµµhata½, (icc±yasm± kappo)

oghe j±te mahabbhaye.

jar±maccuparet±na½, d²pa½ pabr³hi m±risa.

tvañca me d²pamakkh±hi, yath±yida½ n±para½ siy±''..

1099.

``majjhe sarasmi½ tiµµhata½, (kapp±ti bhagav±)

oghe j±te mahabbhaye.

jar±maccuparet±na½, d²pa½ pabr³mi kappa te..

1100.

``akiñcana½ an±d±na½, eta½ d²pa½ an±para½.

nibb±na½ iti {nibb±nam²ti (s²0)} na½ br³mi, jar±maccuparikkhaya½..

1101.

``etadaññ±ya ye sat±, diµµhadhamm±bhinibbut±.

na te m±ravas±nug±, na te m±rassa paddhag³''ti {paµµhag³ti (sy±0 ka0)}..

kappam±ºavapucch± dasam± niµµhit±.

11. jatukaººim±ºavapucch±

1102.

``sutv±naha½ v²ramak±mak±mi½, (icc±yasm± jatukaººi)

ogh±tiga½ puµµhumak±mam±gama½.

santipada½ br³hi sahajanetta, yath±taccha½ bhagav± br³hi me ta½..

1103.

``bhagav± hi k±me abhibhuyya iriyati, ±diccova pathavi½ tej² tejas±.

parittapaññassa me bh³ripañña, ±cikkha dhamma½ yamaha½ vijañña½.

j±tijar±ya idha vippah±na½''..

1104.

``k±mesu vinaya gedha½, (jatukaºº²ti bhagav±) nekkhamma½ daµµhu khemato.

uggah²ta½ niratta½ v±, m± te vijjittha kiñcana½..

1105.

``ya½ pubbe ta½ visosehi, pacch± te m±hu kiñcana½.

majjhe ce no gahessasi, upasanto carissasi..

1106.

``sabbaso n±mar³pasmi½, v²tagedhassa br±hmaºa.

±sav±ssa na vijjanti, yehi maccuvasa½ vaje''ti..

jatukaººim±ºavapucch± ek±dasam± niµµhit±.

12. bhadr±vudham±ºavapucch±

1107.

``okañjaha½ taºhacchida½ aneja½, (icc±yasm± bhadr±vudho)

nandiñjaha½ oghatiººa½ vimutta½.

kappañjaha½ abhiy±ce sumedha½, sutv±na n±gassa apanamissanti ito..

1108.

``n±n±jan± janapadehi saªgat±, tava v²ra v±kya½ abhikaªkham±n±.

tesa½ tuva½ s±dhu viy±karohi, tath± hi te vidito esa dhammo''..

1109.

``±d±nataºha½ vinayetha sabba½, (bhadr±vudh±ti bhagav±)

uddha½ adho tiriyañc±pi majjhe.

ya½ yañhi lokasmimup±diyanti, teneva m±ro anveti jantu½..

1110.

``tasm± paj±na½ na up±diyetha, bhikkhu sato kiñcana½ sabbaloke.

±d±nasatte iti pekkham±no, paja½ ima½ maccudheyye visatta''nti..

bhadr±vudham±ºavapucch± dv±dasam± niµµhit±.

13. udayam±ºavapucch±

1111.

``jh±yi½ virajam±s²na½, (icc±yasm± udayo) katakicca½ an±sava½.

p±ragu½ sabbadhamm±na½, atthi pañhena ±gama½.

aññ±vimokkha½ pabr³hi, avijj±ya pabhedana½''..

1112.

``pah±na½ k±macchand±na½, (uday±ti bhagav±) domanass±na c³bhaya½.

thinassa ca pan³dana½, kukkucc±na½ niv±raºa½..

1113.

``upekkh±satisa½suddha½, dhammatakkapurejava½.

aññ±vimokkha½ pabr³mi, avijj±ya pabhedana½''..

1114.

``ki½su sa½yojano loko, ki½su tassa vic±raºa½.

kissassa vippah±nena, nibb±na½ iti vuccati''..

1115.

``nandisa½yojano loko, vitakkassa vic±raºa½.

taºh±ya vippah±nena, nibb±na½ iti vuccati''..

1116.

``katha½ satassa carato, viññ±ºa½ uparujjhati.

bhagavanta½ puµµhum±gamma, ta½ suºoma vaco tava''..

1117.

``ajjhattañca bahiddh± ca, vedana½ n±bhinandato.

eva½ satassa carato, viññ±ºa½ uparujjhat²''ti..

udayam±ºavapucch± terasam± niµµhit±.

14. pos±lam±ºavapucch±

1118.

``yo at²ta½ ±disati, (icc±yasm± pos±lo) anejo chinnasa½sayo.

p±ragu½ sabbadhamm±na½, atthi pañhena ±gama½..

1119.

``vibh³tar³pasaññissa , sabbak±yappah±yino.

ajjhattañca bahiddh± ca, natthi kiñc²ti passato.

ñ±ºa½ sakk±nupucch±mi, katha½ neyyo tath±vidho''..

1120.

``viññ±ºaµµhitiyo sabb±, (pos±l±ti bhagav±) abhij±na½ tath±gato.

tiµµhantamena½ j±n±ti, vimutta½ tappar±yaºa½..

1121.

``±kiñcaññasambhava½ ñatv±, nand² sa½yojana½ iti.

evameta½ abhiññ±ya, tato tattha vipassati.

eta½ {eva½ (sy±0 ka0)} ñ±ºa½ tatha½ tassa, br±hmaºassa vus²mato''ti..

pos±lam±ºavapucch± cuddasam± niµµhit±.

15. moghar±jam±ºavapucch±

1122.

``dv±ha½ sakka½ apucchissa½, (icc±yasm± moghar±j±)

na me by±k±si cakkhum±.

y±vatatiyañca dev²si, by±karot²ti me suta½..

1123.

``aya½ loko paro loko, brahmaloko sadevako.

diµµhi½ te n±bhij±n±ti, gotamassa yasassino..

1124.

``eva½ abhikkantadass±vi½, atthi pañhena ±gama½.

katha½ loka½ avekkhanta½, maccur±j± na passati''..

1125.

``suññato loka½ avekkhassu, moghar±ja sad± sato.

att±nudiµµhi½ ³hacca, eva½ maccutaro siy±.

eva½ loka½ avekkhanta½, maccur±j± na passat²''ti..

moghar±jam±ºavapucch± pannarasam± niµµhit±.

16. piªgiyam±ºavapucch±

1126.

``jiººohamasmi abalo v²tavaººo, (icc±yasm± piªgiyo)

nett± na suddh± savana½ na ph±su.

m±ha½ nassa½ momuho antar±va

±cikkha dhamma½ yamaha½ vijañña½.

j±tijar±ya idha vippah±na½''..

1127.

``disv±na r³pesu vihaññam±ne, (piªgiy±ti bhagav±)

ruppanti r³pesu jan± pamatt±.

tasm± tuva½ piªgiya appamatto,

jahassu r³pa½ apunabbhav±ya''..

1128.

``dis± catasso vidis± catasso, uddha½ adho dasa dis± im±yo.

na tuyha½ adiµµha½ asuta½ amuta½ {asuta½ amuta½ v± (s²0), asut±muta½ v± (sy±0), asuta½'muta½ v± (p²0)}, atho aviññ±ta½ kiñcanamatthi {kiñci matthi (sy±0), kiñci natthi (p²0), kiñcinamatthi (ka0)} loke.

±cikkha dhamma½ yamaha½ vijañña½, j±tijar±ya idha vippah±na½''..

1129.

``taºh±dhipanne manuje pekkham±no, (piªgiy±ti bhagav±)

sant±paj±te jaras± parete.

tasm± tuva½ piªgiya appamatto, jahassu taºha½ apunabbhav±y±''ti..

piªgiyam±ºavapucch± so¼asam± niµµhit±.

p±r±yanatthutig±th±

idamavoca bhagav± magadhesu viharanto p±s±ºake cetiye, paric±rakaso¼as±na½ {paric±rakaso¼asanna½ (sy±0 ka0)} br±hmaº±na½ ajjhiµµho puµµho puµµho pañha½ {pañhe (s²0 p²0)} by±k±si. ekamekassa cepi pañhassa atthamaññ±ya dhammamaññ±ya dhamm±nudhamma½ paµipajjeyya, gaccheyyeva jar±maraºassa p±ra½. p±raªgaman²y± ime dhamm±ti, tasm± imassa dhammapariy±yassa p±r±yananteva {p±r±yaºa½tveva (s²0 aµµha0)} adhivacana½.

1130.

ajito tissametteyyo, puººako atha mettag³.

dhotako upas²vo ca, nando ca atha hemako..

1131.

todeyya-kapp± dubhayo, jatukaºº² ca paº¹ito.

bhadr±vudho udayo ca, pos±lo c±pi br±hmaºo.

moghar±j± ca medh±v², piªgiyo ca mah±isi..

1132.

ete buddha½ up±gacchu½, sampannacaraºa½ isi½.

pucchant± nipuºe pañhe, buddhaseµµha½ up±gamu½..

1133.

tesa½ buddho paby±k±si, pañhe puµµho yath±tatha½.

pañh±na½ veyy±karaºena, tosesi br±hmaºe muni..

1134.

te tosit± cakkhumat±, buddhen±diccabandhun±.

brahmacariyamacari½su, varapaññassa santike..

1135.

ekamekassa pañhassa, yath± buddhena desita½.

tath± yo paµipajjeyya, gacche p±ra½ ap±rato..

1136.

ap±r± p±ra½ gaccheyya, bh±vento maggamuttama½.

maggo so p±ra½ gaman±ya, tasm± p±r±yana½ iti..

p±r±yan±nug²tig±th±

1137.

``p±r±yanamanug±yissa½, (icc±yasm± piªgiyo)

yath±ddakkhi tath±kkh±si, vimalo bh³rimedhaso.

nikk±mo nibbano {nibbuto (sy±0)} n±go, kissa hetu mus± bhaºe..

1138.

``pah²namalamohassa , m±namakkhappah±yino.

hand±ha½ kittayiss±mi, gira½ vaºº³pasañhita½..

1139.

``tamonudo buddho samantacakkhu, lokantag³ sabbabhav±tivatto.

an±savo sabbadukkhapah²no, saccavhayo brahme up±sito me..

1140.

``dijo yath± kubbanaka½ pah±ya, bahupphala½ k±nanam±vaseyya.

eva½ paha½ appadasse pah±ya, mahodadhi½ ha½soriva ajjhapatto..

1141.

``yeme pubbe viy±ka½su, hura½ gotamas±san±.

icc±si iti bhavissati.

sabba½ ta½ itihitiha½, sabba½ ta½ takkava¹¹hana½..

1142.

``eko tamanud±sino, jutim± so pabhaªkaro.

gotamo bh³ripaññ±ºo, gotamo bh³rimedhaso..

1143.

``yo me dhammamadesesi, sandiµµhikamak±lika½.

taºhakkhayaman²tika½ , yassa natthi upam± kvaci''..

1144.

``ki½nu tamh± vippavasasi, muhuttamapi piªgiya.

gotam± bh³ripaññ±º±, gotam± bh³rimedhas±..

1145.

``yo te dhammamadesesi, sandiµµhikamak±lika½.

taºhakkhayaman²tika½, yassa natthi upam± kvaci''..

1146.

``n±ha½ tamh± vippavas±mi, muhuttamapi br±hmaºa.

gotam± bh³ripaññ±º±, gotam± bh³rimedhas±..

1147.

``yo me dhammamadesesi, sandiµµhikamak±lika½.

taºhakkhayaman²tika½, yassa natthi upam± kvaci..

1148.

``pass±mi na½ manas± cakkhun±va, rattindiva½ br±hmaºa appamatto.

namassam±no vivasemi ratti½, teneva maññ±mi avippav±sa½..

1149.

``saddh± ca p²ti ca mano sati ca, n±penti me gotamas±sanamh±.

ya½ ya½ disa½ vajati bh³ripañño, sa tena teneva natohamasmi..

1150.

``jiººassa me dubbalath±makassa, teneva k±yo na paleti tattha.

sa½kappayant±ya {sa½kappayatt±ya (s²0)} vaj±mi nicca½, mano hi me br±hmaºa tena yutto..

1151.

``paªke say±no pariphandam±no, d²p± d²pa½ upaplavi½ {upallavi½ (sy±0 niddesa)}.

athaddas±si½ sambuddha½, oghatiººaman±sava½''..

1152.

``yath± ah³ vakkali muttasaddho, bhadr±vudho ±¼avi gotamo ca.

evameva tvampi pamuñcassu saddha½,

gamissasi tva½ piªgiya maccudheyyassa p±ra½'' {maccudheyyap±ra½ (s²0)}..

1153.

``esa bhiyyo pas²d±mi, sutv±na munino vaco.

vivaµµacchado sambuddho, akhilo paµibh±nav±..

1154.

``adhideve abhiññ±ya, sabba½ vedi varovara½ {paro vara½ (s²0 sy±0), paro para½ (niddesa)}.

pañh±nantakaro satth±, kaªkh²na½ paµij±nata½..

1155.

``asa½h²ra½ asaªkuppa½, yassa natthi upam± kvaci.

addh± gamiss±mi na mettha kaªkh±, eva½ ma½ dh±rehi adhimuttacitta''nti..

p±r±yanavaggo pañcamo niµµhito.

suttudd±na½ --

1.

urago {im± udd±nag±th±yo s²0 p²0 potthakesu na santi} dhaniyopi ca, khaggavis±ºo kasi ca.

cundo bhavo punadeva, vasalo ca karaº²yañca.

hemavato atha yakkho, vijayasutta½ munisuttavaranti..

2.

paµhamakaµµhavaro varavaggo, dv±dasasuttadharo suvibhatto.

desito cakkhumat± vimalena, suyyati vaggavaro uragoti..

3.

ratan±magandho hirimaªgalan±mo, sucilomakapilo ca br±hmaºadhammo.

n±v± {n±tha (ka0)} ki½s²lauµµhahano ca, r±hulo ca punapi vaªg²so..

4.

samm±paribb±jan²yopi cettha, dhammikasuttavaro suvibhatto.

cuddasasuttadharo dutiyamhi, c³¼akavaggavaroti tam±hu..

5.

pabbajjapadh±nasubh±sitan±mo, p³ra¼±so punadeva m±gho ca.

sabhiya½ keºiyameva sallan±mo, v±seµµhavaro k±likopi ca..

6.

n±lakasuttavaro suvibhatto, ta½ anupass² tath± punadeva.

dv±dasasuttadharo tatiyamhi, suyyati vaggavaro mah±n±mo..

7.

k±maguhaµµhakaduµµhakan±m± , suddhavaro paramaµµhakan±mo.

jar± mettiyavaro suvibhatto, pas³ram±gaº¹iy± pur±bhedo..

8.

kalahaviv±do ubho viyuh± ca, tuvaµakaattadaº¹as±riputt±.

so¼asasuttadharo catutthamhi, aµµhakavaggavaroti tam±hu..

9.

magadhe janapade ramaº²ye, desavare katapuññanivese.

p±s±ºakacetiyavare suvibhatte, vasi bhagav± gaºaseµµho..

10.

ubhayav±sam±gatiyamhi {ubhaya½ v± puººasam±gata½ yamhi (sy±0)}, dv±dasayojaniy± paris±ya.

so¼asabr±hmaº±na½ kira puµµho, pucch±ya so¼asapañhakammiy±.

nippak±sayi dhammamad±si..

11.

atthapak±sakabyañjanapuººa½, dhammamadesesi parakhemajaniya½ {vara½ khaman²ya½ (ka0)}.

lokahit±ya jino dvipadaggo, suttavara½ bahudhammavicitra½.

sabbakilesapamocanahetu½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

12.

byañjanamatthapada½ samayutta½ {byañjanamatthapadasamayutta½ (sy±0)}, akkharasaññitaopamag±¼ha½.

lokavic±raºañ±ºapabhagga½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

13.

r±gamale amala½ vimalagga½, dosamale amala½ vimalagga½.

mohamale amala½ vimalagga½, lokavic±raºañ±ºapabhagga½.

desayi suttavara½ dvipadaggo..

14.

klesamale amala½ vimalagga½, duccaritamale amala½ vimalagga½.

lokavic±raºañ±ºapabhagga½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

15.

±savabandhanayog±kilesa½, n²varaº±ni ca t²ºi mal±ni.

tassa kilesapamocanahetu½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

16.

nimmalasabbakilesapan³da½, r±gavir±gamanejamasoka½.

santapaº²tasududdasadhamma½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

17.

r±gañca dosakamabhañjitasanta½ {dosañca bhañjitasanta½ (sy±0)}, yonicatuggatipañcaviññ±ºa½.

taºh±ratacchadanat±ºalat±pamokkha½ {taºh±talaratacchedanat±ºapamokkha½ (sy±0)}, desayi suttavara½ dvipadaggo..

18.

gambh²raduddasasaºhanipuºa½, paº¹itavedaniya½ nipuºattha½.

lokavic±raºañ±ºapabhagga½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

19.

navaªgakusumam±lag²veyya½, indriyajh±navimokkhavibhatta½.

aµµhaªgamaggadhara½ varay±na½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

20.

somupama½ vimala½ parisuddha½, aººavam³pamaratanasucitta½.

pupphasama½ ravim³pamateja½, desayi suttavara½ dvipadaggo..

21.

khemasiva½ sukhas²talasanta½, maccutat±ºapara½ paramattha½.

tassa sunibbutadassanahetu½, desayi suttavara½ dvipadaggoti..

suttanip±tap±¼i niµµhit±.